{"id":26972,"date":"2022-07-03T10:27:14","date_gmt":"2022-07-03T15:27:14","guid":{"rendered":"http:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/?p=26972"},"modified":"2022-07-03T13:02:42","modified_gmt":"2022-07-03T18:02:42","slug":"kaffed-baskani-mi-ferah-ali-pasa-mi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/kaffed-baskani-mi-ferah-ali-pasa-mi\/","title":{"rendered":"KAFFED BA\u015eKANI MI FERAH AL\u0130 PA\u015eA MI?"},"content":{"rendered":"<p><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-26994\" src=\"http:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/KAFFED-BASKANI-MI-FERAH-ALI-PASA-MI-b-4.png\" alt=\"\" width=\"571\" height=\"297\" \/><\/p>\n<p><strong>Dr. ME\u015eFE\u015e&#8217;\u00dc Necdet Hatam<\/strong><\/p>\n<p>\u00c7ok bilinen bir atas\u00f6z\u00fcm\u00fcz var. \u201c\u0413\u0443\u044b\u0440 \u043c\u044b\u043f\u043b\u044a\u044d\u043c\u044d \u043d\u044d\u0440 \u043f\u043b\u044a\u044d\u0440\u044d\u043f &#8211; Gu\u0131r m\u0131plheme ner plherep \u2013 Y\u00fcrek bakmay\u0131nca g\u00f6z g\u00f6rmez\u201d T\u00fcrk\u00e7ede de ayn\u0131 anlamda kullan\u0131lan \u201cG\u00f6n\u00fcl g\u00f6z\u00fc\u201d var. Olgular\u0131 do\u011fru de\u011ferlendirebilmesi, nesnel de\u011ferlendirebilmesi i\u00e7in ki\u015finin ihtiyac\u0131 olan \u015fey g\u00f6n\u00fcl g\u00f6z\u00fcd\u00fcr. Ya da ki\u015finin g\u00f6z\u00fcn\u00fcn g\u00f6rebilmesi i\u00e7in olgulara \u00f6nce y\u00fcrek g\u00f6z\u00fc ile bakmas\u0131 gerekir.<\/p>\n<p>\u0130\u015fte size, atalar\u0131m\u0131z\u0131n vatan\u0131m\u0131zdan uzak d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclmesindeki Osmanl\u0131 etkisini hemen hemen yok sayan KAFFED y\u00f6netiminin, y\u00fcrek g\u00f6z\u00fcn\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n kan\u0131t\u0131 bir al\u0131nt\u0131.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-26975\" src=\"http:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/KAFFED-BASKANI-MI-FERAH-ALI-PASA-MI-c.png\" alt=\"\" width=\"294\" height=\"419\" \/><\/p>\n<p>Kapa\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz kitap bir \u201cKafkas Vakf\u0131\u201d yay\u0131n\u0131. 1779 y\u0131l\u0131nda \u00c7erkesleri Osmanl\u0131\u2019n\u0131n yan\u0131na \u00e7ekmek \u00fczere geni\u015f yetkilerle Anapa\u2019ya g\u00f6nderilen Osmanl\u0131 Pa\u015fas\u0131 Ferah Ali Pa\u015fa\u2019n\u0131n katibi Kesbi lakapl\u0131 Ha\u015fim Mehmet Efendi\u2019nin an\u0131lar\u0131. Osmanl\u0131\u2019n\u0131n \u00c7erkesya\u2019ya ilgisinin ana nedenini de Pa\u015fa\u2019n\u0131n Sadaret\u2019e iletti\u011fi yaz\u0131lardan birinde yer alan \u015fu c\u00fcmlede a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6r\u00fclmektedir: <strong>\u201cBu b\u00f6lgenin insan\u0131 cesur ve d\u00fcr\u00fcst insanlard\u0131r. B\u00f6lgede tahkimat yap\u0131l\u0131rsa K\u0131r\u0131m gibi bir \u00fclke olur, d\u00fc\u015fmana kar\u015f\u0131 g\u00fc\u00e7l\u00fc bir set \u00e7eker.