{"id":44353,"date":"2025-04-02T15:27:51","date_gmt":"2025-04-02T20:27:51","guid":{"rendered":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/?p=44353"},"modified":"2025-04-02T15:27:51","modified_gmt":"2025-04-02T20:27:51","slug":"ulusun-gurur-kaynagi-nartlar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/ulusun-gurur-kaynagi-nartlar\/","title":{"rendered":"ULUSUN GURUR KAYNA\u011eI: NARTLAR"},"content":{"rendered":"<p><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-44354\" src=\"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/ULUSUN-GURUR-KAYNAGI-NARTLAR-b.png\" alt=\"\" width=\"571\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/ULUSUN-GURUR-KAYNAGI-NARTLAR-b.png 571w, https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/ULUSUN-GURUR-KAYNAGI-NARTLAR-b-300x158.png 300w\" sizes=\"(max-width: 571px) 100vw, 571px\" \/><\/p>\n<p><strong>MAMIRIKO Nuriyet<\/strong><br \/>\nAd\u0131ge mak, 22 Aral\u0131k 2023<\/p>\n<p>\u201cNartlar\u201d adl\u0131 destan\u0131n ilk cildi bundan 55 y\u0131l \u00f6nce Aral\u0131k ay\u0131 sonunda yay\u0131mlanm\u0131\u015ft\u0131. Buna ili\u015fkin olarak T. K\u2019era\u015fe adl\u0131 Ad\u0131ge Cumhuriyeti Sosyal Bilimler Ara\u015ft\u0131rma Enstit\u00fcs\u00fc Folklor B\u00f6l\u00fcm\u00fc Ba\u015fkan\u0131 \u00c7UYEKO Nefset ile bir g\u00f6r\u00fc\u015fme yapt\u0131k.<\/p>\n<p><strong>&#8211; \u201cNartlar\u0131n\u201d anlam\u0131, \u00f6nemi nedir, destan\u0131n k\u00f6k\u00fc nereye dayan\u0131yor, Nartlar\u0131 yaratanlar kimlerdir?<\/strong><\/p>\n<p>&#8211; \u201cNartlar\u201d\u0131n b\u00fcy\u00fck bir anlam\u0131 var. Destan Ad\u0131gelerin (\u00c7erkeslerin) en eski uluslardan biri oldu\u011funu kan\u0131tl\u0131yor. Destan Ad\u0131gelerin ge\u00e7mi\u015f ya\u015fam yolculu\u011fu i\u00e7inden ge\u00e7erek gelmi\u015f. Ad\u0131ge s\u00f6zl\u00fc gelene\u011fi sayesinde ayakta kalm\u0131\u015ft\u0131. G\u00fczel Ad\u0131ge gelenek ve g\u00f6reneklerimizin, ulusal karakterimizin ba\u015flang\u0131\u00e7 yeri, destan\u0131n ba\u015flang\u0131\u00e7 yerine uzan\u0131yor da diyebiliriz.<\/p>\n<p>Toplam\u0131 yedi cilt olan \u201cNartlar\u0131n\u201d ilk cildi 1968 y\u0131l\u0131nda, 55 y\u0131l \u00f6nce yay\u0131mland\u0131. Bu olay toplumu \u00e7ok sevindirmi\u015fti. O s\u0131ralar ben P\u00e7\u0131ha\u0142\u0131koye k\u00f6y\u00fcndeki Sovyetler Birli\u011fi Kahraman\u0131 NEHEYE Dav\u0131t\u2019\u0131n ad\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131yan ortaokulun \u00f6\u011frencisiydim. Bu ama\u00e7la Ha\u013aekoye ortaokulunda bir toplant\u0131 yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Toplant\u0131ya Ad\u0131ge yazarlar\u0131 ve destan i\u00e7in b\u00fcy\u00fck bir \u00e7al\u0131\u015fma y\u00fcr\u00fcten HADE\u011eA\u0141E Asker de gelmi\u015fti.