{"id":48312,"date":"2026-05-18T21:34:20","date_gmt":"2026-05-18T18:34:20","guid":{"rendered":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/?p=48312"},"modified":"2026-05-18T21:34:20","modified_gmt":"2026-05-18T18:34:20","slug":"yitirmekte-oldugumuz-sey","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/yitirmekte-oldugumuz-sey\/","title":{"rendered":"Y\u0130T\u0130RMEKTE OLDU\u011eUMUZ \u015eEY"},"content":{"rendered":"<p><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-48313\" src=\"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/YITIRMEKTE-OLDUGUMUZ-SEY-b.png\" alt=\"\" width=\"571\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/YITIRMEKTE-OLDUGUMUZ-SEY-b.png 571w, https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/YITIRMEKTE-OLDUGUMUZ-SEY-b-300x158.png 300w\" sizes=\"(max-width: 571px) 100vw, 571px\" \/><\/p>\n<p><strong>Dr. ME\u015eFE\u015e&#8217;\u00dc Necdet Hatam<br \/>\n<\/strong><\/p>\n<p>07.01.2006<\/p>\n<blockquote><p><strong>Ulusal sorunlar\u0131n\u0131\u00a0 insan haklar\u0131na de\u011fer veren \u00d6zg\u00fcr\u00a0 d\u00fcnyan\u0131n (!) deste\u011fi ile \u00e7\u00f6zebileceklerini terenn\u00fcm edip duranlara, y\u0131llar \u00f6nce payla\u015ft\u0131\u011f\u0131m bir yaz\u0131y\u0131 yeniden sunuyorum.<\/strong><\/p>\n<p><strong>Kahraman\u0131m\u0131z konuyu bug\u00fcnlerde irdeleseydi e\u011fer, daha ne ger\u00e7ekleri dile getirirdi kimbilir\u2026\u00a0 <\/strong><\/p>\n<p><strong>\u201cTerenn\u00fcm\u201d diyorum \u00e7\u00fcnk\u00fc dili ile k\u00fclt\u00fcr\u00fc ile gelece\u011fe kalmak gibi bir dertleri olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 biliyorum. Var diyenler varsa diledikleri platfotmda konunun \u201cnede nas\u0131l\u0131n\u0131\u201d tart\u0131\u015fmaya haz\u0131r\u0131m.<\/strong><\/p><\/blockquote>\n<p>D\u00fcn bir ileti, \u00e7ok sevdi\u011fim bir arkada\u015f\u0131mdan bir yaz\u0131 ald\u0131m. 2005 Nobel Edebiyat \u00d6d\u00fcl\u00fc&#8217;n\u00fc kazanan, \u00f6d\u00fcl t\u00f6renine kat\u0131lmayan Harold Pinter\u2019in, g\u00f6r\u00fcnt\u00fcl\u00fc olarak kaydederek g\u00f6nderdi\u011fi ve Yal\u00e7\u0131n Yusufo\u011flu taraf\u0131ndan yap\u0131lm\u0131\u015f \u00e7evirisi.<\/p>\n<p>Yaz\u0131 beni \u00e7ok etkiledi. Daha \u00f6nceki bir yaz\u0131mda vurgulad\u0131\u011f\u0131m, \u201ckendi \u00e7\u0131karlar\u0131na \u00f6ncelik vermeden safiyane insan haklar\u0131 savunucusu \u00fclke olmad\u0131\u011f\u0131, uluslar aras\u0131 organizasyonlar\u0131n da \u00f6rg\u00fct\u00fc destekleyen g\u00fc\u00e7l\u00fc \u00fclkeler do\u011frultusunda kararlar ald\u0131klar\u0131\u201d g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc peki\u015ftirdi. Uzun olmakla birlikte yaz\u0131n\u0131n, yararl\u0131 oldu\u011fu ve anlat\u0131lan ABD\u2019nin Kafkasya ya da d\u00fcnyan\u0131n bir ba\u015fka y\u00f6resinde demokrasi savunucusu, insan haklar\u0131 savunucusu kesilmesinin bir kara mizah oldu\u011fu, Kafkasya\u2019daki sorunlar\u0131 d\u0131\u015f destekli g\u00fc\u00e7lerin de\u011fil i\u00e7 dinamiklerin \u00e7\u00f6zebilece\u011fi g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc g\u00fc\u00e7lendirdi\u011fi konular\u0131nda bana kat\u0131laca\u011f\u0131n\u0131z\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum.<\/p>\n<p>D\u00fcnyan\u0131n bir \u00e7ok y\u00f6resindeki olaylara \u0131\u015f\u0131k tutan ve beni \u00e7ok etkileyen yaz\u0131y\u0131, Kafkasya\u2019daki olaylar\u0131 da daha bir derinlemesine anlamam\u0131za yard\u0131mc\u0131 olaca\u011f\u0131 umudu, \u00a0\u00e7evirmeninin izni ile ve katk\u0131da bulunanlara te\u015fekk\u00fcr\u00fc unutmadan \u00a0k\u00f6\u015feme al\u0131yorum.