\u201d<\/strong><strong> \u00a0<\/strong><\/p>\n<p>An\u0131lar\u0131 yay\u0131na haz\u0131rlayan Say\u0131n Mustafa \u00d6zsaray da \u00f6ns\u00f6zde Osmanl\u0131\u2019n\u0131n bu amac\u0131n\u0131 g\u00f6n\u00fcl g\u00f6z\u00fc olanlar\u0131n g\u00f6rmezden gelemeyece\u011fi kadar \u00e7ok anla\u015f\u0131l\u0131r bir a\u00e7\u0131kl\u0131kla \u00f6zetlemi\u015ftir.<\/p>\n<p><em>\u201c(\u2026)<\/em><\/p>\n<p><em>Eser Osmanl\u0131 Devleti&#8217;nin \u0130stanbul&#8217;u ele ge\u00e7irmek ve s\u0131cak denizlere inmek amac\u0131yla s\u00fcrekli ilerleyen ve son olarak K\u0131r\u0131m&#8217;\u0131 ele ge\u00e7irerek kendi varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 tehdit etmeye ba\u015flayan Ruslar\u0131 \u00c7erkesya&#8217;da durdurma giri\u015fimlerini konu edinmektedir. <\/em><\/p>\n<p><strong>Demek ki neymi\u015f, Osmanl\u0131\u2019n\u0131n as\u0131l amac\u0131 kendi varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 tehdit etmeye ba\u015flayan Ruslar\u0131 \u00c7erkesya\u2019da durdurmakm\u0131\u015f. <\/strong><\/p>\n<p><em>Ku\u015fkusuz Osmanl\u0131 Devleti&#8217;nin Anapa merkezli \u00c7erkesya topraklar\u0131 \u00fczerindeki n\u00fcfuz m\u00fccadelesi san\u0131ld\u0131\u011f\u0131 gibi bu kitab\u0131n ana eksenini te\u015fkil eden Ferah Ali Pa\u015fa&#8217;n\u0131n faaliyetleri ile ba\u015flamam\u0131\u015ft\u0131r. Ondan daha \u00f6nceki d\u00f6nemlere ait askeri, siyasi ve diplomatik ili\u015fkilerin var oldu\u011fu Osmanl\u0131 Ar\u015fivi kay\u0131tlar\u0131ndan anla\u015f\u0131lmaktad\u0131r. Fatih Sultan Mehmet d\u00f6nemine kadar uzanan bu ili\u015fkilere bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda Osmanl\u0131 ile \u00c7erkesya halklar\u0131 aras\u0131nda zaman zaman \u00e7at\u0131\u015fmalar olsa da dostane ba\u011flar\u0131n olduk\u00e7a kuvvetli oldu\u011fu g\u00f6r\u00fclmektedir. <strong>Osmanl\u0131 \u2013 \u00c7erkes ili\u015fkileri <\/strong><\/em><strong><em>K\u0131r\u0131m Hanl\u0131\u011f\u0131 \u00fczerinden y\u00fcr\u00fcmekle birlikte do\u011frudan \u00c7erkes beyleriyle temas kurma y\u00f6ntemine de ba\u015fvurulmu\u015ftur. <\/em><\/strong><em>Bu ili\u015fkilerin temelinde ortak tehdit alg\u0131s\u0131 yatmaktad\u0131r. Bu tehdit yukar\u0131da da belirtti\u011fimiz gibi g\u00fcneye do\u011fru s\u00fcrekli ilerleyen Rusya&#8217;d\u0131r.<\/em><\/p>\n<p>Ferah Ali Pa\u015fa \u00f6ncesi d\u00f6nemde <strong>Osmanl\u0131-Kafkas ili\u015fkilerinin temelinde ileri gelen Kafkas \u00fcmera ve ulemas\u0131na bir tak\u0131m hediyeler verme ve maa\u015f ba\u011flama tedbirleri uygulanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/strong> Bunun amac\u0131 Kafkas kabilelerinin g\u00f6n\u00fcllerini alarak kendi yan\u0131na \u00e7ekmektir. Benzer y\u00f6ntemlere Ruslar\u0131n ba\u015fvurdu\u011fu da bilinmektedir.