![](\"http:\/\/circassiancenter.com\/cc-turkiye\/yz-image6\/0252.jpg\")
<\/p>\n<\/p>\n
DEREH\u0130N Andrey <\/span><\/span> <\/strong> Bu g\u00fcn HAHURETE \u015e\u0131han\u00e7eri’yi konu ediniyoruz. O ya\u015fam\u0131n \u00e7elikle\u015ftirdi\u011fi devrimci-Bol\u015fevik, Adige Otonom B\u00f6lgesi kurucular\u0131ndan, SSCB Merkez Y\u00fcr\u00fctme Komitesi \u00fcyeli\u011fi yapan, Adige Otonom B\u00f6lgesi \u0130spolkomu ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 yapan sadece Adigey’de de\u011fil P\u015f\u0131ze b\u00f6lgesinde de tan\u0131nan birisiydi. HAHURETE \u015e\u0131hanceri poemlerde de hikayelerde de kahraman olarak kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131k\u0131yor. Onun ismi caddelere de, sovhozlara da verilmi\u015f durumda. Hahurete’ye ili\u015fkin pek \u00e7ok makale yaz\u0131lm\u0131\u015f, onu anlatan risalelerde var. B\u00fct\u00fcn bunlara ra\u011fmen O’nun ad\u0131na yaz\u0131lm\u0131\u015f \u015feyler \u00e7ok azlar. HAHURETE \u015e\u0131han\u00e7eri’nin tecr\u00fcbeleri, Leninist \u00e7izgi \u00fczerinde g\u00f6revlerini ifa etmesine dair, g\u00fcn\u00fcm\u00fczdeki bu k\u0131sa geri d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcn ya\u015fan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 d\u00f6nemde, bilgilenmemizin \u00f6nemi var ve herkesin onun kendi ya\u015fam\u0131na vazife bi\u00e7ti\u011fi \u015feyleri \u015fimdi de \u00fcstlenmesi m\u00fcmk\u00fcn.<\/strong><\/p>\n 1987 Ekim ay\u0131. Krasnodar Eyalet \u0130spolkomu \u00f6n\u00fcndeki ufak parkta elindeki bastona zorla dayanarak y\u00fcr\u00fcyen ya\u015fl\u0131 bir kad\u0131n var. Park\u0131n ortas\u0131ndaki havuzun kenar\u0131ndaki bankta ellerinde \u00e7ocuk yeti\u015ftirmesini konu edinen kitaplar olan gen\u00e7 anneler oturuyor. K\u0131z\u0131l caddesinden otomobiller ge\u00e7iyor. Ne yana bakarsan bak cap-canl\u0131 bir ya\u015fam\u0131n dolu dolu akt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyorsun. Fakat burada y\u00fcr\u00fcyen ya\u015fl\u0131 kad\u0131n\u0131n akl\u0131na sadece 1935 y\u0131l\u0131 Ekim ay\u0131n\u0131n 10’unda amcas\u0131 HAHURETE \u015e\u0131han\u00e7eri’nin ebedi yolculu\u011funa u\u011furlan\u0131rken at\u0131lan t\u00fcfek seslerinin yank\u0131s\u0131 var. \u00dczerinden \u00e7ok vakit ge\u00e7meden ona iftiralar atarak mezar\u0131n\u0131 yerle bir edip tan\u0131nmaz hale getirdiler. Ama \u015eUMAFIPHU Kad\u0131rhan 1937 y\u0131l\u0131n\u0131n o gecesinin \u00fczerinden elli y\u0131l ge\u00e7tikten sonra \u015e\u0131hanceri’nin an\u0131s\u0131na sayg\u0131s\u0131zl\u0131k yap\u0131lm\u0131\u015f olmas\u0131na ra\u011fmen, mezar\u0131n\u0131n yerle birlik edilmesine ra\u011fmen kemiklerine dokunulmad\u0131\u011f\u0131na hala burada yatt\u0131\u011f\u0131na inan\u0131yor.<\/p>\n Kad\u0131rhan\u0131n Lenin caddesi \u00fczerindeki evinde olduk\u00e7a uzun s\u00fcre birlikte oturduk. Evin i\u00e7inde gereksiz-abart\u0131l\u0131 hi\u00e7 bir \u015fey yok, sade bir d\u00fczen hakim. Evde HAHURETE’den kalma, onu hep hat\u0131rlatan tek \u015fey onun evinde de bulunan eski siyah bir dolap. Di\u011fer her \u015feyi m\u00fczeye vermi\u015f. \u00dcnl\u00fc Bol\u015fevik’in an\u0131s\u0131na M\u0131ykuape’de a\u00e7\u0131lacak bir m\u00fcze i\u00e7in verdiklerini s\u00f6ylediler. Kad\u0131rhan pek \u00e7ok zorlu s\u0131navdan ge\u00e7ti. O, uzun ama devaml\u0131 zorlu bir ya\u015fam s\u00fcrd\u00fc. Fakat, babas\u0131 \u00f6ld\u00fc\u011f\u00fcnde kendisini k\u0131z\u0131 olarak alan amcas\u0131na dair bu g\u00fcn konu\u015ftuk\u00e7a adeta daha gen\u00e7le\u015fmi\u015f gibi g\u00f6zlerinin i\u00e7i \u0131\u015f\u0131ld\u0131yor.<\/p>\n 7 May\u0131s 1908 \u00a0y\u0131l\u0131 189 nolu protokolde \u015f\u00f6yle yaz\u0131yor; Ben Ekaterinador kenti III numaral\u0131 Polis Dairesi Sorumlusu \u0130zba\u015f, a\u015fa\u011f\u0131da bahis konusu olan olay hakk\u0131nda bu tutana\u011f\u0131 tuttum; Kuban Askeri Ziraat okulunda arama yaparken Ekaterinador’a ba\u011fl\u0131 HA\u015eTIKU’dan, \u0130slam dininden, 21 ya\u015f\u0131nda, bekar, 1905 y\u0131l\u0131 s\u0131hhiye kursu mezunu ve bu okulun s\u0131hhiyecisi olan <\/strong> HAHURETE <\/strong> \u00d6mer o\u011flu \u015e\u0131han\u00e7eri’nin bu okuldaki ba\u015f devrimci agitat\u00f6r oldu\u011funu a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kartt\u0131m ve <\/strong> HAHURETE’<\/strong>ye ait a\u015fa\u011f\u0131da sayd\u0131\u011f\u0131m kitaplar\u0131 buldum; 1905 y\u0131l\u0131nda bas\u0131lm\u0131\u015f ‘\u00d6\u011frenciler ve Sosyal Sorunlar’, ‘Egoizm ve Sosyalizm veya Toplumla Ben’,\u00a0 ‘Ekonomik Risale’, 1906 y\u0131l\u0131nda bas\u0131lm\u0131\u015f ‘Profesyonel Devinim’, 1905 y\u0131l\u0131 bas\u0131ml\u0131 Marks’a ait ‘Tarihi Materyalizm ve Art\u0131 De\u011fer’, 1906 y\u0131l\u0131nda bas\u0131lm\u0131\u015f\u00a0 ‘Tar\u0131msal sorun’. Bu konuda yukar\u0131da ad\u0131 ge\u00e7en kitaplar\u0131 kay\u0131t alt\u0131na alarak S\u0131hhiyeci <\/strong> HAHURETE <\/strong> \u00d6mer o\u011flu \u015e\u0131han\u00e7eri ile bu okulun birinci s\u0131n\u0131f\u0131nda okumakta olan Yampolskiy \u0130lyi\u00e7 o\u011flu Alekseyi, say\u0131n Ekaterinador karakol noktas\u0131 amirinin verece\u011fi karara kadar zapt alt\u0131na almaya ve s\u00f6zkonusu kitaplar\u0131 paket yaparak ona g\u00f6nderme karar\u0131 ald\u0131m.