<\/p>\n<p><strong>Sanat, ger\u00e7ek ve siyaset<br \/>\n<\/strong><br \/>\nGer\u00e7ek ile ger\u00e7ek olmayan ya da hakiki ile sahte \u00a0aras\u0131nda kesin ay\u0131r\u0131mlar yoktur. Bir \u015feyin hakiki veya sahte olmas\u0131 mutlaka gerekmez, o \u015fey hem hakiki\u00a0hem sahte olabilir. \u00a0Bu iddialar\u0131m\u0131n ge\u00e7erli oldu\u011fu ve ger\u00e7e\u011fi sanat yoluyla ke\u015ffetmeye uygulanabilece\u011fi kan\u0131s\u0131nday\u0131m. Bu nedenle, onlar\u0131 bir yazar olarak\u00a0savunurum\u00a0ama bir yurtta\u015f olarak savunamam. Yurtta\u015f\u00a0olarak ne ger\u00e7ektir ne de\u011fildir sorgulamak zorunday\u0131m.<\/p>\n<p>Tiyatro sanat\u0131nda hakikatin anla\u015f\u0131lmas\u0131 daima zordur. Onu hi\u00e7bir zaman kolay ke\u015ffedemezsiniz, ama ister istemez arars\u0131n\u0131z. (Yazar tiyatroda ger\u00e7ek d\u0131\u015f\u0131l\u0131k kapsam\u0131nda kendi piyeslerinden \u00f6rnekler veriyor.)<\/p>\n<p>Siyaset\u00e7ilerin kulland\u0131\u011f\u0131 dil bu alanda verdi\u011fimiz \u00f6rneklerin hi\u00e7 birisine girmez, \u00e7\u00fcnk\u00fc, g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz kadar\u0131yla politikac\u0131lar\u0131n \u00e7o\u011fu ger\u00e7ekle ilgilenmez, iktidarla ve o iktidar\u0131 korumakla ilgilenir. O iktidar\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmek i\u00e7in halk\u0131n hakikatten, hatta bizzat kendi hayatlar\u0131na ait hakikatlerden yoksun b\u0131rak\u0131lmas\u0131 \u00f6zellikle \u00f6nem ta\u015f\u0131r. \u015eu durumda etraf\u0131m\u0131z \u00e7epe\u00e7evre yalanlarla \u00e7evrilmi\u015ftir ve biz yalanla beslenmekteyiz. Buradaki herkes gayet iyi biliyor ki, Irak&#8217;\u0131n i\u015fgal edilmesinin mazereti Saddam H\u00fcseyin\u2019in son derece tehlikeli kitle imha silahlar\u0131 kitlesine sahip oldu\u011fu, bunlardan baz\u0131lar\u0131n\u0131n 45 dakika i\u00e7inde ate\u015flenebilecekleri ve korkun\u00e7 y\u0131k\u0131mlara yol a\u00e7abilecekleri \u015feklindeydi. Bize bunun ger\u00e7ek oldu\u011fu s\u00f6ylendi ama de\u011fildi. Irak&#8217;\u0131n El Kaide&#8217;yle ve 11 Eyl\u00fcl 2001 sald\u0131r\u0131lar\u0131yla ili\u015fkili oldu\u011fu dile getirildi. \u00a0Bunun da ger\u00e7ek oldu\u011fu s\u00f6ylendi. \u00a0Ancak de\u011fildi. Irak\u2019\u0131n d\u00fcnya g\u00fcvenli\u011fini tehdit etti\u011fi s\u00f6ylendi. O da do\u011fru de\u011fildi.<\/p>\n<p><strong>Ger\u00e7ek denilen \u015fey<br \/>\n<\/strong><br \/>\nBu konuda ger\u00e7ek tamamen ba\u015fka bir \u015feydir. <strong>Ger\u00e7ek denilen \u015fey ABD\u2019nin d\u00fcnyadaki kendi rol\u00fcnden ne anlad\u0131\u011f\u0131 ve onu nas\u0131l ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fidir. <\/strong>G\u00fcn\u00fcm\u00fcze gelmeden \u00f6nce yak\u0131n ge\u00e7mi\u015fe bir g\u00f6z atmak ve Amerika Birle\u015fik Devletleri\u2019nin \u0130kinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 bitiminden bu yana izledi\u011fi d\u0131\u015f politikaya de\u011finmek istiyorum. O d\u00f6neme ait ger\u00e7eklere parmak basmak i\u00e7in bunu yapmak zorunda oldu\u011fumu hissetti\u011fimden, biraz zaman\u0131n\u0131z\u0131 alaca\u011f\u0131m.<\/p>\n<p>Herkes sava\u015f sonras\u0131 d\u00f6nemde Sovyetler Birli\u011finde ve Do\u011fu Avrupa\u2019da ne oldu\u011funu biliyor: O d\u00f6neme ait vah\u015fet, yayg\u0131n \u00e7irkinlikler ve ba\u011f\u0131ms\u0131z d\u00fc\u015f\u00fcncenin ac\u0131mas\u0131zca bast\u0131r\u0131lmas\u0131 yeterince belgelendi, do\u011fruland\u0131. Gel gelelim, ayn\u0131 d\u00f6nem i\u00e7inde ABD\u2019nin i\u015fledi\u011fi su\u00e7lar sadece y\u00fczeysel olarak not edildi, do\u011fru d\u00fcr\u00fcst belgelenmedi ve su\u00e7 olarak tan\u0131mlanmad\u0131. Mevcut ko\u015fullarda bunlar\u0131n \u00fczerinde durmak gerekti\u011fine inan\u0131yorum.