{"id":11037,"date":"2019-03-23T13:14:50","date_gmt":"2019-03-23T18:14:50","guid":{"rendered":"http:\/\/circassiancenter.com\/tr\/?p=11037"},"modified":"2019-03-23T13:14:50","modified_gmt":"2019-03-23T18:14:50","slug":"kunta-kinte-cerkes-miydi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/kunta-kinte-cerkes-miydi\/","title":{"rendered":"KUNTA K\u0130NTE \u00c7ERKES M\u0130YD\u0130?"},"content":{"rendered":"<p><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/www.circassiancenter.com\/cc-turkiye\/z-2013-Images-2\/145.jpg\" alt=\"\" width=\"417\" height=\"305\" \/><\/p>\n<p align=\"left\"><b> <span style=\"font-family: Arial; font-size: small;\">Tolga Kaya<\/span><\/b><\/p>\n<p align=\"left\"><span style=\"font-size: small;\">Aksaray metroya do\u011fru giderken sa\u011fl\u0131 sollu bir \u00e7ok seyyar sat\u0131c\u0131yla kar\u015f\u0131la\u015f\u0131yorum. Herkes bir \u015feyler satmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. Bu \u2018\u2019Konstantinniyye\u2019\u2019 denilen \u015fehirde sat\u0131lmayan \u015fey yok galiba. Her \u015fey sat\u0131l\u0131k. En \u00e7ok ilgimi \u00e7ekenler ise Afrikal\u0131 karde\u015flerimiz. Hani \u015fu d\u00fcnyan\u0131n en alt\u0131ndakiler.<\/p>\n<p>T\u00fcrkiye\u2019de bile kendini az\u0131nl\u0131kta g\u00f6ren haklar\u0131n\u0131n gasp edildi\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnen herkes \u201dbiz bu \u00fclkenin zencileriyiz\u201c diyerek durumu \u00f6zetlemeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Bu zavall\u0131larda Konstantinniyye\u2019de d\u00fcnyan\u0131n her yerinde oldu\u011fu gibi ya\u015fama g\u00fc\u00e7l\u00fckle tutunmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlar.<\/p>\n<p>K\u00f6yde ya\u015fl\u0131 bir amca var. Hi\u00e7 evlenmemi\u015f. Son derece \u015fahs\u0131na m\u00fcnhas\u0131r bir zatt\u0131r. Kul\u00fcbemsi evinde tek ba\u015f\u0131na ya\u015far ve Nuh Nebi\u2019den kalma radyosunu dinler. Zaman zaman k\u00f6ye gitti\u011fimde kendisiyle sohbet etme \u015fans\u0131 yarat\u0131r\u0131m kendime. Her zaman BBC gibi Amerika\u2019n\u0131n Sesi ya da Rusya\u2019dan yay\u0131n yapan T\u00fcrk\u00e7e radyolar\u0131 dinler. Tam bir \u00c7erkes milliyet\u00e7isidir ama bazen kendi kendine baz\u0131 faraziyeler \u00fcreterek k\u00f6y\u00fcn gen\u00e7lerini kendine g\u00fcld\u00fcr\u00fcr. \u00d6rne\u011fin Jackie Chan\u2019in (Ceki \u00c7en) \u00c7erkes oldu\u011funu iddia eder. Her ne kadar bende bir arkada\u015f\u0131m\u0131 ona benzetiyor olsam da bu iddiaya biraz \u015f\u00fcpheyle yakla\u015f\u0131yor insan. \u201cBill Gates\u201din \u00c7erkes oldu\u011funu bizzat radyoda s\u00f6yledi\u011fi gibi iddialar da bulunur.<\/p>\n<p>Herkes \u00c7erkes olmak zorunda de\u011fil. Ancak asl\u0131nda herkes biraz \u00c7erkes olabilir.<\/p>\n<p>Neden mi?