{"id":12442,"date":"2019-03-31T10:07:20","date_gmt":"2019-03-31T15:07:20","guid":{"rendered":"http:\/\/circassiancenter.com\/tr\/?p=12442"},"modified":"2019-03-31T10:07:20","modified_gmt":"2019-03-31T15:07:20","slug":"bursa-balikesir-olaylari","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/bursa-balikesir-olaylari\/","title":{"rendered":"BURSA-BALIKES\u0130R OLAYLARI"},"content":{"rendered":"<p><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/circassiancenter.com\/cc-turkiye\/yz-image5\/0146-abhazya.GIF\" width=\"130\" height=\"173\" border=\"0\" \/><\/p>\n<p><span lang=\"tr\"><span style=\"font-size: small;\"><strong>Lh\u0131ten\u0131gheche\u00a0<\/strong><br \/>\n<\/span> <\/span> <span> Derleyen: GHUNEKHO Savs\u0131r \u00d6zbay<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: Arial; font-size: small;\">Bilindi\u011fi gibi b\u00f6lgeye \u00c7erkesler iki a\u015famada geldiler. \u0130lk gurup 1878 Berlin Anla\u015fmas\u0131\u2019yla Ruslar\u0131n bask\u0131s\u0131 ve Osmanl\u0131\u2019n\u0131n istemiyle Balkanlara yerle\u015ftiler. \u0130kinci grup ise Karadeniz \u00fczerinden gelenler. Bu b\u00f6lgeye 100 bin dolay\u0131nda M\u00fcsl\u00fcman unsur bu d\u00f6nemde yerle\u015ftirirdi. \u00c7erkeslerin Kafkasya&#8217;dan \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131nda oldu\u011fu gibi, Osmanl\u0131 Balkan s\u00fcrg\u00fcn\u00fcnde de en b\u00fcy\u00fck etken olmu\u015ftur. Balkan s\u00fcrg\u00fcn\u00fcnden 1920&#8217;lere kadar yerle\u015ftikleri b\u00f6lgede tutunmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131lar. Bu tarihlerde Balkanlardan bu b\u00f6lgeye bir g\u00f6\u00e7 daha yap\u0131ld\u0131 ama bunlar\u0131n aras\u0131nda \u00c7erkesler yoktu.<\/p>\n<p>Kurtulu\u015f Sava\u015f\u0131&#8217;nda b\u00f6lge \u00c7erkesleri aras\u0131nda ayr\u0131\u015fmalar ya\u015fand\u0131. Bir k\u0131sm\u0131 bildikleri, g\u00fcvendikleri, ancak, kullan\u0131ld\u0131klar\u0131n\u0131n fark\u0131nda olamad\u0131klar\u0131 Halifeden yana olanlar. \u0130kinci gurup, Halife yanda\u015flar\u0131n kar\u015f\u0131 olup kendilerine bir yol arayanlar. \u00c7erkesler bu ikilem i\u00e7inde hareket ederlerken kendilerini etnik \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131n i\u00e7inde bulurlar.<\/p>\n<p>1914&#8217;te \u0130ttihat ve Terakki&#8217;nin propagandas\u0131yla 100 dolay\u0131nda M\u00fcsl\u00fcman&#8217;\u0131 Balkanlarda kopart\u0131p Trakya ve g\u00fcney Marmara&#8217;ya, buradan ayr\u0131lan Ermeni ve Rumlar\u0131n yerlerine yerle\u015ftirmek i\u00e7in getirildi. (1) Bunlar\u0131 i\u00e7inde en b\u00fcy\u00fck sorun Arnavut k\u00f6kenlilerdi. \u00c7\u00fcnk\u00fc, daha \u00f6nce Balkanlara \u00c7erkesler yerle\u015ftirilince Arnavutlar onlar\u0131 istilac\u0131 g\u00f6rm\u00fc\u015ft\u00fc. O d\u00f6nemlerden \u00c7erkeslere duyulan kin, 1920&#8217;lerde birlikte ya\u015famak zorunda kald\u0131klar\u0131 halde Mustafa Kamalpa\u015fa&#8217;da (Kirmasti) su y\u00fcz\u00fcne \u00e7\u0131kt\u0131.