{"id":2300,"date":"2019-02-22T19:26:15","date_gmt":"2019-02-22T19:26:15","guid":{"rendered":"http:\/\/circassiancenter.com\/tr\/?p=2300"},"modified":"2019-02-22T19:26:15","modified_gmt":"2019-02-22T19:26:15","slug":"herkesin-12-eylulu-kendine-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/herkesin-12-eylulu-kendine-2\/","title":{"rendered":"HERKES\u0130N 12 EYL\u00dcL\u2019\u00dc KEND\u0130NE&#8230; -2"},"content":{"rendered":"<p><span class=\"auto-style79\" lang=\"tr\"><span style=\"font-family: Arial; font-size: small;\"><strong>Sezai Babaku\u015f<\/strong><br \/>\n<\/span><\/span><span style=\"font-family: Arial;\">16.08.2010<\/span><\/p>\n<p>Bir \u00f6nceki yaz\u0131m\u0131, 12 Eyl\u00fcl askeri darbesinin ard\u0131ndan ba\u015flayan ka\u00e7-kovala ser\u00fcveni sonunda 2 \u015eubat (1981) ak\u015fam\u0131 derdest edildi\u011fimi belirtmi\u015f, Hasdal-Harbiye-Gayrettepe-Selimiye hatt\u0131nda s\u00fcrecek 4,5 ayl\u0131k bir mahpuslu\u011fa yol ald\u0131\u011f\u0131m\u0131 s\u00f6ylemi\u015ftim.<\/p>\n<p>\u015ei\u015fli emniyet binas\u0131ndaki toplama merkezinde dahil edildi\u011fim kalabal\u0131\u011f\u0131n i\u00e7inden \u00fc\u00e7 ki\u015fiyi yak\u0131ndan tan\u0131yordum; H\u00fcseyin Ba\u015f, gazeteci-yazar, Bar\u0131\u015f Derne\u011fi\u2019nden; Mehmet Akan, tiyatrocu, Dostlar Tiyatrosu kurucusu ve koreograf\u0131, Tiyatro Sanat\u00e7\u0131lar\u0131 Derne\u011fi\u2019nden; Metin Deniz, ressam-sahne tasar\u0131mc\u0131s\u0131, Plastik Sanat\u00e7\u0131lar\u0131 Derne\u011fi\u2019nden. \u00dc\u00e7\u00fc de T\u0130P \u00e7izgisinden. Merhabala\u015ft\u0131k. Di\u011ferlerine lo\u015f \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131n belirsizli\u011finde \u015f\u00f6yle bir bakt\u0131m; bir-ikisini daha g\u00f6z\u00fcm \u0131s\u0131r\u0131yordu ya da ismen tan\u0131yordum, o kadar&#8230;<\/p>\n<p>Sessiz ge\u00e7en saatler sonunda, sabaha kar\u015f\u0131 hepimiz bir askeri kamyonun branda kapl\u0131 kasas\u0131na t\u0131k\u0131\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131k. Ba\u015f\u0131m\u0131zdaki nakil assubay\u0131, nereye g\u00f6t\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcze ili\u015fkin sorular\u0131m\u0131z\u0131, \u201cgidince g\u00f6r\u00fcrs\u00fcn\u00fcz\u201d diye kestirdi. Cevap bilinmezlikten \u00e7ok tehdit y\u00fckl\u00fcyd\u00fc. \u0130ni\u015fli \u00e7\u0131k\u0131\u015fl\u0131 arka yollardan savrula savrula yol ald\u0131k, \u015fafak s\u00f6kmek \u00fczereyken brandan\u0131n y\u0131rt\u0131k aral\u0131\u011f\u0131ndan Hasdal yamac\u0131n\u0131 t\u0131rmand\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 anlad\u0131m. 12 Eyl\u00fcl i\u00e7in \u00f6zel olarak haz\u0131rland\u0131\u011f\u0131 belli olan askeri k\u0131\u015flan\u0131n kum torbalar\u0131yla, makinal\u0131 t\u00fcfeklerle, birka\u00e7 tank ve z\u0131rhl\u0131 ara\u00e7la g\u00fc\u00e7lendirilmi\u015f nizamiye kap\u0131s\u0131n\u0131 ge\u00e7tik, avluya indirildik.<\/p>\n<p><strong> Hasdal\u2019a ho\u015fgeldik&#8230;<\/strong><\/p>\n<p>K\u0131\u015f buraya \u015fehir merkezinden birka\u00e7 misli torpil ge\u00e7mi\u015fti; yirmi santime varan kar, sahah\u0131n ayaz\u0131 ve tepenin v\u0131nlayan esintisi birle\u015ferek \u00f6yle titretti ki, \u201cgidince g\u00f6r\u00fcrs\u00fcn\u00fcz\u201d\u00fcn ne demek oldu\u011funu anlamaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131k. Hasdal, ho\u015fgeldiniz diyordu. Etrafta, gri ve hakinin kamuflaj\u0131 alt\u0131nda \u00e7ok say\u0131da bina vard\u0131. Birbirine yak\u0131n iki b\u00fcy\u00fck bina parmakl\u0131klar\u0131, tel \u00f6rg\u00fcleri, g\u00f6zetleme kuleleri ve silahl\u0131 n\u00f6bet\u00e7i \u00e7oklu\u011fuyla yeni evimiz oldu\u011funu belli ediyordu. Sanki, bu k\u0131\u015fla hapisanesine girmeye can atacak hale gelelim diye bir s\u00fcre dondurucu so\u011fu\u011fun elinde bekletildik. Sonunda assubay, y\u00fcz\u00fcnde sinsi bir g\u00fcl\u00fcmsemeyle, \u201ctek s\u0131ra, ileri mar\u015f\u201d komutunu verdi. \u0130kinci kata \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131p bir ko\u011fu\u015fa itildik. Pencere camlar\u0131 tak\u0131l\u0131 olmayan, d\u00f6\u015feksiz pasl\u0131 ranzalar\u0131n s\u0131raland\u0131\u011f\u0131 bir ko\u011fu\u015ftu. Bir umut radyat\u00f6rlere dokundum, buzdand\u0131lar sanki. Buras\u0131, abart\u0131s\u0131z bir tan\u0131mla buzhaneydi. R\u00fczgar, insan kalabal\u0131\u011f\u0131n\u0131n i\u00e7eriyi \u0131s\u0131tmas\u0131n\u0131 engellemeye ayarlanm\u0131\u015fcas\u0131na d\u0131\u015fardaki ayaz\u0131 s\u00fcrekli i\u00e7eriye \u00fcfl\u00fcyordu. So\u011fuk, \u00e7eki\u00e7 ve kerpeten gibiydi; bir sanki buzdan \u00e7ivileri bedenimize \u00e7ak\u0131yor, di\u011feri ise bedenimizdeki uykusuzluk ve bitkinlik \u00e7ivilerini s\u00f6k\u00fcp at\u0131yordu. Art\u0131k tan\u0131\u015fma zaman\u0131yd\u0131.<\/p>\n<p>17 ki\u015fiydik. Bar\u0131\u015f Derne\u011fi, Tiyatro Sanat\u00e7\u0131lar\u0131 Derne\u011fi, Plastik Sanat\u00e7\u0131lar\u0131 Derne\u011fi, Tiyatro Yazarlar\u0131 Birli\u011fi, Sinema Sanat\u00e7\u0131lar\u0131 Derne\u011fi, \u0130\u015f\u00e7i K\u00fclt\u00fcr Derne\u011fi, \u015ei\u015fli Halk K\u00fclt\u00fcr Derne\u011fi, Ka\u011f\u0131thane Temizlik \u0130\u015f\u00e7ileri Derne\u011fi, Sular \u0130daresi \u00c7al\u0131\u015fanlar\u0131 Derne\u011fi, Milli T\u00fcrk Talebe Derne\u011fi vs. temsilcileri&#8230; Birbiriyle alakal\u0131 alakas\u0131z \u015fahsiyetler toplulu\u011fu. H\u00fcseyin\u2019i, Mehmet\u2019i, Metin\u2019i, Yurdaer\u2019i, G\u00f6knan\u2019\u0131, Sezai\u2019si, Ramiz\u2019i, H\u0131d\u0131r\u2019\u0131, Mansur\u2019u, Cavit\u2019i, Cengiz\u2019i, Temel\u2019i, Remzi\u2019si&#8230;<\/p>\n<p>\u201cBenim sizle i\u015fim yok\u201d der gibi k\u00f6\u015fede kendi ba\u015f\u0131na duran da sonunda kendini tan\u0131tt\u0131; Ad\u0131m Kamil, T\u00fcmbel-zab-der\u2019denim. Neeee, neeee? T\u00fcmbel-zab-der. T\u00fcm Belediye Zab\u0131talar\u0131 Yard\u0131mla\u015fma ve Dayan\u0131\u015fma Derne\u011fi. Demek b\u00f6yle de bir dernek varm\u0131\u015f. Yetmezmi\u015f gibi paltosunun d\u00fc\u011fmelerini a\u00e7t\u0131, metal aksesuarlar\u0131 p\u0131r\u0131l p\u0131r\u0131l zab\u0131ta k\u0131yafetini g\u00f6sterdi. \u0130zahat\u0131 tamamlad\u0131: Derne\u011fin ba\u015fkan\u0131y\u0131m, Ka\u011f\u0131thane Belediyesi\u2019nda zab\u0131tay\u0131m, g\u00f6revden eve d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fcmde yakalad\u0131lar, \u015fapkam\u0131 almama izin vermediler&#8230;<\/p>\n<p>G\u00f6r\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fc kadar\u0131yla g\u0131rg\u0131r bir ekiptik. Bir de g\u0131rg\u0131r bir aste\u011fmen eklendi. On dakikada bir ko\u011fu\u015fun kap\u0131s\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131p soruyor, \u201cargada\u015flar bura so\u011fuk del mi?