<\/p>\n<p>\u00c7erkesler son derece gelenek\u00e7i ve adetlerine s\u0131k\u0131 s\u0131k\u0131ya ba\u011fl\u0131 bir toplumdur. Y\u00fczy\u0131llardan beri adet ve geleneklerini \u00f6zenle bu g\u00fcne kadar belli erozyonlara ra\u011fmen ayakta tutmay\u0131 ba\u015farm\u0131\u015flard\u0131r. \u00c7erkesler ayn\u0131 zamanda toprak k\u00f6leli\u011fine dayal\u0131 feodal bir toplumdur. Maalesef y\u00fczy\u0131llarca belki de \u00e7ok daha \u00f6ncelerinden bu zamana kadar var olagelen bir k\u00f6le ticaretinin i\u00e7inde bulunmu\u015flard\u0131r. Bu utan\u00e7 verici durum bir\u00e7ok dram\u0131 da beraberinde getirmi\u015ftir. Aileler par\u00e7alanm\u0131\u015f, bir\u00e7ok insan k\u00f6klerinden kopar\u0131lm\u0131\u015f, d\u00fcnyan\u0131n bir\u00e7ok yerine da\u011f\u0131lm\u0131\u015flard\u0131r. Bir\u00e7ok insan k\u00f6klerini anne babalar\u0131n\u0131 aramalar\u0131na ra\u011fmen bulamam\u0131\u015flard\u0131r. Osmanl\u0131\u2019da \u00fcst seviyelere gelen Tunuslu Hayrettin Pa\u015fa bile \u00f6nce \u0130stanbul\u2019a sonra Tunus\u2019a k\u00f6le olarak sat\u0131ld\u0131ktan sonra, b\u00fct\u00fcn o paras\u0131na ve sosyal stat\u00fcs\u00fcne, anne babas\u0131n\u0131 b\u00fct\u00fcn aramalar\u0131na ra\u011fmen bulamam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Osmanl\u0131\u2019ya g\u00f6\u00e7ten sonra birden fazla sahibe ba\u011fl\u0131 olan k\u00f6leler sahipleri taraf\u0131ndan payla\u015f\u0131lm\u0131\u015f, bu payla\u015f\u0131m s\u0131ras\u0131nda babalar, anneler ve \u00e7ocuklar birbirinden yar\u0131lm\u0131\u015f bu duruma \u00c7erkeslerin g\u00f6\u00e7\u00fcnden sorumlu olan \u201cMuhacirun Komisyonu\u201d m\u00fcdahale etmek zorunda kalm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p>Bir \u00e7ok \u00c7erkes k\u0131z\u0131n\u0131n da kah esirciler (ki, bunlar\u0131n aras\u0131nda \u00c7erkesler de vard\u0131) kah kendi aileleri taraf\u0131ndan saraya ve konaklara sat\u0131ld\u0131klar\u0131 bilinen bir ger\u00e7ektir. \u0130ngilizler Osmanl\u0131\u2019ya Afrikal\u0131 karde\u015flerimizin k\u00f6le olarak getirilmesini \u00f6nlemede ba\u015far\u0131 sa\u011flad\u0131larsa da maalesef \u00c7erkeslerin ve G\u00fcrc\u00fclerin k\u00f6le olarak al\u0131n\u0131p sat\u0131lmas\u0131na engel olamad\u0131klar\u0131n\u0131 itiraf etmi\u015flerdi. Osmanl\u0131 devleti k\u00f6leli\u011fi \u00f6nlemeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken \u00c7erkeslerin \u201ckendi \u00e7ocuklar\u0131n\u0131 ve akrabalar\u0131n\u0131 satmak\u201d gibi garip bir adetleri oldu\u011fundan dem vurmu\u015f, bu adetin hem bu d\u00fcnyada hem \u00f6b\u00fcr d\u00fcnyada lanete neden olaca\u011f\u0131n\u0131 belirtmi\u015flerdi.<\/p>\n<p>\u00c7erkes k\u00f6leli\u011fi ve ticareti Osmanl\u0131\u2019n\u0131n Bat\u0131l\u0131la\u015fma gayreti ve k\u00f6lelili\u011fi engellemeye \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 ile onurlu \u00c7erkes k\u00f6lelerin art\u0131k k\u00f6le olarak al\u0131n\u0131p sat\u0131lmalar\u0131na kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kmaya ba\u015flamalar\u0131yla (ki, bu daha \u00f6ncede Kafkasya\u2019da ya\u015fanm\u0131\u015f bir hadiseydi) \u00e7ok yava\u015fta seyretse ve olduk\u00e7a sanc\u0131l\u0131da ge\u00e7se ortadan kalkm\u0131\u015ft\u0131r. Osmanl\u0131\u2019ya kitlesel g\u00f6\u00e7 zaman\u0131nda ve daha \u00f6nceki g\u00f6\u00e7ler zaman\u0131nda \u00c7erkeslerin resmi makamlara k\u00f6le olmad\u0131klar\u0131n\u0131 ispat etmeye \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 bize Amerikan filmlerin de g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz zenci k\u00f6le hikayelerini and\u0131r\u0131yordu.