<\/p>\n<p>\u0130ttihat ve Terakki&#8217;nin Ermenilerin s\u00fcr\u00fclmesini istemesi gibi, Kuvayi Milliyecilerde \u00c7erkeslerin evlerinden, yurtlar\u0131ndan s\u00fcr\u00fclmesi istemiyle propaganda yapm\u0131\u015f ve uygulatm\u0131\u015flard\u0131.<\/p>\n<p>B\u00f6lgede sorunlar\u0131n giderilmesi i\u00e7in g\u00f6rev yapanlar\u0131n b\u00fcy\u00fck bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc de \u00c7erkes k\u00f6kenliydi. Bunlar, Bekir Sami Bey, Yusuf \u0130zzet ve Ethem Bey&#8217;dir. Bekir Sami ve Ethem bey hi\u00e7bir zaman olaylara \u00c7erkes kimli\u011fi ve g\u00f6z\u00fcyle bakmad\u0131lar. Yusuf \u0130zzet Bey&#8217;in \u00c7erkesleri koruma arzusunu olaylar\u0131n ak\u0131\u015f\u0131nda g\u00f6r\u00fcyoruz. Yine bir \u00c7erkes olan Anzavur Kirmasti&#8217;yi istila edince 172. Alay Komutan\u0131 Osman Bey askerleriyle Kirmasti&#8217;den Bursa&#8217;ya \u00e7ekildi. B\u00f6lgenin 14, kolordu komutan\u0131 ve tek yetkilisi Yusuf \u0130zzet Pa\u015fa, kendisinden ve Ankara&#8217;dan habersiz yap\u0131lan bu olaya sinirlenerek Osman Bey&#8217;i idam istemiyle divan\u0131 harbe verdi.<\/p>\n<p>Bekir Sami&#8217;de olaylar\u0131 duyunca, Osman Bey&#8217;in emrindeki askerleri k\u0131\u015fk\u0131rt\u0131 ve idam\u0131 engelleti. Zorda kalan Yusuf Bey, bu iste\u011finden vaz ge\u00e7ti. Bekir Sami, kendi arkada\u015f\u0131n\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fck d\u00fc\u015f\u00fcrmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 gibi 4 Kas\u0131m 1919 Atat\u00fcrk&#8217;e yazd\u0131\u011f\u0131 mektupta, Yusuf \u0130zzet Pa\u015fa&#8217;n\u0131n, Ziya G\u00f6kalp nas\u0131l bir T\u00fcrk milliyet\u00e7isiyse, onunda bir \u00c7erkes milliyet\u00e7isi oldu\u011funu, g\u00fcvenilmemesi gerekti\u011fini ve olaylardan el \u00e7ektirilmesini istedi.<\/p>\n<p>B\u00f6lgedeki olaylara \u00c7erkes g\u00f6z\u00fcyle bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda;<\/p>\n<p><b>a) <\/b>Bekir Sami Pa\u015fa&#8217;n\u0131n hi\u00e7bir zaman \u00c7erkes kimli\u011fini hissetmedi\u011fini, devaml\u0131 \u00c7erkes&#8217;im diye \u00c7erkesleri kulland\u0131\u011f\u0131n\u0131, kendisine g\u00fcvenen komutan\u0131n\u0131 dahi su\u00e7layacak derecede biri oldu\u011fu g\u00f6r\u00fcl\u00fcr.<\/p>\n<p><b>b) <\/b>Ethem (\u00c7erkes)Bey, kendisi hi\u00e7 bir \u015fekilde isminin ba\u015f\u0131ndaki \u00c7erkes ismini kullanmad\u0131. Yenildikten sora bu isim \u0130n\u00f6n\u00fc taraf\u0131ndan ismine eklenmi\u015ftir. O da, hi\u00e7bir \u015fekilde \u00c7erkes kimli\u011fi ve d\u00fc\u015f\u00fcncesini ta\u015f\u0131mad\u0131. Onun \u00f6ld\u00fcrd\u00fckleri, yok ettiklerinin b\u00fcy\u00fck bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc \u00c7erkes&#8217;ti. K\u0131saca, kendisi arzular\u0131 u\u011fruna \u0131rkda\u015flar\u0131n\u0131n yok olmas\u0131na, \u00f6ld\u00fcr\u00fclmesine, s\u00fcr\u00fclmesine katk\u0131 sa\u011flad\u0131. B\u00f6lgedeki ve di\u011fer yerlerdeki eylemlerine bak\u0131nca \u00c7erkes Ethem&#8217;in bir \u00c7erkes haini oldu\u011fu ger\u00e7e\u011fi ortaya \u00e7\u0131kar.