\u201d. Koro halinde \u201cevet\u201d cevab\u0131n\u0131 al\u0131p kayboluyor, muhabbetin \u0131s\u0131s\u0131n\u0131 y\u00fckseltmi\u015fken tekrar gelip yeniden ayn\u0131 soruyu sorarak so\u011fu\u011fu akl\u0131m\u0131za \u00e7ak\u0131yordu. Biraz \u0131s\u0131nmak i\u00e7in, koridorun ilersindeki tuvalete gidi\u015f isteklerimiz artt\u0131. Her\u015fey asker g\u00f6zetimindeydi.<\/p>\n<p>Sabah 07:30 gibi i\u015ftimaya haz\u0131rland\u0131k. Tek s\u0131ra olduk, koridora \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131k, otuz-k\u0131rk metre kadar y\u00fcr\u00fct\u00fcl\u00fcp bir odan\u0131n hizas\u0131nda beklemeye al\u0131nd\u0131k. Aste\u011fmen kap\u0131y\u0131 t\u0131klatt\u0131, sert sesin \u201cgir\u201d komutuyla kap\u0131y\u0131 a\u00e7t\u0131, selam ve tekmil verdi: G\u00f6r\u00fc\u015f ve emirlerinize haz\u0131r\u0131z komutan\u0131m.<\/p>\n<p><strong> Bu komutan, ba\u015fka komutan&#8230;<\/strong><\/p>\n<p>Okuyucuyu \u015fimdiden uyarmak istiyorum. Bundan sonra olup bitenler, 12 Eyl\u00fcl askeri darbesinin fa\u015fizan ruhuna ve insanl\u0131k d\u0131\u015f\u0131 uygulamalar\u0131na rahmet okutacak t\u00fcrdendir. Biraz s\u0131rad\u0131\u015f\u0131d\u0131r, komiktir, trajikomiktir. Yurdun d\u00f6rt bir yan\u0131nda y\u00fczbinlerce insan\u0131 kovu\u015fturan-soru\u015fturan, onbinlercesini hapse t\u0131kan, binlercesini korkun\u00e7 i\u015fkencelere tabi tutan, y\u00fczlercesini sakat b\u0131rakan, onlarcas\u0131n\u0131 i\u015fkencede \u00f6ld\u00fcren, idam eden 12 Eyl\u00fcl askeri fa\u015fizmi, 2 \u015eubat ak\u015fam\u0131 toparlad\u0131\u011f\u0131 bizlerle sanki dalga ge\u00e7mi\u015ftir. Biz de, 12 Eyl\u00fcl\u2019\u00fcn o k\u00f6sele surat\u0131na, bildi\u011fimiz dilde ve becerimiz \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcnde nanik yapm\u0131\u015f\u0131zd\u0131r. Ya\u015fad\u0131klar\u0131m\u0131z bir kara mizaht\u0131r. Hepsi ger\u00e7ektir, ger\u00e7e\u011fin kat\u0131ks\u0131z halidir.<\/p>\n<p>Komutan\u2019\u0131n \u00f6nce jopu sonra kendisi g\u00f6z\u00fckt\u00fc. Esmer teni, k\u0131sa siyah sa\u00e7lar\u0131, b\u0131kk\u0131n bir bak\u0131\u015f\u0131 vard\u0131. Kimbilir bu koridorda ka\u00e7 grubu kar\u015f\u0131lam\u0131\u015f, ka\u00e7 insana korku salm\u0131\u015ft\u0131. Ad\u0131 Faik\u2019di (soyad\u0131 bende sakl\u0131), r\u00fctbesi k\u0131demli binba\u015f\u0131. Daha \u00fcst r\u00fctbeli olacak kadar ya\u015fl\u0131, hafif g\u00f6beklenmi\u015f bedeni ile yorgun g\u00f6r\u00fcn\u00fcyordu. \u00d6nce toplu bir g\u00f6zatma, sonra tek tek inceleme. Sesi, bir kova \u00e7ak\u0131lta\u015f\u0131n\u0131n tahta bir d\u00f6\u015femeye d\u00f6k\u00fclmesi gibi ker\u00e7ti: Art\u0131k benimsiniz, hepinizi tek tek tan\u0131mak istiyorum, n\u00fcfus ka\u011f\u0131tlar\u0131n\u0131z\u0131 \u00e7\u0131kar\u0131n.<\/p>\n<p>En ba\u015ftaki zab\u0131ta, faydas\u0131 olur uyan\u0131kl\u0131\u011f\u0131yla paltosunun \u00f6n\u00fcn\u00fc a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131. Binba\u015f\u0131 bir zab\u0131taya bir n\u00fcfus ka\u011f\u0131d\u0131na bakt\u0131, \u201cbir zab\u0131ta eksikti, sizde mi devlete ba\u015fkald\u0131rd\u0131n\u0131z be!\u201d diye t\u0131slad\u0131. Kanunlarla kurulmu\u015f dernek maval\u0131na kulak asmad\u0131, bir sonrakine ge\u00e7ti. Tiyatrocu, sinemac\u0131, sucu, vs. derken yan\u0131mda saf tutan gazeteci abi\u2019ye H\u00fcseyin Ba\u015f\u2019a s\u0131ra geldi. \u0130riyar\u0131 ve \u015fi\u015fman bir c\u00fcssesi (san\u0131r\u0131m y\u00fczelli kilo kadar), g\u00fcrb\u00fcz bir \u00e7ocu\u011funki kadar saf bir y\u00fcz\u00fc vard\u0131. Partida\u015fd\u0131k ve bir\u00e7ok projede birlikte \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015ft\u0131k. G\u00f6zlerinden y\u00fcksek tans\u0131yon hastas\u0131yd\u0131, n\u00f6bet geldi\u011finde insan\u0131 tedirgin edecek kadar tiklerdi. Binba\u015f\u0131 onun kar\u015f\u0131s\u0131nda \u00e7aresiz gibiydi. Elindeki sar\u0131 bas\u0131n kart\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcnce hiddetlendi: N\u00fcfus ka\u011f\u0131d\u0131 dedik, n\u00fcfus ka\u011f\u0131d\u0131!<\/p>\n<p>-Efendim, yan\u0131mda n\u00fcfus ka\u011f\u0131d\u0131 yok. Bu bas\u0131n kart\u0131 devletin verdi\u011fi resmi bir kimliktir.<\/p>\n<p>-Devletin verdi\u011fi kimlikleri bilirim, herkes yan\u0131nda n\u00fcfus ka\u011f\u0131d\u0131 ta\u015f\u0131yacak dendi. Televizyonda radyoda her saat s\u00f6yleniyor, gazeteler herg\u00fcn yaz\u0131yor. Senin haberin yok mu?.. Bir de gazeteciymi\u015f!..<\/p>\n<p>Sar\u0131 bas\u0131n kart\u0131 bile i\u015f yapmam\u0131\u015fken benim k\u0131\u00e7\u0131 k\u0131r\u0131k THA kimli\u011fim neye yarard\u0131. Hemen cebime koyup, n\u00fcfus ka\u011f\u0131d\u0131m\u0131 \u00e7\u0131kard\u0131m. H\u00fcseyin abi \u0131srar ediyordu ve sesi sinirliydi;<\/p>\n<p>-Bu kart n\u00fcfus ka\u011f\u0131d\u0131 kadar ge\u00e7erli resmi belgedir, efendim!.<\/p>\n<p>-Bak hala cevap yeti\u015ftiriyor! Karde\u015fim hi\u00e7bir kimlik n\u00fcfus ka\u011f\u0131d\u0131n\u0131n yerini tutmaz. Ben \u015funca y\u0131ld\u0131r orduday\u0131m, ordunun verdi\u011fi subay kimli\u011fi senin bas\u0131n kart\u0131ndan daha m\u0131 az resmi, daha m\u0131 az de\u011ferli, hay\u0131r, yine de n\u00fcfus ka\u011f\u0131d\u0131m\u0131 yan\u0131mdan eksik etmem.<\/p>\n<p>Elini \u00f6nce g\u00f6mle\u011finin cebinde, sonra ceketinin ceplerinde, pantalonun arka ceplerinde gezdiriyor. Yok. \u0130spatlayacak ya, odas\u0131na gidiyor, s\u00f6ylene s\u00f6ylene \u00e7ekmecelerini kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131yor, aksilik bu ya orada da yok. H\u0131\u015f\u0131mla d\u00f6n\u00fcyor, san\u0131r\u0131m \u00f6b\u00fcr ceketimde evde kalm\u0131\u015f, diye mazeret bildiriyor. Sonra g\u00fcrl\u00fcyor: Zaten mevzubahis olan benim n\u00fcfus ka\u011f\u0131d\u0131m de\u011fil, sizinki!<\/p>\n<p>Art\u0131k i\u015f i\u015ften ge\u00e7mi\u015ftir, ne kadar g\u00fcrlese de bo\u015funad\u0131r. Otorite iflas etmi\u015ftir. B\u0131rak\u0131n bizi, aste\u011fmen bile g\u00fclmemek i\u00e7in kendini zor tutmaktad\u0131r. Dahas\u0131 var.<\/p>\n<p><strong> Baba ad\u0131 Naz\u0131m, ana ad\u0131 Hikmet olursa&#8230;<\/strong><\/p>\n<p>H\u00fcseyin Ba\u015f\u2019\u0131n baba ad\u0131 Naz\u0131m, ana ad\u0131 Hikmet\u2019tir. Bu, kaderin ho\u015f bir cilvesidir. Bas\u0131n kartlar\u0131nda da, di\u011fer kimliklerde oldu\u011fu gibi ad\u0131, soyad\u0131, baba ad\u0131, ana ad\u0131 vs. soru k\u0131s\u0131mlar\u0131 matbu bas\u0131m oldu\u011fu i\u00e7in k\u00fc\u00e7\u00fck puntolarla, kar\u015f\u0131l\u0131klar\u0131 ise daktiloda daha b\u00fcy\u00fck puntolarla yaz\u0131l\u0131d\u0131r. Dolay\u0131s\u0131yla \u201cNaz\u0131m\u201d ve \u201cHikmet\u201d Binba\u015f\u0131\u2019n\u0131n hemen dikkatin \u00e7ekmi\u015f ve fena halde oyuna getirmi\u015ftir; \u201cdemek Naz\u0131m Hikmet\u2019in o\u011flusun ha\u201d, diye merak ve bilgi patlamas\u0131nda bulundu: \u0130yi bilirim \u015fiirlerini, iyi!.. \u0130yi derkenki ifadesi su\u00e7 tan\u0131mlamas\u0131 yapmaktan \u00e7ok gizli bir hayranl\u0131\u011f\u0131 anlat\u0131r gibiydi.