<\/p>\n<p>K\u0131r\u0131m&#8217;\u0131n Rusya&#8217;n\u0131n eline ge\u00e7mesiyle tela\u015fa kap\u0131lan Osmanl\u0131 Devleti, \u00c7erkes ileri gelenlerinin g\u00f6n\u00fcllerini alarak kendi yan\u0131na \u00e7ekme \u015feklindeki politikas\u0131na ilaveten Ferah Ali Pa\u015fa ile b\u00f6lgeye hat\u0131r\u0131 say\u0131l\u0131r miktarda askeri g\u00fc\u00e7 yerle\u015ftirmeye ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. Bu harek\u00e2t\u0131n ana unsuru Anapa&#8217;da bir \u00fcs olu\u015fturmakt\u0131r. \u00dcss\u00fcn kurulmas\u0131yla birlikte Osmanl\u0131, \u00c7erkes halklar\u0131n\u0131 Rusya&#8217;ya kar\u015f\u0131 askeri ve m\u00fclki y\u00f6nden kendine ba\u011fl\u0131 olarak \u00f6rg\u00fctlemeye \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. <strong>Bu politikan\u0131n amac\u0131 yeni topraklar kazanmaya y\u00f6nelik bir fetihten ziyade Anadolu&#8217;yu koruma endi\u015fesidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc Osmanl\u0131 bu d\u00f6nemde savunma a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 politikalar izlemeye mecbur kalm\u0131\u015ft\u0131r. Devletin stratejisi Anadolu \u00f6n\u00fcnde bir \u00c7erkes seddi olu\u015fturmakt\u0131r.<\/strong> Yazar kitab\u0131n mukaddimesinde bunun bir zorunluluk oldu\u011funu \u015f\u00f6yle ifade etmektedir: <strong>\u201cRuslar K\u0131r\u0131m&#8217;\u0131 i\u015fgal ettikten sonra sahillerinde bulunan otuz alt\u0131 kap\u0131l\u0131 liman\u0131, \u00d6zi Kalesini?, K\u0131lburun&#8217; ve Pirezen*&#8217; adalar\u0131n\u0131, Hocabey Liman\u0131&#8217;n\u0131s, zahire anbarlar\u0131n\u0131 ve kaleyi ele ge\u00e7irdiler. Art\u0131k Osmanl\u0131 Donanmas\u0131na ait gemilerin gerekti\u011fi anda giri\u015f \u00e7\u0131k\u0131\u015f yapabilecekleri Karadeniz&#8217;de Bender-i Kilis ve Sinop limanlar\u0131ndan ba\u015fka Anadolu yakas\u0131nda liman kalmad\u0131. Bu durumda kara taraf\u0131ndan Anadolu&#8217;ya set olacak ve hilek\u00e2r k\u00e2fir ordular\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcn\u00fc kesecek g\u00fc\u00e7l\u00fc bir engel olu\u015fturmaya \u00e7al\u0131\u015fmak \u00f6nemli hale geldi, hatta ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz bir zorunluluk oldu.\u201d <\/strong>Bu a\u00e7\u0131dan bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda \u00c7erkesya, Osmanl\u0131 Devleti i\u00e7in ger\u00e7ekten kitab\u0131n ba\u015f\u0131nda da belirtildi\u011fi gibi \u201cyeni d\u00fcnya\u201d h\u00fckm\u00fcndedir. <strong>Osmanl\u0131 kendi g\u00fcvenli\u011fi a\u00e7\u0131s\u0131ndan bu \u201cyeni d\u00fcnya&#8221; ya a\u00e7\u0131lmak ve d\u00fc\u015f\u00fck seviyede var olan ili\u015fkileri peki\u015ftirmek zorundad\u0131r.<\/strong><\/p>\n<p>Bir kez daha vurguland\u0131\u011f\u0131 gibi\u00a0 Osmanl\u0131\u2019n\u0131n bu yeni d\u00fcnya ile ili\u015fkileri peki\u015ftirmek istemesi \u00c7erkeslerin Ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131 de\u011fil kendi g\u00fcvenli\u011fidir..