{"id":34001,"date":"2023-05-02T14:55:56","date_gmt":"2023-05-02T19:55:56","guid":{"rendered":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/?p=34001"},"modified":"2023-05-02T19:30:42","modified_gmt":"2023-05-03T00:30:42","slug":"cehaletle-var-olmaya-calismak","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/cehaletle-var-olmaya-calismak\/","title":{"rendered":"CEHALETLE VAR (!) OLMAYA \u00c7ALI\u015eMAK \u201c\u00c7erkesya Yurtseverleri \u0425\u042d\u041a\u0423\u041f\u0421\u042d\u0425\u042d\u0420\u201d-3"},"content":{"rendered":"<p><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-34014\" src=\"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/CEHALETLE-VAR-OLMAYA-CALISMAK-b-.png\" alt=\"\" width=\"571\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/CEHALETLE-VAR-OLMAYA-CALISMAK-b-.png 571w, https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/CEHALETLE-VAR-OLMAYA-CALISMAK-b--300x158.png 300w\" sizes=\"(max-width: 571px) 100vw, 571px\" \/><\/p>\n<p><strong>Dr. ME\u015eFE\u015e&#8217;\u00dc Necdet Hatam<\/strong><\/p>\n<p>Philip Wylie\u2019nin \u2018\u2019 Cehalet, mutluluk de\u011fil kaybolu\u015ftur.\u2019\u2019 s\u00f6z\u00fc tam bunlar i\u00e7in s\u00f6ylenmi\u015f&#8230;<\/p>\n<p>Biz de \u201c\u00c7erkesya Yurtseverleri\u201dnin \u00f6nemli ba\u015fka bir \u00f6zelli\u011finden, \u00f6zelimize ili\u015fkin cehaletlerinden s\u00f6z edelim. \u00d6rnekleri de kendi sayfalar\u0131nda yer bulan ve kimileyin de kendi i\u00e7inde \u00e7eli\u015fen yaz\u0131lardan se\u00e7elim. Say\u0131lar\u0131 \u00e7ok olmayan izleyicilerinin de birikimleri yeterli olmasa gerek yap\u0131lan yanl\u0131\u015fl\u0131klar pek d\u00fczeltilmiyor gibi.<\/p>\n<p>\u00d6rne\u011fin Ad\u0131\u011fe dili ve Yaz\u0131n g\u00fcn\u00fc kutlama haberine bakal\u0131m. G\u00fcn \u00f6nemsenmi\u015f ve de renkli ba\u015fl\u0131k at\u0131lm\u0131\u015f.<\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><strong>\u0410\u0434\u044b\u0433\u0430\u0431\u0437\u0435\u043c \u044b\u043a\u0131\u0438 \u0410\u0434\u044b\u0433\u044d \u0422\u044b\u0448\u044a\u0443\u0444\u044d\u0433\u0443\u0448\u0131\u043e! 14 Mart \u00c7erkes(Ad\u0131\u011fe) Dili ve Yaz\u0131n G\u00fcn\u00fc Kutlu Olsun!<\/strong><\/span><\/p>\n<p>Ancak ba\u015fl\u0131kta c\u00fcmle eksik. Ba\u015fl\u0131\u011f\u0131n \u201c\u2026\u044b\u043aI\u0438 \u0410\u0434\u044b\u0433\u044d \u0422\u0445\u044b\u0431\u0437\u044d\u043c \u044f \u041c\u0430\u0444\u044d\u043c\u043aI\u044d\u201d \u00a0\u00a0b\u00f6l\u00fcm\u00fc unutulmu\u015f. \u0442\u044b\u0448\u044a\u0443\u0444\u044d\u0433\u0443\u0448I\u043e!<\/p>\n<p>A\u015fa\u011f\u0131da do\u011fru yaz\u0131m\u0131 g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcze g\u00f6re bu yanl\u0131\u015fl\u0131k yeterince \u00f6zenli olunmad\u0131\u011f\u0131 \u00a0ile a\u00e7\u0131klanabilir.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.infocherkessia.com\/tr\/haberler\/bakis-acimiz\/adygabzem-ykii-adyge-tyshufegushio-14-mart-cerkes-adige-dili-ve-yazin-gunu-kutlu-olsun\">\u0410\u0434\u044b\u0433\u0430\u0431\u0437\u0435\u043c \u044b\u043a\u0131\u0438 \u0410\u0434\u044b\u0433\u044d \u0422\u044b\u0448\u044a\u0443\u0444\u044d\u0433\u0443\u0448\u0131\u043e! 14 Mart \u00c7erkes(Ad\u0131\u011fe) Dili ve Yaz\u0131n G\u00fcn\u00fc Kutlu Olsun! (infocherkessia.com)<\/a><\/p>\n<p>Gelelim haberin ayr\u0131nt\u0131s\u0131na:<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-34006\" src=\"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/CEHALETLE-VAR-OLMAYA-CALISMAK-c.png\" alt=\"\" width=\"416\" height=\"416\" srcset=\"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/CEHALETLE-VAR-OLMAYA-CALISMAK-c.png 