<\/strong><\/p>\n Bu belgeye ula\u015ft\u0131\u011f\u0131m Adige Otonom B\u00f6lgesi\u00a0 Devlet Ar\u015fivinde\u00a0 HAHURETE’nin ya\u015fam \u00f6yk\u00fcs\u00fcn\u00fc anlatan benzeri pek \u00e7ok evrak var.<\/p>\n Tarihi olark \u00f6nem kazanm\u0131\u015f olaylara geri d\u00f6nelim. Yukar\u0131da s\u00f6z konusu etti\u011fim tutanak haricinde HAHURETE’nin devrimci \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na \u015fahitlik yapan ba\u015fka evraklarda var. \u00d6rne\u011fin o d\u00f6nem Kuban eyaleti ge\u00e7ici general-valili\u011fi yapan orgeneral Babi\u00e7’inde \u00a01908 y\u0131l\u0131 26 A\u011fustos tarihinde \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 bir emirnamede var. Bu emirnamede Kuban Askeri Tar\u0131m okulunda \u00f6\u011frencilerin kurdu\u011fu devrimci organizasyon sadece i\u015f\u00e7iler aras\u0131nda de\u011fil \u00f6\u011frenciler aras\u0131nda da devrimci d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn yay\u0131lmas\u0131na \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor deniliyordu. General-Vali HAHURETE \u015e. hakk\u0131nda ‘Toplumsal huzur ve g\u00fcvenlik a\u00e7\u0131s\u0131ndan zarar\u0131 gelen birisi oldu\u011fu i\u00e7in’ <\/strong> g\u00f6revinden al\u0131nmas\u0131 ve askeri durumun s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc s\u00fcre boyunca b\u00f6lgede ya\u015famas\u0131na m\u00fcsaade edilmeyip s\u00fcr\u00fclmesine karar vermi\u015fti. HAHURETE bunun ard\u0131ndan Terske b\u00f6lgesine giderek\u00a0 geriye d\u00f6nmesi i\u00e7in izin \u00e7\u0131kana kadar orada Asetin k\u00f6yl\u00fc ve i\u015f\u00e7ilerinin\u00a0 aras\u0131nda devrimci davan\u0131n ilerlemesi yolunda \u00e7al\u0131\u015farak bekledi.<\/p>\n HAHURETE ya\u015fam\u0131nda ve \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131nda hep ilk s\u0131ralarda yer ald\u0131.Ha\u015ft\u0131ku k\u00f6y\u00fcnde fakir bir ailenin \u00e7ocu\u011fu olarak do\u011fdu. Ekaterinador Askeri S\u0131hhiye okulunu bitirdi. \u0130lk Adige s\u0131hhiyesi oldu. S\u0131hhiye olmak i\u00e7in Ekaterinadora gelmeden \u00f6nce yo\u011fun bir \u015fekilde \u00e7al\u0131\u015ft\u0131 ve ayn\u0131 zamanda Peneheste bulunan tek s\u0131n\u0131fl\u0131 okulu bitirdi. Ufak o\u011flunu okula kaydettirecek paras\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in babas\u0131 \u00d6mer sahip oldu\u011fu tek Kafkas kay\u0131\u015f\u0131n\u0131 tefeciye vermek zorunda kald\u0131. Devrimci bir havaya sahip Ekaterinador’a \u00f6\u011frenci olarak geldi\u011finde g\u00fcc\u00fc yetti\u011fi m\u00fcddet boyunca adaletsizli\u011fe kar\u015f\u0131 m\u00fccadele ederek halk\u0131n iyi bir ya\u015fam elde etmesi i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015fmaya\u00a0 kesin karar verdi.<\/p>\n P\u015f\u0131ze B\u00f6lgesi ya\u015fl\u0131 Bol\u015feviklerinden 1903 y\u0131l\u0131ndan itibaren parti \u00fcyesi olan P. Vi\u015fnakova’n\u0131n an\u0131lar\u0131nda HAHURETE \u015f\u00f6yle yer al\u0131yor; ‘ Ben HAHURETE’yi ilk defa 1905 y\u0131l\u0131 may\u0131s ay\u0131nda P\u015f\u0131ze’nin \u00f6b\u00fcr k\u0131y\u0131s\u0131nda K\u0131rm\u0131z\u0131 Ev yak\u0131n\u0131nda yap\u0131lan mitingte g\u00f6rd\u00fcm. Ard\u0131ndan partinin haziran ay\u0131nda yap\u0131lan gizli toplant\u0131s\u0131nda da g\u00f6rd\u00fcm. Daha sonra Bol\u015feviklerin P\u015f\u0131ze B\u00f6lge Komitesi ile alakal\u0131 olarak su\u00e7lu g\u00f6r\u00fclen Fedor Yarovske ile HAHURETE’nin ili\u015fkisi oldu\u011funu biliyordum. 