<\/p>\n<p>Toplant\u0131 Nartlar\u0131n ilk cildi i\u00e7in d\u00fczenlenmi\u015fti. Etkinli\u011fe \u00fcnl\u00fc \u00f6yk\u00fc anlat\u0131c\u0131s\u0131, Nart melodilerini (makamlar\u0131n\u0131) \u00e7alan, eski Ad\u0131ge \u015fark\u0131lar\u0131n\u0131 g\u00fc\u00e7l\u00fc ve ilgin\u00e7 sesiyle s\u00f6yleyen HAMTEHU Ayub da \u00e7a\u011fr\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Hade\u011fale Asker ilk cildi HAMTEHU Ayub\u2019a verince, onu \u00e7ok sevindirdi. \u201cAsker, i\u015fte \u015fimdi \u00e7ok g\u00fczel bir kitap yay\u0131mlad\u0131n\u0131z. Nartlar\u0131 ata bindirdiniz. Biz nah\u0131jlar (ya\u015fl\u0131lar) elimizden geleni yapt\u0131k, Nartlar\u0131 sizin i\u00e7in ayakta tuttuk, koruduk, gerisi size kalm\u0131\u015f\u201d, &#8211; demi\u015fti Ayub.<\/p>\n<p><strong>&#8211; Destan konusu nas\u0131l ele al\u0131n\u0131p \u00e7\u00f6z\u00fcld\u00fc ve bu g\u00f6rev kime verildi?<\/strong><\/p>\n<p>&#8211; HADE\u011eALE Asker ya\u015fam\u0131 boyunca \u201cNart\u201d destan\u0131n\u0131n yerli yerine oturtulmas\u0131 ve d\u00fczenlenmesi, onun bilimsel bir temele kavu\u015fturulmas\u0131 i\u015fini \u00fcstlendi, destan\u0131n Ad\u0131gelere ait oldu\u011funu kan\u0131tlad\u0131.<\/p>\n<p>Ad\u0131ge Nart destan\u0131 1968 \u2013 1971 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda yedi cilt halinde yay\u0131mland\u0131. Ciltler birbirini izledi. Evinde yedi cilt olmayan bir Ad\u0131ge ailesi kalmam\u0131\u015f gibiydi. Bu son y\u0131llarda destan ciltleri bulunamaz olmu\u015ftu. Bu nedenle Enstit\u00fcm\u00fcz\u00fcn S\u00f6ylenti B\u00f6l\u00fcm\u00fc ciltleri yeniden yay\u0131mlad\u0131. Yay\u0131m i\u00e7in gerekli maddi deste\u011fi \u00fcnl\u00fc hay\u0131rsever ve bilim insan\u0131 \u015eEVMEN Hazret sa\u011flad\u0131. Bu nedenle kendisine te\u015fekk\u00fcr ediyor ve ona uzun bir \u00f6m\u00fcr diliyoruz.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-44356\" src=\"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/ULUSUN-GURUR-KAYNAGI-NARTLAR-c.png\" alt=\"\" width=\"574\" height=\"756\" srcset=\"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/ULUSUN-GURUR-KAYNAGI-NARTLAR-c.png 574w, https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/ULUSUN-GURUR-KAYNAGI-NARTLAR-c-228x300.png 228w\" sizes=\"(max-width: 574px) 100vw, 574px\" \/><\/p>\n<p><strong>&#8211; Bug\u00fcn destan konusunda kimler \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlar?<\/strong><\/p>\n<p>&#8211; Bug\u00fcn enstit\u00fcm\u00fcz\u00fcn \u201cS\u00f6ylenti B\u00f6l\u00fcm\u00fc\u201d Nart destan\u0131 konusunda \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. Konferans, kongre, sempozyum ve yuvarlak masa toplant\u0131lar\u0131 d\u00fczenliyoruz. Bizim d\u0131\u015f\u0131m\u0131zdaki bilim merkezlerinin d\u00fczenledikleri forumlara da kat\u0131l\u0131yoruz. Bilim insanlar\u0131m\u0131z onlarca makale yay\u0131mlad\u0131lar.