<\/p>\n<p><em>Fakat bu eserde de belirtildi\u011fi \u00fczere Ferah Ali Pa\u015fa haricindeki pa\u015falar\u0131n beceriksizlikleri, askerlerin isteksizlikleri ve Osmanl\u0131 merkezi idarecilerinin olay\u0131n ciddiyetinden uzak basiretsiz yakla\u015f\u0131mlar\u0131 \u201c\u00c7erkes Seddi\u201d politikas\u0131n\u0131n iflas\u0131na neden olmu\u015f ve Ruslar\u0131n b\u00f6lgeyi i\u015fgalini h\u0131zland\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r.<br \/>\n<\/em><\/p>\n<p><strong>Evet neymi\u015f Osmanl\u0131\u2019n\u0131n ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131\u011fa u\u011frayan \u201c\u00c7erkes Seddi\u201d politikas\u0131 Ruslar\u0131n b\u00f6lgeyi i\u015fgalini h\u0131zland\u0131rmaktan ba\u015fka bir i\u015fe yararmam\u0131\u015f.<\/strong><\/p>\n<p><em>K\u0131r\u0131m ve \u00c7erkesya&#8217;n\u0131n d\u00fc\u015fmesinin ard\u0131ndan t\u00fcm Kafkasya&#8217;y\u0131 ele ge\u00e7iren Rus ordular\u0131 Karadeniz, Rumeli ve Do\u011fu Anadolu&#8217;dan Osmanl\u0131 topraklar\u0131na h\u00fccum etmeye ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. Bu a\u00e7\u0131dan bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda <strong>&#8216;Osmanl\u0131\u2019n\u0131n y\u0131k\u0131l\u0131\u015f\u0131ndaki en b\u00fcy\u00fck amillerden biri de K\u0131r\u0131m ve \u00c7erkesya&#8217;n\u0131n stratejik \u00f6neminin Ruslar kadar kavranamamas\u0131 ve bu b\u00f6lgelerin onlara kar\u015f\u0131 yeterince korunamam\u0131\u015f olmas\u0131d\u0131r! denilebilir.<\/strong><\/em><strong><em><br \/>\n<\/em><\/strong><em><br \/>\nKitap 1798 y\u0131l\u0131na kadar olan olaylardan bahsetmektedir. Osmanl\u0131 1828 y\u0131l\u0131na kadar Anapa&#8217;da kalm\u0131\u015fsa da Ruslar\u0131n ilerleyi\u015fini durduramam\u0131\u015ft\u0131r. Nihayet bu tarihte Anapa&#8217;n\u0131n d\u00fc\u015fmesiyle birlikte b\u00f6lgeden tamamen \u00e7ekilmi\u015f ve asl\u0131nda kendine ait olmayan \u00c7erkesya&#8217;y\u0131 14 Eyl\u00fcl 1829 da imzalanan Edirne Antla\u015fmas\u0131&#8217;yla Ruslara terk etti\u011fini kabul etmi\u015ftir. \u00c7erkesler tarihin her devrinde ba\u011f\u0131ms\u0131z olduklar\u0131n\u0131 ileri s\u00fcrerek bu antla\u015fmay\u0131 tan\u0131mad\u0131klar\u0131n\u0131 t\u00fcm d\u00fcnyaya duyurup 1864 y\u0131l\u0131na kadar Ruslara kar\u015f\u0131 sava\u015f\u0131 s\u00fcrd\u00fcrm\u00fc\u015flerdir.