<\/p>\n<p>Naz\u0131m Hikmet meselesi ordu mensuplar\u0131 i\u00e7in tam bir paradokstur. Darbenin lideri Evren de dahil olmak \u00fczere yukardan a\u015fa\u011f\u0131ya t\u00fcm muvazzaf subaylar\u0131n, askeri lise, harb okulu s\u0131ralar\u0131nda ve sonras\u0131nda Naz\u0131m Hikmet\u2019in pek \u00e7ok \u015firrini okudu\u011funa, hi\u00e7 de\u011filse birka\u00e7\u0131n\u0131 ezbere bildi\u011fine, hatta yaln\u0131z ba\u015flar\u0131nayken y\u00fcksek sesle ve g\u00f6zleri dolarak okudu\u011funa kal\u0131b\u0131m\u0131 basar\u0131m. Yine de Naz\u0131m Hikmet ad\u0131 12 Eyl\u00fcl darbesinin \u201cen sak\u0131ncal\u0131lar\u201d listesinin ilk s\u0131ras\u0131ndad\u0131r, t\u00fcm bask\u0131nlarda kitaplar\u0131 su\u00e7 unsuru olarak toplanm\u0131\u015f, el konulmu\u015f ve imha edilmi\u015ftir. Memleketten asker manzaralar\u0131 b\u00f6yleydi i\u015fte&#8230;<\/p>\n<p>H\u00fcseyin Ba\u015f zeki biridir, Binba\u015f\u0131\u2019n\u0131n ikinci kez madara olmas\u0131n\u0131n a\u011f\u0131r bedel \u00f6detece\u011fini \u015f\u0131p anlam\u0131\u015ft\u0131r, hafifce e\u011filerek kula\u011f\u0131na f\u0131s\u0131ldar, \u201cefendim, o Naz\u0131m Hikmet\u2019in o\u011flu de\u011filim, tesad\u00fcfen babamla anam\u0131n adlar\u0131 herkesi b\u00f6yle yan\u0131ltmaktad\u0131r\u201d diye izah eder. Binba\u015f\u0131 biraz bozarm\u0131\u015ft\u0131r ama kulyutmaz bir edayla g\u00fcl\u00fcmser, \u201ctamam tamam, uzatma\u201d diye mevzuyu kapat\u0131r.<\/p>\n<p>Binba\u015f\u0131 sadece yorgun ve b\u0131kk\u0131n de\u011fil ayn\u0131 zamanda gel-gitleri olan matrak bir adamd\u0131, g\u00fcn ge\u00e7tik\u00e7e daha da iyi anlayacakt\u0131k. \u0130lk raundda madara olu\u015funu \u00f6rtbas etmenin en kestirme yolu, burnumuzu s\u00fcrtmekti. Aste\u011fmene emir verdi: Bunlar\u0131 biraz daha o ko\u011fu\u015fta tutun da ak\u0131llar\u0131 ba\u015flar\u0131na gelsin!&#8230;<\/p>\n<p>Bir saat sonra aste\u011fmen buzhanenin kap\u0131s\u0131nda g\u00f6r\u00fcnd\u00fc: Metin Deniz beni takip etsin&#8230; Yirmi dakika sonra ko\u011fu\u015f kap\u0131s\u0131 a\u00e7\u0131ld\u0131, Metin\u2019in a\u011fz\u0131 kulaklar\u0131ndayd\u0131, \u201carkada\u015flar benden torpillisiniz, haydi s\u0131cak bir ko\u011fu\u015fa ge\u00e7iyoruz\u201d dedi. Aste\u011fmen, \u201cy\u00fcr\u00fcy\u00fcn argada\u015flar\u201d diye tamamlad\u0131.<\/p>\n<p><strong> \u0130lk torpil Selimiye\u2019den&#8230;<\/strong><\/p>\n<p>B\u00f6ylece Binba\u015f\u0131\u2019n\u0131n odas\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131 \u00e7apraz\u0131ndaki cennet ko\u011fu\u015fa ula\u015ft\u0131k. Pencerelerinde cam, ranzalar\u0131nda d\u00f6\u015fek ve battaniye, radyat\u00f6rlerinde s\u0131cakl\u0131k vard\u0131. \u00d6\u011frendik ki, Metin Deniz\u2019in hala o\u011flu kurmay albayd\u0131 ve Selimiye\u2019deki 1. Ordu Komutanl\u0131\u011f\u0131\u2019nda g\u00f6rev eylerdi, \u0130stanbul\u2019da ku\u015f u\u00e7sa haberi olurdu, haberi oldu ve Metin\u2019in izini hemen buldu. Biz de nasiplendik.<\/p>\n<p>\u0130ki asker, ko\u011fu\u015fa sabah karavanas\u0131 getirdi; y\u00fczer so\u011fanl\u0131 mercimek \u00e7orbas\u0131, bol ekmek. \u0130\u00e7imiz \u0131s\u0131nd\u0131, keyfimiz yerine geldi. Binba\u015f\u0131 gelip hal hat\u0131r sordu.<\/p>\n<p>\u00d6\u011fleye do\u011fru ortal\u0131k tela\u015ftand\u0131, Binba\u015f\u0131 ko\u015fturdu, merdivende rap rap sesleri yank\u0131land\u0131. Gelen, torpilimiz albayd\u0131. Ba\u015fka bir albay, bir yarbay ve birka\u00e7 alt r\u00fctbeli zat refakat ediyordu. Metin\u2019le kucakla\u015ft\u0131, hepimizi g\u00fcven duymaz bak\u0131\u015flarla s\u00fczd\u00fc, selamlad\u0131, Metin\u2019i de al\u0131p Binba\u015f\u0131\u2019n\u0131n odas\u0131na ge\u00e7ti. \u0130yi sonu\u00e7lar b\u0131rakarak gitti; aste\u011fmen istersek ko\u011fu\u015f kap\u0131m\u0131z\u0131n a\u00e7\u0131k kalaca\u011f\u0131n\u0131, koridorda volta atman\u0131n serbest oldu\u011funu, koridorun sonundaki banyo-tuvalet b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc istedi\u011fimiz zaman istedi\u011fimiz kadar kullanabilece\u011fimizi s\u00f6yledi. Koltu\u011fundaki tavlay\u0131 uzatt\u0131, \u201cKomutan\u0131m yollad\u0131, can\u0131n\u0131z s\u0131k\u0131lmas\u0131n diye\u201d dedi. Forsumuz yerindeydi.<\/p>\n<p>\u00d6\u011fle karavanas\u0131 geldi, mercimek yeme\u011fi ve bol ekmek. H\u00fcseyin Ba\u015f, karavanaya e\u015flik eden pasakl\u0131 ere hiddetlendi: B\u0131rak o hayvan yemini da\u011f\u0131tmay\u0131, git mutfak \u00e7avu\u015funu getir bana. Asker, teklemez bir itaaatle ko\u015fturdu. Yan\u0131nda bir onba\u015f\u0131yla \u00e7\u0131kageldi. H\u00fcseyin abi onba\u015f\u0131ya sert bakt\u0131, c\u00fcssesini tehditkar bir abart\u0131yla titretti: Bir daha yemek diye bize b\u00f6yle \u015feyler g\u00f6nderirsen kendini \u00f6lm\u00fc\u015f bil, k\u0131rkbirinci le\u015fim olursun ona g\u00f6re!.. Onba\u015f\u0131 neye u\u011frad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ne diyece\u011fini \u015fa\u015f\u0131rd\u0131, \u201cmalzeme yok, efendim\u201d diye kekeledi. Bizimki bast\u0131rd\u0131, \u201cba\u015f\u00e7avu\u015fa s\u00f6yle zulay\u0131 patlats\u0131n, yallah \u015fimdi\u201d. Zavall\u0131 onba\u015f\u0131 kuyru\u011funu k\u0131s\u0131p tozoldu. Ak\u015fam karavanas\u0131 daha \u00f6zenliydi, i\u00e7inde birka\u00e7 k\u0131yman\u0131n kurtcuk gibi y\u00fczd\u00fc\u011f\u00fc bol sulu patates yeme\u011fi. H\u00fcseyin abi\u2019nin lakab\u0131 \u201cmelek y\u00fczl\u00fc katil\u201d olmu\u015ftu.<\/p>\n<p>Ak\u015fam h\u00fczn\u00fc \u00e7\u00f6kt\u00fc. Ranzalar\u0131n pas kokusuna sigara ve insan kokusu eklendi. Ayak kokular\u0131na mercimek gaz\u0131 kar\u0131\u015ft\u0131. Metin Deniz\u2019i ko\u011fu\u015f amiri yapt\u0131k, beni yard\u0131mc\u0131s\u0131. \u0130lk disiplin, ko\u011fu\u015fun havaland\u0131r\u0131lmas\u0131, herkesin gaz sal\u0131n\u0131m\u0131n\u0131 koridorda yapmas\u0131, ayaklar\u0131n ve \u00e7oraplar\u0131n y\u0131kanmas\u0131, az sigara i\u00e7ilmesi oldu. F\u0131kralar, hikayeler e\u015fli\u011finde derinlemesine tan\u0131\u015fma ve birbirini tartma muhabbetleri koyula\u015ft\u0131. Bu koca bina elbet sadece bizim i\u00e7in haz\u0131rlanmam\u0131\u015ft\u0131, acaba di\u011fer b\u00f6l\u00fcmlerde kimler vard\u0131 ve ne haldeydiler?..<\/p>\n<p>Gecenin bir vakt\u0131, vol\u00fcm\u00fc ve titre\u015fimi giderek artan bir m\u0131r\u0131lt\u0131yla uyand\u0131k. I\u015f\u0131\u011f\u0131 yakt\u0131k. Talebe Birli\u011fi\u2019nin i\u00e7ine kapan\u0131k genci, \u00fcst ranzan\u0131n ortas\u0131nda ba\u011fda\u015f kurmu\u015f g\u00f6zleri kapal\u0131 vaziyette dua trans\u0131ndayd\u0131. M\u0131r\u0131lt\u0131s\u0131n\u0131n ritmeyle \u00f6ne arkaya e\u011filip sallan\u0131p duruyordu. Seslenmelerimizi duymad\u0131, sert\u00e7e d\u00fcrt\u00fcklemelerimizle kendine geldi. Bo\u015f bo\u015f bakt\u0131, hi\u00e7bir\u015fey demeden ranzas\u0131na uzand\u0131. Ko\u011fu\u015fun kara kutusu oydu. Yine de, arada bir tekrarlad\u0131\u011f\u0131 ruhsal-dinsel seanslar d\u0131\u015f\u0131nda fazla ar\u0131za \u00e7\u0131karmad\u0131.