<br \/>\nSovyetler Birli\u011fi\u2019nin varl\u0131\u011f\u0131 nedeniyle bir \u00f6l\u00e7\u00fcde k\u0131s\u0131tlanm\u0131\u015f olmakla birlikte, ABD gene de her istedi\u011fini yapabilmi\u015fti. Bununla birlikte, h\u00fck\u00fcmran bir devletin topraklar\u0131n\u0131n do\u011frudan do\u011fruya istila edilmesi ABD\u2019nin \u00f6ncelikli tercihi de\u011fildi. ABD evvel emirde d\u00fc\u015f\u00fck yo\u011funluklu \u00e7at\u0131\u015fmay\u0131 ye\u011flerdi. D\u00fc\u015f\u00fck yo\u011funluklu \u00e7at\u0131\u015fma demek do\u011frudan sava\u015fta att\u0131\u011f\u0131n\u0131z bombayla insanlar\u0131 toplu halde \u00f6ld\u00fcr\u00fcrken, onun yerine, ayn\u0131 miktardaki insan\u0131 yava\u015f\u00a0yava\u015f \u00f6ld\u00fcrmek demektir. O \u00fclkeye ta kalbinden hastal\u0131k bula\u015ft\u0131rmak ve i\u00e7in, i\u00e7in ilerlemesini, sonunda kangrene d\u00f6n\u00fc\u015fmesini beklemektir. \u00dclke halk\u0131na\u00a0bir kez boyun e\u011fdirildi mi veya halk ayn\u0131 \u015fey olan\u00a0\u00f6l\u00fcmc\u00fcl bir yenilgiye u\u011frat\u0131ld\u0131 m\u0131; art\u0131k sizin dostlar\u0131n\u0131z, askerler\u00a0ve b\u00fcy\u00fck \u015firketler rahat, rahat iktidarda oturabilirler, siz de kameralar\u0131n \u00f6n\u00fcne ge\u00e7ip demokrasinin\u00a0galip geldi\u011fini s\u00f6yleyebilirsiniz. ABD\u2019nin \u0130kinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 sonras\u0131ndaki yayg\u0131n politikas\u0131 i\u015fte b\u00f6yleydi.<\/p>\n<p><strong>Nikaragua&#8217;da ya\u015fanan trajedi<br \/>\n<\/strong><br \/>\nNikaragua\u2019da ya\u015fanan trajedi bu dedi\u011fimin hayli tipik bir \u00f6rne\u011fidir. ABD\u2019nin d\u00fcnyada o zamanki ve \u015fimdiki rol\u00fcn\u00fc g\u00f6stermek i\u00e7in bu \u00f6rne\u011fi anmak istiyorum. \u00a0(Pinter bu b\u00f6l\u00fcmde Nikaragua delegasyonunun bir \u00fcyesi olarak ABD heyetiyle yapt\u0131klar\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fmeye dair bir an\u0131s\u0131n\u0131 anlat\u0131yor.) ABD ac\u0131mas\u0131z Somoza diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc 40 y\u0131ldan fazla s\u00fcreyle destekledi.<\/p>\n<p>Nikaragua halk\u0131 Sandinistalar\u0131n liderli\u011finde 1979\u2019da bu \u00a0rejimi y\u0131kt\u0131 ve e\u015fsiz bir \u00a0halk devrimini ger\u00e7ekle\u015ftirdi. Sandinistalar elbette m\u00fckemmel de\u011fillerdi,\u00a0kibirliydiler ve siyasi anlay\u0131\u015flar\u0131nda bir\u00e7ok \u00e7eli\u015fkili \u00f6\u011feyi bar\u0131nd\u0131r\u0131yorlard\u0131. Ama zekiydiler, ak\u0131ll\u0131yd\u0131lar ve uygard\u0131lar. \u0130stikrarl\u0131, d\u00fcr\u00fcst ve \u00e7o\u011fulcu bir toplum olu\u015fturmak istiyorlard\u0131. \u00d6l\u00fcm cezas\u0131 kald\u0131r\u0131ld\u0131. Yoksulluk i\u00e7indeki y\u00fcz inlerce k\u00f6yl\u00fc \u00f6l\u00fcmden kurtar\u0131l\u0131p hayata kazan\u0131ld\u0131. 100 bin aile toprakland\u0131r\u0131ld\u0131. \u0130ki bin okul in\u015fa edildi.<\/p>\n<p>Olduk\u00e7a \u00f6nemli bir okuma-yazma seferberli\u011fi y\u00fcr\u00fct\u00fcld\u00fc, okuma-yazma bilmeyenlerin oran\u0131 yedide bire d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcld\u00fc. Paras\u0131z e\u011fitim ve paras\u0131z sa\u011fl\u0131k hizmetleri ger\u00e7ekle\u015ftirildi. \u00a0\u00c7ocuk \u00f6l\u00fcmleri \u00fc\u00e7te bir azalt\u0131ld\u0131. \u00c7ocuk felcinin k\u00f6k\u00fc kaz\u0131nd\u0131. \u00a0ABD b\u00fct\u00fcn bu ba\u015far\u0131lar\u0131 Marksist-Leninist b\u00f6l\u00fcc\u00fcl\u00fck olarak niteledi. ABD h\u00fck\u00fcmetine g\u00f6re orada tehlikeli bir \u00f6rnek sergileniyordu. Nikaragua\u2019da sosyal ve ekonomik adaletin kurulmas\u0131na izin verildi\u011fi, sa\u011fl\u0131k ve e\u011fitim hizmetleri d\u00fczeyinin y\u00fckselmesine g\u00f6z yumuldu\u011fu, sosyal birlik ve ulusal onur y\u00fckseldi\u011fi takdirde kom\u015fu \u00fclkeler ayn\u0131 sorular\u0131 sormak isteyecek, ayn\u0131 \u015feyi yapmaya kalkacaklard\u0131. \u00d6te yandan, \u00fclkede stat\u00fckonun korunmas\u0131 i\u00e7in y\u00f6netime kar\u015f\u0131 \u015fiddetli bir kar\u015f\u0131 koyu\u015f da s\u00f6z konusuydu. \u00a0Demin d\u00f6rt bir yan\u0131m\u0131zdan \u00e7epe\u00e7evre yalanlarla ku\u015fat\u0131lm\u0131\u015f oldu\u011fumuzu s\u00f6ylemi\u015ftim, ABD Ba\u015fkan\u0131 Reagan Nikaragua\u2019y\u0131 totaliter bir zindan diye niteliyordu. Bu s\u00f6z medya ve Britanya h\u00fck\u00fcmeti taraf\u0131ndan\u00a0isabetli ve hakl\u0131 bir tan\u0131mlama olarak benimsenmekteydi.