<\/p>\n<p>Yakalanan bir esircinin yan\u0131nda bulunan ya\u015flar\u0131 on, on ikiyi ge\u00e7meyen \u00e7ocuklar\u0131n mahkemede k\u00f6le de\u011fil de h\u00fcr olduklar\u0131n\u0131 ispata \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 ve memleketlerinde (ki, akrabalar\u0131n\u0131 \u015fahit g\u00f6stermeye \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 ama bu isteklerinin reddi gibi ger\u00e7ekten ya\u015fanm\u0131\u015f ve belgelenmi\u015f) bu gibi durumlarda her insaf sahibi \u00c7erkes\u2019in g\u00f6zya\u015f\u0131 d\u00f6kmemesi m\u00fcmk\u00fcn m\u00fcd\u00fcr? Kahramanl\u0131k menk\u0131beleriyle hakl\u0131 olarak \u00f6\u011f\u00fcnen \u00c7erkeslerin bu tarihi ger\u00e7ek olarak ispatlanm\u0131\u015f k\u00f6lelik olgusu hakk\u0131nda da kendilerine d\u00fcr\u00fcst olmalar\u0131 gerekmektedir. K\u00f6le olarak sat\u0131lan \u00c7erkesler ger\u00e7e\u011fi \u00e7ok uzun zamandan beri ya\u015fanm\u0131\u015f bir ger\u00e7ektir ve o kadarda geni\u015f bir alana yay\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Ki, e\u011fer bu feodal yap\u0131 \u00e7ok daha \u00f6ncelere dayan\u0131yorsa bug\u00fcn \u00c7erkes k\u00f6kenli olanlar\u0131n say\u0131s\u0131 ve g\u00f6t\u00fcr\u00fcld\u00fckleri yerler san\u0131landan da \u00e7ok ve \u00e7e\u015fitli olabilir. \u0130talya\u2019da bile Cenevizliler ve Romal\u0131lardan dolay\u0131 \u00c7erkes k\u00f6kenli insan olabilir, kim bilir belki de \u201cBill Gates\u2019in\u201d de \u201cJackie Chan\u201dinde bir taraflar\u0131n\u0131n \u00c7erkes olma ihtimali asl\u0131nda o kadar da g\u00fcl\u00fcnecek deli sa\u00e7malar\u0131 olmayabilir.<\/p>\n<p>Y\u0131llar \u00f6nce bir \u00c7erkes arkada\u015f\u0131n yazd\u0131\u011f\u0131 bir makale vard\u0131. Hala akl\u0131mdad\u0131r: Y\u0131llar \u00f6nce \u201cBonanza\u201d dizisini day\u0131s\u0131yla seyreden arkada\u015f, dizi kahraman\u0131 kovboy \u201cKartrayt\u201d ailesinin ata bindikleri s\u0131rada day\u0131s\u0131n\u0131n heyecanla \u201cVallahi bu Kartraytlar \u00c7erkes\u201d dedi\u011fini, kendisinin ise buna g\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ama y\u0131llar sonra\u201d Bonanza\u201d dizisinin y\u00f6netmeni \u00fcnl\u00fc \u00dcrd\u00fcnl\u00fc \u00c7erkes Y\u00f6netmen \u201c Muittin Kandur\u201d ad\u0131n\u0131 duydu\u011funda nas\u0131l \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131\u011fa u\u011frad\u0131\u011f\u0131n\u0131 okudu\u011fumu hala b\u00fcy\u00fck bir keyifle hat\u0131rlar\u0131m.<\/p>\n<p>Aksaray metroya az kald\u0131 ama birden hamam b\u00f6cekleri gibi aniden d\u00f6n\u00fcp ters istikamete geldi\u011fim yere do\u011fru y\u00fcr\u00fcyorum. \u00c7erkeslerin en b\u00fcy\u00fck ve en yak\u0131n kader ortaklar\u0131, kader arkada\u015flar\u0131m\u0131z, belki de co\u011frafya olarak uza\u011f\u0131z ama ya\u015fanm\u0131\u015fl\u0131klar olarak yak\u0131n\u0131z. Ne onlar bizi tan\u0131yor ne de biz onlar\u0131. \u0130htimal ki, bu d\u00fc\u015f\u00fcncelerimi onlara s\u00f6ylesem o b\u00fcy\u00fck beyaz di\u015fleriyle g\u00fclerek beni elleriyle itip \u201dne kullan\u0131yorsan kafa yapmak i\u00e7in git bize de getir, iyice u\u00e7mu\u015fsun\u201c diyecek olan Afrikal\u0131 karde\u015flerimize do\u011fru gidiyorum. Yere tezgah a\u00e7\u0131p bir hafta sonra bozulacak olan saatlerden sat\u0131yorlar. K\u00f6le olarak al\u0131n\u0131p sat\u0131lm\u0131\u015f