{"id":12257,"date":"2019-03-30T10:02:45","date_gmt":"2019-03-30T15:02:45","guid":{"rendered":"http:\/\/circassiancenter.com\/tr\/?p=12257"},"modified":"2019-03-30T10:02:45","modified_gmt":"2019-03-30T15:02:45","slug":"aydin-insan-kime-denir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/aydin-insan-kime-denir\/","title":{"rendered":"AYDIN \u0130NSAN K\u0130ME DEN\u0130R?"},"content":{"rendered":"

<\/p>\n

Prof. Dr. Ali Demirsoy<\/span><\/b><\/p>\n

Tarihte ve bug\u00fcn, hakarete ve soru\u015fturmaya u\u011frayan, ceza ve i\u015fkence g\u00f6ren, idam edilen ya da eller \u00fcst\u00fcnde ta\u015f\u0131nan ve ba\u015ftac\u0131 edilen bir\u00e7ok insan “ayd\u0131n” s\u0131n\u0131f\u0131 i\u00e7erisinde de\u011ferlendirildi. Toplumun bir k\u0131sm\u0131 bunlar\u0131n ayd\u0131n oldu\u011funu savundu, di\u011fer bir k\u0131sm\u0131 ise onlar\u0131 toplum ve sistem d\u00fc\u015fman\u0131 olarak g\u00f6rd\u00fc. Tart\u0131\u015fman\u0131n ard\u0131 arkas\u0131 kesilmedi. Bug\u00fcn bir\u00e7ok \u00fclkede ayd\u0131n, uluslararas\u0131 adland\u0131r\u0131lmas\u0131 ile “entelekt\u00fcel” terimi h\u00e2l\u00e2 tart\u0131\u015fmal\u0131d\u0131r. Hatta bir \u00fclkedeki bir ayd\u0131n, di\u011fer bir \u00fclkedeki insanlar\u0131n \u00f6nemli bir k\u0131sm\u0131 i\u00e7in bozguncudur.<\/p>\n

Bu yaz\u0131y\u0131 yazarken ve de\u011fi\u015fik zamanlarda, bilim adam\u0131 stat\u00fcs\u00fcnden maa\u015f alan, \u00f6nemli bir k\u0131sm\u0131 yabanc\u0131 \u00fclkelerde e\u011fitim g\u00f6rm\u00fc\u015f ve doktora yapm\u0131\u015f onlarca, hatta y\u00fczlerce dosta, arkada\u015fa, meslekta\u015fa “ayd\u0131n kelimesinden ne anl\u0131yorsunuz? “sorusunu y\u00f6nelttim. Ald\u0131\u011f\u0131m yan\u0131tlardan, do\u011frusu, ortak bir \u00f6z ya da fikir \u00e7\u0131karamad\u0131m. Son zamanlarda bas\u0131nda, \u00fcniversite hocalar\u0131n\u0131 kast ederek \u201cayd\u0131nlar da t\u00fcrban\u0131n serbest b\u0131rak\u0131lmas\u0131na destek sa\u011flad\u0131lar\u201d diyerek, sanki \u00fcniversite hocalar\u0131n\u0131n hepsi ayd\u0131nm\u0131\u015f gibi bir g\u00f6r\u00fcnt\u00fc yaratm\u0131\u015f buluyorlar. Kural olarak hepsi, bilgili olmayla ayd\u0131n olmay\u0131 \u00f6zde\u015fle\u015ftiriyordu. Bilgili olman\u0131n ayd\u0131n olman\u0131n temel ko\u015fulu oldu\u011funa inan\u0131yorlard\u0131. Daha sonra, halk aras\u0131nda zaman zaman duydu\u011fumuz, “\u00e7oban; ama ayd\u0131n bir ki\u015fi, tahsili yok; ama ayd\u0131n bir ki\u015fi” gibi tan\u0131mlamalar\u0131n ne anlama geldi\u011fini sorunca, ayr\u0131cas\u0131z hepsinin afallad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6zledim… Bu sorular\u0131 kendime sordu\u011fumda, bu sefer \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131k s\u0131ras\u0131 bana gelmi\u015fti. \u00c7\u00fcnk\u00fc ayd\u0131n kelimesini a\u011fz\u0131ndan b\u0131rakmayan ben ve benim gibi insanlar, ger\u00e7ekte ayd\u0131n konusunda ortak bir fikre sahip de\u011fildik. Ayak\u00fcst\u00fc hemen a\u00e7\u0131klamaya \u00e7al\u0131\u015fanlar da ciddi de\u011fildi…<\/p>\n