<\/em><\/p>\n<p><strong>Demek ki neymi\u015f, Osmanl\u0131, Edirne antla\u015fmas\u0131 ile \u201ckendisine ait olmayan \u00c7erkesya\u2019y\u0131 \u00c7arl\u0131k Rusyas\u0131na terk etmi\u015f. <\/strong><\/p>\n<p>Ve bilindi\u011fi gibi de \u00c7arl\u0131k Rusyas\u0131 bu antla\u015fmay\u0131 hukui bir zemin saym\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Ben de bu konudaki g\u00f6r\u00fc\u015flerimi, \u201cYaln\u0131zl\u0131\u011f\u0131n yanl\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131\u201d adl\u0131 yaz\u0131s\u0131nda, <a href=\"http:\/\/kafkasfederasyonu.org\/dokuman\/kose_yazi_e_taymaz.htm\">http:\/\/kafkasfederasyonu.org\/dokuman\/kose_yazi_e_taymaz.htm<\/a> verdi\u011fim yan\u0131tta<\/p>\n<p><em>\u201c\u00c7erkesler, (&#8230;) Son olarak \u00c7arl\u0131k Rusya&#8217;s\u0131n\u0131n yay\u0131lmac\u0131l\u0131\u011f\u0131na kar\u015f\u0131 y\u00fcz y\u0131ldan fazla direnmi\u015f, fakat sistemli ve s\u00fcrekli bir \u015fekilde uygulanan kolonyalist politikalara yenik d\u00fc\u015f\u00fcp yurtlar\u0131ndan kitlesel olarak s\u00fcrg\u00fcn edilmi\u015flerdir&#8230;\u201d <\/em>diyerek Osmanl\u0131\u2019n\u0131n etkisiini g\u00f6rmezden gelen, yani y\u00fcrek g\u00f6z\u00fc ile bakmayan Say\u0131n Erol Taymaz\u2019a, \u201cyanl\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131n yaln\u0131zl\u0131\u011f\u0131\u201d ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 ile 2010 y\u0131l\u0131nda verdi\u011fim yan\u0131tta \u015f\u00f6yle dile getimi\u015ftim:<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.circassiancenter.com\/cc-turkiye\/yorum\/nh\/207_yanlisligin.htm\">http:\/\/www.circassiancenter.com\/cc-turkiye\/yorum\/nh\/207_yanlisligin.htm<\/a><\/p>\n<p>\u201c\u00c7erkes (Adige Abaza ve Wub\u0131h) s\u00fcrg\u00fcn\u00fcnde as\u0131l etken elbetteki \u00c7arl\u0131k Rusya\u2019s\u0131n\u0131n kolonyalist politikas\u0131d\u0131r. Ancak Osmanl\u0131 \u0130mparatorlu\u011fu ve di\u011fer b\u00fcy\u00fck b\u00f6lge g\u00fc\u00e7lerinin etkisi g\u00f6zden uzak tutuldu\u011fu i\u00e7in eksiktir.<\/p>\n<p>Bizce olay\u0131n \u00f6zeti birka\u00e7 c\u00fcmle ile \u015fudur:<\/p>\n<p>-\u201cEn g\u00fc\u00e7l\u00fc olmak, ko\u015fullar elvermiyorsa, bir di\u011ferinin en g\u00fc\u00e7l\u00fc olmas\u0131n\u0131 engellemek\u201d d\u00fcnya d\u00fcnya olal\u0131 beri, b\u00fcy\u00fck devletlerin evrensel, temel ilkesidir.<\/p>\n<p>-G\u00fcn\u00fcm\u00fcz d\u00fcnya g\u00fc\u00e7leri nas\u0131l ki d\u00fcnyan\u0131n \u00e7e\u015fitli b\u00f6lgelerinde, kendi \u00e7\u0131karlar\u0131 i\u00e7in b\u00f6lge halklar\u0131n\u0131 hi\u00e7 \u00f6nemsemeden sava\u015f\u0131yor, halklar\u0131 da sava\u015ft\u0131r\u0131yorlarsa, d\u00f6neminde Kafkasya\u2019da as\u0131l sava\u015fanlar da, yok olmam\u0131z pahas\u0131na bizleri sava\u015ft\u0131ranlar da d\u00f6nemin d\u00fcnya g\u00fc\u00e7leri idi.<\/p>\n<p>-Bir\u00e7ok tarih\u00e7inin belirtti\u011fi gibi bu devletler. Kafkas halklar\u0131n\u0131 hi\u00e7bir zaman \u00f6zne olarak kabul etmemi\u015f hep nesne olarak g\u00f6rm\u00fc\u015flerdir.