<\/p>\n<p>Ancak, Sandinista h\u00fck\u00fcmetinde \u00f6l\u00fcm mangalar\u0131na dair hi\u00e7bir emare yoktu. \u0130\u015fkence yoktu. Sistemli veya resmi bir askeri k\u00f6t\u00fc muamele yoktu. Nikaragua\u2019da rahip \u00f6ld\u00fcrmemi\u015fti. Tersine, ikisi Cizvit biri de Maryknoll misyonerlerinden olmak \u00fczere \u00fc\u00e7 din adam\u0131 kabinede yer almaktayd\u0131.<\/p>\n<p>Do\u011frusu istenirse, as\u0131l totaliter zindan kom\u015fu El Salvador ve Guatemala\u2019dayd\u0131. ABD Guatemala\u2019da\u00a01954\u2019te se\u00e7imle i\u015fba\u015f\u0131na gelen h\u00fck\u00fcmeti devirmi\u015f e kurulan askeri diktat\u00f6rl\u00fck alt\u0131nda 200.000 insan \u00f6ld\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fc. ABD\u2019de Georgia\u2019daki Fort Benin askeri \u00fcss\u00fcnde e\u011fitilmi\u015f Alcati Alay\u0131&#8217;n\u0131n bir taburu 1989&#8217;da San Salvador\u2019da Orta Amerika \u00dcniversitesi&#8217;nde d\u00fcnyaca tan\u0131nm\u0131\u015f alt\u0131 Cizvit rahibini \u00f6ld\u00fcrd\u00fc.<\/p>\n<p>Son derece y\u00fcrekli bir insan olmakla tan\u0131nan Ba\u015fpiskopos Romero ayin s\u0131ras\u0131nda suikasta\u00a0kurban gitti. Tahminen 75 bin ki\u015fi \u00f6ld\u00fcr\u00fcld\u00fc. Bu insanlar ni\u00e7in \u00f6ld\u00fcr\u00fcld\u00fcler? \u00a0\u00d6ld\u00fcr\u00fcld\u00fcler, \u00e7\u00fcnk\u00fc daha iyi bir ya\u015fam\u0131n m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funa ve bunu ba\u015farabileceklerine inanm\u0131\u015flard\u0131. Bu inan\u00e7lar\u0131 y\u00fcz\u00fcnden kom\u00fcnist addedildiler. \u00d6ld\u00fcr\u00fcld\u00fcler, \u00e7\u00fcnk\u00fc stat\u00fckoyu, al\u0131n yaz\u0131s\u0131 gibi do\u011fumla ba\u015flayan s\u0131n\u0131rs\u0131z yoksullu\u011fu, hastal\u0131\u011f\u0131, \u00e7\u00fcr\u00fcmeyi ve bask\u0131y\u0131 sorgulamaya cesaret etmi\u015flerdi. ABD Sandinista h\u00fck\u00fcmetini en sonunda devirdi. \u00a0Bir hayli direni\u015fle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131ysa da b\u00fcy\u00fck ekonomik badirelere ve 30 bin insan\u0131n ya\u015fam\u0131na mal olduysa da\u00a0\u00f6n\u00fcnde sonunda Nikaragua halk\u0131n\u0131n ruhunu esir alabildi. \u00a0Halk yeniden yorgun d\u00fc\u015ft\u00fc, yoksullu\u011fun pen\u00e7esine d\u00fc\u015ft\u00fc. Kumarhaneler \u00fclkeye geri d\u00f6nd\u00fcler. Paras\u0131z sa\u011fl\u0131k, paras\u0131z e\u011fitim sona erdi. B\u00fcy\u00fck sermaye intikam duygusu i\u00e7inde<br \/>\ntekrar\u00a0geldi.<\/p>\n<p>Demokrasi yeniden egemen olmu\u015ftu. Ne var ki, bu politika<br \/>\nOrta Amerika\u2019yla s\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011fildir. T\u00fcm d\u00fcnyada uygulanmaktad\u0131r. Sonu gelmeyen bir politikad\u0131r ve sanki hi\u00e7bir \u015fey olmam\u0131\u015fm\u0131\u015f gibi y\u00fcr\u00fct\u00fclmektedir. ABD \u0130kinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131n\u0131n sonunda ve sonras\u0131nda hemen her sa\u011fc\u0131 askeri diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc desteklemi\u015ftir. Endonezya, Yunanistan, Uruguay, Brezilya, Paraguay, Haiti, Filipinler, Guatemala, \u00a0El Salvador ve tabi ki \u015eili.