Ayd\u0131n nedir diye? Tart\u0131\u015fmay\u0131 \u00e7ok severiz. Ama fikrini s\u00f6yleyene de hemen itiraz ederiz. Ayd\u0131n\u0131n bir \u00f6zelli\u011finin, belki de ilk olmas\u0131 gereken \u00f6zelli\u011finin, d\u00fc\u015f\u00fcnceyi ciddiye almak oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnmeyiz. \u0130kinci \u00f6zelli\u011finin ise, d\u00fc\u015f\u00fcncesi ve varsay\u0131mlar\u0131 ile tutarl\u0131 olmas\u0131, d\u00fc\u015f\u00fcncesinin kendini g\u00f6t\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc yere korkmadan gidebilmesi, \u00e7eli\u015fkilerden sak\u0131nabilmesi, yan\u0131lg\u0131lar\u0131n\u0131 \u00e7ekinmeden a\u00e7\u0131klayabilmesi olmal\u0131d\u0131r. Bir anlamda “d\u00fc\u015f\u00fcnce namusu ve d\u00fcr\u00fcstl\u00fc\u011f\u00fc” ayd\u0131n olma niteli\u011finin ilk belirleyici unsurudur.<\/p>\n

“\u015eu anda \u00fclkenizde ayd\u0131n olarak g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz ilk 10 insan\u0131n ad\u0131n\u0131 verebilir misiniz?” \u015feklindeki bir sorunun yan\u0131tlar\u0131nda, ortak bir isim \u00e7\u0131kmad\u0131\u011f\u0131 gibi, 10 rakam\u0131na da hi\u00e7 bir zaman ula\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rmedim. En ilginci de, son 40 y\u0131ld\u0131r bizi y\u00f6neten politikac\u0131lar\u0131n hi\u00e7birinin bu s\u0131ralamaya sokulmamas\u0131yd\u0131… Ailenizde ayd\u0131n var m\u0131? Sorusunu ise \u00e7o\u011funluk “hay\u0131r” diye yan\u0131tlad\u0131. Acaba ger\u00e7ekten bu toplum ayd\u0131n\u0131n ne olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 m\u0131 bilmiyor, yoksa, toplumda \u00f6zlenen ya da hayal edilen ayd\u0131n say\u0131s\u0131 say\u0131lamayacak kadar m\u0131 az? L\u00fctfen bu sorular\u0131 bir de kendinize sorun!<\/p>\n

Pek\u00e2l\u00e2, tan\u0131mlayamad\u0131\u011f\u0131m\u0131z; fakat ba\u015f tac\u0131 etti\u011fimiz ya da eziyet etti\u011fimiz “ayd\u0131n”\u0131n ger\u00e7ekte niteli\u011fi nedir? Bir k\u0131sm\u0131 i\u00e7in bilgili olma, bir k\u0131sm\u0131 i\u00e7in uyumlu olma, bir k\u0131sm\u0131 i\u00e7in yarat\u0131c\u0131 olma, bir k\u0131sm\u0131 i\u00e7in ak\u0131ll\u0131 olma, bir k\u0131sm\u0131 i\u00e7in payla\u015f\u0131mc\u0131 olma, bir k\u0131sm\u0131 i\u00e7in d\u00fcnyadaki geli\u015fmelerden haberdar olma; bir k\u0131sm\u0131 i\u00e7in aksayan d\u00fczene korkusuzca kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kma, bir k\u0131sm\u0131 i\u00e7in d\u00fczeni de\u011fi\u015ftirme, bir\u00e7o\u011fu i\u00e7in de bu niteliklerin de\u011fi\u015fik \u015fekillerdeki kombinasyonuna sahip olmad\u0131r.<\/p>\n

Fakat bilgi birikimi olmayan da\u011fdaki \u00e7oban\u0131n, sadece motordan anlayan bir ustan\u0131n, ticaretle u\u011fra\u015fan bir t\u00fcccar\u0131n, vs.nin de ayd\u0131n olarak tan\u0131mland\u0131\u011f\u0131 bilinmektedir. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k, kendi konusunda becerikli ve ilgili bir cerrah\u0131n, iyi bir m\u00fchendisin, \u00e7ok iyi \u015fark\u0131 s\u00f6yleyen bir ses sanatk\u00e2r\u0131n\u0131n ya da \u00e7ok iyi y\u00fczen bir sporcunun, kendi konusunda bilgi sahibi bir \u00f6\u011fretim \u00fcyesinin, her zaman ayd\u0131n olamayaca\u011f\u0131 da bilinmektedir. Demek ki bilgi sahibi olma ya da yetenekli olma, ayd\u0131n olma i\u00e7in zorunlu bir ko\u015ful de\u011fildir. E\u011fer \u00f6yle olmu\u015f olsayd\u0131, atomu par\u00e7alayan Openheimer, Rusya’y\u0131 Rusya yapan Petro, m\u00fczik d\u00fcnyas\u0131n\u0131n ilah\u0131 Mozart, peygamberlerin t\u00fcm\u00fc, matematikte \u00fcnl\u00fc e\u015fitlikleri bulanlar, DNA’n\u0131n yap\u0131s\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klayan Watson ve Crick, \u0130stiklal mar\u015f\u0131m\u0131z\u0131 yazan e\u015fsiz \u015fiir dehas\u0131 Mehmet Akif, tart\u0131\u015fmas\u0131z ayd\u0131n olarak kabul edilecekti. Oysa edilmiyorlar… edilseler de bu fikir; ancak baz\u0131lar\u0131 taraf\u0131ndan benimseniyor…<\/p>\n