416w, https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/CEHALETLE-VAR-OLMAYA-CALISMAK-c-300x300.png 300w, https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/CEHALETLE-VAR-OLMAYA-CALISMAK-c-150x150.png 150w\" sizes=\"(max-width: 416px) 100vw, 416px\" \/><\/p>\n<p>Bersey W\u0131mar\u2019\u0131n kitab\u0131 i\u00e7in \u201cmodern tarihin ilk \u00c7erkes\u00e7e kitab\u0131 \u201c\u00c7erkes\u00e7e S\u00f6zl\u00fck\u201d (\u0410\u0434\u044b\u0433\u044d \u043f\u0441\u0430\u043b\u044a\u044d\u043b\u044a\u044d\u0440) 14 Mart 1853 y\u0131l\u0131nda Bersey Wumar taraf\u0131ndan yaz\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r\u201d deniyor. Oysa Bersey W\u0131mar\u2019\u0131n kitab\u0131 bir s\u00f6zl\u00fck de\u011fil temeli Arap harfleri olan bir alfabe ve okuma kitab\u0131. D\u00f6rt dersten olu\u015fan kitab\u0131n bir dersi de dilbilgisine ayr\u0131lm\u0131\u015f. Ayr\u0131ca bilim insan\u0131m\u0131z on iki masal da vermi\u015f kitapta.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-34005\" src=\"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/CEHALETLE-VAR-OLMAYA-CALISMAK-d.png\" alt=\"\" width=\"537\" height=\"343\" srcset=\"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/CEHALETLE-VAR-OLMAYA-CALISMAK-d.png 537w, https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/CEHALETLE-VAR-OLMAYA-CALISMAK-d-300x192.png 300w\" sizes=\"(max-width: 537px) 100vw, 537px\" \/><\/p>\n<p>Dilbilimcimizin ad\u0131 g\u00fcn\u00fcm\u00fcz alfabesi ile \u201c\u0443\u043c\u0430\u0440\u201d olarak yaz\u0131l\u0131p [w\u0131mar] okunmaktad\u0131r. G\u00fcn\u00fcm\u00fcz dilbilgisi kural\u0131na g\u00f6re \u201cy\u201d harfinden sonra gelen [\u0131] sesleri yaz\u0131lmaz. Dolay\u0131s\u0131 ile latin harfleri ile ayd\u0131n\u0131m\u0131z\u0131n ad\u0131 \u201cWmar\u201d ya da [\u0131] sesi de yaz\u0131lmak isteniyorsa -ki ben yaz\u0131lmas\u0131n\u0131n daha do\u011fru oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnenlerdenim- \u201cW\u0131mar\u201d yaz\u0131lmal\u0131 idi.<\/p>\n<p>Bug\u00fcn Bat\u0131 ve Do\u011fu yaz\u0131m\u0131nda \u201cy\u201d harfi \u00fcns\u00fczlerden sonra geldi\u011finde T\u00fcrk\u00e7edeki [u] \u00fcnl\u00fc sesini: \u0434\u0437, \u0436\u044a, \u0446, \u0448I, \u0448\u044a, \u00fcns\u00fczlerinden sonra ise T\u00fcrk\u00e7e\u2019deki [\u00fc] sesine yak\u0131n bir ses verir.<\/p>\n<p>\u00dcnl\u00fclerle hece olu\u015fturdu\u011funda ise Latin w harfi ile g\u00f6sterdi\u011fimiz Arap\u00e7a\u2019daki waw \u00fcns\u00fcz\u00fcn\u00fcn sesini verir.<\/p>\n<p>Ancak \u00f6nemlisi hi\u00e7bir Ad\u0131\u011fe s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fcnde ister \u00fcnl\u00fc ister \u00fcns\u00fcz olsun \u201cy\u201d harfinden sonra hi\u00e7bir zaman [o] ya da [u] sesinin gelmedi\u011fi de bilinmelidir. Yani Wumar yaz\u0131m\u0131 yanl\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Foto\u011frafteki metne d\u00f6nersek; T\u00fck\u00e7e\u2019de 14 Mart yaz\u0131labilir ancak Ad\u0131\u011fabze\u2019de \u0433\u044a\u044d\u0442\u0445\u0430\u043f\u044d\u043c 14\u00a0 yaz\u0131m\u0131 eksiktir. \u0413\u044a\u044d\u0442\u0445\u0430\u043f\u044d\u043c \u0438 14 diye yaz\u0131mal\u0131 idi.<\/p>\n<p>\u015eimdi yazacaklar\u0131m ise bir ele\u015ftiri de\u011fil katk\u0131 olarak al\u0131ns\u0131n l\u00fctfen. Yak\u0131nlarda \u00e7\u0131kaca\u011f\u0131n\u0131 umdu\u011fum \u201cA\u00e7\u0131klamal\u0131 Bersey W\u0131mar\u201d alfabesini haz\u0131rlarken edindi\u011fim bilgilerin bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc. Yukar\u0131da ilk sayfas\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz kitab\u0131n ilk bask\u0131s\u0131 14 Mart 1853\u2019te Tiflis\u2019te ta\u015f bask\u0131 y\u00f6ntemi ile yap\u0131ld\u0131. Kitab\u0131n 2. bask\u0131s\u0131 da yine Tiflis\u2019te 2017 y\u0131l\u0131nda yay\u0131mland\u0131.