<\/p>\n<p>-Halklar\u0131m\u0131z\u0131n kaderini \u00e7izen b\u00fcy\u00fck g\u00fc\u00e7ler aras\u0131ndaki antla\u015fmalar\u0131n hi\u00e7birinde Kafkas halklar\u0131ndan birinden birinin imzas\u0131n\u0131n olmay\u0131\u015f\u0131 sav\u0131m\u0131z\u0131n en kesin kan\u0131t\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>&#8211; Sava\u015f\u0131n as\u0131l nedeni, \u00c7arl\u0131k Rusya\u2019s\u0131n\u0131n geni\u015fleme, en b\u00fcy\u00fck olma temel kural\u0131 gere\u011fince s\u0131cak denizlere inme, Hindistan ticaret yollar\u0131n\u0131 ele ge\u00e7irme ve say\u0131labilecek daha bir \u00e7ok nedenle Kafkasya\u2019y\u0131, \u00f6zellikle de Kuzey-Bat\u0131 Kafkasya\u2019y\u0131 ele ge\u00e7irmek istemesidir.<\/p>\n<p>&#8211; Osmanl\u0131, \u0130ran, \u0130ngiltere, Almanya ve Fransa\u2019n\u0131n as\u0131l amac\u0131 \u00c7arl\u0131k Rusya\u2019s\u0131n\u0131n geni\u015flemesini, b\u00fcy\u00fcmesini \u00f6nlemektir. Ba\u015flarda Kafkas halklar\u0131n\u0131n Rusya\u2019y\u0131 durdurabilece\u011fi san\u0131lm\u0131\u015f, yard\u0131m edilir gibi yap\u0131lm\u0131\u015f ancak Rusya\u2019y\u0131 Kafkasya\u2019da durdurman\u0131n m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcnde de savunma hatt\u0131 Osmanl\u0131 topraklar\u0131na \u00e7ekilmi\u015ftir. B\u00f6ylece Osmanl\u0131\u2019n\u0131n g\u00fc\u00e7lendirilmesi g\u00fcndeme gelmi\u015ftir.<\/p>\n<p>-Dolay\u0131s\u0131 ile sava\u015f\u0131n son bulmas\u0131ndan \u00e7ok \u00f6nce, \u00f6zellikle Kuzey-Bat\u0131 Kafkasya halklar\u0131n\u0131n Osmanl\u0131 topraklar\u0131na g\u00f6\u00e7\u00fcrmek planlar\u0131 ve antla\u015fmalar\u0131 yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>\u00d6zetle \u00c7erkes&#8217;siz bir Kuzey-Bat\u0131 Kafkasya ama\u00e7layan \u00c7arl\u0131k Rusya\u2019s\u0131 itmi\u015f, bu co\u011frafyadaki insanlar\u0131n g\u00fcc\u00fcne ihtiyac\u0131 olan Osmanl\u0131 Devleti \u00e7ekmi\u015f, g\u00fcc\u00fc takviye edilmeyen Osmanl\u0131 Devleti\u2019nin Rusya\u2019n\u0131n daha da b\u00fcy\u00fcmesini engelleyemeyece\u011fi tehlikesini g\u00f6ren Avrupa \u00fclkeleri de s\u00fcrg\u00fcn\u00fc desteklemi\u015flerdir.\u201d<\/p>\n<p>Ve eklemi\u015ftik: \u201cS\u00fcrg\u00fcn\u00fcm\u00fczde rol alan devletlerin varislerine y\u00fcksek sesle \u201c\u00e7e\u015fitli \u00fclkelere da\u011f\u0131tt\u0131\u011f\u0131n\u0131z halklar\u0131m\u0131z\u0131 anavatan\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc sa\u011flamal\u0131s\u0131n\u0131z\u201d deme hakk\u0131n\u0131 da verecek, Anavatana d\u00f6n\u00fc\u015fe katk\u0131lar\u0131n\u0131 sa\u011flayacak bu yakla\u015f\u0131m\u0131n \u00f6n plana \u00e7\u0131kart\u0131lmam\u0131\u015f olmas\u0131 ayr\u0131ca \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131d\u0131r.