O zaman ayd\u0131n kavram\u0131n\u0131n, ait oldu\u011fu toplumun yap\u0131s\u0131na b\u0131rak\u0131lmaks\u0131z\u0131n, ayr\u0131 bir nitelik olarak incelenmesi gerekir. Belki de bunlar\u0131, bir ormanda y\u00fccelmi\u015f dev bir a\u011fa\u00e7 ya da \u00e7\u0131plak bir da\u011f\u0131n ba\u015f\u0131nda tutunmu\u015f bir ard\u0131\u00e7, bir \u00e7\u00f6lde vaha olarak g\u00f6rmek gerekir. Ayd\u0131ndaki meziyetler say\u0131labilir; fakat \u00f6l\u00e7\u00fclemez. Bu nedenle de ayd\u0131n\u0131 bilim adam\u0131ndan, bilgili adamdan farkl\u0131 olarak ele almak gerekir. Bilgi az olabilir; fakat niteliklerin kombinasyonu onu ayd\u0131n yapar. Bu bir alan bilgisiyle ya da meslek grubuyla s\u0131n\u0131rl\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in tan\u0131m\u0131 zordur. Bir ormanda g\u00f6ze \u00e7arpan baz\u0131 a\u011fa\u00e7lar vard\u0131r, bir stepte g\u00f6ze \u00e7arpan g\u00fczel bitkiler vard\u0131r, bir \u00e7\u00f6lde farkl\u0131 bir geven vard\u0131r. Her biri kendi ortam\u0131nda di\u011ferlerinden farkl\u0131 ve g\u00fczel bir g\u00f6r\u00fcn\u00fcme sahiptir. \u0130\u015fte ayd\u0131n da farkl\u0131 kategorilerde yer alm\u0131\u015f de\u011ferli insanlar\u0131n tan\u0131m\u0131 i\u00e7in kullan\u0131l\u0131r. E\u011fer bu nitelikler bilgiyle de desteklenirse, ayd\u0131n\u0131n etkinli\u011fi ve dolay\u0131s\u0131yla g\u00f6receli olarak de\u011feri artar. Ayd\u0131n\u0131, bug\u00fcn ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u00e7ok ilgin\u00e7 tart\u0131\u015fmalar ba\u011flam\u0131nda, \u00f6zellikle \u00fcniversitelerdeki bir k\u0131s\u0131m \u00f6\u011fretim \u00fcyelerinin turban\u0131 tehlike, bir k\u0131sm\u0131n\u0131n da \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011fe at\u0131lm\u0131\u015f bir ad\u0131m olarak g\u00f6rme ba\u011flam\u0131nda yeniden tan\u0131mlamaya kalk\u0131\u015f\u0131rsak:<\/p>\n

Dogmatik (ko\u015fullanm\u0131\u015f) duygulardan kurtulmu\u015f ya da kal\u0131tsal olarak bu yap\u0131da olmayan, kendisi uygulasa da uygulamasa da yeniliklere a\u00e7\u0131k olan, bir sorunun nedenini ara\u015ft\u0131ran, bilgi toplayan, \u00f6\u011frendiklerini \u00e7evresindekilere yaymaya \u00e7al\u0131\u015fan ve onlarla payla\u015fan, d\u00fc\u015f\u00fcncelerini \u00f6zg\u00fcrce savunan, bask\u0131c\u0131 ve \u00e7\u0131karc\u0131 idari sistemlere kar\u015f\u0131 uygarca ve cesurca kar\u015f\u0131 koyabilen, toplumun \u00e7\u0131kar\u0131 i\u00e7in kendi \u00e7\u0131karlar\u0131ndan \u00f6d\u00fcn verebilen, edindi\u011fi bilgiler ile do\u011fru varsay\u0131mlar kurabilen ve yarg\u0131ya ula\u015fan, yeni bilgilerin \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda kazanm\u0131\u015f oldu\u011fu eski ya da yanl\u0131\u015f d\u00fc\u015f\u00fcnce ve tavr\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirebilen, ba\u015fka insanlar\u0131n yan\u0131lg\u0131lar\u0131na da ho\u015fg\u00f6r\u00fcl\u00fc olabilen, … ki\u015fi ayd\u0131n olarak nitelendirilebilir.<\/p>\n