<\/p>\n<p>Negu\u0131me \u015eore Be\u00e7m\u0131rze\u2019nin Kiril harflerini temel alan alfabesi ise 1840 y\u0131l\u0131nda haz\u0131r olmas\u0131na kar\u015f\u0131n ancak 1956 y\u0131l\u0131nda yay\u0131mlanabildi. Bersey W\u0131mar\u2019\u0131n \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n \u201cAd\u0131\u011fe Dili ve Yaz\u0131n\u0131 g\u00fcn\u00fc\u201dne temel al\u0131nmas\u0131n\u0131n gerek\u00e7esi de kitab\u0131n yay\u0131mlanm\u0131\u015f ve okullarda okutulmu\u015f olmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>\u015eimdi de \u201cinfocherkessia\u201d n\u0131n yine ad\u0131\u011fabzeye ili\u015fkin bir ba\u015fka haberine bakal\u0131m:<\/p>\n<p>\u201cAn\u00e7ok Hajibe\u00e7 (\u0410\u043d\u0447\u043e\u043a \u0425\u0430\u0434\u0436\u0438\u0431\u0435\u0447), Arap harflerine dayal\u0131 \u00c7erkes alfabesini olu\u015fturmak i\u00e7in uzun y\u0131llar \u00e7al\u0131\u015ft\u0131. \u00c7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 1878&#8217;de b\u00fcy\u00fck oranda tamamlad\u0131. H. Anchok, alfabesinde 68 harf vard\u0131.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-34004\" src=\"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/CEHALETLE-VAR-OLMAYA-CALISMAK-e.png\" alt=\"\" width=\"538\" height=\"353\" srcset=\"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/CEHALETLE-VAR-OLMAYA-CALISMAK-e.png 538w, https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/CEHALETLE-VAR-OLMAYA-CALISMAK-e-300x197.png 300w\" sizes=\"(max-width: 538px) 100vw, 538px\" \/><\/p>\n<p>Haj\u0131be\u00e7 An\u00e7ok, alfabesinin yard\u0131m\u0131yla dini ve etik konularda makaleler, s\u00f6zl\u00fc halk sanat\u0131 eserleri yazd\u0131.<\/p>\n<p><strong>An\u00e7ok&#8217;un yaz\u0131lar\u0131 i\u00e7erik a\u00e7\u0131s\u0131ndan derin ve bi\u00e7im olarak zarifti. \u0130lgiyle okunuyorlar.\u00a0\u00a0<\/strong><\/p>\n<p>\u00c7erkesya Hareketi Haber Merkezi\u201d<\/p>\n<p>An\u00e7ok\u2019un kitab\u0131 yay\u0131mlanm\u0131\u015f da ilgi ile okunuyormu\u015f gibi bir izlenim. Oysa m\u00fczede korunan ve sadece birka\u00e7 bilim insan\u0131n ilgilendi\u011fi, \u00e7ok rahat da okuyamad\u0131klar\u0131 el yaz\u0131s\u0131 notlar. Arkada\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n bu metinleri bir yerlerden al\u0131nt\u0131lad\u0131klar\u0131n\u0131 bilmiyor de\u011filim. Ancak bu g\u00f6rd\u00fckleri her payla\u015f\u0131m\u0131 do\u011fru sand\u0131klar\u0131, yani \u00f6zelimize uzak olduklar\u0131 ger\u00e7e\u011fini ortadan kald\u0131rmaz.<\/p>\n<p>Bir de \u00c7erkes\u00e7e\u2019ye uygun yaz\u0131m\u0131n An\u00e7oque H. Oldu\u011funun, soyad\u0131n\u0131n \u00f6nce yaz\u0131lmas\u0131 gerekti\u011finin alt\u0131n\u0131 \u00e7izelim.<\/p>\n<p>Biraz da Bersey W\u0131mar payla\u015f\u0131m\u0131ndaki\u00a0 g\u00f6r\u00fc\u015flerle ili\u015fkin:<\/p>\n<p>Metinde; <em>\u201c\u00c7erkes\u00e7e&#8217;nin varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n garanti alt\u0131nda olmamas\u0131n\u0131n ba\u015fl\u0131ca nedeni n\u00fcfusumuzun az, dilimizi \u00f6\u011frenmenin zor, \u00c7erkes halk\u0131n\u0131n anadiline ilgisiz olmas\u0131 de\u011fil; Rusya Federasyonu dahil, i\u00e7erisinde ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u00fclkelerin anti demokratik karakterleri ve asimilasyon politikalar\u0131d\u0131r.\u201d <\/em>denmi\u015f ki \u00e7ok yanl\u0131\u015f.