1905 ihtilal\u0131 s\u0131ras\u0131nda <\/strong>HAHURETE grevlerde, mitinglerde ve askeri n\u00f6betlerde aktif olarak yer al\u0131yordu. HAHURETE’nin Bol\u015fevik Komitesi \u00fcyesi Vasso Seredze ile birlikte Askeri Mahkeme’ce yarg\u0131land\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve Adige k\u00f6ylerinde toplant\u0131lar yapmak \u00fczere \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 da biliyordum…’<\/strong><\/p>\n 1909 y\u0131l\u0131nda HAHURETE gizlice Osetya’dan ayr\u0131larak Novorosisk’e geldi. ‘Ruski Groznenski Standart’ firmas\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fmaya ba\u015flad\u0131. Ard\u0131nda ‘Kartal’ isimli \u00e7imento fabrikas\u0131nda da \u00e7al\u0131\u015ft\u0131. \u00c7imento fabrikas\u0131 i\u015f\u00e7ileri onu Sigorta Kasas\u0131 Ba\u015fkan\u0131 olarak atad\u0131lar. Bunun yan\u0131s\u0131ra gizli \u00e7al\u0131\u015fan i\u015f\u00e7i \u00f6rg\u00fct\u00fcne de \u00fcyeydi.1914-1915 ve 1916 y\u0131llar\u0131nda Kuban Bol\u015fevik Organizasyonu’nun kendisine verdi\u011fi g\u00f6revleri yerine getiriyor, Adige k\u00f6ylerini geziyor, Emperyalist sava\u015f\u0131n (\u00c7.N. I. D\u00fcnya sava\u015f\u0131)<\/em> ger\u00e7ek y\u00fcz\u00fcn\u00fc insanlara anlat\u0131yordu. ”Vah\u015fi T\u00fcmen”nin da\u011f\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flamak i\u00e7in pek \u00e7ok \u00e7al\u0131\u015fma yapt\u0131.<\/p>\n 1918 y\u0131l\u0131nda Sovyet d\u00fczeninin Novorosisk’te kurulmas\u0131 y\u00f6n\u00fcnde \u00e7al\u0131\u015ft\u0131 bunun neticesinde\u00a0 P\u015f\u0131ze ve Karadeniz sahili\u00a0 III. Ola\u011fan\u00fcst\u00fc kongresinde delege olarak se\u00e7ildi. 1920 y\u0131l\u0131nda ise 1. s\u00fcvari ordusuna ilk kat\u0131lanlar aras\u0131nda yer ald\u0131.<\/p>\n 1922 y\u0131l\u0131 27 Temmuzunda Rusya Merkez Y\u00fcr\u00fctme Komitesi Prezidiumu’nda \u00c7erkes (Adige) Otonom B\u00f6lgesi kurulmas\u0131 karar\u0131n\u0131 \u00e7\u0131kartt\u0131. 7-10 Aral\u0131k 1922 y\u0131l\u0131nda Hakurenehable’de d\u00fczenlenen B\u00f6lge Sovyetleri kongresinde HAHURETE \u015e\u0131han\u00e7eri’nin ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 yapt\u0131\u011f\u0131 \u0130spolkom B\u00f6lge Y\u00f6netimi’ne se\u00e7ildi.<\/p>\n Kad\u0131rhan; ‘1923 y\u0131l\u0131nda babam \u00f6ld\u00fc, ard\u0131ndan ya\u015fam\u0131m \u00e7ok zorla\u015fm\u0131\u015ft\u0131. Bu olay\u0131n \u00fczerinden \u00e7ok vakit ge\u00e7meden amcam Ha\u015ft\u0131ku k\u00f6y\u00fcne gelip beni k\u0131z\u0131 olarak yan\u0131na ald\u0131. Vefat\u0131na kadar birlikte Krasnodar’da ya\u015fad\u0131k. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde Vara\u015filov’un ad\u0131n\u0131n verildi\u011fi o zamanlar Gimnaziyski caddesi ad\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131yan cadde \u00fczerinde ya\u015f\u0131yorduk. Evimizde bir insan\u0131n ihtiyac\u0131 olan mobilyalardan ba\u015fka bir \u015fey yoktu. Ben orta \u00f6\u011frenimimi bitirdikten sonra T\u0131p Teknikumu’na gittim. \u015e\u0131han\u00e7er\u0131y sabah g\u00fcn do\u011farken i\u015fe gider \u00e7o\u011fu zaman gece yar\u0131s\u0131 i\u015ften geri d\u00f6nerdi. Abartmaks\u0131z\u0131n insanlar\u0131 severdi. \u0130\u00e7ki i\u00e7meyi sevenlere kar\u015f\u0131 sert davran\u0131rd\u0131. B\u00f6yle yorucu bir \u015fekilde \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 sebebiyle kalp rahats\u0131zl\u0131\u011f\u0131na yakalanm\u0131\u015ft\u0131…<\/strong><\/p>\n Adige otonom b\u00f6lgesine hi\u00e7 kimseden bir miras kalm\u0131\u015f de\u011fildi. \u0130\u015f\u00e7iler okuma yazma bilmiyorlard\u0131, M\u00fcsl\u00fcman din adamlar\u0131n\u0131n ellerindeydiler, hi\u00e7 okul yoktu denilse de do\u011fru olur. 1919 y\u0131l\u0131na kadar herhangi bir sa\u011fl\u0131k kurulu\u015funa da sahip de\u011fildi, su\u00e7 oranlar\u0131 da olduk\u00e7a y\u00fcksekti. HAHURETE \u015e\u0131han\u00e7eri’nin ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 yapt\u0131\u011f\u0131 se\u00e7ilmi\u015f ispolkom yeni ya\u015fam\u0131n in\u015fas\u0131nda\u00a0 ger\u00e7ekten yo\u011fun \u00e7al\u0131\u015f\u0131yordu. Bu yeni ya\u015fant\u0131n\u0131n in\u015fas\u0131nda Hahurate’nin b\u00fcy\u00fck katk\u0131lar\u0131 vard\u0131 demek hi\u00e7 abart\u0131s\u0131z bir ger\u00e7ektir.<\/p>\n SEAUH S.’nin an\u0131lar\u0131nda; ‘ Ya\u015fl\u0131 \u00e7ift\u00e7ilerden birisi ile Sovyet sisteminin ilk kurulu\u015f y\u0131llar\u0131 hakk\u0131nda konu\u015fmam gerekmi\u015fti. \u0130lk Sovyet emek\u00e7ileri hakk\u0131nda sorular sormu\u015ftum. S\u00f6z d\u00f6n\u00fcp dola\u015f\u0131p Hahurete’ye geldi\u011finde, onun emekleri, \u00e7abalar\u0131 hakk\u0131nda ne d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc sordu\u011fumda;\u00a0 HAHURETE<\/strong> ana direkti, Adigey’in politikas\u0131, ekonomisi ve k\u00fclt\u00fcr\u00fc ona dayanarak de\u011fi\u015fiyor geli\u015fiyordu’ <\/strong>demi\u015fti‘<\/strong><\/p>\n O zor y\u0131llarda otonom b\u00f6lge ispolkomu belli ba\u015fl\u0131 ana konulara yo\u011funla\u015fm\u0131\u015ft\u0131;\u00a0 Ekonominin kalk\u0131nd\u0131r\u0131lmas\u0131, haydutlu\u011fa