Bilgisini sadece kendisine saklayan bir hekimin, bilgisini \u00fcst\u00fcnl\u00fck kurmak i\u00e7in kullanan bir politikac\u0131n\u0131n, \u00e7\u0131kar sa\u011flamak i\u00e7in \u00e7a\u011fd\u0131\u015f\u0131 \u00f6\u011fretileri devam ettirenlerin, kendini do\u011frudan ilgilendirmeyen konularda fikir ve bilgi edinmeye \u00e7aba g\u00f6stermeyenlerin ve insan soyunun gelece\u011fini ve \u00e7e\u015fitlili\u011fini tehlikeye d\u00fc\u015f\u00fcrecek her t\u00fcrl\u00fc eyleme destek verenlerin, kazan\u0131lm\u0131\u015f k\u00fclt\u00fcrel ayd\u0131nl\u0131\u011f\u0131 karanl\u0131\u011fa \u00e7evirenlerin ayd\u0131n olarak nitelenmesi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclemez.<\/p>\n

T\u00fcrban ile ilgili tart\u0131\u015fmalarda, \u00fcniversitelerdeki \u00f6\u011fretim \u00fcyelerinin taraf olmas\u0131 do\u011fald\u0131r; ister yan\u0131lm\u0131\u015f olsunlar isterse do\u011fruyu savunsunlar. Ancak, \u00f6\u011fretim \u00fcyelerinin destek sa\u011flamas\u0131, ba\u015fak bir kesimin destek sa\u011flamas\u0131ndan farkl\u0131 bir olgudur. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u00f6\u011fretim \u00fcyesi, e\u011fer \u00fc\u00e7 ka\u011f\u0131t\u00e7\u0131l\u0131k yaparak ya da siyasi g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc nedeniyle yanda\u015f bulup o unvanlar\u0131 kazanmam\u0131\u015f ise, analistik d\u00fc\u015f\u00fcnen insan demektir. Her kesim, \u00f6\u011fretim \u00fcyelerinin a\u00e7\u0131klamalar\u0131na kulak vermek zorundad\u0131r. Acaba, bu son geli\u015fmelerde, b\u00f6yle bir analistik yarg\u0131 olmu\u015f mudur? \u0130lk bak\u0131\u015fta birileri, ister k\u00f6r\u00fc k\u00f6r\u00fcne olsun ister masum bir inan\u00e7 nedeniyle olsun, ba\u015flar\u0131n\u0131 \u00f6rtmek isteyenlere destek vermeyi ayd\u0131n olman\u0131n bir unsuru olarak d\u00fc\u015f\u00fcnebilir; bu d\u00fc\u015f\u00fcncesinde de hakl\u0131 g\u00f6r\u00fclmelidir. Ancak, ayd\u0131n\u0131n toplumu ve gelece\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcnmesi gibi bir sorumlulu\u011fu da vard\u0131r. Diyelim ki imza toplayarak, mecliste \u00e7o\u011funlu\u011fu sa\u011flayan ve dedi\u011fim dedik diyen bir zihniyete, i\u00e7tenlikle ya da k\u00f6r\u00fc k\u00f6r\u00fcne destek sa\u011fl\u0131yorlar. O zaman, bilim adam\u0131 kadrosundan maa\u015f alan bu kesimin \u015fu evrensel hesab\u0131 da yapmas\u0131 gerekiyordu. En az\u0131ndan bir matematik profes\u00f6r\u00fc olan ayd\u0131n bir d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr\u00fcn o\u011flu, bu hesab\u0131 yapabilmeliydi. Di\u011ferlerinin hesab\u0131 yetmiyor olsa dahi, bu matematik profes\u00f6r\u00fcn\u00fcn hesapta hata yapaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnemeyiz. Basit bir mant\u0131k, 2 X 2 = 4; bu ger\u00e7ekten b\u00f6ylemidir? Olabilir de olmayabilir de\u2026 Yani t\u00fcrban\u0131n serbest b\u0131rak\u0131lmas\u0131 bir \u00f6zg\u00fcrl\u00fck simgesi olabilir de olmayabilir de\u2026 O zaman i\u015flemin tersini yaparak bunun do\u011frulu\u011funu s\u0131namaya giri\u015firiz, yani 4\u2019\u00fc 2\u2019ye b\u00f6leriz. 4\/2 = 2 \u00e7\u0131k\u0131nca da do\u011frulu\u011fu onaylanm\u0131\u015f olur. Ayn\u0131 mant\u0131kla, turban bir \u00f6zg\u00fcrl\u00fck simgesi ya da arac\u0131 ise, bunun tersi de do\u011frudur; yani ba\u015f\u00f6rt\u00fcs\u00fc ya da t\u00fcrban\u0131n toplumsal simge ya da zorunlu giyim arac\u0131 oldu\u011fu toplumlarda \u00f6zg\u00fcrl\u00fck\u00e7\u00fc d\u00fc\u015f\u00fcnce yayg\u0131nd\u0131r. \u015eimdi imza toplayan meslekta\u015flar\u0131m \u00f6zellikle bu matematik profes\u00f6r\u00fcm\u00fcze soruyorum. Ba\u015f\u0131n\u0131 \u00f6rt\u00fcp, turban tak\u0131p da \u00f6zg\u00fcr d\u00fc\u015f\u00fcnceye ula\u015fm\u0131\u015f bir \u00fclke ya da topluluk tan\u0131yor musunuz? Yakla\u015f\u0131k 58 M\u00fcsl\u00fcman \u00fclkede \u2013 ki bunlar\u0131n hemen hepsinde t\u00fcrban ya da benzeri \u00f6rt\u00fc zorunludur- \u00f6zg\u00fcr d\u00fc\u015f\u00fcnce yayg\u0131n m\u0131d\u0131r? Irk\u0131, co\u011frafik yap\u0131s\u0131, ge\u00e7irmi\u015f oldu\u011fu tarihi s\u00fcreci, dili farkl\u0131 olan bu kadar \u00fclkede nas\u0131l oluyor da, her defas\u0131nda turban cahillik, despotizm, anti-\u00f6zg\u00fcrl\u00fck, bilimd\u0131\u015fl\u0131l\u0131k, yalanc\u0131l\u0131k, doland\u0131r\u0131c\u0131l\u0131k yayg\u0131nd\u0131r. Say\u0131n matematik profes\u00f6r\u00fcm\u00fcz bu e\u015fitli\u011fin bir rastlant\u0131 oldu\u011funu ileri s\u00fcrebilir mi? S\u00fcremiyorsa ya da kendine g\u00f6re \u2013dogmalar\u0131n\u0131 de\u011fil, akl\u0131n\u0131 kullanabilen insanlar\u0131- ikna edecek bir a\u00e7\u0131klama yapamaz ise, bu bulundu\u011fu toplumu bile bile u\u00e7urama s\u00fcr\u00fcklemek demektir. Bu tip insanlar\u0131n tan\u0131m\u0131n\u0131 da benim yapmama gerek yok, bir vatanperver ve bir d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr olan babas\u0131 zaten yapm\u0131\u015ft\u0131\u2026<\/p>\n

