|
Ünlü Rus film yönetmeni Vasily Davidchuk,
Grozni'deki Güzel Sanatlar Müzesi’ni anlatan
Grozni’de Bir Müze Vardı isminde bir film çekti.
Müzenin tarihine ve geçen birkaç yıl içinde yaşadığı
zorluklara odaklanmış film; Tretiakov Galerisi ve
Kültür Bakanlığı tarafından ortak çekildi. Rusya
Haritası Projesi kapsamında, taşradan derlenen en
yeni tablolar sergilenmekte; Grozni Müzesi’nden
toparlanıp tamir edilmiş resimlerden oluşan böyle
bir sergi de Aralık ayı için düşünülmüş. Bu
resimlerden ağır tahribe uğramış olanları ise, Rus
Sanatları ve Restorasyon Merkezi tarafından
uzmanlarca tekrar bize kazandırılacaklar.
Film, 90’ların ilk yıllarında eski Çeçen-İngush
Güzel Sanatlar Müzesi’nde çekilmiş video kasetleri
kullanarak başlıyor. Kamera bizi doğruca Grozni'ye
götürüyor; yeşil sokaklar, tertemiz bir gökyüzü,
huzurlu bir kente; sakin ve barış dolu bir yaşam,
dost canlısı gülümseyen yüzler.
Birkaç dakika sonra müzenin içindeyiz. İlki
1920’lerde açılmış, Tretiakov Galerisi ve St.
Pettersburg Müzeleri tarafından toplanan ve hediye
edilen bu nadir koleksiyonu görüyoruz.
Peşinden ise Grozni'nin diğer yüzü. Kent tamamen
yıkıntılardan ibaret. Kültür Sarayı, kütüphaneler ve
sanat müzeleri tamamen harabeye dönmüş. Tropinin,
Kuindzhi, Aivazovsky, Kronin, Bogolyubov ve
Vereschagin gibi usta ressamların paha biçilemez
eserleri yırtılmış, zarar görmüş. Daha 1995 yılında
Çeçen Hükümeti’nin özel bir talimatıyla sergilenen
500 civarında tablo vardı. Bugün kimse onlara ne
olduğu hakkında konuşmuyor. En ağır hasar görmüş 94
tablo, Moskova merkezli Grabar Restorasyon
Merkezi'ne getirildi. Kamera bizi bu atölyeye
götürdüğünde, onarım işiyle uğraşan ressamların
işlerine ne kadar yoğunlaştıklarını görüyoruz.
Davidchuk, izleyicilerin dikkatini iki resime
çekiyor. Birincisi, Grozni Müzesi koleksiyonundan
Çeçen ressam Petr Zakharov'un "Bir İnci Taç" ve
ikincisi; Franc Roubot'nun "Şamil'in Esir Düşüşü"
adlı tablolar. Her ikisi de acınacak durumda. Buna
rağmen uzmanlar bunların tamirinin mümkün olduğunu
düşünüyorlar. Ancak üç yıl gerekliymiş. Film,
sevilen Rus sanatçı Vasily Lanovoy'un sesiyle, Gürcü
asıllı Rus düzenlemeci Mikael Tariverdiev'in ve
Mozart'ın müzikleri eşliğinde, duygu dolu bir
havayla hikayedeki zıtlığı gözler önüne seriyor.
Grozni’de Bir Müze Vardı belgeseli, Grozni
Müzesi’nden kurtarılmış resimler sergisi kapsamında,
Tretiakov Galeri'sinde ve Rus televizyonlarında
gösterilecek. |