kar\u015f\u0131 durmak, ayd\u0131nlanmaya ve sa\u011fl\u0131k konusunda geli\u015fmelerin sa\u011flanmas\u0131 (1925-1927 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda Otonom B\u00f6lge Parti \u0130spolkomu’nun deste\u011fiyle Moskova, Leningrad ve ba\u015fka kentlerde 157 ki\u015fi okutulmaktayd\u0131), k\u00fclt\u00fcr\u00fcn geli\u015ftirilmesi, da\u011fl\u0131 kad\u0131nlar\u0131n \u00f6zg\u00fcrle\u015ftirilmeleri gibi konular \u00fczerineydi. B\u00fct\u00fcn bu konularda olan geli\u015fmeler hakk\u0131nda HAHURETE kendisi \u00f6zel olarak ilgileniyordu. ”Ofis \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131”ndan ho\u015flanm\u0131yordu, her yerde olan biteni kendisi kontrol ediyor, \u00f6\u011freniyordu. K\u0131sa bir s\u00fcre i\u00e7erisinde b\u00fct\u00fcn otonom b\u00f6lge ya\u015fayanlar\u0131nca tan\u0131n\u0131r olmu\u015ftu. Adigey’de onu tan\u0131mayan ve saymayan kimse kalmam\u0131\u015ft\u0131. \u00c7al\u0131\u015fma stili tamamen Leninist \u00e7izgideydi, b\u00fcrokratizme uygun b\u00fcrokratik liderlik niteliklerini kullanmaya \u00e7al\u0131\u015fanlara hemen kar\u015f\u0131 duruyor, onlar\u0131 d\u00fczeltiyordu.<\/p>\n HUAJ V. K. an\u0131lar\u0131nda onu \u015f\u00f6yle anlat\u0131yordu; \u00c7al\u0131\u015fma<\/strong> usul\u00fcnde en belirgin olarak sahip oldu\u011fu \u015fey i\u015fleri direk b\u00f6lge ya\u015fayanlar\u0131 ile ilintili olarak y\u00fcr\u00fctmesiydi. <\/strong> HAHURETE<\/strong> belli bir zaman veya g\u00fcnde halkla bulu\u015fmuyordu, yan\u0131na \u00e7ok ki\u015fi geliyordu, kap\u0131s\u0131 her zaman her gelene a\u00e7\u0131kt\u0131, herkesi kabul ediyordu. Yap\u0131lmas\u0131 gerekenler hakk\u0131nda \u00f6nerilerini almadan veya dan\u0131\u015f\u0131lan konu hakk\u0131nda sonu\u00e7 elde etmeden hi\u00e7 kimseyi yan\u0131ndan ay\u0131rm\u0131yordu. Gitmeleri gereken daireye yaz\u0131 yazarak ellerine veriyordu ve bu pusulalara her zaman i\u015fin nas\u0131l sonu\u00e7land\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131n kendisine bildirilmesi talimat\u0131n\u0131 da yaz\u0131yordu.<\/strong><\/p>\n Yeni makam veya mevki sahibi olmu\u015f ki\u015filer aras\u0131ndan kendisini b\u00fcy\u00fck g\u00f6ren, ofisinde kurulup oturan m\u00fcracaat edenleri k\u00fc\u00e7\u00fck g\u00f6renlerde \u00e7\u0131k\u0131yordu. HAHURETE b\u00f6ylelerine kar\u015f\u0131 da \u00e7ok dikkatliydi. Burnu Kafda\u011f\u0131’nda olanlara hemen hadlerini bildiriyordu.<\/p>\n HAHURETE, otonom b\u00f6lgeyi devaml\u0131 surette geziyordu. Bir yerde gece kalmak zorunda oldu\u011funda evsahibi olarak\u00a0 i\u015f\u00e7ileri se\u00e7iyordu.<\/p>\n \u0130. V. Blohin’in hat\u0131rlad\u0131\u011f\u0131na g\u00f6re; K\u00f6ylerde mezralarda halk toplant\u0131lar\u0131na kat\u0131l\u0131r, konu\u015fmalar yapard\u0131, ya\u015fl\u0131larla konu\u015fur kad\u0131nlar\u0131 dinler k\u00f6y aktivistleri ile sohbetler ederdi. Gece bir yerde kald\u0131\u011f\u0131 zaman k\u00f6yl\u00fcler, mezra sakinleri onun kald\u0131\u011f\u0131 yere gelirlerdi. Toprakla yeni ya\u015fam \u015fekli ile alakal\u0131 o an pek \u00e7ok soru sorarlard\u0131, rahats\u0131z olduklar\u0131 \u015feyleri do\u011fru bulmad\u0131klar\u0131 konular\u0131 ona aktar\u0131rlard\u0131.<\/strong><\/p>\n Benim g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm kadar\u0131yla <\/strong> HAHURETE’<\/b>nin \u00f6l\u00fcm\u00fc ard\u0131ndan insanlar\u0131n <\/strong> HAHURETE’<\/b>ye g\u00fcvendikleri kadar g\u00fcvenilen sayg\u0131 duyulan, sorunlar\u0131n\u0131 anlatabildikleri hi\u00e7 bir y\u00f6netici \u00e7\u0131kmad\u0131, bu g\u00fcn de yok.<\/strong><\/p>\n BLE\u011eO Mahmud;\u00a0 Rayon merkezine HAHURETE’nin gece yar\u0131s\u0131 geldi\u011fi de oluyordu. O zaman bir sokak kenar\u0131nda arabas\u0131n\u0131 durdurur, \u00fcst\u00fcne yam\u00e7\u0131s\u0131n\u0131 atar orada geceyi ge\u00e7irirdi. Erkenden uyan\u0131rd\u0131, soka\u011f\u0131 gezerdi. Tarlalara bah\u00e7elere g\u00f6z atard\u0131. \u0130lk kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131yla da sohbet etmeye ba\u015flard\u0131, oraya ba\u015fkalar\u0131 da gelmeye ba\u015flar halk orda toplan\u0131rd\u0131, b\u00fcy\u00fck bir miting yeri gibi olurdu. \u0130nsanlar ya\u015famlar\u0131 ile alakal\u0131 sorunlar\u0131n\u0131 onunla konu\u015furlard\u0131. Rayon sekreterinin yan\u0131na gitmeden \u00f6nce rayon hastanesine u\u011framadan oradaki durumu g\u00f6rmeden, hastanenin ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 \u00f6\u011frenmeden, okula u\u011framadan yapmazd\u0131. Ben o zamanlar R\u0130K’in m\u00fcd\u00fcr\u00fcyd\u00fcm benim yan\u0131ma ilk \u00f6nce gelmezdi, ilk \u00f6nce hastane, okul ve ufak \u00e7ocuklar\u0131 g\u00f6rmeden anaokuluna gitmeden di\u011fer i\u015fyelerine gitmezdi.