T\u00fcrbanperest bu \u00f6\u011fretim \u00fcyeleri akl\u0131n\u0131 kullananlara ve olaylara analistik g\u00f6zle bakanlara \u2013\u00f6tekilere- olmasa dahi kendilerine \u015fu hususlar\u0131 da a\u00e7\u0131klamak zorundalar. E\u011fer, ger\u00e7ekten dini inan\u00e7lar\u0131 nedeniyle bir kesim giyim, ku\u015fam ve di\u011fer hususlar\u0131, inan\u00e7lar\u0131n\u0131n gere\u011fi gibi ya\u015famak istiyorlarsa ve bunda da \u0131srarl\u0131 olmak haklar\u0131 ise, \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki g\u00fcnlerde bunlar\u0131n \u015fu isteklerine de, bu \u2013\u00f6zg\u00fcrl\u00fck\u00e7\u00fc \u00f6\u011fretim \u00fcyesi karde\u015flerimiz- bir \u00e7\u00f6z\u00fcm bulmu\u015f olmal\u0131d\u0131rlar. Bunu bir \u00f6\u011fretim \u00fcyesi olarak \u00f6renmek isterim.<\/p>\n

Dini kitab\u0131n (bu Kuran da olabilir, Tevrat da olabilir, \u0130ncil de olabilir) i\u00e7eri\u011fi tanr\u0131 kelam\u0131 oldu\u011funa g\u00f6re, hi\u00e7 bir insan\u0131 kural bu kitab\u0131n ilkelerinin \u00fczerine \u00e7\u0131kamaz. E\u011fer bir insan\u0131n \u00fcniversitede dini inanc\u0131n\u0131 aynen koruyarak e\u011fitilmesi isteniyorsa, bu kesimin bize e\u011fitim ve \u00f6\u011fretim s\u0131ras\u0131nda \u015fu hususlar\u0131 y\u00f6netmesi ve talep etmesi de kesinlikle haklar\u0131 olacakt\u0131r.<\/p>\n