\u201d<\/p>\n<p>Ancak, anavatana d\u00f6nmeyi hi\u00e7 d\u00fc\u015f\u00fcnmedikleri halde, Yanikap\u0131 anma toplant\u0131s\u0131na kat\u0131lanlar\u0131, bo\u011fazlar\u0131n\u0131 y\u0131rtarcas\u0131na \u201c\u2026d\u00f6nece\u011fiz\u201d diye ba\u011f\u0131rtan ve pek de \u015feffaf olmayan KAFFED y\u00f6netiminin, Osmanl\u0131 etkisini g\u00f6rmezden gelmesi do\u011frusu beni hi\u00e7 mi hi\u00e7 \u015fa\u015f\u0131rtmad\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc art\u0131k a\u00e7\u0131kl\u0131kla g\u00f6r\u00fclebildi\u011fi gibi bu y\u00f6netimin as\u0131l amac\u0131 \u201cD\u00f6n\u00fc\u015f\u201d de\u011fil, RF taraf\u0131ndan d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcn engellenmesi, daha geni\u015f planda da Rusya kar\u015f\u0131t\u0131 d\u00fcnya g\u00fc\u00e7leri ile uyumlu s\u00f6ylem ve eylemlerde bulunmakt\u0131r.<\/p>\n<p>Ben yine de KAFFED y\u00f6netimini, olgular\u0131 \u2018\u2019y\u00fcrek g\u00f6z\u00fc\u2019\u2019 ile g\u00f6rmeye ve de\u011ferlendirmeye \u00e7a\u011f\u0131r\u0131yorum.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Dr. ME&#350;FE&#350;&rsquo;&Uuml; Necdet Hatam &Ccedil;ok bilinen bir atas&ouml;z&uuml;m&uuml;z var. &ldquo;&#1043;&#1091;&#1099;&#1088; &#1084;&#1099;&#1087;&#1083;&#1098;&#1101;&#1084;&#1101; &#1085;&#1101;&#1088; &#1087;&#1083;&#1098;&#1101;&#1088;&#1101;&#1087; &ndash; Gu&#305;r m&#305;plheme ner plherep &ndash; Y&uuml;rek bakmay&#305;nca g&ouml;z g&ouml;rmez&rdquo; T&uuml;rk&ccedil;ede de ayn&#305; anlamda kullan&#305;lan &ldquo;G&ouml;n&uuml;l g&ouml;z&uuml;&rdquo; var. Olgular&#305; do&#287;ru de&#287;erlendirebilmesi, nesnel de&#287;erlendirebilmesi i&ccedil;in ki&#351;inin ihtiyac&#305; olan &#351;ey g&ouml;n&uuml;l g&ouml;z&uuml;d&uuml;r. Ya da ki&#351;inin g&ouml;z&uuml;n&uuml;n g&ouml;rebilmesi i&ccedil;in olgulara &ouml;nce y&uuml;rek g&ouml;z&uuml; ile bakmas&#305; [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_bbp_topic_count":0,"_bbp_reply_count":0,"_bbp_total_topic_count":0,"_bbp_total_reply_count":0,"_bbp_voice_count":0,"_bbp_anonymous_reply_count":0,"_bbp_topic_count_hidden":0,"_bbp_reply_count_hidden":0,"_bbp_forum_subforum_count":0,"ocean_post_layout":"","ocean_both_sidebars_style":"","ocean_both_sidebars_content_width":0,"ocean_both_sidebars_sidebars_width":0,"ocean_sidebar":"","ocean_second_sidebar":"","ocean_disable_margins":"enable","ocean_add_body_class":"","ocean_shortcode_before_top_bar":"","ocean_shortcode_after_top_bar":"","ocean_shortcode_before_header":"","ocean_shortcode_after_header":"","ocean_has_shortcode":"","ocean_shortcode_after_title":"","ocean_shortcode_before_footer_widgets":"","ocean_shortcode_after_footer_widgets":"","ocean_shortcode_before_footer_bottom":"","ocean_shortcode_after_footer_bottom":"","ocean_display_top_bar":"default","ocean_display_header":"default","ocean_header_style":"","ocean_center_header_left_menu":"","ocean_custom_header_template":"","ocean_custom_logo":0,"ocean_custom_retina_logo":0,"ocean_custom_logo_max_width":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_width":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_width":0,"ocean_custom_logo_max_height":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_height":