<\/p>\n<p>Bir kez n\u00fcfus azl\u0131\u011f\u0131 sadece \u201c<em>\u00c7erkes\u00e7e&#8217;nin varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n garanti alt\u0131nda olmamas\u0131n\u0131n\u2026\u201d <\/em>de\u011fil, akla gelebilecek her sorunumuzun ba\u015fl\u0131ca nedenidir. Ancak bunun ba\u015fl\u0131ca neden olarak sunulmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olan en k\u0131sa s\u00fcrede anavatana d\u00f6n\u00fclmesini zorunlu k\u0131lacakt\u0131r. Rusya Federasyonu\u2019nun anavatana d\u00f6n\u00fc\u015fe engel olmas\u0131 ama\u00e7l\u0131 s\u00f6ylem ve eylemlerde bulunanlar\u0131n n\u00fcfusumuzun azl\u0131\u011f\u0131n\u0131 gerk\u00e7e olarak kabullenmelerini beklemek de safdilik olur. Ayr\u0131ca, dilimizin \u00f6\u011frenilmesinin zor, y\u00f6ntemlerin \u00e7a\u011fda\u015f olmamas\u0131 dahas\u0131 halk\u0131n\u0131n anadiline ilgisiz olmas\u0131 da \u201c<em>\u00c7erkes\u00e7e&#8217;nin varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n garanti alt\u0131nda olmamas\u0131n\u0131n\u2026\u201d <\/em>\u00f6nemli nedenleri aras\u0131nda say\u0131labilir.<\/p>\n<p>Ancak bizce en b\u00fcy\u00fck, dahas\u0131 tek nedenin; \u201c<strong>anavatan dahil ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z hi\u00e7bir \u00fclkede sadece \u00e7erkes\u00e7e ile konforlu bir ya\u015fam kurulamamas\u0131 ve \u00c7erkes\u00e7e bilmemenin konforlu bir ya\u015fam kurmaya engel olmamas\u0131\u201d<\/strong>oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyoruz. Bu \u00fclkelerimizin politikalar\u0131n\u0131n etkilerini yads\u0131d\u0131\u011f\u0131m\u0131z anlam\u0131na al\u0131nmaml\u0131. Ancak bilinmeli ki ya\u015fan\u0131lan \u00fclke ne kadar demekratik, sa\u011flad\u0131klar\u0131 olanaklar ne kadar b\u00fcy\u00fck olursa olsun bu n\u00fcfus azl\u0131\u011f\u0131 ile dilimiz devlet dili bundan b\u00f6yle devlet dili olmayacakt\u0131r.<\/p>\n<p>Bu konudaki g\u00f6r\u00fc\u015flerimi daha 2003 y\u0131l\u0131nda dernek ad\u0131na yetkililere yazd\u0131\u011f\u0131m\u0131z bir yaz\u0131da dile getirmi\u015ftim:<\/p>\n<p><em>\u201c\u2026\u0415\u0442l\u0430\u043d\u0438 \u0441\u044b\u0434 \u0444\u044d\u0434\u044d\u0440\u044d \u043a\u044a\u044d\u0440\u0430\u043b\u044b\u0433\u044a\u043e \u0430\u043c\u0430\u043b\u0445\u044d\u0440 \u0435\u0433\u044a\u044d\u0433\u044a\u043e\u0442\u044b\u0433\u044a\u044d\u043c\u0438, \u0438\u0437\u044d\u0433\u044a\u044d\u0448l\u044d\u043d\u00a0 \u0441\u044b\u0434 \u0444\u044d\u0434\u044d\u0440\u044d \u0435\u0433\u044a\u044d\u0437\u044b\u0433\u044a\u044d l\u043e\u0444\u044b \u0448l\u044b\u0433\u044a\u044d\u043c\u0438 \u0430\u0434\u044b\u0433\u0430\u0431\u0437\u044d\u0440, \u0443\u0440\u044b\u0441\u044b\u0431\u0437\u044d\u043c \u0444\u044d\u0434\u044d \u0445\u044a\u0443\u043d \u0437\u044d\u0440\u0438\u043c\u044b\u043b\u044a\u044d\u043al\u044b\u0449\u0442\u044b\u0440\u0438 \u0442\u0438\u043d\u044d\u0440\u044b\u043b\u044a\u044d\u0433\u044a\u0443. \u0410\u0434\u044d,\u00a0 <\/em><em>\u0431\u0437\u044d\u0448\u0445\u043e\u0445\u044d\u043c \u0430\u0444\u044d\u0434\u044d \u043a\u044a\u044d\u0440\u0430\u043b\u044b\u0433\u044a\u0443\u0430\u0431\u0437\u044d \u0445\u044a\u0443\u043d \u044b\u043c\u044b\u043b\u044a\u044d\u043al\u044b\u0449\u0442\u043c\u044d, \u0441\u044b\u0434\u0430 \u0430\u0434\u044b\u0433\u0430\u0431\u0437\u044d\u043c \u0442\u044b\u0437\u044b\u043al\u044b\u043f\u044b\u043b\u044a\u044b\u043d \u0444\u0430\u0435\u0440,\u00a0 \u0441\u044b\u0434 \u0443\u0430\u0441\u0430 \u0430\u0434\u044b\u0433\u0430\u0431\u0437\u044d\u043c \u0444\u044d\u0442\u0448l\u044b\u043d \u0444\u0430\u0435\u0440?.. <\/em><\/p>\n<p>Dahas\u0131 her t\u00fcrl\u00fc devlet olana\u011f\u0131 sa\u011flansa, \u00f6\u011frenim ne kadar zorlansa da ad\u0131\u011fe dili rus\u00e7a gibi olamayaca\u011f\u0131 da \u00e7ok a\u00e7\u0131k. Peki b\u00fcy\u00fck diller gibi devlet dili olmayacak oldu\u011funa g\u00f6re ad\u0131\u011fabze ile neden ilgilenmeli, ad\u0131\u011fabzeye nas\u0131l bir de\u011fer vermeliyiz?..