<\/p>\n<p>Ertesi g\u00fcne kendini menemen sanan bir bulama\u00e7, kep\u00e7eyle servis edilen \u00e7ay iddias\u0131nda \u015fekeli bir \u0131l\u0131k su ve taze ekmekle ba\u015flad\u0131k. Tehdit i\u015fe yaram\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p>\u00d6\u011fleyin ilk ziyaret\u00e7iler g\u00f6r\u00fcnmeye ba\u015fland\u0131. \u00d6nce Metin Deniz \u015f\u00fcrekas\u0131, e\u015fi, abiyi, k\u0131zkarde\u015fi, bir avukat arkada\u015f\u0131. Sonra H\u00fcseyin Ba\u015f\u2019\u0131n Frans\u0131z e\u015fi, Bar\u0131\u015f Derne\u011fi avukat\u0131. Mehmet Akan\u2019\u0131nkiler, di\u011fer tiyatrocular\u0131n yak\u0131nlar\u0131. Bunlar geni\u015f \u00e7evresi olan insanlard\u0131, izleri \u00e7abuk s\u00fcr\u00fcld\u00fc. Her gelen sigara, \u00e7ikolata, \u00e7ay, kahve, salam, peynir vs. demekti. Ko\u011fu\u015fun en serin k\u00f6\u015fesini erzak deposu olarak d\u00fczenledik. Ganimet ortakt\u0131, amiri bendim.<\/p>\n<p><strong> Aziz Nesin, Genco Erkal, Bilgesu Erenus sahnede&#8230;<\/strong><\/p>\n<p>As\u0131l s\u00fcrpriz \u00f6\u011fleden sonra oldu. Aziz Nesin, Genco Erkal, Bilgesu Erenus ve yanlar\u0131nda birikisi avukat on kadar muteber \u015fahsiyet \u00e7\u0131kageldi. Bu, \u00fcnl\u00fc d\u00fc\u015fk\u00fcn\u00fc ve Aziz Nesin hayran\u0131 Binba\u015f\u0131\u2019n\u0131n tamamen ko\u011fu\u015fumuza teslim olmas\u0131 demekti. \u201cArt\u0131k benimsiniz\u201d demi\u015fti, bizi ilk g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcnde. \u015eimdi i\u015fler de\u011fi\u015fmi\u015f, O bizim olmu\u015ftu&#8230;<\/p>\n<p>Hasdal\u2019da kald\u0131\u011f\u0131m\u0131z s\u00fcrece Aziz Nesin ve beraberindekiler \u00fc\u00e7-d\u00f6rt kez ziyarete geldi. Onlar\u0131 ba\u015fka ayd\u0131nlar izledi. Binba\u015f\u0131 gelen t\u00fcm \u00fcnl\u00fclere g\u00fclery\u00fcz g\u00f6steriyor, yak\u0131n muhabbet kuruyordu. En \u00e7ok da, en \u00fcnl\u00fc olan Aziz Nesin\u2019le&#8230;<\/p>\n<p>S\u00f6z\u00fc gelmi\u015fken, 12 Eyl\u00fcl\u2019de ayd\u0131nlar\u0131m\u0131z\u0131n b\u00fcy\u00fck bir s\u0131nav verdi\u011fini belirtmek isterim. Darbenin hemen akabinde \u00f6rg\u00fctl\u00fc m\u00fccadelenin i\u00e7inde yer alan, k\u0131y\u0131s\u0131nda duran ya da ba\u011f\u0131ms\u0131z y\u00fcr\u00fcyen t\u00fcm ayd\u0131nlar ortak tav\u0131r ve dayan\u0131\u015fma olu\u015fturdular. D\u0131\u015farda kalanlar, i\u00e7erdekilerin halini ahvalini takibe ba\u015flad\u0131lar. Bir avukatlar ordusu bu dayan\u0131\u015fmaya destek verdi. \u0130\u00e7eri al\u0131nanlar\u0131n say\u0131s\u0131 artt\u0131k\u00e7a d\u0131\u015fardakilerin insan\u0131 ve vicdan\u0131 huzursuzlu\u011fu da katmerleniyordu. Hatta baz\u0131 ayd\u0131nlar kendilerinin d\u0131\u015farda kalmas\u0131na i\u00e7erlemeye bile ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131. \u00d6rne\u011fin TKP \u00e7izgisinin \u015fairlerinden Ya\u015far Mira\u00e7\u2019\u0131n (nam-\u0131 di\u011fer \u2018lacivert \u015fair\u2019) vicdan muhasebesini iyice abartarak, birka\u00e7 kez k\u00fc\u00e7\u00fck valizini haz\u0131rlay\u0131p Selimiye k\u0131\u015flas\u0131na, olmad\u0131 Gayrettepe siyasi \u015fubeye teslim olmak i\u00e7in gitti\u011fi, \u201clistelere bir daha bak\u0131n\u201d \u0131srarlar\u0131na ra\u011fmen kendisiyle ilgili herhangi bir soru\u015fturma ve arama olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in k\u00f6s k\u00f6s geri d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fc bilinen bir vakad\u0131r. Memleketten ayd\u0131n manzaralar\u0131 i\u015fte b\u00f6yleydi&#8230;<\/p>\n<p>Gelen-gidenler hem sevindirmi\u015f hem h\u00fcz\u00fcnlendirmi\u015fti. Hasret ayakland\u0131. Benden yana hen\u00fcz ziyaret\u00e7i yoktu, ne sevgili, ne dost, ne aileden biri. Ak\u015fam ranzan\u0131n pas\u0131 y\u00fcre\u011fimi daha bir esir alm\u0131\u015ft\u0131 sanki. Neyse ki zaman ak\u0131yordu, birka\u00e7 g\u00fcn sonra sevgili \u00e7\u0131kageldi, yan\u0131nda partili bir avukat dost. Bah\u015fi\u015fiyse bir koli dolusu se\u00e7me ihtiya\u00e7 maddesi. Herkesin selam\u0131 vard\u0131, her\u015fey eskisi gibiydi. \u00dc\u00e7 g\u00fcn sonra da valide-peder \u00e7\u0131kageldi. Sendikac\u0131 birader Davutpa\u015fa\u2019dan Metris\u2019e nakledilmi\u015fti, ge\u00e7en hafta g\u00f6r\u00fc\u015fm\u00fc\u015flerdi, iyiydi. Bundan sonras\u0131 v\u0131z gelirdi.<\/p>\n<p>Binba\u015f\u0131\u2019yla ili\u015fkilerimiz s\u0131n\u0131r tan\u0131m\u0131yordu. Bir sabah e\u015fini ve k\u00fc\u00e7\u00fck k\u0131z\u0131n\u0131 getirdi, bizle tan\u0131\u015fs\u0131nlar diye. \u0130yi insanlard\u0131. Kad\u0131n\u0131n elinde taze kurabiye tepsisi, k\u0131z\u0131n elinde birka\u00e7 Asterix cildi. G\u00fclery\u00fcz e\u015fli\u011finde ko\u011fu\u015fa hediye ettiler. Dedim ya, ger\u00e7ek\u00fcst\u00fcl\u00fck i\u015fba\u015f\u0131nda. Ayn\u0131 g\u00fcn\u00fcn \u00f6\u011fleden sonras\u0131 Binba\u015f\u0131 ko\u011fu\u015fun tavla \u015fampiyonuyla ma\u00e7 yapmak i\u00e7in geldi. \u015eampiyon Metin Deniz\u2019di, ayaklar\u0131na bas\u0131\u015f\u0131m\u0131za, koluna \u00e7\u0131md\u0131k at\u0131\u015f\u0131m\u0131za ald\u0131rmadan Binba\u015f\u0131\u2019y\u0131 iki mars bir d\u00fcz etti. Neyse ki cezas\u0131 hafifdi; \u00fc\u00e7 saat s\u00fcreyle ko\u011fu\u015f kap\u0131s\u0131 kapanacak, koridara \u00e7\u0131k\u0131lmayacakt\u0131.<\/p>\n<p><strong> \u00d6zg\u00fcrl\u00fck vergisi, bloody mary-\u00e7i\u011f k\u00f6fte partisi&#8230;<\/strong><\/p>\n<p>Ertesi sabah Binba\u015f\u0131\u2019n\u0131n iyi saatte olsunlar\u0131 az\u0131tm\u0131\u015ft\u0131, \u201cd\u0131\u015fardan istedi\u011finiz bir \u015fey var m\u0131, yi\u011fecek i\u00e7ecek falan\u201d diye sordu. Zab\u0131ta Kamil f\u0131rsat\u0131 ka\u00e7\u0131rmad\u0131, at\u0131ld\u0131: Komutan\u0131m Ka\u011f\u0131thane\u2019ye bir inebilsem, hert\u00fcrl\u00fc ihtiyac\u0131m\u0131z\u0131 s\u0131rtlan\u0131r gelirdim evelallah\u201d. Binba\u015f\u0131 duraksad\u0131, d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc, konu\u015ftu: Hadi \u00f6\u011fleyse haz\u0131rlan, \u015f\u00f6f\u00f6r\u00fcm seni jiple g\u00f6t\u00fcrs\u00fcn, \u00fc\u00e7 saat iznin var&#8230;<\/p>\n<p>Daha neler g\u00f6recektik. Burnunun morumsu k\u0131zar\u0131kl\u0131\u011f\u0131ndan ve hu\u015fu y\u00fckl\u00fc bak\u0131\u015f\u0131ndan alkol m\u00fcdavimi oldu\u011fu anla\u015f\u0131lan tiyatrocu Yurdaer baba zirve yolunda bir ad\u0131m daha att\u0131: Acaba az biraz votka, domates suyu, karabiber ve birka\u00e7 limon m\u00fcmk\u00fcm m\u00fcyd\u00fc, ila\u00e7 niyetine. Binba\u015f\u0131 yine duraksad\u0131, duyulur duyulmaz bir sesle \u201colur\u201d verdi ve ekledi: Votka su \u015fi\u015fesinde gelsin&#8230;<\/p>\n<p>Evet, bir askeri k\u0131\u015flada 12 Eyl\u00fcl\u2019\u00fcn fa\u015fizan ruhuna nanik yapmak b\u00f6yle bir\u015feydi<\/p>\n<p>Zab\u0131ta