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_height":0,"ocean_header_custom_menu":"","ocean_menu_typo_font_family":"","ocean_menu_typo_font_subset":"","ocean_menu_typo_font_size":0,"ocean_menu_typo_font_size_tablet":0,"ocean_menu_typo_font_size_mobile":0,"ocean_menu_typo_font_size_unit":"px","ocean_menu_typo_font_weight":"","ocean_menu_typo_font_weight_tablet":"","ocean_menu_typo_font_weight_mobile":"","ocean_menu_typo_transform":"","ocean_menu_typo_transform_tablet":"","ocean_menu_typo_transform_mobile":"","ocean_menu_typo_line_height":0,"ocean_menu_typo_line_height_tablet":0,"ocean_menu_typo_line_height_mobile":0,"ocean_menu_typo_line_height_unit":"","ocean_menu_typo_spacing":0,"ocean_menu_typo_spacing_tablet":0,"ocean_menu_typo_spacing_mobile":0,"ocean_menu_typo_spacing_unit":"","ocean_menu_link_color":"","ocean_menu_link_color_hover":"","ocean_menu_link_color_active":"","ocean_menu_link_background":"","ocean_menu_link_hover_background":"","ocean_menu_link_active_background":"","ocean_menu_social_links_bg":"","ocean_menu_social_hover_links_bg":"","ocean_menu_social_links_color":"","ocean_menu_social_hover_links_color":"","ocean_disable_title":"default","ocean_disable_heading":"default","ocean_post_title":"","ocean_post_subheading":"","ocean_post_title_style":"","ocean_post_title_background_color":"","ocean_post_title_background":0,"ocean_post_title_bg_image_position":"","ocean_post_title_bg_image_attachment":"","ocean_post_title_bg_image_repeat":"","ocean_post_title_bg_image_size":"","ocean_post_title_height":0,"ocean_post_title_bg_overlay":0.5,"ocean_post_title_bg_overlay_color":"","ocean_disable_breadcrumbs":"default","ocean_breadcrumbs_color":"","ocean_breadcrumbs_separator_color":"","ocean_breadcrumbs_links_color":"","ocean_breadcrumbs_links_hover_color":"","ocean_display_footer_widgets":"default","ocean_display_footer_bottom":"default","ocean_custom_footer_template":"","ocean_post_oembed":"","ocean_post_self_hosted_media":"","ocean_post_video_embed":"","ocean_link_format":"","ocean_link_format_target":"self","ocean_quote_format":"","ocean_quote_format_link":"post","ocean_gallery_link_images":"on","ocean_gallery_id":[],"footnotes":""},"categories":[13,137],"tags":[],"class_list":["post-26972","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-cc-dava","category-yazarlar-mesfessu-necdet-hatam","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/26972","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=26972"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/26972\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":26995,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/26972\/revisions\/26995"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=26972"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=26972"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=26972"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}