<\/p>\n<p><em>\u0411\u0437\u044d\u0440 \u043f\u0441\u044d\u043c\u044d, \u0431\u0437\u044d \u0437\u0438\u043c\u044bl\u044d\u043c \u043b\u044a\u044d\u043f\u043a\u044a \u0438\u043c\u044bl\u044d\u043c\u044d, \u043b\u044a\u044d\u043f\u043a\u044a\u044d\u0443 \u0437\u044b\u0442\u044d-\u043b\u044a\u044b\u0442\u044d\u0436\u044c\u044d\u0443 \u0442\u0438 \u0445\u044d\u0433\u044a\u044d\u0433\u0443\u0448\u0445\u0443\u0438 \u043b\u044a\u044d\u043f\u043a\u044a\u044d\u0443 \u0442\u044b\u043a\u044a\u0435\u043b\u044a\u044b\u0442\u044d\u043c\u044d, \u043b\u044a\u044d\u043f-\u043a\u044a\u044b\u0431\u0437\u044d\u0440 \u0433\u044a\u044d\u043f\u0441\u044d\u0443\u043d, \u0445\u044d\u0445\u044a\u043e\u043d\u044b\u0433\u044a\u044d\u0445\u044d\u0440 \u0435\u0433\u044a\u044d\u0448l\u044b\u0433\u044a\u044d\u043d \u0444\u0430\u0435. \u0411\u0437\u044d\u0440, \u043e\u0440\u044d\u0434\u044b\u0440, \u0443\u0441\u044d\u0440 \u043b\u044a\u044d\u043f\u043a\u044a\u044b\u043c \u0438\u0433\u0443\u0448\u0445\u043e\u043d\u044b\u0433\u044a. \u042b\u0431\u0437\u044d \u0437\u044b\u0437\u044d\u0445\u0438\u0445\u044b\u043al, \u0438\u043e\u0440\u044d\u0434\u044b\u0448\u044a\u043e \u0437\u0435\u0434\u044dl\u0443\u043al \u0430\u0440\u044b \u043b\u044a\u044d\u043f\u043a\u044a\u044b\u043c \u0449\u044b\u0449 \u0446l\u044b\u0444\u044b\u043c \u044b\u0433\u0443 \u0431\u0430\u043a\u044a\u043c\u044d\u0440\u044b \u0437\u044b\u0445\u044a\u0443\u0440\u044d\u0440. \u0414\u0436\u0430\u0449\u044d\u0433\u044a\u0443\u0440 \u0430\u0440\u044b \u0437\u044b\u0449\u044b\u0433\u0443\u0448l\u0443\u043al\u044b, \u0437\u044b\u0449\u044b\u0433\u0443\u0448\u0445\u0443\u043al\u044b \u0437\u044b\u0445\u044a\u0443\u0440\u044d\u0440. \u0426l\u044b\u0444 \u0448\u044a\u0445\u044c\u0430\u0437\u0430\u043a\u044a\u043e\u0443 \u0449\u044b\u043c\u044b\u0442\u044d\u0443, \u043b\u044a\u044d\u043f\u043a\u044a\u044d\u0443\u0438 \u0434\u0443\u043d\u0430\u0438\u043c \u0437\u044d\u0440\u044d\u0442\u0435\u0442\u044b\u0440 \u0437\u044b\u0437\u044d\u0445\u0438\u0448l\u044d\u0440\u044d\u0440, \u043d\u044d\u043c\u044b\u043al \u043b\u044a\u044d\u043f\u043a\u044a\u043c\u044d \u0430\u0444\u044d\u0434\u044d\u0443 \u0437\u044b\u0437\u0449\u044b\u0445\u044a\u0443\u0436\u044c\u044b\u0440\u044d\u0440&#8230; \u0410\u0434\u044d,\u00a0 \u0434\u0436\u0430\u0449 \u0444\u044d\u0434\u044d \u0448\u044a\u0445\u044c\u044d-\u043al\u044d\u0444\u044d \u0437\u044d\u0444\u044d\u0448l\u044b\u0440 \u0430\u0440\u044b\u0431\u0430 \u0437\u044d\u0433\u0443\u0440\u044bl\u043e\u043d\u044b\u0433\u044a\u044d\u043c, \u0437\u044d\u0444\u044b\u0449\u044b\u0442\u044b\u043al\u044d \u0434\u0430\u0445\u044d\u043c, \u0445\u044d\u0433\u044a\u044d\u0433\u0443 \u043b\u044a\u044d \u043f\u044b\u0442\u044d\u043c, \u043b\u044a\u044d\u043f\u0441\u044d\u0448l\u0443 \u0430\u0444\u044d\u0445\u044a\u0443\u043d \u0437\u044b\u043b\u044a\u044d\u043al\u044b\u0449\u0442\u044b\u0440. <\/em><\/p>\n<p>Dil cansa, dili olmayan\u0131n ulusu yoksa, bir halk oldu\u011fumuzun bilincindeysek ve b\u00fcy\u00fck \u00fclkemiz de bizleri ayr\u0131 bir halk say\u0131yorsa halk\u0131n dilini ya\u015fatmak geli\u015ftirmek gerekir. Dil, \u015fark\u0131, \u015fiir halk\u0131n co\u015fkusudur, dilini i\u015fitti\u011fi ezgisini dinledi\u011fi zaman halk\u0131n bireyi gmnl\u00fcnce mutlu olur. Ki\u015fi i\u015fte o zamanlarda kendisi ile bar\u0131\u015f\u0131k olur, g\u00fcven duyar.