Kuran\u2019da miras hukuku vard\u0131r. Bayanlar gayrimenkulden pay alamazlar. O halde miras hukukunu ben Kabul etmiyorum ve okumak istemiyorum diyebilir<\/p>\n

Kuran\u2019da 40 miskal alt\u0131n ya da g\u00fcm\u00fc\u015f kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 kazanc\u0131n y\u0131ll\u0131k \u00f6denmesi gereken zek\u00e2t\u0131, bir miskaldir; yani %2,5\u2019luk bir \u00e7e\u015fit \u00f6denti. O zaman, bu \u00f6\u011frenciler de bize \u015fu soruyu y\u00f6netebilirler; bir tanr\u0131 oran\u0131 varken, siz ne hakla, %18 KDV ya da bilmem ne oranlar\u0131nda vergi hukukunu bana okutup ya da talep ediyorsunuz?<\/p>\n

Kuran\u2019da insanlar kaderi-al\u0131n yaz\u0131lar\u0131 ile birlikte yarat\u0131ld\u0131klar\u0131na g\u00f6re, siz hangi hakla bir ceni \u00fczerinde iyile\u015ftirme operasyonunu giriyorsunuz? Bunu \u015fiddetle ret ediyor, genetik \u0131slah\u0131 ve biyoteknolojik uygulamalar\u0131 \u00f6\u011frenmek istemiyoruz derlerse ne diyeceksiniz?<\/p>\n

Bug\u00fcn d\u00fcnyan\u0131n geli\u015fmi\u015f \u00fcniversitelerinin hemen hepsinde \u00f6\u011fretilmesi zorunlu evrim konusu, yarat\u0131l\u0131\u015f inanc\u0131m\u0131z nedeniyle yasaklanmal\u0131d\u0131r derse ne diyeceksiniz? Antropoloji b\u00f6l\u00fcmlerinin bu nedenle kapat\u0131lmas\u0131n\u0131 talep ederlerse siz hangi gerek\u00e7e ile kar\u015f\u0131 koyacaks\u0131n\u0131z?<\/p>\n

Zina yapanlar recm (ta\u015flanarak \u00f6ld\u00fcrme) edilmelidir derlerse (AKP, inanc\u0131m\u0131za ayk\u0131r\u0131 olarak zinay\u0131 serbest b\u0131rakan yasal d\u00fczenlemeyi yapm\u0131\u015f olmas\u0131na kar\u015f\u0131n) edilmeli, h\u0131rs\u0131zl\u0131k yapanlar\u0131n kolu kesilmeli der ve ben sizin ceza hukukunuzu kabul etmiyorum ve \u00f6\u011frenmek de istemiyorum, benim inan\u00e7lar\u0131m, sizin kurallar\u0131n\u0131zdan daha evrenseldir ve tanr\u0131sald\u0131r derse ne diyeceksiniz?<\/p>\n

Bizatihi Hz. Muhammed taraf\u0131ndan, K\u00e2be\u2019deki tarihi g\u00fcn\u00fcm\u00fcze ba\u011flayacak heykeller, puta tapmay\u0131 te\u015fvik ediyor diye k\u0131r\u0131lm\u0131\u015f, yakla\u015f\u0131k son 1.500 y\u0131l boyunca hi\u00e7bir M\u00fcsl\u00fcman \u00fclkede heykel ve keza ayn\u0131 \u015fekilde insan fig\u00fcr\u00fc i\u00e7eren bire bir resim yap\u0131lmam\u0131\u015ft\u0131r; yapt\u0131r\u0131lmam\u0131\u015ft\u0131r. Son 1.500 hatta 6.000 y\u0131l \u00f6nceki giyim ku\u015famda \u0131srar eden ve bunu dini bir vecibe oldu\u011funu ileri s\u00fcrerek bir ad\u0131m geri atmayan bu kesim, kar\u015f\u0131n\u0131za ge\u00e7ip, bir M\u00fcsl\u00fcman \u00fclkede heykel ve resim e\u011fitimi niye yap\u0131l\u0131yor derse ne cevap vereceksiniz? Hay\u0131r, \u00f6yle de\u011fil derseniz, \u00f6rnek olarak hangi devre ait bir heykel ya da tablo g\u00f6stereceksiniz? Elinizde ileri s\u00fcrece\u011finiz ve kan\u0131tlayabilece\u011finiz bir belgeniz olacak m\u0131d\u0131r?<\/p>\n