iki ayr\u0131 \u0131rktan iki ayr\u0131 insan\u0131z, insanl\u0131\u011f\u0131n \u015fimdiki gibi medeni olmad\u0131\u011f\u0131 bir d\u00fcnyada ac\u0131larla, di\u015f g\u0131c\u0131rt\u0131lar\u0131yla, gemi mahzenlerinde, kan ve kusmuk i\u00e7inde, ta\u015f\u0131nan her otuz yolcuya kar\u015f\u0131l\u0131k bir k\u00fc\u00e7\u00fck k\u00f6le \u00e7ocuk \u00fccret alan (\u00c7erkeslerin Osmanl\u0131\u2019ya ta\u015f\u0131nma bedeli buydu ve k\u00f6le olarak verilecek \u00e7ocuk kura ile belirleniyordu) soysuz, kan ve g\u00f6z ya\u015f\u0131 emici k\u00f6le ta\u015f\u0131yan gemicilerin k\u0131rba\u00e7lar\u0131 alt\u0131nda, ayr\u0131 ayr\u0131 yerlerde ama ayn\u0131 \u015fartlar alt\u0131nda ezildik, s\u00fcr\u00fcld\u00fck, sat\u0131ld\u0131k. Vatanlar\u0131ndan ve sevdiklerinden kopar\u0131ld\u0131k.<\/p>\n<p>\u201cKa\u00e7a bu saat, karde\u015fim\u201d diyorum. \u015e\u00f6yle bir bak\u0131yor, karde\u015fine benzetemiyor.<\/p>\n<p>\u201dBu saat bozulmaz de\u011fil mi?\u201d diyorum saf saf.<\/p>\n<p>G\u00fcl\u00fcyor enayili\u011fime.<\/p>\n<p>\u201dGarantili bunlar. Bizde onlardan kullan\u0131yoruz\u201c diyerek, y\u0131llar \u00f6nce atalar\u0131n\u0131n bileklerine k\u00f6le zincirlerinin iz yapt\u0131\u011f\u0131 kolunu g\u00f6steriyor. Ben de atalar\u0131m\u0131n bileklerine k\u00f6le zincirlerinin iz yapt\u0131\u011f\u0131 koluma tak\u0131yorum saati.<\/p>\n<p>\u201dKunta Kinte\u2019yi tan\u0131yor musun?\u201d diye soruyorum.<\/p>\n<p>G\u00fclerek ba\u015f\u0131n\u0131 iki yana sall\u0131yor: \u201dHay\u0131r\u201d diyor.<\/p>\n<p>Bende \u201dbo\u015f ver. Ben de tan\u0131m\u0131yorum zaten\u201d diyorum.<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Tolga Kaya Aksaray metroya do&#287;ru giderken sa&#287;l&#305; sollu bir &ccedil;ok seyyar sat&#305;c&#305;yla kar&#351;&#305;la&#351;&#305;yorum. Herkes bir &#351;eyler satmaya &ccedil;al&#305;&#351;&#305;yor. Bu &lsquo;&rsquo;Konstantinniyye&rsquo;&rsquo; denilen &#351;ehirde sat&#305;lmayan &#351;ey yok galiba. Her &#351;ey sat&#305;l&#305;k. En &ccedil;ok ilgimi &ccedil;ekenler ise Afrikal&#305; karde&#351;lerimiz. Hani &#351;u d&uuml;nyan&#305;n en alt&#305;ndakiler. T&uuml;rkiye&rsquo;de bile kendini az&#305;nl&#305;kta g&ouml;ren haklar&#305;n&#305;n gasp edildi&#287;ini d&uuml;&#351;&uuml;nen herkes &rdquo;biz bu &uuml;lkenin zencileriyiz&ldquo; [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_bbp_topic_count":0,"_bbp_reply_count":0,"_bbp_total_topic_count":0,"_bbp_total_reply_count":0,"_bbp_voice_count":0,"_bbp_anonymous_reply_count":0,"_bbp_topic_count_hidden":0,"_bbp_reply_count_hidden":0,"_bbp_forum_subforum_count":0,"ocean_post_layout":"","ocean_both_sidebars_style":"","ocean_both_sidebars_content_width":0,"ocean_both_sidebars_sidebars_width":0,"ocean_sidebar":"0","ocean_second_sidebar":"0","ocean_disable_margins":"enable","ocean_add_body_class":"","ocean_shortcode_before_top_bar":"","ocean_shortcode_after_top_bar":"","ocean_shortcode_before_header":"","ocean_shortcode_after_header":"","ocean_has_shortcode":"","ocean_shortcode_after_title":"","ocean_shortcode_before_footer_widgets":"","ocean_shortcode_after_footer_widgets":"","ocean_shortcode_before_footer_bottom":"","ocean_shortcode_after_footer_bottom":"","ocean_display_top_bar":"default","ocean_