\u00a0 D\u00fcnyada tek bir birey de\u011fil bir halk olarak ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131n bilincinde olur, halk\u0131n\u0131 di\u011fer halklarla e\u015fit sayar\u2026 Peki bu kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 sayg\u0131 de\u011fil midir kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 anla\u015fmaya, iyi ili\u015fkilere, g\u00fc\u00e7l\u00fc \u00fclkeye temel olabilecek yakla\u015f\u0131m.<em>\u00a0 \u00a0 \u00a0\u00a0<\/em><\/p>\n<p><strong><em>\u0410 \u0448\u044a\u0445\u044c\u044d\u043al\u0430\u0444\u044d\u0440 \u043c\u044b\u043d\u044d\u0440\u044b\u043b\u044a\u044d\u0433\u044a\u0443\u043c\u044d, \u0437\u044b\u043al\u0443\u0430\u0447l\u044d \u0433\u044a\u0443\u043d\u044d\u043d\u0447\u044a\u044d\u043c\u0440\u044d \u043al\u043e\u0434\u0436\u0430\u0434\u0436\u044d\u043c\u0440\u044d, \u0438l\u044d\u043c \u0438\u0431\u0430\u0433\u044a\u044d \u0437\u044b\u043c\u044b\u0448l\u044d\u0436\u044c\u044b\u0440\u044d\u043c\u0440\u044d \u0437\u0438\u0433\u044a\u043e\u0442 \u043c\u0430\u043al\u044d\u043c\u0440\u044d, \u044b\u0433\u0443 \u043a\u044a\u044d\u043c\u044b\u043al\u044b\u0433\u044a\u044d\u0440\u0438 \u0437\u044b\u0444\u0430\u0433\u044a\u044d\u043al\u0443\u0430\u0442\u044d-\u0440\u044d\u043c\u0440\u044d \u0437\u044b\u0444\u044d\u0445\u044a\u0443\u0430\u043f\u0441\u044d\u0440\u044d l\u0443\u0430\u0433\u044a\u044d\u043al\u043e\u0442\u044b\u0440\u044d\u043c\u0440\u044d, \u0431\u044d\u043c\u0440\u044d \u0431\u044d\u043c \u044b\u0433\u044a\u044d\u043c\u044d\u043al\u0430\u0433\u044a\u044d\u043c\u0440\u044d \u044f\u0433\u0443\u0444\u044d\u0431\u044d\u043d\u044b\u0433\u044a\u044d \u0443\u0445\u044a\u0443\u043c\u044d\u0433\u044a\u043e\u0448l\u0443 \u0445\u044a\u0443\u043d\u0430?.. \u041b\u044a\u044d\u043f\u043a\u044a \u0437\u044d\u0440\u044d\u043b\u044a\u044b\u0442\u044d \u0437\u044d\u0440\u044b\u043c\u044b\u043b\u044a \u0445\u044d\u0433\u044a\u044d\u0433\u0443\u043c \u043b\u044a\u044d\u043f\u043a\u044a \u0437\u044d\u0440\u044d\u0433\u044a\u0430\u0448l\u043e \u0438\u043b\u044a\u044b\u043d \u0438\u043b\u044a\u044d\u043al\u044b\u043d\u0430?.. \u0418\u043b\u044a \u0437\u044d\u0433\u0443\u0440\u044bl\u043e\u043d\u044b\u0433\u044a\u044d\u043c\u0438 \u043al\u044d\u043d\u044b\u0433\u044a\u044d \u044b\u0448l\u044b\u043d\u0431\u0430?\u2026\u201d<\/em><\/strong><\/p>\n<p>\u201cBu sayg\u0131 g\u00f6r\u00fcl\u00fcr de\u011filse, somut de\u011filse e\u011fer g\u00fc\u015fl\u00fc ile g\u00fc\u00e7s\u00fcz, s\u0131n\u0131r\u0131n\u0131 bilmeyecek kadar varl\u0131kl\u0131 ile fakir, d\u00fc\u015flemedi\u011fi \u015feylerin bile kandisine uzat\u0131lan ki\u015fi ile imrendi\u011fi \u015feylerin kendisinden uzakla\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ki\u015filer, \u00e7o\u011funluk ile \u00e7o\u011funlu\u011fun azaltt\u0131\u011f\u0131 halk aras\u0131ndaki i\u00e7tenlik korunabilir mi? Halklar aras\u0131 kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 sayg\u0131n\u0131n bulunmad\u0131\u011f\u0131 \u00fclkede: kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 halk sevgisi olabilir mi? Var olan kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 anla\u015fma da eksilmez mi? \u201c<\/p>\n<p>Demi\u015f dilimizin korunmas\u0131 geli\u015ftirilmesi i\u00e7in devletimizin yapmas\u0131 gerekenleri de s\u0131ralam\u0131\u015f\u0131z.<\/p>\n<p>Bu da derne\u011fimizin son genel kurulunda yapt\u0131\u011f\u0131m konulman\u0131n bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc:<\/p>\n<p>\u201cG\u00fcn\u00fcm\u00fczde dilleri hak dilleri, devlet dilleri ve d\u00fcnya dilleri olarak \u00fc\u00e7 grupta toplayabiliriz.<\/p>\n<p>Sadece Halk dilleri ile konforlu bir ya\u015fam kurmak, meslek edinmek, bu meslekte ilerlemek olas\u0131 de\u011fildir. Yan\u0131nda \u00f6ncesinde mutlaka ya\u015fan\u0131lan \u00fclkenin devlet dilinin de bilinmesi gerkir.