<\/p>\n<p>ABD\u2019nin 1973\u2019de \u015eili\u2019de yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 deh\u015fet hi\u00e7bir zaman aklanamaz ve asla mazur g\u00f6r\u00fclemez. Bu \u00fclkelerde y\u00fcz binlerce insan \u00f6lm\u00fc\u015ft\u00fcr. Ancak ger\u00e7ekten \u00f6lm\u00fc\u015fler midir? Bunlardan ABD d\u0131\u015f politikas\u0131 m\u0131 sorumludur? Bu sorunun yan\u0131t\u0131: Evet o \u00f6l\u00fcmler vuku bulmu\u015ftur ve sorumlusu ABD d\u0131\u015f politikas\u0131d\u0131r. Ancak siz bundan habersizsinizdir. Sanki onlar hi\u00e7 olmam\u0131\u015ft\u0131r. Sanki hi\u00e7bir \u015fey olmam\u0131\u015ft\u0131r. Onlar\u0131n hapsi vuku\u00a0buldu\u011fu halde, adeta hi\u00e7 vuku bulmam\u0131\u015flar gibidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc kimse bunlara\u00a0ald\u0131rmam\u0131\u015ft\u0131r. Onlar kimseyi ilgilendirmemi\u015ftir. ABD\u2019nin su\u00e7lar\u0131 sistematik, s\u00fcrekli, ahl\u00e2ks\u0131zca ve ac\u0131mas\u0131zca olmu\u015ftur, fakat pek az kimse onlardan\u00a0s\u00f6z etmi\u015ftir. Teslim etmelisiniz ki, ABD &#8216;klinik vaka&#8217; denilecek \u00f6l\u00e7ekte bir g\u00fcc\u00fc d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda kullana gelmi\u015f ve bunu yaparken<br \/>\nde alay edercesine evrensel \u00e7\u0131karlar i\u00e7in g\u00fc\u00e7 kulland\u0131\u011f\u0131n\u0131 ileri s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr. Bu, parlak, zekice ve hayli ba\u015far\u0131l\u0131 bir hipnoz halidir.<\/p>\n<p>Sizi temin ederim ki, \u015fu s\u0131ralarda ABD en b\u00fcy\u00fck g\u00f6vde g\u00f6sterisi i\u00e7indedir. Zalim, ald\u0131rmaz, tehditk\u00e2r ve ac\u0131mas\u0131zd\u0131r, ama \u00f6yle oldu\u011fu kadar ayn\u0131 zamanda\u00a0\u00e7ok zekidir de. T\u0131pk\u0131 bir sat\u0131c\u0131 gibi sat\u0131lacak\u00a0en iyi mal\u0131n\u0131, kendisine\u00a0d\u00f6n\u00fck sevgisini pazarlar. Kazanan daima kendisidir. \u00a0B\u00fct\u00fcn ABD ba\u015fkanlar\u0131n\u0131\u00a0dinleyin,\u00a0televizyon konu\u015fmalar\u0131nda Amerikan halk\u0131 derler ve \u00f6rne\u011fin \u015f\u00f6yle konu\u015furlar: Amerikan halk\u0131na diyorum ki, \u015fimdi dua etmenin ve Amerikan halk\u0131n\u0131n haklar\u0131n\u0131 savunman\u0131n zaman\u0131d\u0131r ve Amerikan halk\u0131ndan ba\u015fkanlar\u0131n\u0131 Amerikan halk\u0131 ad\u0131na yapaca\u011f\u0131 i\u015flerde desteklemelerini istiyorum. Bu parlak bir hiledir. Burada dil d\u00fc\u015f\u00fcnceyi d\u0131\u015far\u0131da tutmak i\u00e7in\u00a0kullan\u0131lmaktad\u0131r. &#8220;Amerikan halk\u0131&#8221; s\u00f6z\u00fc yaslan\u0131lacak kocaman bir g\u00fcvence yast\u0131\u011f\u0131 gibi kullan\u0131lmaktad\u0131r. Hi\u00e7 d\u00fc\u015f\u00fcnmeniz gerekmiyor. Geriye yaslan\u0131p bu yast\u0131\u011fa dayan\u0131n, yeter. S\u0131rt\u0131n\u0131z\u0131 yaslad\u0131\u011f\u0131n\u0131z bu yast\u0131k her\u00a0ne kadar zek\u00e2n\u0131z\u0131 k\u00f6reltecek ve ele\u015ftirme yetinizi al\u0131p g\u00f6t\u00fcrecekse de ne\u00a0beis, yast\u0131\u011f\u0131n\u0131z rahat ya, siz ona bak\u0131n. Tabi, bu dediklerim \u00fclkede yoksulluk s\u0131n\u0131r\u0131n\u0131n alt\u0131nda ya\u015fayan 40 milyon ki\u015fiye \u00f6zg\u00fc de\u011fil, ABD\u2019nin d\u00f6rt bir \u00a0yan\u0131na yay\u0131lm\u0131\u015f Gulag hapishanelerinde ikamet eden 2 milyon erke\u011fe ve kad\u0131na \u00a0dair hi\u00e7<br \/>\nde\u011fil.<\/p>\n<p><strong>ABD art\u0131k d\u00fc\u015f\u00fck yo\u011funluklu \u00e7at\u0131\u015fmayla\u00a0ilgilenmiyor. Gizli kapakl\u0131 davranmak ya da hatta hileye ba\u015fvurmak gere\u011fini de duymuyor. Kartlar\u0131n\u0131 masaya a\u00e7\u0131k a\u00e7\u0131k ve korkusuzca seriyor. Ne Birle\u015fmi\u015f Milletler\u2019e ne uluslararas\u0131 hukuka ald\u0131r\u0131yor ne de kendisine kar\u015f\u0131 yap\u0131lan ele\u015ftirilere kulak veriyor, \u00f6yle yapmay\u0131 bir g\u00fc\u00e7s\u00fczl\u00fck say\u0131yor ve yersiz buluyor.<\/strong> K\u00fc\u00e7\u00fck kuzusu, patetik ve miskin B\u00fcy\u00fck Britanya\u2019n\u0131n meleye meleye pe\u015finden gelmesi ona yetiyor. Bizim ahlaki duyarl\u0131l\u0131\u011f\u0131m\u0131za ne oldu? Yoksa \u00f6yle bir \u015feyimiz hi\u00e7 olmad\u0131 m\u0131? Bu s\u00f6zc\u00fcklerin anlam\u0131n\u0131 acaba biliyor muyuz?