<\/p>\n<p><b>c) <\/b>Yusuf \u0130zzet Pa\u015fa, \u00c7erkeslerin yeti\u015ftirdi\u011fi en de\u011ferli ki\u015filerdendir. Kendisi hi\u00e7 bir zaman i\u00e7inde bulundu\u011fu, ekme\u011fini yedi\u011fi devlete ihanet etmedi. Kendisine canveren, hayat veren ulusunun da en b\u00fcy\u00fck savunucular\u0131ndan olmu\u015f bir asker, ayn\u0131 zamanda da bir bilim adam\u0131 nitelli\u011findedir.<\/p>\n<p>B\u00f6lgede ya\u015fanan olaylarla ilgili \u00e7ok \u015feylerin yaz\u0131lmas\u0131 gerekir. \u00c7\u00fcnk\u00fc, olaylar kapat\u0131lm\u0131\u015f ve b\u00f6lge \u00c7erkesleri kimliklerini bir d\u00f6nem saklar hale gelmi\u015fti. B\u00f6lgede ya\u015fanan s\u00fcrg\u00fcn\u00fc Merhum Mehmet Fetgeri \u015e\u00f6enu&#8217;nun &#8220;<b>Sun<\/b>&#8220;unda bulabiliriz. An\u0131lan Sun&#8217;un gen\u00e7lerce okunmas\u0131n\u0131 gen\u00e7lerimize \u00f6neririm.<\/p>\n<p><\/span> <span style=\"font-family: Arial;\"> D\u0130PNOT:<br \/>\n<\/span><span style=\"font-family: Arial; font-size: small;\"><b>1)<\/b> Bursada ya\u015fam. Sh. 184-203<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Lh&#305;ten&#305;gheche&nbsp; Derleyen: GHUNEKHO Savs&#305;r &Ouml;zbay Bilindi&#287;i gibi b&ouml;lgeye &Ccedil;erkesler iki a&#351;amada geldiler. &#304;lk gurup 1878 Berlin Anla&#351;mas&#305;&rsquo;yla Ruslar&#305;n bask&#305;s&#305; ve Osmanl&#305;&rsquo;n&#305;n istemiyle Balkanlara yerle&#351;tiler. &#304;kinci grup ise Karadeniz &uuml;zerinden gelenler. Bu b&ouml;lgeye 100 bin dolay&#305;nda M&uuml;sl&uuml;man unsur bu d&ouml;nemde yerle&#351;tirirdi. &Ccedil;erkeslerin Kafkasya&rsquo;dan &ccedil;&#305;k&#305;&#351;&#305;nda oldu&#287;u gibi, Osmanl&#305; Balkan s&uuml;rg&uuml;n&uuml;nde de en b&uuml;y&uuml;k etken olmu&#351;tur. Balkan s&uuml;rg&uuml;n&uuml;nden [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_bbp_topic_count":0,"_bbp_reply_count":0,"_bbp_total_topic_count":0,"_bbp_total_reply_count":0,"_bbp_voice_count":0,"_bbp_anonymous_reply_count":0,"_bbp_topic_count_hidden":0,"_bbp_reply_count_hidden":0,"_bbp_forum_subforum_count":0,"ocean_post_layout":"","ocean_both_sidebars_style":"","ocean_both_sidebars_content_width":0,"ocean_both_sidebars_sidebars_width":0,"ocean_sidebar":"0","ocean_second_sidebar":"0","ocean_disable_margins":"enable","ocean_add_body_class":"","ocean_shortcode_before_top_bar":"","ocean_shortcode_after_top_bar":"","ocean_shortcode_before_header":"","ocean_shortcode_after_header":"","ocean_has_shortcode":"","ocean_shortcode_after_title":"","ocean_shortcode_before_footer_widgets":"","ocean_shortcode_after_footer_widgets":"","ocean_shortcode_before_footer_bottom":"","ocean_shortcode_after_footer_bottom":"","ocean_display_top_bar":"default","ocean_display_header":"default","ocean_header_style":"","ocean_center_header_left_menu":"0","ocean_custom_header_template":"0","ocean_custom_logo":0,"ocean_custom_retina_logo":0,"ocean_custom_logo_max_width":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_