<\/p>\n<p>Devletler devlet dillerinin her vatanda\u015flar\u0131na \u00f6\u011fretmek i\u00e7in her t\u00fcrl\u00fc olana\u011f\u0131 sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 gibi ya\u015fam\u0131 da devlet dilinin bilinmesi ile s\u0131n\u0131rlar.<\/p>\n<p>Dilin sahibi devletlerin ekonomik ve askeri g\u00fc\u00e7\u00fcne g\u00f6re kimi devlet dilleri zaman zaman d\u00fcnya dili olur. Bir d\u00f6nem d\u00fcnya dili Frans\u0131zca iken daha sonra bir d\u00f6nem de Almanca olmu\u015ftur. G\u00fcn\u00fcmzde ise dinya dili \u0130ngilizcedir. Son zamanlarda Rus\u00e7a ve \u00c7ince de d\u00fcnya dillerinden biri lmaya adayd\u0131rlar. Bu dillerden birini bilmek ki\u015fiye de ki\u015filerin vatanda\u015f\u0131 oldu\u011fu \u00fclkelere de ek gelir getirdi\u011fi i\u00e7i devletler bu dilleri okullarda okutmakta, aileler de ek paralar \u00f6deyerek \u00e7ocuklar\u0131n\u0131 bu dilleri \u00f6\u011fretmektedirler.<\/p>\n<p>\u00d6zet bir halk dilinin korunup geli\u015ftirilmesi i\u00e7in ya\u015fan\u0131lan \u00fclkenin diller politikas\u0131 elbette \u00e7ok \u00f6nemli ancak politikalar\u0131 da etkileyecek olan n\u00fcfus \u00e7ok daha \u00f6nemlidir. Anadilin ya\u015fat\u0131lmas\u0131n\u0131 \u00f6nemseyedi\u011fini s\u00f6yleyenlerin hedefi en k\u0131sa s\u00fcrede anavatana d\u00f6nmek olmal\u0131d\u0131r. Bunun i\u00e7in de RF\u2019nin \u015fartlar\u0131 olu\u015fturmas\u0131n\u0131 beklememeli var olan ko\u015fullarda nas\u0131l d\u00f6nebilece\u011finin yollar\u0131n\u0131 aramal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>(s\u00fcrecek)<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/yalanin-buyugu\/\">YALANIN B\u00dcY\u00dc\u011e\u00dc \u201c\u00c7erkesya Yurtseverleri \u0425\u042d\u041a\u0423\u041f\u0421\u042d\u0425\u042d\u0420\u201d-1<\/a><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/neden-geri-zekalilik-olamaz-cerkesya-yurtseverleri-%d1%85%d1%8d%d0%ba%d1%83%d0%bf%d1%81%d1%8d%d1%85%d1%8d%d1%80-2\/\">NEDEN GER\u0130 ZEKALILIK OLAMAZ \u201c\u00c7erkesya Yurtseverleri \u0425\u042d\u041a\u0423\u041f\u0421\u042d\u0425\u042d\u0420\u201d-2<\/a><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/cehaletle-var-olmaya-calismak\/\">CEHALETLE VAR (!) OLMAYA \u00c7ALI\u015eMAK \u201c\u00c7erkesya Yurtseverleri \u0425\u042d\u041a\u0423\u041f\u0421\u042d\u0425\u042d\u0420\u201d-3<\/a><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Dr. ME&#350;FE&#350;&rsquo;&Uuml; Necdet Hatam Philip Wylie&rsquo;nin &lsquo;&rsquo; Cehalet, mutluluk de&#287;il kaybolu&#351;tur.&rsquo;&rsquo; s&ouml;z&uuml; tam bunlar i&ccedil;in s&ouml;ylenmi&#351;&hellip; Biz de &ldquo;&Ccedil;erkesya Yurtseverleri&rdquo;nin &ouml;nemli ba&#351;ka bir &ouml;zelli&#287;inden, &ouml;zelimize ili&#351;kin cehaletlerinden s&ouml;z edelim. &Ouml;rnekleri de kendi sayfalar&#305;nda yer bulan ve kimileyin de kendi i&ccedil;inde &ccedil;eli&#351;en yaz&#305;lardan se&ccedil;elim. Say&#305;lar&#305; &ccedil;ok olmayan izleyicilerinin de birikimleri yeterli olmasa gerek yap&#305;lan yanl&#305;&#351;l&#305;klar pek [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_bbp_topic_count":0,"_bbp_reply_count":0,"_bbp_total_topic_count":0,"_bbp_total_reply_count":0,"_bbp_voice_count":0,"_bbp_anonymous_reply_count":0,"_bbp_topic_count_hidden":0,"_bbp_reply_count_hidden":0,"_bbp_forum_subforum_count":0,"ocean_post_layout":"","ocean_both_sidebars_style":"","ocean_both_sidebars_content_width":0,"ocean_both_sidebars_sidebars_width":0,"ocean_sidebar":"0","ocean_second_sidebar":"0","ocean_disable_margins":"enable","ocean_add_body_class":"","ocean_shortcode_before_top_bar":"","