<\/strong> \u00a0Buralarda kanunun \u00f6ng\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc \u015feyler ger\u00e7ekle\u015ftirilmediyse di\u011fer i\u015fyerlerindeki olanlarla ilgilenmezdi, oradakilerle konu\u015fmak istemezdi.<\/strong><\/p>\n BLA\u011eO Mahmud’un hat\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 ba\u015fka bir olayda HAHURETE’ye g\u00f6sterilen sayg\u0131n\u0131n boyutunu g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne seriyor;\u00a0 Herkes hat\u0131rlar ‘ba\u015far\u0131n\u0131n ba\u015f d\u00f6nd\u00fcrc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc’ ad\u0131nda yay\u0131nlanan makalenin ard\u0131ndan\u00a0 pek \u00e7ok \u00e7if\u00e7i kolhozlardan ayr\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Biz Rayon y\u00f6neticileri olarak ne yapaca\u011f\u0131m\u0131z\u0131 bilmez hale d\u00fc\u015fm\u00fc\u015ft\u00fck. Halk\u0131n yeniden kolhozlara kat\u0131lmalar\u0131 i\u00e7in ne yapt\u0131ksa da fayda vermiyordu. Hi\u00e7 bir \u015fey elde edemedi\u011fimizi HAHURETE’ye iletmi\u015ftik. Rayondaki b\u00fct\u00fcn kolhozlardan gelen \u00e7ok say\u0131da insan\u00a0 Penej\u0131kuaye’de yap\u0131lan toplant\u0131ya kat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. <\/strong> HAHURETE<\/strong> onlar\u0131n \u00f6n\u00fcnde ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bir konu\u015fma yapt\u0131. K\u00f6yl\u00fcler, \u00e7ift\u00e7iler ona kar\u015f\u0131 besledikleri sayg\u0131y\u0131 g\u00f6stererek; ‘Evet \u015fimdi biz yan\u0131ld\u0131\u011f\u0131m\u0131z anlad\u0131k’ dediler ve kolhoza yeniden kat\u0131lacaklar\u0131n\u0131 belirterek ellerini kald\u0131rd\u0131lar.<\/strong><\/p>\n Adige Otonom B\u00f6lgesi \u0130spolkomu ilk lideri HAHURETE’nin ufak \u00e7ocuklarla olan ili\u015fkisine ayr\u0131ca geni\u015f olarak ele almam\u0131z gerekiyor. Yazd\u0131klar\u0131m\u0131zda farkl\u0131 pek \u00e7ok konuya de\u011findi\u011fimiz i\u00e7in okuyucular\u0131m\u0131z\u0131n bizi ho\u015f g\u00f6receklerini umuyoruz.<\/p>\n Rusya Federasyonu Onursal doktoru O Morozov; HAHURETE’nin sahip oldu\u011fu \u015fefkat ve anlay\u0131\u015f\u0131 hi\u00e7 bir \u015feyle k\u0131yaslamak m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil. Burjuvalar\u0131n k\u0131zg\u0131nl\u0131\u011f\u0131 neticesinde ya\u015fayacaklar\u0131 bir eve sahip olmayan zor durumda pek \u00e7ocu\u011fun\u00a0 sokakta kald\u0131\u011f\u0131 zor y\u0131llar akl\u0131ma geliyor. \u00c7ocuk bak\u0131mevleri a\u00e7\u0131lm\u0131\u015ft\u0131 fakat buralara \u00fc\u00e7 ya\u015f\u0131na girmemi\u015f \u00e7ocuklar al\u0131nm\u0131yorlard\u0131. HAHURETE’nin yan\u0131na gidip \u00e7ocuklar i\u00e7in bir bak\u0131mevi a\u00e7mak istedi\u011fimi s\u00f6ylemi\u015ftim. Bu m\u00fcracaat\u0131m\u0131 eline al\u0131p Moskova’ya gitmi\u015fti.<\/strong><\/p>\n Bu olay\u0131n ard\u0131ndan bir ay kadar ge\u00e7meden \u00a050 tane Adige, Rus her milletten \u00e7ocu\u011fun yatt\u0131\u011f\u0131 bembeyaz yataklar\u0131n yer ald\u0131\u011f\u0131, ferah bir binada \u00e7ocuklar\u0131n uyuyabilece\u011fi bir yer olu\u015fturuldu. <\/strong> HAHURETE’<\/b>ye ‘Buyur gel, yalvar\u0131yorum, o sald\u0131klar\u0131 para ile a\u00e7t\u0131\u011f\u0131m\u0131z yeri g\u00f6rmeye gel’ diye s\u00f6ylemi\u015ftim. <\/strong><\/p>\n O ufac\u0131k \u00e7ocuklar\u0131n <\/strong> HAHURETE’<\/b>ye yeni elbiselerini, oyuncuklar\u0131n\u0131 g\u00f6sterdiklerinde a\u011flamas\u0131n\u0131 bu g\u00fcn bile unutam\u0131yorum.<\/strong><\/p>\n Krasnodar Adigey’e dahil de\u011fildi ama otonom b\u00f6lgenin y\u00f6netim organlar\u0131 sa\u011fl\u0131k kurulu\u015flar\u0131 k\u00fclt\u00fcrel-ayd\u0131nlanma merkezleri 1922 y\u0131l\u0131nda \u00c7erkes zenginlerinin evlerinin ellerinden al\u0131n\u0131p fakirlere verilmesine de\u011fin\u00a0 Krasnodar kentindeydi. HAHURETE’nin gece yar\u0131s\u0131nda Krasnodar sokaklar\u0131n\u0131 gezdi\u011fi de \u00e7ok olurdu. Rusya Sovyet Federatif Cumhuriyeti Merkez \u0130dare Komitesi’nde de \u00fcye oldu\u011fu i\u00e7in\u00a0 kent sakinleri ile de ilgilendi\u011finden, onu tan\u0131r ve severlerdi. HAHURETE, Krasnodar kenti i\u00e7inde az \u015fey yapmam\u0131\u015ft\u0131. \u00d6rne\u011fin Kent Park\u0131’ndan ba\u015flayarak P\u015f\u0131ze nehri \u00fczerinde yer alan demir yolu k\u00f6pr\u00fcs\u00fcne kadar uzanan yolda tramvay hatt\u0131 d\u00f6\u015fetmi\u015fti. Bunu yapt\u0131rma sebebi ise Adige Konserve fabrikas\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fan i\u015f\u00e7iler her g\u00fcn bu yolu yayan y\u00fcr\u00fcyorlard\u0131.