sipari\u015fleri ald\u0131, uzat\u0131lan paralar\u0131 \u201csonra halederiz\u201d diye geri \u00e7evirdi. Koli koli nevalelerle d\u00f6nd\u00fc. \u015eipari\u015fler tamamd\u0131, \u00fcst\u00fcne kat be kat fazlas\u0131 eklenmi\u015fti. Zab\u0131tan\u0131n dedi\u011fine g\u00f6re, hepsi Ka\u011f\u0131thane esnaf\u0131n\u0131n dayan\u0131\u015fma duygular\u0131n\u0131n bir tezah\u00fcr\u00fcyd\u00fc ve elbette bedavayd\u0131. \u0130\u015fin asl\u0131ysa ba\u015fka; Ka\u011f\u0131thane\u2019ye iner inmez evden \u015fapkas\u0131n\u0131 al\u0131p zab\u0131ta aksesuar\u0131n\u0131 tamamlam\u0131\u015f, sonra g\u00f6z\u00fcne kestirdi\u011fi d\u00fckkan ve imalathanelere denetime ba\u015flam\u0131\u015f. Komutan jipi ve emir eri i\u015fini kolayla\u015ft\u0131rm\u0131\u015f. Gelsin sucuklar, salamlar, past\u0131rmalar, \u00e7e\u015fit peynirler, \u00e7ikolatalar-\u015fekerlemeler, sigaralar, meyvalar, salata malzemeleri..etmedi \u00e7i\u011f k\u00f6fte k\u0131ymas\u0131, harc\u0131. Votka dolu su \u015fi\u015feleri, kutu kutu domates sularu, bir de cin ve tonik e\u015fantiyonu&#8230; Sabunu, \u015fampuan\u0131, tra\u015f makinalar\u0131, havlular&#8230; Zab\u0131tam\u0131z, askeri rejimin korumas\u0131nda esnaftan b\u00f6yle sa\u011fm\u0131\u015ft\u0131 dayan\u0131\u015fmay\u0131.<\/p>\n<p>Biraz g\u00fcld\u00fck, biraz s\u00f6ylendik; ay\u0131pt\u0131, gaspt\u0131, h\u0131rs\u0131zl\u0131kt\u0131, etik de\u011fildi vs. Zab\u0131ta raconu kesti: Ah be okumu\u015f cahiller, ne bilirsiniz zab\u0131ta-esnaf ili\u015fkisinin diyalekti\u011fini. Bunlar hep olur. Hele \u015fimdi hayda hayda olur. Biz i\u00e7erde onlar d\u0131\u015farda, biraz \u00f6zg\u00fcrl\u00fck vergisi \u00f6dedilerse ne olmu\u015f yani&#8230;<\/p>\n<p>G\u00fcn\u00fcn ak\u015fam\u0131nda b\u00fcy\u00fck ziyafet vard\u0131. Art\u0131k Hasdal, bizim i\u00e7in \u201cHasdal Palas\u201d olmu\u015ftu. Ve ben, bloody mary denilen votka-domates suyu-karabiber kokteylini ilk kez Hasdal\u2019da tadarak i\u00e7ki k\u00fclt\u00fcr\u00fcme bir halka eklemi\u015f oluyordum. \u00c7i\u011f k\u00f6fte e\u015fli\u011finde olmas\u0131 da cabas\u0131. Abs\u00fcrtl\u00fc\u011f\u00fcn s\u0131n\u0131r\u0131 yoktu. Tiyatrocu, sinemac\u0131, gazeteci taifesi b\u00f6yledir i\u015fte. B\u0131rak k\u0131\u015flay\u0131, camiye koy ertesi g\u00fcn\u00fc meyhaneye \u00e7evirirler alimallah.<\/p>\n<p>Zab\u0131tan\u0131n \u201c\u00f6zg\u00fcrl\u00fck vergisi\u201d tan\u0131m\u0131 tutmu\u015ftu. Bundan feyz alanlar d\u0131\u015fardakilerin burnunu s\u00fcrtmeye ba\u015flad\u0131. Ne kadar zor bulunur nevale varsa istenir oldu. Baz\u0131lar\u0131 ancak havaalan\u0131 free-shop\u2019lar\u0131ndan bulunabilecek \u00e7ikolatalar, sigaralar-p\u00fcrolar, kahve-\u00e7ay \u00e7e\u015fitleri vs&#8230; Madem i\u00e7erde olmam\u0131zdan \u00fcz\u00fcnt\u00fc duyanlar vard\u0131, eh biraz vergi \u00f6deyerek kendilerini iyi hissedebilirlerdi. Kaprisin, f\u0131rsat\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131n bu kadar\u0131na pesti do\u011frusu.<\/p>\n<p><strong> Hasdal\u2019\u0131n as\u0131l y\u00fcz\u00fc&#8230;<\/strong><\/p>\n<p>\u00d6zg\u00fcrl\u00fck alan\u0131m\u0131z\u0131n geni\u015flemesi Hasdal\u2019\u0131 ke\u015ffetmemize de yard\u0131mc\u0131 oluyordu. Bir ay\u0131n onunda, bizim bulundu\u011fumuz binan\u0131n b\u00f6l\u00fcmlere ayr\u0131lm\u0131\u015f \u201cg\u00f6zetim istasyonu\u201d oldu\u011funu, binada bizim gibi son haftalarda toparlanm\u0131\u015f gruplar bulundu\u011funu, b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011funun yine bizim gibi legal siyasi \u00f6rg\u00fctlerden veya derneklerden oldu\u011funu \u00f6\u011frendik; TS\u0130P, Vatan Partisi, \u0130lerici Kad\u0131nlar Derne\u011fi, \u00d6nc\u00fc Kad\u0131nlar Birli\u011fi vs.\u00a0 Kad\u0131nlar ko\u011fu\u015fu, ge\u00e7i\u015fi demir kap\u0131yla engellenmi\u015f yan koridordayd\u0131. Onlardan sonra yine ge\u00e7i\u015fi demir kap\u0131larla engelli di\u011fer koridorlar ve ko\u011fu\u015flar yer al\u0131yordu. Aram\u0131zda, baz\u0131 askerlerin tedirgin yard\u0131mseverli\u011fi sayesinde bir ileti\u015fim k\u00f6pr\u00fcs\u00fc kurmu\u015ftuk. Hatta gece vakti k\u0131sa ziyaretler ger\u00e7ekle\u015ftirmi\u015ftik. Durumlar\u0131 hi\u00e7 de i\u00e7 a\u00e7\u0131c\u0131 de\u011fildi. Binba\u015f\u0131\u2019n\u0131n ho\u015fg\u00f6r\u00fcs\u00fc onlara de\u011fmemi\u015fti. Elimizin ula\u015ft\u0131\u011f\u0131 t\u00fcm ko\u011fu\u015flara stoklar\u0131m\u0131z\u0131n elverdi\u011fi kadar\u0131yla sigara-yi\u011fecek g\u00f6nderiyorduk.<\/p>\n<p>Alt r\u00fcbbeli subaylar ve askerler bize nas\u0131l davranacaklar\u0131n\u0131 \u015fa\u015f\u0131rm\u0131\u015flard\u0131. Hepsi Binba\u015f\u0131\u2019dan \u00e7ok korkuyordu. Hatta bir-ikisi, \u201csiz onun g\u00fclery\u00fcz\u00fcne aldanmay\u0131n, ne zaman \u0131s\u0131raca\u011f\u0131 belli olmaz\u201d diyerek rehavete kap\u0131lmamam\u0131z\u0131 \u00f6neriyordu.<\/p>\n<p>As\u0131l \u015fok, di\u011fer binada olanlar\u0131 \u00f6\u011frenmeye ba\u015flad\u0131\u011f\u0131m\u0131zda \u00e7arpt\u0131. Buras\u0131 illegal \u00f6rg\u00fctlerden toplananlar\u0131n yeriydi. Ve hepsi yokluk, k\u0131tl\u0131k ve asker insafs\u0131zl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131ndayd\u0131. S\u0131ra dayaklar\u0131, falakalar, so\u011fukta tutulmalar, a\u00e7 b\u0131rak\u0131lmalar, yak\u0131nlar\u0131yla g\u00f6r\u00fc\u015fme yapt\u0131rmamalar, s\u0131k s\u0131k sorguya g\u00f6t\u00fcr\u00fcl\u00fcp i\u015fkence edilmeler&#8230; 12 Eyl\u00fcl\u2019\u00fcn ger\u00e7ek y\u00fcz\u00fc di\u011fer binada i\u015fba\u015f\u0131ndayd\u0131. Ve o binan\u0131n da amiri bizim Binba\u015f\u0131\u2019yd\u0131. Zab\u0131ta, \u201cbize ne ordakilerden\u201d demeye yeltense de \u00f6\u011frendiklerimiz midemize oturmu\u015f, i\u015ftah ve ne\u015femizi ka\u00e7\u0131rm\u0131\u015ft\u0131. Akl\u0131m\u0131z ordayd\u0131 ama elimiz uzanamazd\u0131. Binba\u015f\u0131\u2019ya bunu sordu\u011fumuzda, \u201c\u00e7ok merakl\u0131s\u0131n\u0131z, \u00e7ok\u201d diye kestirip att\u0131. Evet, fazla merakl\u0131yd\u0131k. Ve y\u00fczle\u015fme gecikmedi. Sorgu g\u00fcnlerimiz gelip \u00e7att\u0131&#8230;<\/p>\n<p><strong> Gece vakti, sorgu vakti&#8230;<\/strong><\/p>\n<p>\u0130lk celp banayd\u0131. Gecenin bir vakti iki asker geldi, nizamaye kap\u0131s\u0131na g\u00f6t\u00fcrd\u00fc. Ba\u015fka ikisi geldi, g\u00f6zlerimi ba\u011flad\u0131. Bir ara\u00e7 sesi, askeri mi sivil mi belirsiz. \u0130\u00e7eriye ittiler. Sanki epey yol gittik ya da kurnaz taksiciler gibi gereksiz dola\u015ft\u0131rmalar oldu, indirildim, hap\u0131lar a\u00e7\u0131ld\u0131 bir odaya g\u00f6t\u00fcr\u00fcl\u00fcp bir kahvehane iskemlesine oturtuldum, ellerin arkadan ba\u011fland\u0131. Zifiri karanl\u0131kta uzun bir sessizlik. Neden sonra, Tanr\u0131dan yetki alm\u0131\u015fcas\u0131na bir ses aniden \u00fcnlendi: Sen kom\u00fcnist misin, lan! Demek odada bak\u0131\u015flar\u0131n\u0131 sessizce \u00fczerimde