<\/p>\n<p>Nart destan\u0131 konusunda en yo\u011fun \u00e7al\u0131\u015fma y\u00fcr\u00fcten ki\u015fi dilbilimleri doktoru, Nart bilimci KUYEKO Asfar\u2019d\u0131r. Asfar bu son y\u0131llarda Nart destan\u0131n\u0131 tan\u0131t\u0131c\u0131 bir\u00e7ok tv kanal\u0131nda konu\u015fmalar yapt\u0131. Radyo yay\u0131nlar\u0131na da kat\u0131l\u0131yor, onlarca makale de yay\u0131mlad\u0131. Monografik ara\u015ft\u0131rmalar yapt\u0131, bir doktora tezi de yazd\u0131 ve savundu.<\/p>\n<p><strong>&#8211; \u201cNartlar\u201d\u0131n toplum e\u011fitiminde ve ya\u015fam\u0131nda ne gibi bir rol\u00fc var?<\/strong><\/p>\n<p>&#8211; Ad\u0131ge Nart destan\u0131n\u0131n e\u011fitici bir anlam\u0131 var. Nart \u015fark\u0131lar\u0131, \u00f6yk\u00fcleri ve destan \u015fiirleri ki\u015fileri ger\u00e7ek\u00e7i, sayg\u0131l\u0131, merhametli ve yi\u011fit olmaya y\u00f6nlendiriyor ve o y\u00f6nde e\u011fitiyor.<\/p>\n<p><strong>&#8211; Nart destan\u0131 Ad\u0131gey\u2019in de\u011fi\u015fik okullar\u0131nda \u00f6\u011fretiliyor mu?<\/strong><\/p>\n<p>&#8211; Destan\u0131n Ad\u0131ge ya\u015fam\u0131nda sa\u011flam bir yerinin bulundu\u011funun kan\u0131tlar\u0131 ata s\u00f6zleri ve \u00f6zl\u00fc s\u00f6zlerdir; bunlar ilk, orta ve meslek okullar\u0131nda \u00f6\u011fretiliyor, \u00e7\u00fcnk\u00fc bunlar Ad\u0131ge dilinin ve s\u00f6zl\u00fc yarat\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n k\u00f6k\u00fc ve temelidir; Ad\u0131ge edebiyat\u0131 ve s\u00f6ylenti program\u0131 destan\u0131 da kaps\u0131yor, destan Ad\u0131ge \u00d6\u011fretmen Koleji ve Ad\u0131ge Devlet \u00dcniversitesi\u2019nde de \u00f6\u011fretiliyor.<\/p>\n<p>Enstit\u00fcm\u00fcz\u00fcn sayg\u0131de\u011fer \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131 HADE\u011eALE Asker, \u015eHALAHO Abu, THARKOHO Yunus ve di\u011ferleri orta \u00f6\u011frenim \u00f6\u011frencileri ile s\u0131k s\u0131k bulu\u015fur, \u201cNartlar\u0131n Ate\u015fi S\u00f6nmesin!\u201d festivalini d\u00fczenlerlerdi, bunun dilimizi, gelenek ve g\u00f6reneklerimizi ayakta tutma bak\u0131m\u0131ndan b\u00fcy\u00fck bir yarar\u0131 olurdu. Bu t\u00fcr etkinliklere \u00f6\u011frenciler ve \u00f6\u011fretmenler de aktif bir bi\u00e7imde kat\u0131l\u0131yor, anadilimizin sesi ortal\u0131kta \u00e7\u0131nl\u0131yordu. \u00d6\u011frenciler Nart \u00f6yk\u00fclerini, \u015fark\u0131lar\u0131 ve \u015fiirleri anlat\u0131yor ve okuyor, Nart kahramanlar\u0131n\u0131n resimlerini \u00e7iziyor, k\u00fc\u00e7\u00fck temsiller veriyorlard\u0131. Birinci gelen \u00f6\u011frencilere HADE\u011eALE Asker kendi paras\u0131yla ald\u0131\u011f\u0131 hediyeler veriyordu.<\/p>\n<p><strong>&#8211; Sizin b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcz Nart destan\u0131n\u0131 \u00f6\u011fretmek i\u00e7in ne gibi bir \u00e7al\u0131\u015fma yap\u0131yor?