<\/p>\n \u0130\u015f\u00e7ilerin ya\u015famlar\u0131n\u0131n iyile\u015ftirilmesi i\u00e7in b\u0131kmadan yorulmadan \u00e7al\u0131\u015fan HAHURETE’ye ili\u015fkin G. \u0130. Gozulov’un anlatt\u0131\u011f\u0131 bir an\u0131s\u0131n\u0131 da aktaral\u0131m; 1932 y\u0131l\u0131nda\u00a0HAHURETE’yi Adige B\u00f6lge Komitesi Parti Sekreteri olarak se\u00e7mi\u015flerdi ama onda b\u00fcrosunu de\u011fi\u015ftirmi\u015f olmaktan ba\u015fka bir de\u011fi\u015fiklik olmam\u0131\u015ft\u0131. Nas\u0131l g\u00f6r\u00fcn\u00fcyorduysa \u00f6yle g\u00f6r\u00fcnmeye devam etti. Daha \u00f6nce yan\u0131na gelenleri nas\u0131l g\u00fclery\u00fczle kar\u015f\u0131l\u0131yorsa ayn\u0131 g\u00fclery\u00fczl\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc devam ettiriyordu. B\u00f6lgenin ekonomisinin daha iyi olmas\u0131 i\u00e7in dur durak bilmeden \u00e7al\u0131\u015f\u0131yordu. Sevindirici olan bir ba\u015fka \u015fey ise onun sayesinde B\u00f6lge Parti Sekreterli\u011fi’nin kap\u0131s\u0131n\u0131n her gelene a\u00e7\u0131k olmas\u0131yd\u0131. B\u00fcy\u00fck makam mevki sahiplerinin aksine <\/strong>HAHURETE<\/strong> her zaman herkese kar\u015f\u0131 g\u00fcler y\u00fczl\u00fcyd\u00fc. O tarihlerde ben onunla \u00e7ok kar\u015f\u0131la\u015f\u0131yordum. Rayonlarda sa\u011fl\u0131k kurumlar\u0131n\u0131n yap\u0131lar\u0131n\u0131n durumunu tetkik etmem i\u00e7in kendisi rayonlara giderken beni de yan\u0131nda g\u00f6t\u00fcr\u00fcyordu. Geceleri oralarda kalmam\u0131z gerekli oldu\u011funda \u00e7ift\u00e7i evlerine konuk oluyorduk. Ev sahiplerinin fazladan yataklar\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131ndan yerde yatt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda \u00e7\u0131k\u0131yordu.<\/strong><\/p>\n HAHURETE’nin Adige otonom b\u00f6lgesi ispolkomu ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 ve parti sekreterli\u011fi d\u00f6neminde Adige Otonomisi, \u00fcretim alan\u0131nda, Sosyo-k\u00fclt\u00fcrel alanlarda b\u00fcy\u00fck geli\u015fmeler kaydetmi\u015fti. \u0130lk be\u015f y\u0131lda Adigey’de \u00fcretim tesisleri alt\u0131 kat artm\u0131\u015ft\u0131. \u00dcretim miktar\u0131 ise 7 kat artt\u0131. \u0130\u015f alanlar\u0131 ise be\u015f kat fazlala\u015ft\u0131. Ulusal b\u00f6lgeler aras\u0131nda kollektivizasyonu ilk tamamlanan yer Adigey oldu. K\u00fclt\u00fcrel devrim ise son h\u0131z\u0131yla devam ediyordu. 1931 y\u0131l\u0131nda Adigey’de okuma yazma oran\u0131 % 85 oran\u0131na ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131. Herkese de ilkokul okuma olana\u011f\u0131 sa\u011flanm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n 1931 y\u0131l\u0131 ‘Kom\u00fcnist Ayd\u0131nlanma’ gazetesinde \u015f\u00f6yle yaz\u0131yordu; \u00a0K\u00fclt\u00fcrel kalk\u0131nma anlam\u0131nda Adigey’in g\u00f6sterdi\u011fi geli\u015fim neticesinde elde edilen tecr\u00fcbeden faydalanmak gerekiyor. Bu ayd\u0131nlanman\u0131n nas\u0131l sa\u011fland\u0131\u011f\u0131 konusu sadece di\u011fer Kuzey Kafkasya b\u00f6lgelerinde de\u011fil T\u00fcm Sovyetler Birli\u011fi’nde de g\u00f6zden ge\u00e7irilmelidir.<\/strong><\/p>\n 1935 y\u0131l\u0131 HAHURETE’nin son y\u0131l\u0131 oldu. Fakirlik i\u00e7indeki \u00e7ocukluk y\u0131llar\u0131, devrimci faaliyetlerde yorulmadan \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131, Sosyalizmin in\u015fas\u0131na b\u00fct\u00fcn g\u00fcc\u00fcyle kat\u0131lmas\u0131 ve b\u00fct\u00fcn bunlar\u0131n getirdi\u011fi zorluklara kalbi dayanamad\u0131. \u0130lk kalp krizini 1933 y\u0131l\u0131nda ge\u00e7irmi\u015fti. 1935 y\u0131l\u0131n\u0131n o s\u0131caklar\u0131nda otonom b\u00f6lgeyi \u00e7ok gezmesi kendisine yaramad\u0131. HAHURETE son g\u00fcn\u00fcne kadar durmaks\u0131z\u0131n \u00e7al\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n Kad\u0131rhan’\u0131n hat\u0131rlad\u011f\u0131na g\u00f6re; Kendisinin dikti\u011fi a\u011fa\u00e7lar\u0131n alt\u0131ndaki taburede ak\u015fam \u00fcst\u00fc dinlenerek oturuyordu. Ben geceleyin uyurken onun \u00e7a\u011fr\u0131 sesini duydum. Kalbinin tuttu\u011funu anlad\u0131m. Hemen ba\u015f \u00f6rt\u00fcs\u00fcn\u00fc \u0131slat\u0131p ba\u015f\u0131na koydum. B\u00f6lge Sa\u011fl\u0131k K\u0131s\u0131m Ba\u015fkan\u0131 Gozulov’uda acil telefonla arad\u0131m. O da \u00e7abucak yeti\u015fti. Di\u011fer doktorlara da dan\u0131\u015farak ne yapacaklar\u0131na karar vermeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlard\u0131. Ama onun durumu iyiye do\u011fru gitmiyordu.