\u00d6rt\u00fcs\u00fcne evet dedi\u011finiz bu \u00e7ocuklar\u0131m\u0131z\u0131n, kutsal kitapta yaz\u0131l\u0131 buyruklara hay\u0131r demesini mi \u00f6\u011f\u00fctleyeceksiniz? Birileri hayal g\u00f6r\u00fcyor\u2026 Ayd\u0131n hayal g\u00f6rmez, gelece\u011fini de hayallere oturtmaz. Ayd\u0131n, gelece\u011fi g\u00f6rerek \u00f6nlemini alan insan\u0131n tan\u0131m\u0131d\u0131r\u2026 \u00dcniversiteler de bilgili, e\u011fitilmi\u015f, ayd\u0131n insanlar\u0131n bulundu\u011fu kurumlard\u0131r\u2026 \u00c7a\u011fd\u0131\u015flar\u0131n de\u011fil\u2026<\/p>\n

\u00d6n\u00fcm\u00fczdeki y\u00fczy\u0131l, dogmatik kal\u0131plar\u0131n bata\u011f\u0131nda y\u00fczen de\u011fil, bilgi birikimi sa\u011flanm\u0131\u015f, yeterince beceri kazand\u0131r\u0131lm\u0131\u015f, kendi k\u0131sa vadeli \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131 toplumun \u00e7\u0131kar\u0131ndan \u00f6nde g\u00f6rmeyen, tarihten gelen tortulardan ar\u0131nm\u0131\u015f “ayd\u0131n” insanlar\u0131n d\u00fcnyas\u0131 ve egemenli\u011fi olacakt\u0131r. Bunun d\u0131\u015f\u0131nda kalanlar\u0131n ise ya\u015fama \u015fans\u0131 olmayacakt\u0131r. D\u00fcnya olanak bak\u0131m\u0131ndan, say\u0131s\u0131z insana de\u011fil, nitelikli insanlara yuva olacak kadar k\u00fc\u00e7\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Bunu, bug\u00fcne kadar do\u011fal se\u00e7ilim y\u00fcr\u00fctm\u00fc\u015ft\u00fcr; \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki y\u00fczy\u0131ldan sonra ise yapay se\u00e7ilim y\u00fcr\u00fctecektir. Haz\u0131rl\u0131kl\u0131 olmayan toplumlar\u0131n ve bireylerin alacaklar\u0131 yaralar\u0131 bir uyar\u0131 olarak bildirmek, benim bilimsel g\u00f6revimdir. Dilerim, bu uyar\u0131lar\u0131 birileri yeterince alg\u0131lar ve bu toplumun ger\u00e7ek bilim toplumuna d\u00f6n\u00fc\u015fmesi i\u00e7in gerekli ilk ad\u0131mlar\u0131 att\u0131r\u0131r… Bu g\u00fcc\u00fcn lokomotifi de \u00fcniversitelerin ayd\u0131n insanlar\u0131 olmal\u0131d\u0131r. Yoksa bin bir emekle bug\u00fcne kadar getirdi\u011fimiz, uygarla\u015fma yolunda \u00f6nemli a\u015fama kaydetmi\u015f, can\u0131m\u0131zdan daha \u00e7ok sevdi\u011fimiz \u2013modern model -T\u00fcrkiye Cumhuriyeti ile birlikte, t\u00fcm M\u00fcsl\u00fcman \u00fclkelerin ac\u0131 sonunu haz\u0131rlam\u0131\u015f olabiliriz\u2026 Omzunuzdaki y\u00fck \u00e7ok b\u00fcy\u00fckt\u00fcr derim\u2026<\/p>\n

Mitolojiye g\u00f6re, bir g\u00fcn, Tanr\u0131, yak\u0131n zamanlarda bulunan S\u00fcmer yaz\u0131tlar\u0131na g\u00f6re Mezopotamya’da ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 bilinen bir toplulu\u011fa, tufan olaca\u011f\u0131n\u0131 bildirmi\u015f. Bu uyar\u0131y\u0131 ciddiye alan tek insan (S\u00fcmer yar\u0131 tanr\u0131s\u0131 Zisudra) Nuh Peygamber olmu\u015f ve yapt\u0131\u011f\u0131 b\u00fcy\u00fck bir gemiye, her hayvandan birer \u00e7ift alarak, tufanda kendi ailesinin ve bu hayvanlar\u0131n d\u00f6l\u00fcn\u00fcn korunmas\u0131n\u0131 sa\u011flam\u0131\u015f. Uyar\u0131y\u0131 ciddiye almayanlar da sulara gark olmu\u015f…<\/p>\n