display_header":"default","ocean_header_style":"","ocean_center_header_left_menu":"0","ocean_custom_header_template":"0","ocean_custom_logo":0,"ocean_custom_retina_logo":0,"ocean_custom_logo_max_width":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_width":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_width":0,"ocean_custom_logo_max_height":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_height":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_height":0,"ocean_header_custom_menu":"0","ocean_menu_typo_font_family":"0","ocean_menu_typo_font_subset":"","ocean_menu_typo_font_size":0,"ocean_menu_typo_font_size_tablet":0,"ocean_menu_typo_font_size_mobile":0,"ocean_menu_typo_font_size_unit":"px","ocean_menu_typo_font_weight":"","ocean_menu_typo_font_weight_tablet":"","ocean_menu_typo_font_weight_mobile":"","ocean_menu_typo_transform":"","ocean_menu_typo_transform_tablet":"","ocean_menu_typo_transform_mobile":"","ocean_menu_typo_line_height":0,"ocean_menu_typo_line_height_tablet":0,"ocean_menu_typo_line_height_mobile":0,"ocean_menu_typo_line_height_unit":"","ocean_menu_typo_spacing":0,"ocean_menu_typo_spacing_tablet":0,"ocean_menu_typo_spacing_mobile":0,"ocean_menu_typo_spacing_unit":"","ocean_menu_link_color":"","ocean_menu_link_color_hover":"","ocean_menu_link_color_active":"","ocean_menu_link_background":"","ocean_menu_link_hover_background":"","ocean_menu_link_active_background":"","ocean_menu_social_links_bg":"","ocean_menu_social_hover_links_bg":"","ocean_menu_social_links_color":"","ocean_menu_social_hover_links_color":"","ocean_disable_title":"default","ocean_disable_heading":"default","ocean_post_title":"","ocean_post_subheading":"","ocean_post_title_style":"","ocean_post_title_background_color":"","ocean_post_title_background":0,"ocean_post_title_bg_image_position":"","ocean_post_title_bg_image_attachment":"","ocean_post_title_bg_image_repeat":"","ocean_post_title_bg_image_size":"","ocean_post_title_height":0,"ocean_post_title_bg_overlay":0.5,"ocean_post_title_bg_overlay_color":"","ocean_disable_breadcrumbs":"default","ocean_breadcrumbs_color":"","ocean_breadcrumbs_separator_color":"","ocean_breadcrumbs_links_color":"","ocean_breadcrumbs_links_hover_color":"","ocean_display_footer_widgets":"default","ocean_display_footer_bottom":"default","ocean_custom_footer_template":"0","ocean_post_oembed":"","ocean_post_self_hosted_media":"","ocean_post_video_embed":"","ocean_link_format":"","ocean_link_format_target":"self","ocean_quote_format":"","ocean_quote_format_link":"post","ocean_gallery_link_images":"off","ocean_gallery_id":[],"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":["post-11037","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-arastirma-ana-sayfa","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11037","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=11037"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11037\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":11039,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11037\/revisions\/11039"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=11037"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=11037"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=11037"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}