<\/strong><\/p>\n Doktorlar HAHURETE’nin acilen Kremlin Hastahanesi’ne kald\u0131r\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fi sonucuna vard\u0131lar. G. \u0130. Glazunov’un hat\u0131rlad\u0131klar\u0131na g\u00f6re; \u00a01935 y\u0131l\u0131 ekim ay\u0131nda bir \u00f6zel vagon bize tahsis edildi. Profes\u00f6r P.\u0130. Budarin, bir hem\u015fire ve parti b\u00f6lge temsilcileri de yan\u0131m\u0131zda yola \u00e7\u0131kt\u0131k. Adige k\u00f6ylerinin yan\u0131ndan ge\u00e7erken <\/strong>HAHURETE<\/strong> bana d\u00f6n\u00fcp ‘(Adige topraklar\u0131n\u0131 g\u00f6sterip) Bu ulu topraklarda defnedilmek isterdim ama bir \u015fekilde iyile\u015fip geri d\u00f6necek olursak Anapa’ya gidip sandalla denize \u00e7\u0131kar\u0131z’ dedi. Novo\u00e7erkeska ula\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131zda iki tane daha oksijen t\u00fcp\u00fc ald\u0131k. HAHURETE yeterince nefes alam\u0131yordu bu y\u00fczden ona zaman zaman oksijen veriyorduk. Voronej’e ula\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131zda durumu daha da a\u011f\u0131rla\u015fmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131. Burada bir Profes\u00f6r Terepist’e dan\u0131\u015ft\u0131k, HAHURETE’ye baz\u0131 ila\u00e7lar verince durumu biraz iyile\u015fmi\u015fti. Yolumuza devam ettik. Saat d\u00f6rtte Moskova’ya ula\u015ft\u0131k. Ambulans Demiryolu terminalinde bizi bekliyordu. HAHURETE’yi hemen ambulansa ald\u0131lar, bende ona refakat ediyordum. O d\u00f6nemin en \u00fcnl\u00fc Kardiologu Profes\u00f6r Pletnev’in olmad\u0131\u011f\u0131 bir d\u00f6neme denk gelmi\u015ftik. Onun asistan\u0131 muayene ediyordu. \u00dczerinden bir g\u00fcn bir gece ge\u00e7tikten sonra HAHURETE’nin can\u0131n\u0131 teslim etti\u011fini bize haber verdi.<\/strong><\/p>\n \u0130nsan\u0131n ya\u015fam\u0131nda edindi\u011fi sayg\u0131nl\u0131\u011f\u0131 cenazesinde daha da belli oluyor. HAHURETE 5 Ekim’de vefat etti. Son yolculu\u011funa h\u00fck\u00fcmet \u00fcyeleri de kat\u0131ld\u0131lar. 6 Ekim tarihinde RSFC KP gazetesi Pravda’da vefat\u0131 haberi yay\u0131nland\u0131.<\/p>\n 76 numaral\u0131 tren yas i\u00e7inde olundu\u011fu belli olacak \u015fekilde dizayn edilerek cenazesi 9 ekim tarihinde Krasnodar’a getirildi. Binlerce ki\u015fi HAHURETE’nin cenazesini beklemek \u00fczere Demiryolu terminalinde birikmi\u015flerdi. Adige Otonom b\u00f6lgesindeki k\u00f6ylerden, mezralardan, P\u015f\u0131ze b\u00f6lgesi yerle\u015fkelerinden, Kafkasya’daki b\u00f6lge ve cumhuriyetlerden, Krasnodar’daki i\u015f\u00e7iler ve devlet dairelerinde \u00e7al\u0131\u015fanlar, \u00f6\u011frenciler binlerce ki\u015fi toplanm\u0131\u015ft\u0131. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde Mir caddesi ile K\u0131z\u0131l caddesinin oldu\u011fu yerden demiryolu terminaline kadar insan seli doluydu. HAHURETE’nin cenazesine e\u015flik ederek cenazenin g\u00f6t\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc Adige \u00d6\u011fretmen Okulu’na kadar geldiler. HAHURETE’nin tabutu burada bir masan\u0131n \u00fczerine konuldu. \u0130nsanlar iki g\u00fcn durmadan onu son yolculu\u011funa u\u011furlamak i\u00e7in ziyaret ettiler. Her onbe\u015f dakikada bir cenazesini bekleyen muhaf\u0131zlar de\u011fi\u015fiyordu. Onun ba\u015f\u0131nda bekleyenler aras\u0131nda kolhoz \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131, \u00f6\u011fretmenler, \u00e7e\u015fitli devlet dairelerinin g\u00f6revlileri, kom\u015fu b\u00f6lge ve cumhuriyetlerden gelen temsilciler yer al\u0131yordu.<\/p>\n D\u00f6nemin Kom\u00fcnist Partisi \u00fcst d\u00fczey yetkililerinden K. E Voro\u015filov, S.M. Budenne, Devrim Sava\u015f\u0131 Kahraman\u0131 D. P. Jloba, E.\u0130\u00a0 Kovtyuh, HAHURETE’yi yak\u0131n dostlar\u0131 olarak g\u00f6r\u00fcyorlard\u0131. HAHURETE’nin vefat\u0131 \u00fczerine A. \u0130. Mikoyan, A.A. Andreyev ve S.M. Budenne’nin g\u00f6nderdikleri taziye telgraf\u0131nda ‘ Dostumuz HAHURETE sadece Adigey’in de\u011fil t\u00fcm Kuzey Kafkasya’daki da\u011fl\u0131 halklar\u0131n temsilcileri aras\u0131nda en iyi devrimciydi’<\/strong> diyorlard\u0131.<\/p>\n HAHURETE \u015e\u0131han\u00e7eriy Eyalet \u0130spolkomu’nun \u00f6n\u00fcndeki parka 10 Ekim tarihinde defnedildi. Krasnodar’da ya\u015fayanlar\u0131n belirtti\u011fine g\u00f6re onun cenazesinden \u00f6ncede sonrada onun cenazesi kadar kalabal\u0131k olan hi\u00e7 bir cenaze Krasnodar’da kald\u0131r\u0131lmad\u0131. B\u00fct\u00fcn kent ya\u015fayanlar\u0131 adeta oraya toplanm\u0131\u015f gibiydi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" DEREHİN Andrey Adige Mak Gazetesi, Temmuz 2012 Kuban Komsomolları 20 Ekim 1987 Çeviri: AÇUMIJ Hilmi Bu gün HAHURETE Şıhançeri’yi konu ediniyoruz. O yaşamın çelikleştirdiği devrimci-Bolşevik, Adige Otonom Bölgesi kurucularından, SSCB Merkez