dola\u015ft\u0131ran biri ya da birileri vard\u0131. Verece\u011fim cevab\u0131 tartt\u0131m: Biz kendimize sosyalist diyoruz&#8230;<\/p>\n<p>Bir \u015fim\u015fek \u00e7akt\u0131, y\u00fcz\u00fcm\u00fcn sol taraf\u0131nda. Bir an Ma\u00e7agoa dedeyi g\u00f6r\u00fcr gibi oldum, \u201cs\u0131k di\u015fini evlat\u201d diyordu sanki. Akl\u0131n\u0131zda bulunsun; b\u00f6yle durumlarda, yani ba\u015f\u0131n\u0131z s\u0131k\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131nda ya hayalg\u00fcc\u00fcn\u00fcz\u00fc kullan\u0131p kahramanlar\u0131n\u0131z\u0131 yard\u0131ma \u00e7a\u011f\u0131r\u0131n ya da i\u00e7inizdeki muzipli\u011fe sar\u0131l\u0131p dalgan\u0131z\u0131 ge\u00e7in. Ka\u015f\u0131m patlam\u0131\u015ft\u0131, kan\u0131n \u0131l\u0131k ak\u0131\u015f\u0131n\u0131 hissettim. Bloody mary\u2019nin intikam\u0131 dedim kendi kendime. Yine uzunca bir sessizlik. Partideki g\u00f6revin ne!. Bu kez ba\u015fka bir sesti. Demek mesele \u0130\u015f\u00e7i K\u00fclt\u00fcr Derne\u011fi de\u011fil Parti\u2019ydi. \u0130yi de, benden \u00f6nce Parti\u2019den epey ki\u015finin g\u00f6zalt\u0131na al\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131 duymu\u015ftum, onlar nerede tutuluyordu. Ben neden onlar\u0131n oldu\u011fu yerde de\u011fildim?.. Merkez b\u00fcroda profesyonel olarak \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131, bir de Sar\u0131yer \u0130l\u00e7e y\u00f6netiminde bulundu\u011fumu s\u00f6yledim.<\/p>\n<p>S\u0131rd\u0131ma sert bir job darbesi. Pe\u015fis\u0131ra \u00fc\u00e7-d\u00f6rt vuru\u015f daha. \u015eimdiye kadarki e\u011flencenin ve safahat\u0131n faturas\u0131 gibiydi, sarst\u0131. Yine sessizlik. Bu kez beni a\u015fan bir soru: Sovyetler ne zaman T\u00fcrkiye\u2019ye i\u015fgale giri\u015fecek!.. Allah allah, bu da nerden \u00e7\u0131kt\u0131. \u201cB\u00f6yle bir i\u015fgalden haberim yok, bilmiyorum\u201d. Enseme okkal\u0131 bir Osmanl\u0131 tokad\u0131, s\u0131rt\u0131ma birka\u00e7 yumruk: Yalan s\u00f6yleme, Sovyetler\u2019e ba\u011fl\u0131 de\u011fil misiniz, size ne talimatlar verdiler&#8230; Biz legal bir partiyiz, anayasal bir kurulu\u015fuz, dedi\u011finizi anlamad\u0131m. Kaval kemi\u011fime s\u0131k\u0131 bir tekme. Tanr\u0131sal ses yeniden g\u00fcrledi: B\u0131rak palavray\u0131 da s\u00f6yle, Sovyetler\u2019in nas\u0131l bir i\u015fgal plan\u0131 var&#8230; Bu zavall\u0131 sorgucular kendilerini Sovyet i\u015fgali paranoyas\u0131na iyice kapt\u0131rm\u0131\u015f gibiydi. Ya da bizi pataklamak i\u00e7in bahane k\u0131tl\u0131\u011f\u0131 \u00e7ekiyorlard\u0131. Valla bilsem s\u00f6ylerim de, b\u00f6yle bir i\u015fgal plan\u0131ndan haberim yoktu.<\/p>\n<p>Sorgucu sesini y\u00fckseltip sorusunu birka\u00e7 kez tekrarlad\u0131, ben de cevab\u0131m\u0131: Bilmiyorum, bilmiyorum!.. Sonra ellerimi \u00e7\u00f6zd\u00fcler, aya\u011fa diktiler. Sorgucu kula\u011f\u0131ma t\u0131slad\u0131: \u0130yice d\u00fc\u015f\u00fcnmen i\u00e7in sana zaman verece\u011fiz, bir dahaki geli\u015finde bu kadar kolay olmayacak. Hi\u00e7 t\u0131nmad\u0131m. Daha s\u0131k\u0131lar\u0131n\u0131 g\u00f6rm\u00fc\u015f ge\u00e7irmi\u015ftim.<\/p>\n<p>Ayn\u0131 g\u00fczergahtan nizamiye kap\u0131s\u0131na b\u0131rakt\u0131lar. \u0130ki asker omuzlar\u0131ma girdi, ko\u011fu\u015fa kadar e\u015flik etti. Herkes merakla bekliyordu. Halimi g\u00f6r\u00fcnce paniklediler. Olanlar\u0131 sakin sakin anlatt\u0131m, tela\u015fa gerek yoktu. Ne \u00e7are, hepsinin asab\u0131 bozulmu\u015ftu. Demek \u015fimdiye kadar cehennemin reklam b\u00f6l\u00fcm\u00fcndeydik, fa\u015fizm kendini g\u00f6stermeye ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131 vs. abart\u0131l\u0131 yorumlar kaynat\u0131lmaya ba\u015fland\u0131. Deep sakin biriyimdir. Dayak yemenin huzuru i\u00e7inde d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcm. Onca insana yap\u0131lanlar\u0131n, i\u015fkencede \u00f6ld\u00fcrmelerin, idamlar\u0131n yan\u0131nda bize vurulan bir-iki fiskenin laf\u0131 m\u0131 olurmu\u015f. En sessizi Yurdaer baba\u2019yd\u0131. Zulas\u0131ndan votka \u00e7\u0131kard\u0131, biraz\u0131n\u0131 sek i\u00e7irdi, biraz\u0131yla ka\u011f\u0131t mendil e\u015fli\u011finde pansuman yapt\u0131. Votka her derde devayd\u0131, \u00e7abucak s\u0131zd\u0131m.<\/p>\n<p><strong> Asker ve gardiyan ki\u015filiklerin \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131&#8230;<\/strong><\/p>\n<p>Sabah yara bereler kaskat\u0131yd\u0131. Binba\u015f\u0131 h\u0131\u015f\u0131mla girdi ko\u011fu\u015fa. \u201c\u00c7\u0131kar \u00fcst\u00fcndekileri\u201d dedi. Tepeden t\u0131rna\u011fa g\u00f6zatt\u0131. Neler oldu\u011funu sordu. \u201cHayvanlar\u201d, diye sesini y\u00fckseltti: \u0130\u015fkence yok, dayak yok, h\u0131rpalama yok dedik ka\u00e7 defa. Bunlar polis de\u011fil, sadist pezevenkler. Ama izin vermeyece\u011fim. Bundan b\u00f6yle bu k\u0131\u015flada kimseye fiske vuramayacaklar&#8230;<\/p>\n<p>Aste\u011fmene talimat verdi: Sorgulamak i\u00e7in kimi al\u0131rlarsa yan\u0131na iki silahl\u0131 asker ver, katiyen yaln\u0131z b\u0131rakmas\u0131nlar, sorgu onlar\u0131n g\u00f6zetiminde yap\u0131ls\u0131n. Birine k\u00f6t\u00fc muamele yap\u0131l\u0131rsa seni sorumlu tutar\u0131m, bilmi\u015f ol!&#8230; H\u0131zl\u0131 ad\u0131mlarla odas\u0131na gitti. Telefon konu\u015fmalar\u0131 yank\u0131lan\u0131yordu. Tepkisi, tavr\u0131 rol de\u011fildiyse polise meydan okumakt\u0131.<\/p>\n<p>Sonraki hafta ortal\u0131k sakindi. Bizim ko\u011fu\u015ftan kimseyi sorguya almad\u0131lar. Votka, yaralar\u0131m\u0131 h\u0131zla iyile\u015fdirdi. Bak\u0131ma muhta\u00e7 konumundan yeniden ko\u011fu\u015fun e\u015fit vatanda\u015f\u0131 konumuna ge\u00e7tim. Sonra yeniden sorgular ba\u015flad\u0131. Her al\u0131nana iki silahl\u0131 muhaf\u0131z e\u015flik etti, kimseye fiske vurulmad\u0131. Binba\u015f\u0131 s\u00f6z\u00fcn\u00fc dinletmi\u015fti. Sorular \u00fc\u00e7 a\u015fa\u011f\u0131 be\u015f yukar\u0131 ayn\u0131yd\u0131; Sovyetler\u2019in i\u015fgali ne zaman ve nas\u0131l z\u0131rval\u0131\u011f\u0131. Beni unutmu\u015f gibiydiler.