<\/strong><\/p>\n<p>&#8211; Bu son y\u0131llarda orta dereceli okullarla ili\u015fkilerimiz biraz gev\u015fedi, ancak gelecek \u00f6\u011fretim y\u0131l\u0131nda ortak \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 yeniden ba\u015flatma niyetindeyiz. Enstit\u00fcde d\u00fczenledi\u011fimiz de\u011fi\u015fik konulu bilimsel toplant\u0131lara, forumlara \u00f6\u011frencileri de \u00e7a\u011f\u0131r\u0131yoruz. Bir s\u00fcre \u00f6nce Ad\u0131ge Cumhuriyeti Gimnazyumu \u00fcst s\u0131n\u0131flar \u00f6\u011frencilerini konuk ettik, enstit\u00fcm\u00fcz\u00fcn \u00e7al\u0131\u015fma bi\u00e7imini onlara anlatt\u0131k. Sorular\u0131n\u0131 yan\u0131tlad\u0131k. \u00d6n\u00fcm\u00fczdeki d\u00f6nemde de birlikte \u00e7al\u0131\u015fmak istiyoruz.<\/p>\n<p><strong>&#8211; \u201cNartlar\u201d\u0131n 1\u2019nci cildinin yay\u0131nlan\u0131\u015f\u0131n\u0131n 55. y\u0131l\u0131n\u0131 nas\u0131l kar\u015f\u0131lamay\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorsunuz? <\/strong><\/p>\n<p>&#8211; Ad\u0131ge Nart destan\u0131n\u0131n ilk cildi ve destan\u0131n tamam\u0131n\u0131, Ad\u0131ge s\u00f6ylentilerini ve Nartlar\u0131 sevenlerle, toplumumuzla bildi\u011fimiz her \u015feyi payla\u015faca\u011f\u0131z, bu ama\u00e7la radyo ve tv yay\u0131nlar\u0131 d\u00fczenleyece\u011fiz.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>MAMIRIKO Nuriyet Ad&#305;ge mak, 22 Aral&#305;k 2023 &ldquo;Nartlar&rdquo; adl&#305; destan&#305;n ilk cildi bundan 55 y&#305;l &ouml;nce Aral&#305;k ay&#305; sonunda yay&#305;mlanm&#305;&#351;t&#305;. Buna ili&#351;kin olarak T. K&rsquo;era&#351;e adl&#305; Ad&#305;ge Cumhuriyeti Sosyal Bilimler Ara&#351;t&#305;rma Enstit&uuml;s&uuml; Folklor B&ouml;l&uuml;m&uuml; Ba&#351;kan&#305; &Ccedil;UYEKO Nefset ile bir g&ouml;r&uuml;&#351;me yapt&#305;k. &ndash; &ldquo;Nartlar&#305;n&rdquo; anlam&#305;, &ouml;nemi nedir, destan&#305;n k&ouml;k&uuml; nereye dayan&#305;yor, Nartlar&#305; yaratanlar kimlerdir? &ndash; &ldquo;Nartlar&rdquo;&#305;n [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_bbp_topic_count":0,"_bbp_reply_count":0,"_bbp_total_topic_count":0,"_bbp_total_reply_count":0,"_bbp_voice_count":0,"_bbp_anonymous_reply_count":0,"_bbp_topic_count_hidden":0,"_bbp_reply_count_hidden":0,"_bbp_forum_subforum_count":0,"ocean_post_layout":"","ocean_both_sidebars_style":"","ocean_both_sidebars_content_width":0,"ocean_both_sidebars_sidebars_width":0,"ocean_sidebar":"0","ocean_second_sidebar":"0","ocean_disable_margins":"enable","ocean_add_body_class":"","ocean_shortcode_before_top_bar":"","ocean_shortcode_after_top_bar":"","ocean_shortcode_before_header":"","ocean_shortcode_after_header":"","ocean_has_shortcode":"","ocean_shortcode_after_title":"","ocean_shortcode_before_footer_widgets":"","ocean_shortcode_after_footer_widgets":"","ocean_shortcode_before_footer_bottom":"","ocean_shortcode_after_footer_bottom":"","ocean_display_top_bar":"default","ocean_display_header":"default","ocean_header_style":"","ocean_center_header_left_menu":"0","ocean_custom_header_template":"0","ocean_custom_logo":0,"ocean_custom_retina_logo":0,"ocean_custom_logo_max_width":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_width":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_width":0,"ocean_custom_logo_max_height":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_height":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_height":0,"ocean_header_custom_menu":"0","ocean_menu_typo_font_family":"0","ocean_menu_typo_font_subset":"","ocean_menu_typo_font_size":0,"ocean_menu_typo_font_size_tablet":0,"ocean_menu_typo_font_size_mobile":0,"ocean_menu_typo_font_size_unit":"px","ocean_menu_typo_font_weight":"","ocean_menu_typo_font_weight_tablet":"","ocean_menu_typo_font_weight_mobile":"","ocean_menu_typo_transform":"","ocean_menu_typo_transform_tablet":"","ocean_menu_typo_transform_mobile":"","ocean_menu_typo_line_height":0,"ocean_menu_typo_line_height_tablet":0,"ocean_menu_typo_line_height_mobile":0,"ocean_menu_typo_line_height_unit":"","ocean_menu_typo_spacing":0,"ocean_menu_typo_spacing_tablet":0,"ocean_menu_typo_spacing_mobile":0,"ocean_menu_typo_spacing_unit":"","ocean_menu_link_color":"","ocean_menu_link_color_hover":"","ocean_menu_link_color_active":"","ocean_menu_link_background":"","ocean_menu_link_hover_background":"","ocean_menu_link_active_background":"","ocean_menu_social_links_bg":"","ocean_menu_social_hover_links_bg":"","ocean_menu_social_links_color":"","ocean_menu_social_hover_links_color":"","ocean_disable_title":"default","ocean_disable_heading":"default","ocean_post_title":"","ocean_post_subheading":"","ocean_post_title_style":"","ocean_post_title_background_color":"","ocean_post_title_background":0,"ocean_post_title_bg_image_position":"","ocean_post_title_bg_image_attachment":"","ocean_post_title_bg_image_repeat":"","ocean_post_title_bg_image_size":"","ocean_post_title_height":0,"ocean_post_title_bg_overlay":0.5,"ocean_post_title_bg_overlay_color":"","ocean_disable_breadcrumbs":"default","ocean_breadcrumbs_color":"","ocean_breadcrumbs_separator_color":"","ocean_breadcrumbs_links_color":"","ocean_breadcrumbs_links_hover_color":"","ocean_display_footer_widgets":"default","ocean_display_footer_bottom":"default","ocean_custom_footer_template":"0","ocean_post_oembed":"","ocean_post_self_hosted_media":"","ocean_post_video_embed":"","ocean_link_format":"","ocean_link_format_target":"self","ocean_quote_format":"","ocean_quote_format_link":"post","ocean_gallery_link_images":"on","ocean_gallery_id":[],"footnotes":""},"categories":[31],"tags":[],"class_list":["post-44353","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-edebiyat-genel-konular","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/44353","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=44353"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/44353\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":44357,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/44353\/revisions\/44357"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=44353"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=44353"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=44353"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}