Yürütme Komitesi üyeliği yapan, Adige Otonom Bölgesi İspolkomu başkanlığı yapan sadece Adigey’de değil Pşıze bölgesinde de tanınan birisiydi. HAHURETE Şıhanceri poemlerde de hikayelerde de […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_bbp_topic_count":0,"_bbp_reply_count":0,"_bbp_total_topic_count":0,"_bbp_total_reply_count":0,"_bbp_voice_count":0,"_bbp_anonymous_reply_count":0,"_bbp_topic_count_hidden":0,"_bbp_reply_count_hidden":0,"_bbp_forum_subforum_count":0,"ocean_post_layout":"","ocean_both_sidebars_style":"","ocean_both_sidebars_content_width":0,"ocean_both_sidebars_sidebars_width":0,"ocean_sidebar":"0","ocean_second_sidebar":"0","ocean_disable_margins":"enable","ocean_add_body_class":"","ocean_shortcode_before_top_bar":"","ocean_shortcode_after_top_bar":"","ocean_shortcode_before_header":"","ocean_shortcode_after_header":"","ocean_has_shortcode":"","ocean_shortcode_after_title":"","ocean_shortcode_before_footer_widgets":"","ocean_shortcode_after_footer_widgets":"","ocean_shortcode_before_footer_bottom":"","ocean_shortcode_after_footer_bottom":"","ocean_display_top_bar":"default","ocean_display_header":"default","ocean_header_style":"","ocean_center_header_left_menu":"0","ocean_custom_header_template":"0","ocean_custom_logo":0,"ocean_custom_retina_logo":0,"ocean_custom_logo_max_width":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_width":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_width":0,"ocean_custom_logo_max_height":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_height":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_height":0,"ocean_header_custom_menu":"0","ocean_menu_typo_font_family":"0","ocean_menu_typo_font_subset":"","ocean_menu_typo_font_size":0,"ocean_menu_typo_font_size_tablet":0,"ocean_menu_typo_font_size_mobile":0,"ocean_menu_typo_font_size_unit":"px","ocean_menu_typo_font_weight":"","ocean_menu_typo_font_weight_tablet":"","ocean_menu_typo_font_weight_mobile":"","ocean_menu_typo_transform":"","ocean_menu_typo_transform_tablet":"","ocean_menu_typo_transform_mobile":"","ocean_menu_typo_line_height":0,"ocean_menu_typo_line_height_tablet":0,"ocean_menu_typo_line_height_mobile":0,"ocean_menu_typo_line_height_unit":"","ocean_menu_typo_spacing":0,"ocean_menu_typo_spacing_tablet":0,"ocean_menu_typo_spacing_mobile":0,"ocean_menu_typo_spacing_unit":"","ocean_menu_link_color":"","ocean_menu_link_color_hover":"","ocean_menu_link_color_active":"","ocean_menu_link_background":"","ocean_menu_link_hover_background":"","ocean_menu_link_active_background":"","ocean_menu_social_links_bg":"","ocean_menu_social_hover_links_bg":"","ocean_menu_social_links_color":"","ocean_menu_social_hover_links_color":"","ocean_disable_title":"default","ocean_disable_heading":"default","ocean_post_title":"","ocean_post_subheading":"","ocean_post_title_style":"","ocean_post_title_background_color":"","ocean_post_title_background":0,"ocean_post_title_bg_image_position":"","ocean_post_title_bg_image_attachment":"","ocean_post_title_bg_image_repeat":"","ocean_post_title_bg_image_size":"","ocean_post_title_height":0,"ocean_post_title_bg_overlay":0.5,"ocean_post_title_bg_overlay_color":"","ocean_disable_breadcrumbs":"default","ocean_breadcrumbs_color":"","ocean_breadcrumbs_separator_color":"","ocean_breadcrumbs_links_color":"","ocean_breadcrumbs_links_hover_color":"","ocean_display_footer_widgets":"default","ocean_display_footer_bottom":"default","ocean_custom_footer_template":"0","ocean_post_oembed":"","ocean_post_self_hosted_media":"","ocean_post_video_embed":"","ocean_link_format":"","ocean_link_format_target":"self","ocean_quote_format":"","ocean_quote_format_link":"post","ocean_gallery_link_images":"off","ocean_gallery_id":[],"footnotes":""},"categories":[29],"tags":[],"class_list":["post-12564","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-tarih","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12564","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=12564"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12564\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12566,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12564\/revisions\/12566"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=12564"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=12564"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=12564"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
\n<\/span> <\/span> Adige Mak Gazetesi, Temmuz 2012
\nKuban Komsomollar\u0131 20 Ekim 1987
\n\u00c7eviri: A\u00c7UMIJ Hilmi <\/span><\/span><\/p>\n![](\"http:\/\/circassiancenter.com\/cc-turkiye\/yz-image6\/0252-2.JPG\")
\nHAHURETE \u015e\u0131han\u00e7eri<\/p>\n