<\/p>\n<p>Di\u011fer ko\u011fu\u015flarla, \u00f6zellikle di\u011fer binadakilerle ilgili \u00f6\u011frendiklerimiz ve benim u\u011frad\u0131\u011f\u0131m \u015fiddet herkesin surat\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fc. Binba\u015f\u0131 \u00fczerimizdeki karamsarl\u0131\u011f\u0131 da\u011f\u0131tmak i\u00e7in en u\u00e7 noktada bir ad\u0131m att\u0131: Bundan b\u00f6yle herg\u00fcn i\u00e7inizden birine izin verece\u011fim. Alt\u0131n\u0131zda bir jip, emrinizde bir \u015fof\u00f6r olacak. Ak\u015fam be\u015fte geri d\u00f6nmek \u00fczere istedi\u011finiz yere gidebilirsiniz. Geri d\u00f6nmeyen beni de yakar kendini de, ona g\u00f6re. \u0130zin s\u0131ran\u0131z\u0131 kendiniz belirleyin&#8230;<\/p>\n<p>Bu bize ku\u015fkulu-\u015faibeli bir teklifmi\u015f gibi geldi. Uzun uzun tart\u0131\u015ft\u0131k, tartt\u0131k. Metin Deniz, teredd\u00fctlerimizi gidermek i\u00e7in Binba\u015f\u0131\u2019yla bu meseleyi ba\u015fba\u015fa g\u00f6r\u00fc\u015ferek \u00fczere izin istedi. D\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fcnde, kendinden emin bir ifadeyle Binba\u015f\u0131\u2019n\u0131n ruh halini ve davran\u0131\u015f psikolojisini anlatt\u0131. Adam kendi kendiyle hesapla\u015fma i\u00e7indeymi\u015f. 12 Eyl\u00fcl\u2019den beri olup bitenleri sorguluyormu\u015f. Asker ki\u015fili\u011fiyle buran\u0131n gardiyan\u0131 olma ki\u015fili\u011fi aras\u0131nda bocal\u0131yormu\u015f. Hepimiz legal kurulu\u015flardan oldu\u011fumuz i\u00e7in su\u00e7lu g\u00f6z\u00fcyle bakm\u0131yormu\u015f. Bize inan\u0131yormu\u015f ve sadece yard\u0131mc\u0131 olmak istiyormu\u015f vs&#8230;<\/p>\n<p>Metin, dramatik ve canal\u0131c\u0131 tesbitini patlatt\u0131: Ge\u00e7mi\u015fiyle kavgal\u0131, vicdan\u0131 rahats\u0131z. Belki bizi, vicdan\u0131n\u0131 rahatlatmak ve kendini tedavi etmek i\u00e7in kullan\u0131yor&#8230; Hoppala. Yahu kendi derdimizi b\u0131rakt\u0131k da ba\u015f gardiyan\u0131m\u0131z\u0131n vicdan azab\u0131yla m\u0131 u\u011fra\u015faca\u011f\u0131z. Tutsak m\u0131y\u0131z, doktor mu?&#8230;<\/p>\n<p>Oylad\u0131k, doktorlu\u011fu se\u00e7tik. \u015eehir izni caizdi ve kullan\u0131lacakt\u0131. Ko\u011fu\u015f dostlu\u011fu bana torpil ge\u00e7ti, bunu hak edecek kadar dayak yemi\u015ftim. H\u00fcseyin abi ile bak\u0131\u015ft\u0131k. Git dedi, Git hava al biraz. Daha burada ne kadar kalaca\u011f\u0131m\u0131z, nelerle kar\u015f\u0131la\u015faca\u011f\u0131m\u0131z belli de\u011fil. Madem bir trajikomi\u011fin i\u00e7ine yuvarland\u0131k, rol\u00fcm\u00fcz\u00fc oynayal\u0131m bari&#8230;<\/p>\n<p>Ertesi sabah Hasdal yamac\u0131ndan inerken, asker \u015fof\u00f6r konu\u015ftu: Komutan siz geldikten sonra \u00e7ok de\u011fi\u015fti, \u00e7ok. Lakab\u0131 kemikk\u0131ran\u2019d\u0131r. Sizden \u00f6ncekilere \u00e7ok \u00e7ektirdi. Bize de tabi. \u015eimdi yeniden insan oldu desem, do\u011frudur. Herkese iyi davran\u0131yor, Allah bozmas\u0131n. Ge\u00e7en hafta e\u015fiyle birlikte Aziz Nesin\u2019in davetine kat\u0131ld\u0131, \u00e7ocuklar gibi sevin\u00e7liydi&#8230;<\/p>\n<p><strong> \u015eehir turu, bir iki&#8230;<\/strong><\/p>\n<p>K\u00fc\u00e7\u00fck bir \u015fehir turu, bir saat valide-peder ziyareti, bir saat sevgili muhabbeti, birka\u00e7 dost-arkada\u015f g\u00f6r\u00fc\u015fmesi, ufak tefek al\u0131\u015fveri\u015f molas\u0131, k\u00fc\u00e7\u00fck bir Bo\u011faz turu. Hava almak iyiydi. Biraz da d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcr\u00fcc\u00fc. D\u00f6nmesem ne olurdu acaba? G\u00fcveni ve iyiniyeti suistimal etmek buna denirdi. Binba\u015f\u0131, \u201cd\u00f6nmezseniz beni de yakars\u0131n\u0131z kendinizi de\u201d demi\u015fti. \u00d6te yandan, sorgucu\u2019nun verdi\u011fi g\u00f6zda\u011f\u0131 akl\u0131m\u0131n bir k\u00f6\u015fesindeydi. Zor bir durumdu. Yurtd\u0131\u015f\u0131na ka\u00e7amayaca\u011f\u0131ma g\u00f6re mecburi istikamet Hasdal\u2019d\u0131.<\/p>\n<p>Yurtd\u0131\u015f\u0131 deyince, 12 Eyl\u00fcl\u2019den sonra bu \u015fans\u0131 kullanan pek\u00e7ok dostumu, tan\u0131d\u0131\u011f\u0131m\u0131 hat\u0131rlad\u0131m. En \u00e7ok da Behice Boran\u2019\u0131 ve S\u00fcmeyra \u00c7ak\u0131r\u2019\u0131. Behice Boran T\u0130P\u2019in genel ba\u015fkan\u0131yd\u0131. Parti\u2019de O\u2019nunla ayn\u0131 binada ve ayn\u0131 katda \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015ft\u0131m ve beni \u00e7ok severdi. 12 Eyl\u00fcl\u2019\u00fcn ilk g\u00fcnleri Avrupal\u0131 sosyalistlerin yard\u0131m\u0131yla \u00f6nce Fransa\u2019ya oradan da Bel\u00e7ika\u2019ya ge\u00e7ti. Bir daha T\u00fcrkiye\u2019yi g\u00f6remedi, 7 Ekim 1987\u2019de (77 ya\u015f\u0131nda) Br\u00fcksel\u2019de \u00f6ld\u00fc. S\u00fcmeyra \u00c7ak\u0131r ise Ruhi Su Dostlar Korosu\u2019nun h\u00fcz\u00fcnl\u00fc sesiydi. \u0130stanbul \u015eube Ba\u015fkan\u0131 oldu\u011fum \u0130\u015f\u00e7i K\u00fclt\u00fcr\u2019\u00fcn \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 Pangalt\u0131\u2019da Dostlar Tiyatrosu ve Ruhi Su-Dostlar Korosu ile ortakla\u015fa kulland\u0131\u011f\u0131m\u0131z bir binada y\u00fcr\u00fct\u00fcyorduk. Tiyatro ve korodakilerle i\u00e7 i\u00e7eydik. Bir\u00e7oklar\u0131 gibi S\u00fcmeyra ile da dostlu\u011fumuz buradand\u0131r. Yakalanmamdan iki ay kadar \u00f6nce Be\u015fikta\u015f\u2019ta kar\u015f\u0131la\u015fm\u0131\u015ft\u0131k. Sar\u0131l\u0131p hasret gidermi\u015f, ne var ne yok \u00fczerinde epey konu\u015fmu\u015ftuk. \u201cArt\u0131k burda ya\u015fanmaz, arkada\u015flar ayarlad\u0131 haftaya Almanya\u2019ya gidiyorum\u201d demi\u015fti. Gitti de. Ve bir daha d\u00f6nmedi, d\u00f6nemedi. 5 \u015eubat 1990\u2019da hen\u00fcz 44 ya\u015f\u0131nda kansere yenik d\u00fc\u015ft\u00fc, Frankfurt\u2019ta&#8230; Onlar\u0131 tan\u0131mak iyiydi. Sevgiyle&#8230;<\/p>\n<p>\u0130yiniyet g\u00f6sterisi mi, yoksa biraz daha oyalan\u0131rsam akl\u0131m iyice kar\u0131\u015f\u0131r korkusundan m\u0131 bilmem, izin s\u00fcremden iki saat \u00f6nce (saat \u00fc\u00e7te) yuvaya geri d\u00f6nd\u00fcm. Herkes merakl\u0131, sordu: \u015eehir nas\u0131l?.. \u0130yiydi, iyi&#8230;<\/p>\n<p>Ertesi g\u00fcn Metin, sonra H\u00fcseyin, Mehmet ve di\u011ferleri. Yedinci \u00e7ar\u015f\u0131 izni de vukuats\u0131z bitti. Binba\u015f\u0131 sinirli ve kayg\u0131l\u0131 bir suratla ortal\u0131kta g\u00f6r\u00fcnd\u00fc: Buraya kadar beyler. Belli ki birileri aleyhime \u00e7al\u0131\u015ft\u0131, ihbar etti. Hakk\u0131mda soru\u015fturma ba\u015flat\u0131ld\u0131&#8230; Espri yapmay\u0131 da ihmal etmedi: Belki beni de sizin ko\u011fu\u015fa katarlar. Konu\u015furken hep Metin Deniz\u2019e bak\u0131yordu, hala o\u011flu \u00fczerinden medet umar gibi.<\/p>\n<p>Evet, i\u015f ciddiydi ve Binba\u015f\u0131 Hasdal ana karargah\u0131nda \u00fcstleri taraf\u0131ndan sorguya \u00e7ekilmi\u015fti. \u0130ki konuda savunmas\u0131n\u0131 istiyorlard\u0131; polisin i\u015fine soru\u015fturmalar\u0131 engelleyecek kadar burnunu sokmak, g\u00f6zalt\u0131ndakilerle ve ziyaretcileriyle g\u00f6revinin s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 a\u015facak samimiyet geli\u015ftirmek. \u0130ki hafta s\u00fcreyle savunmas\u0131n\u0131 haz\u0131rlad\u0131. Yaz\u0131ya d\u00f6kt\u00fck\u00e7e gelip bize okuyordu. Genelde silahl\u0131 kuvvetlerin \u015feref ve g\u00f6rev anlay\u0131\u015f\u0131, ordu-millet beraberli\u011fi, Atat\u00fcrk\u00e7\u00fcl\u00fck vs. \u00fczerine k\u0131r\u0131k d\u00f6k\u00fck c\u00fcmleler. Bir yan\u0131n\u0131 d\u00fczeltsen \u00f6b\u00fcr yan\u0131 elde kalan cinsten.