<\/p>\n<p>Bu\u00a0s\u00f6zc\u00fcklerin \u015fimdilerde \u00e7ok nadiren kullan\u0131lan vicdan kelimesiyle bir ili\u015fkisi var m\u0131? O vicdan ki, sadece\u00a0kendi davran\u0131\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n sorumlulu\u011funu de\u011fil, ayn\u0131 zamanda ba\u015fkalar\u0131n\u0131n yapt\u0131klar\u0131 ama bizim de payla\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z sorumlulu\u011fu temsil etmektedir. Bunlar\u0131n hepsi \u00f6ld\u00fc m\u00fc?<\/p>\n<p>Guantanamo K\u00f6rfezi\u2019ne bak\u0131n\u0131z. Orada y\u00fczlerce insan \u00fc\u00e7 y\u0131ld\u0131r sorgusuz sualsiz tutuluyor. Hi\u00e7bir hukuki temsil hakk\u0131na sahip olmad\u0131klar\u0131na ve bug\u00fcne\u00a0de\u011fin duru\u015fmaya da \u00e7\u0131kar\u0131lmad\u0131klar\u0131na g\u00f6re,\u00a0teknik bak\u0131mdan ebediyen g\u00f6zalt\u0131nda kalacaklar demektir. Bu durum t\u00fcm\u00fcyle gayri\u00a0me\u015frudur ve Cenevre Konvansiyonu&#8217;nun ihlali demektir. Gel gelelim, &#8220;uluslararas\u0131 camia&#8221; denilen \u015fey bu kanunsuzlu\u011fa sadece g\u00f6z yummakla kalm\u0131yor, o durumu akl\u0131na bile\u00a0getirmiyor. Su\u00e7 kendisini &#8220;h\u00fcr d\u00fcnyan\u0131n \u00f6nderi&#8221; diye tan\u0131tan bir \u00fclke taraf\u0131ndan i\u015flenmektedir.<\/p>\n<p><strong>Guantanamo k\u00f6rfezi sakinleri<\/strong><\/p>\n<p>Sahi, Guantanamo K\u00f6rfezi\u2019nin sakinlerini hi\u00e7 \u00a0\u00a0akl\u0131m\u0131za getirdi\u011fimiz oluyor mu? Medya oradaki insanlar i\u00e7in ne diyor? Ayda y\u0131lda bir alt\u0131nc\u0131 sayfan\u0131n bir k\u00f6\u015fesinde \u00fc\u00e7 be\u015f sat\u0131rla onlardan s\u00f6z ediliyor. Onlar sanki bir &#8216;no man&#8217;s \u00a0land&#8217; dedi\u011fimiz s\u0131n\u0131rlar d\u0131\u015f\u0131 yere g\u00f6t\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015flerdir ve bu gidi\u015fle belki de asla geriye d\u00f6nmeyeceklerdir. Hali haz\u0131rda bu\u00a0insanlar\u0131n \u00e7o\u011fu a\u00e7l\u0131k grevindeler,\u00a0kendilerine zorla g\u0131da veriliyor, aralar\u0131nda Britanya oturumlu olanlar da \u00a0var. S\u00f6z\u00fcn\u00fc etti\u011fimiz zorla g\u0131da verme i\u015fleminde hi\u00e7bir yumu\u015fakl\u0131k bulunmamakta, hi\u00e7bir a\u011fr\u0131 kesici veya anestezik madde kullan\u0131lmamakta, burnunuza ve bo\u011faz\u0131n\u0131za t\u00fcpleri kabaca sokuyorlar. Siz de kan\u00a0kusuyorsunuz. Bu bir i\u015fkencedir. B\u00f6yle bir durum kar\u015f\u0131s\u0131nda Britanya D\u0131\u015fi\u015fleri Bakan\u0131 ne demi\u015ftir? Hi\u00e7. Britanya Ba\u015fbakan\u0131 ne s\u00f6ylemi\u015ftir? Gene hi\u00e7? Neden? \u00c7\u00fcnk\u00fc, ABD &#8220;Guantanamo\u2019daki tutumumuzu ele\u015ftirmek bize kar\u015f\u0131 hi\u00e7 de dostane olmayan bir davran\u0131\u015ft\u0131r. Ya bizimle berabersiniz veya bize kar\u015f\u0131s\u0131n\u0131z&#8221; demi\u015ftir. Blair de sesini kesmi\u015ftir. Irak\u2019\u0131n\u00a0i\u015fgali bir haydutluk\u00a0fiilidir, uluslararas\u0131 hukuk kavram\u0131n\u0131 hi\u00e7e sayan apa\u00e7\u0131k bir devlet ter\u00f6rizmidir. \u0130stila, yalan \u00fcst\u00fcne yalan s\u00f6yleyerek, medyay\u0131 ve dolay\u0131s\u0131yla\u00a0kamuoyunu maniple ederek ba\u015fvurulan keyfi bir askeri harekatt\u0131r, Orta Do\u011fu&#8217;da ABD\u2019nin askeri ve ekonomik hakimiyetini peki\u015ftirmeyi ama\u00e7lamaktad\u0131r, di\u011fer b\u00fct\u00fcn bahaneler iflas\u00a0ettikten sonra insanlarla\u00a0alay\u00a0edercesine \u00f6zg\u00fcrl\u00fck masal\u0131na sar\u0131lm\u0131\u015flard\u0131r. Bu harekat binlerce ve binlerce insan\u0131n hayat\u0131na mal olan mutlak bir askeri zor\u00a0kullan\u0131m\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Biz Irak halk\u0131na\u00a0i\u015fkence getirdik, bombalar, hafifletilmi\u015f uranyum, haddi hesab\u0131 olmayan\u00a0rasgele \u00f6ld\u00fcrmeler, sefalet, \u00e7\u00fcr\u00fcme ve \u00f6l\u00fcm getirdik, b\u00fct\u00fcn bu \u00a0yap\u0131lanlar\u0131n \u00a0ad\u0131n\u0131 da &#8220;Orta Do\u011fu\u2019ya \u00f6zg\u00fcrl\u00fck ve demokrasi \u00a0getirmek&#8221; \u00a0koyduk.