Bir bilim adam\u0131 olarak bir tufan\u0131n yakla\u015fmakta oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum.<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Prof. Dr. Ali Demirsoy Tarihte ve bugün, hakarete ve soruşturmaya uğrayan, ceza ve işkence gören, idam edilen ya da eller üstünde taşınan ve baştacı edilen birçok insan “aydın” sınıfı içerisinde değerlendirildi. Toplumun bir kısmı bunların aydın olduğunu savundu, diğer bir kısmı ise onları toplum ve sistem düşmanı olarak gördü. Tartışmanın ardı arkası kesilmedi. Bugün birçok […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_bbp_topic_count":0,"_bbp_reply_count":0,"_bbp_total_topic_count":0,"_bbp_total_reply_count":0,"_bbp_voice_count":0,"_bbp_anonymous_reply_count":0,"_bbp_topic_count_hidden":0,"_bbp_reply_count_hidden":0,"_bbp_forum_subforum_count":0,"ocean_post_layout":"","ocean_both_sidebars_style":"","ocean_both_sidebars_content_width":0,"ocean_both_sidebars_sidebars_width":0,"ocean_sidebar":"0","ocean_second_sidebar":"0","ocean_disable_margins":"enable","ocean_add_body_class":"","ocean_shortcode_before_top_bar":"","ocean_shortcode_after_top_bar":"","ocean_shortcode_before_header":"","ocean_shortcode_after_header":"","ocean_has_shortcode":"","ocean_shortcode_after_title":"","ocean_shortcode_before_footer_widgets":"","ocean_shortcode_after_footer_widgets":"","ocean_shortcode_before_footer_bottom":"","ocean_shortcode_after_footer_bottom":"","ocean_display_top_bar":"default","ocean_display_header":"default","ocean_header_style":"","ocean_center_header_left_menu":"0","ocean_custom_header_template":"0","ocean_custom_logo":0,"ocean_custom_retina_logo":0,"ocean_custom_logo_max_width":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_width":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_width":0,"ocean_custom_logo_max_height":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_height":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_height":0,"ocean_header_custom_menu":"0","ocean_menu_typo_font_family":"0","ocean_menu_typo_font_subset":"","ocean_menu_typo_font_size":0,"ocean_menu_typo_font_size_tablet":0,"ocean_menu_typo_font_size_mobile":0,"ocean_menu_typo_font_size_unit":"px","ocean_menu_typo_font_weight":"","ocean_menu_typo_font_weight_tablet":"","ocean_menu_typo_font_weight_mobile":"","ocean_menu_typo_transform":"","ocean_menu_typo_transform_tablet":"","ocean_menu_typo_transform_mobile":"","ocean_menu_typo_line_height":0,"ocean_menu_typo_line_height_tablet":0,"ocean_menu_typo_line_height_mobile":0,"ocean_menu_typo_line_height_unit":"","ocean_menu_typo_spacing":0,"ocean_menu_typo_spacing_tablet":0,"ocean_menu_typo_spacing_mobile":0,"ocean_menu_typo_spacing_unit":"","ocean_menu_link_color":"","ocean_menu_link_color_hover":"","ocean_menu_link_color_active":"","ocean_menu_link_background":"","ocean_menu_link_hover_background":"","ocean_menu_link_active_background":"","ocean_menu_social_links_bg":"","ocean_menu_social_hover_links_bg":"","ocean_menu_social_links_color":"","ocean_menu_social_hover_links_color":"","ocean_disable_title":"default","ocean_disable_heading":"default","ocean_post_title":"","ocean_post_subheading":"","ocean_post_title_style":"","ocean_post_title_background_color":"","ocean_post_title_background":0,"ocean_post_title_bg_image_position":"","ocean_post_title_bg_image_attachment":"","ocean_post_title_bg_image_repeat":"","ocean_post_title_bg_image_size":"","ocean_post_title_height":0,"ocean_post_title_bg_overlay":0.5,"ocean_post_title_bg_overlay_color":"","ocean_disable_breadcrumbs":"default","ocean_breadcrumbs_color":"","ocean_breadcrumbs_separator_color":"","ocean_breadcrumbs_links_color":"","ocean_breadcrumbs_links_hover_color":"","ocean_display_footer_widgets":"default","ocean_display_footer_bottom":"default","ocean_custom_footer_template":"0","ocean_post_oembed":"","ocean_post_self_hosted_media":"","ocean_post_video_embed":"","ocean_link_format":"","ocean_link_format_target":"self","ocean_quote_format":"","ocean_quote_format_link":"post","ocean_gallery_link_images":"off","ocean_gallery_id":[],"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":["post-12257","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-arastirma-ana-sayfa","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12257","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=12257"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12257\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12259,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12257\/revisions\/12259"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=12257"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=12257"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=12257"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}