<\/p>\n<p>Savunma g\u00fcn\u00fc geldi\u011finde Binba\u015f\u0131\u2019y\u0131 tezah\u00fcratlarla u\u011furlad\u0131k. G\u00f6ster onlara, dedik. Yan\u0131nday\u0131z, dedik. \u0130ki doz morfin yemi\u015f kadar sakin d\u00f6nd\u00fc. Diyece\u011fini demi\u015fti ve hakk\u0131nda verecekleri karar\u0131 bekleyecekti. Ya disiplin cezas\u0131 alacak ve zaten pek parlak olmayan sicili daha da kararacak ya da daha sert bir ceza; belki emeklilik belki ihra\u00e7&#8230;<\/p>\n<p>Biz Binba\u015f\u0131\u2019yla ilgili karar\u0131 beklerken sevindirici bir s\u00fcrprizle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131k. Pe\u015f pe\u015fe sal\u0131vermeler ba\u015flad\u0131. \u00dcstelik baz\u0131s\u0131 sorgulanmam\u0131\u015ft\u0131 bile. En komi\u011fi Su-Der\u2019lininkiydi. Sabah tahliye karar\u0131 kendisine bildirilmi\u015fken, mahpus dostlu\u011funun hatr\u0131na \u00f6\u011fleden sonraya kadar bizimle kald\u0131. \u201cBu g\u00fczel insanlar\u0131, bu dostlu\u011fu muhabbeti b\u0131rak\u0131p nas\u0131l gidece\u011fim\u201d diyordu garip. Israrl\u0131 iteklemelerimiz olmasayd\u0131 eminim ki ak\u015fama kadar da kalacakt\u0131. Pe\u015finden zab\u0131ta gitti, Metin Deniz gitti, Metmet Akan&#8230; Ne iyi, hepimiz s\u0131rayla b\u0131rak\u0131lacakt\u0131k.<\/p>\n<p>Ad\u0131m okununca, \u201ch\u0131h s\u0131ra bende\u201d dedim. Evet, Hasdal\u2019dan gitme s\u0131ras\u0131 bendeydi ama eve, \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011fe de\u011fil. Benim pay\u0131ma d\u00fc\u015fen 12 Eyl\u00fcl hen\u00fcz bitmemi\u015fti. Yolum, \u00f6nce Harbiye askeri m\u00fczenin mahzenine, oradan Gayrettepe siyasi \u015fubesinin yeralt\u0131 h\u00fccrelerine ve en sonunda Selimiye k\u0131\u015flas\u0131n\u0131n bodrumundaki eski at ah\u0131rlar\u0131na uzayacakt\u0131&#8230; E\u015fyalar\u0131mdan s\u0131rt \u00e7antama s\u0131\u011facak kadar\u0131n\u0131 se\u00e7tim, Hasdal mukimlerine veda ettim. Geldi\u011fimizde kara k\u0131\u015ft\u0131, \u015fimdi bahar. Camlar\u0131 siyah minib\u00fcse binmeden \u00f6nce son kez Hasdal\u2019a bakt\u0131m. Haliyle boynum b\u00fck\u00fckt\u00fc, geride b\u0131rakt\u0131klar\u0131mdan \u00e7ok ileride olacaklar\u0131n belirsizli\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnmeye dalm\u0131\u015ft\u0131m.<\/p>\n<p>\u00dczg\u00fcn\u00fcm, daha bitmedi. Devam\u0131 yak\u0131nda, yine bu s\u00fctunda&#8230;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Sezai Babaku&#351; 16.08.2010 Bir &ouml;nceki yaz&#305;m&#305;, 12 Eyl&uuml;l askeri darbesinin ard&#305;ndan ba&#351;layan ka&ccedil;-kovala ser&uuml;veni sonunda 2 &#350;ubat (1981) ak&#351;am&#305; derdest edildi&#287;imi belirtmi&#351;, Hasdal-Harbiye-Gayrettepe-Selimiye hatt&#305;nda s&uuml;recek 4,5 ayl&#305;k bir mahpuslu&#287;a yol ald&#305;&#287;&#305;m&#305; s&ouml;ylemi&#351;tim. &#350;i&#351;li emniyet binas&#305;ndaki toplama merkezinde dahil edildi&#287;im kalabal&#305;&#287;&#305;n i&ccedil;inden &uuml;&ccedil; ki&#351;iyi yak&#305;ndan tan&#305;yordum; H&uuml;seyin Ba&#351;, gazeteci-yazar, Bar&#305;&#351; Derne&#287;i&rsquo;nden; Mehmet Akan, tiyatrocu, Dostlar Tiyatrosu [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_bbp_topic_count":0,"_bbp_reply_count":0,"_bbp_total_topic_count":0,"_bbp_total_reply_count":0,"_bbp_voice_count":0,"_bbp_anonymous_reply_count":0,"_bbp_topic_count_hidden":0,"_bbp_reply_count_hidden":0,"_bbp_forum_subforum_count":0,"ocean_post_layout":"","ocean_both_sidebars_style":"","ocean_both_sidebars_content_width":0,"ocean_both_sidebars_sidebars_width":0,"ocean_sidebar":"0","ocean_second_sidebar":"0","ocean_disable_margins":"enable","ocean_add_body_class":"","ocean_shortcode_before_top_bar":"","ocean_shortcode_after_top_bar":"","ocean_shortcode_before_header":"","ocean_shortcode_after_header":"","ocean_has_shortcode":"","ocean_shortcode_after_title":"","ocean_shortcode_before_footer_widgets":"","ocean_shortcode_after_footer_widgets":"","ocean_shortcode_before_footer_bottom":"","ocean_shortcode_after_footer_bottom":"","ocean_display_top_bar":"default","ocean_display_header":"default","ocean_header_style":"","ocean_center_header_left_menu":"0","ocean_custom_header_template":"0","ocean_custom_logo":0,"ocean_custom_retina_logo":0,"ocean_custom_logo_max_width":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_width":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_width":0,"ocean_custom_logo_max_height":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_height":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_height":0,"ocean_header_custom_menu":"0","ocean_menu_typo_font_family":"0","ocean_menu_typo_font_subset":"","ocean_menu_typo_font_size":0,"ocean_menu_typo_font_size_tablet":0,"ocean_menu_typo_font_size_mobile":0,"ocean_menu_typo_font_size_unit":"px","ocean_menu_typo_font_weight":"","ocean_menu_typo_font_weight_tablet":"","ocean_menu_typo_font_weight_mobile":"","ocean_menu_typo_transform":"","ocean_menu_typo_transform_tablet":"","ocean_menu_typo_transform_mobile":"","ocean_menu_typo_line_height":0,"ocean_menu_typo_line_height_tablet":0,"ocean_menu_typo_line_height_mobile":0,"ocean_menu_typo_line_height_unit":"","ocean_menu_typo_spacing":0,"ocean_menu_typo_spacing_tablet":0,"ocean_menu_typo_spacing_mobile":0,"ocean_menu_typo_spacing_unit":"","ocean_menu_link_color":"","ocean_menu_link_color_hover":"","ocean_menu_link_color_active":"","ocean_menu_link_background":"","ocean_menu_link_hover_background":"","ocean_menu_link_active_background":"","ocean_menu_social_links_bg":"","ocean_menu_social_hover_links_bg":"","ocean_menu_social_links_color":"","ocean_menu_social_hover_links_color":"","ocean_disable_title":"default","ocean_disable_heading":"default","ocean_post_title":"","ocean_post_subheading":"","ocean_post_title_style":"","ocean_post_title_background_color":"","ocean_post_title_background":0,"ocean_post_title_bg_image_position":"","ocean_post_title_bg_image_attachment":"","ocean_post_title_bg_image_repeat":"","ocean_post_title_bg_image_size":"","ocean_post_title_height":0,"ocean_post_title_bg_overlay":0.5,"ocean_post_title_bg_overlay_color":"","ocean_disable_breadcrumbs":"default","ocean_breadcrumbs_color":"","ocean_breadcrumbs_separator_color":"","ocean_breadcrumbs_links_color":"","ocean_breadcrumbs_links_hover_color":"","ocean_display_footer_widgets":"default","ocean_display_footer_bottom":"default","ocean_custom_footer_template":"0","ocean_post_oembed":"","ocean_post_self_hosted_media":"","ocean_post_video_embed":"","ocean_link_format":"","ocean_link_format_target":"self","ocean_quote_format":"","ocean_quote_format_link":"post","ocean_gallery_link_images":"off","ocean_gallery_id":[],"footnotes":""},"categories":[100],"tags":[],"class_list":["post-2300","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-yazarlar-sezai-babakus","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2300","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2300"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2300\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2301,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2300\/revisions\/2301"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2300"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2300"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2300"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}