ocean_shortcode_after_top_bar":"","ocean_shortcode_before_header":"","ocean_shortcode_after_header":"","ocean_has_shortcode":"","ocean_shortcode_after_title":"","ocean_shortcode_before_footer_widgets":"","ocean_shortcode_after_footer_widgets":"","ocean_shortcode_before_footer_bottom":"","ocean_shortcode_after_footer_bottom":"","ocean_display_top_bar":"default","ocean_display_header":"default","ocean_header_style":"","ocean_center_header_left_menu":"0","ocean_custom_header_template":"0","ocean_custom_logo":0,"ocean_custom_retina_logo":0,"ocean_custom_logo_max_width":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_width":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_width":0,"ocean_custom_logo_max_height":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_height":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_height":0,"ocean_header_custom_menu":"0","ocean_menu_typo_font_family":"0","ocean_menu_typo_font_subset":"","ocean_menu_typo_font_size":0,"ocean_menu_typo_font_size_tablet":0,"ocean_menu_typo_font_size_mobile":0,"ocean_menu_typo_font_size_unit":"px","ocean_menu_typo_font_weight":"","ocean_menu_typo_font_weight_tablet":"","ocean_menu_typo_font_weight_mobile":"","ocean_menu_typo_transform":"","ocean_menu_typo_transform_tablet":"","ocean_menu_typo_transform_mobile":"","ocean_menu_typo_line_height":0,"ocean_menu_typo_line_height_tablet":0,"ocean_menu_typo_line_height_mobile":0,"ocean_menu_typo_line_height_unit":"","ocean_menu_typo_spacing":0,"ocean_menu_typo_spacing_tablet":0,"ocean_menu_typo_spacing_mobile":0,"ocean_menu_typo_spacing_unit":"","ocean_menu_link_color":"","ocean_menu_link_color_hover":"","ocean_menu_link_color_active":"","ocean_menu_link_background":"","ocean_menu_link_hover_background":"","ocean_menu_link_active_background":"","ocean_menu_social_links_bg":"","ocean_menu_social_hover_links_bg":"","ocean_menu_social_links_color":"","ocean_menu_social_hover_links_color":"","ocean_disable_title":"default","ocean_disable_heading":"default","ocean_post_title":"","ocean_post_subheading":"","ocean_post_title_style":"","ocean_post_title_background_color":"","ocean_post_title_background":0,"ocean_post_title_bg_image_position":"","ocean_post_title_bg_image_attachment":"","ocean_post_title_bg_image_repeat":"","ocean_post_title_bg_image_size":"","ocean_post_title_height":0,"ocean_post_title_bg_overlay":0.5,"ocean_post_title_bg_overlay_color":"","ocean_disable_breadcrumbs":"default","ocean_breadcrumbs_color":"","ocean_breadcrumbs_separator_color":"","ocean_breadcrumbs_links_color":"","ocean_breadcrumbs_links_hover_color":"","ocean_display_footer_widgets":"default","ocean_display_footer_bottom":"default","ocean_custom_footer_template":"0","ocean_post_oembed":"","ocean_post_self_hosted_media":"","ocean_post_video_embed":"","ocean_link_format":"","ocean_link_format_target":"self","ocean_quote_format":"","ocean_quote_format_link":"post","ocean_gallery_link_images":"off","ocean_gallery_id":[],"footnotes":""},"categories":[137],"tags":[],"class_list":["post-34001","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-yazarlar-mesfessu-necdet-hatam","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/34001","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=34001"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/34001\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":34028,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/34001\/revisions\/34028"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=34001"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=34001"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=34001"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}