width":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_width":0,"ocean_custom_logo_max_height":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_height":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_height":0,"ocean_header_custom_menu":"0","ocean_menu_typo_font_family":"0","ocean_menu_typo_font_subset":"","ocean_menu_typo_font_size":0,"ocean_menu_typo_font_size_tablet":0,"ocean_menu_typo_font_size_mobile":0,"ocean_menu_typo_font_size_unit":"px","ocean_menu_typo_font_weight":"","ocean_menu_typo_font_weight_tablet":"","ocean_menu_typo_font_weight_mobile":"","ocean_menu_typo_transform":"","ocean_menu_typo_transform_tablet":"","ocean_menu_typo_transform_mobile":"","ocean_menu_typo_line_height":0,"ocean_menu_typo_line_height_tablet":0,"ocean_menu_typo_line_height_mobile":0,"ocean_menu_typo_line_height_unit":"","ocean_menu_typo_spacing":0,"ocean_menu_typo_spacing_tablet":0,"ocean_menu_typo_spacing_mobile":0,"ocean_menu_typo_spacing_unit":"","ocean_menu_link_color":"","ocean_menu_link_color_hover":"","ocean_menu_link_color_active":"","ocean_menu_link_background":"","ocean_menu_link_hover_background":"","ocean_menu_link_active_background":"","ocean_menu_social_links_bg":"","ocean_menu_social_hover_links_bg":"","ocean_menu_social_links_color":"","ocean_menu_social_hover_links_color":"","ocean_disable_title":"default","ocean_disable_heading":"default","ocean_post_title":"","ocean_post_subheading":"","ocean_post_title_style":"","ocean_post_title_background_color":"","ocean_post_title_background":0,"ocean_post_title_bg_image_position":"","ocean_post_title_bg_image_attachment":"","ocean_post_title_bg_image_repeat":"","ocean_post_title_bg_image_size":"","ocean_post_title_height":0,"ocean_post_title_bg_overlay":0.5,"ocean_post_title_bg_overlay_color":"","ocean_disable_breadcrumbs":"default","ocean_breadcrumbs_color":"","ocean_breadcrumbs_separator_color":"","ocean_breadcrumbs_links_color":"","ocean_breadcrumbs_links_hover_color":"","ocean_display_footer_widgets":"default","ocean_display_footer_bottom":"default","ocean_custom_footer_template":"0","ocean_post_oembed":"","ocean_post_self_hosted_media":"","ocean_post_video_embed":"","ocean_link_format":"","ocean_link_format_target":"self","ocean_quote_format":"","ocean_quote_format_link":"post","ocean_gallery_link_images":"off","ocean_gallery_id":[],"footnotes":""},"categories":[29],"tags":[],"class_list":["post-12442","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-tarih","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12442","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=12442"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12442\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12444,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12442\/revisions\/12444"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=12442"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=12442"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=12442"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}