<\/p>\n<p><strong>Sava\u015f su\u00e7lusu ilan edilmek i\u00e7in daha ne kadar\u00a0\u00f6ld\u00fcrmeniz gerek?<\/strong><\/p>\n<p>Kitlelerin katili ve sava\u015f su\u00e7lusu ilan\u00a0edilmeniz i\u00e7in daha ne kadar insan\u00a0\u00f6ld\u00fcrmeniz gerekir? Y\u00fcz bin mi? Bana kal\u0131rsa bu miktardan fazla insan \u00f6ld\u00fcrd\u00fcn\u00fcz. \u00d6yleyse, Bush ve Blair Uluslararas\u0131 Ceza Mahkemesi&#8217;ne \u00e7\u0131kar\u0131lmal\u0131d\u0131rlar. Bush ak\u0131ll\u0131 davranm\u0131\u015f ve Uluslararas\u0131 Ceza Mahkemesi S\u00f6zle\u015fmesi&#8217;ni imzalamam\u0131\u015ft\u0131r. Eskaza herhangi\u00a0bir ABD\u2019li asker ya da politikac\u0131 bu mahkemeye sevk edilecek olsa, Bush onu kurtarmak i\u00e7in deniz\u00a0piyadelerini yollayaca\u011f\u0131 uyar\u0131s\u0131nda bulunmu\u015ftur.<\/p>\n<p>Blair ise s\u00f6zle\u015fmeyi onaylam\u0131\u015f, Mahkemeyi tan\u0131m\u0131\u015ft\u0131r, \u015fu halde onun hakk\u0131nda kovu\u015fturma ba\u015flat\u0131labilir. Laz\u0131m olursa diye adresini\u00a0verelim: Downing Soka\u011f\u0131 No.10 Londra.<\/p>\n<p>\u00d6l\u00fcme gelince, konunun sanki \u00f6l\u00fcmle ilgisi yokmu\u015f gibi davran\u0131lmaktad\u0131r. Hem Bush hem de Blair \u00f6l\u00fcm konusunu arka plana\u00a0itmi\u015flerdir. Irak\u2019ta daha direni\u015f ba\u015flamadan \u00f6nce en az 100 bin Irakl\u0131\u00a0Amerikan bombalar\u0131 ve f\u00fczeleriyle\u00a0\u00f6ld\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Bu insanlardan hi\u00e7 s\u00f6z edilmemektedir. Sanki hi\u00e7 \u00a0\u00a0\u00f6lmemi\u015flerdir. Sava\u015f istatistiklerinde onlar\u0131n\u00a0\u00f6l\u00fcmleri atlanm\u0131\u015ft\u0131r. \u00d6lm\u00fc\u015f olduklar\u0131 kay\u0131tlara bile ge\u00e7memi\u015ftir. Nitekim, &#8220;biz cesetleri\u00a0saym\u0131yoruz&#8221; demektedir Amerikan generali Tommy Frank.<\/p>\n<p>\u0130\u015fgalin ilk zamanlar\u0131nda, Britanyal\u0131 gazetelerin \u00f6n sayfalar\u0131nda Tony Blair&#8217;i Irakl\u0131 bir \u00e7ocu\u011fun yana\u011f\u0131n\u0131 \u00f6perken g\u00f6steren bir resim yay\u0131nlanm\u0131\u015ft\u0131, resmin alt\u0131na &#8220;M\u00fcte\u015fekkir bir \u00e7ocuk&#8221; yazm\u0131\u015flard\u0131. Birka\u00e7 g\u00fcn sonra, bir gazetenin i\u00e7 sayfalar\u0131ndan birinde kollar\u0131 kopmu\u015f d\u00f6rt ya\u015f\u0131ndaki bir ba\u015fka \u00e7ocu\u011fun foto\u011fraf\u0131 ve \u00f6yk\u00fcs\u00fc yay\u0131nland\u0131. T\u00fcm ailesi bir f\u00fczeyle havaya u\u00e7mu\u015f, sadece kendisi sa\u011f kalm\u0131\u015ft\u0131. &#8220;Kollar\u0131ma ne zaman\u00a0kavu\u015faca\u011f\u0131m?&#8221; diye soruyordu yavrucak. Tony Blair kollar\u0131 kopmu\u015f \u00e7ocu\u011fu kollar\u0131n\u0131n aras\u0131nda almam\u0131\u015ft\u0131, ne de bir ba\u015fka\u00a0kanl\u0131 v\u00fccudu tutuyordu\u00a0kollar\u0131nda. \u00c7\u00fcnk\u00fc, kan kirlidir. Siz \u00a0\u00a0televizyonda i\u00e7inizden geldi\u011fince konu\u015furken, kan g\u00f6mle\u011finizi, kravat\u0131n\u0131z\u0131 kirletir. 2000 Amerikal\u0131n\u0131n\u00a0\u00f6l\u00fcm\u00fc de bir utan\u00e7 vesilesidir. Bu cenazeler\u00a0adeta karanl\u0131kta\u00a0mezarlar\u0131na\u00a0g\u00f6m\u00fcl\u00fcyorlar.<\/p>\n<p>Cenaze t\u00f6renleri sessiz sedas\u0131z yap\u0131l\u0131yor. Sakat kalanlar, kolu baca\u011f\u0131 kopanlar yataklar\u0131nda aciz \u015fekilde \u00a0yat\u0131yorlar, belki de hayatlar\u0131 boyunca yatalak kalacaklar. Yani, \u00f6l\u00fcler de sakatlar da ayr\u0131 ayr\u0131 yataklarda \u00a0\u00e7\u00fcr\u00fcmeye terkedilmi\u015f durumdalar.<\/p>\n<p>(Pinter \u00f6l\u00fcm konusunda Pablo Neruda&#8217;n\u0131n \u0130spanya \u0130\u00e7 Sava\u015f\u0131 \u00fczerine yazd\u0131\u011f\u0131 bir \u015fiiri okuyor.) \u00a0ABD\u2019nin elindeki kartlar\u0131 apa\u00e7\u0131k masaya serdi\u011fini biraz \u00f6nce s\u00f6yledim. Zaten \u00f6nemli olan da budur. ABD\u2019nin resmen ilan edilmi\u015f politikas\u0131 &#8220;tam kapsaml\u0131 hakimiyet&#8221; diye tan\u0131mlanmaktad\u0131r<strong>. \u00a0&#8220;Tam kapsaml\u0131\u00a0hakimiyet&#8221; karan\u0131n, denizin,\u00a0havan\u0131n, uzay\u0131n ve\u00a0mevcut t\u00fcm kaynaklar\u0131n kontrol\u00fc demektir.<\/strong> Amerika Birle\u015fik Devletleri yery\u00fcz\u00fcn\u00fcn d\u00f6rt bir yan\u0131ndaki, 132 \u00fclkede 702 askeri \u00fcsse sahip, \u0130sve\u00e7\u2019in o\u00a0\u00fclkeler aras\u0131nda bulunmamas\u0131 tabi ki, sayg\u0131de\u011fer bir istisna te\u015fkil ediyor.<\/p>\n<p>ABD\u2019nin oralara nas\u0131l\u00a0ula\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 bilemiyoruz, bildi\u011fimiz tek \u015fey o \u00fcslerin oralarda\u00a0bulundu\u011fudur. Amerika Birle\u015fik Devletleri 8000 aktif ve i\u015flevli n\u00fckleer harp ba\u015fl\u0131\u011f\u0131na sahip. Onlardan iki bin tanesi alarm verildikten 15 dakika sonra ate\u015flenmeye haz\u0131r durumda. ABD Bunker vurucu denilen yeni n\u00fckleer\u00a0g\u00fc\u00e7 sistemleri geli\u015ftiriyor. Britanya her zamanki gibi gene yard\u0131mc\u0131 ve kolayla\u015ft\u0131r\u0131c\u0131. Trident adl\u0131 kendi n\u00fckleer f\u00fczelerini yerle\u015ftirmek haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131nda. O f\u00fczelerle kimleri vuracaklar\u0131n\u0131 merak ediyorum. Usame Bin Ladin&#8217;i mi? Sizi mi? \u00a0Beni mi? Joe Dokes&#8217; u mu? \u00c7in&#8217;i mi? Paris&#8217;i mi? Kim bilir kimi? \u00a0Bilmiyoruz. Bildi\u011fimiz tek\u00a0\u015fey bu \u00e7ocuk\u00e7a \u00e7\u0131lg\u0131nl\u0131\u011f\u0131n, yani n\u00fckleer\u00a0silahlara sahip olman\u0131n ve onlar\u0131 kullanma tehdidini diri tutman\u0131n mevcut Amerikan\u00a0siyasi zihniyetinin kalbini olu\u015fturdu\u011fudur. Kesinlikle akl\u0131m\u0131zdan \u00e7\u0131karmamal\u0131y\u0131z ki, ABD, askeri\u00a0g\u00fcc\u00fcn\u00fc\u00a0s\u00fcrekli artt\u0131r\u0131yor ve buna asla ara vermek niyetinde de\u011fil. ABD\u2019de binlerce, belki hatta milyonlarca insan h\u00fck\u00fcmetlerinin yapt\u0131klar\u0131ndan rahats\u0131z olmakta, utanmakta ve \u00f6fke duymaktad\u0131r ama hali haz\u0131rda bu insanlar uyumlu bir g\u00fc\u00e7 olu\u015fturmaktan \u00e7ok uzakt\u0131rlar. Buna ra\u011fmen, kayg\u0131n\u0131n, g\u00fcvensizli\u011fin ve korkunun ABD\u2019de g\u00fcnden\u00a0g\u00fcne artt\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve azalaca\u011fa hi\u00e7 de benzemedi\u011fini g\u00f6r\u00fcyoruz. Gayet\u00a0iyi biliyorum ki, Ba\u015fkan Bush son derece ehil \u00e7ok say\u0131da s\u00f6ylev yazar\u0131na\u00a0sahip, buna ra\u011fmen ben g\u00f6n\u00fcll\u00fc olarak bu g\u00f6reve talibim. \u00d6rne\u011fin, a\u015fa\u011f\u0131da\u00a0okuyaca\u011f\u0131m k\u0131sa konu\u015fmay\u0131 \u00a0televizyonda ulusa sesleni\u015f olarak okumas\u0131n\u0131 ona \u00f6nerebilirim.<\/p>\n<p>\u0130tinayla taranm\u0131\u015f sa\u00e7lar\u0131yla, vakur, muzaffer, \u00e7o\u011fu kez e\u011flendirici, bazen\u00a0y\u00fcz\u00fcnde\u00a0\u00e7arp\u0131k bir tebess\u00fcm, tam bir erkek gibi \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 derecede \u00e7ekici \u00a0haliyle \u00a0\u015f\u00f6yle \u00a0konu\u015furdu: &#8220;Tanr\u0131 iyidir. Tanr\u0131 b\u00fcy\u00fckt\u00fcr. Tanr\u0131 iyidir. Benim Tanr\u0131&#8217;m iyidir. Bin Ladin&#8217;in Tanr\u0131s\u0131 k\u00f6t\u00fcd\u00fcr. O k\u00f6t\u00fc bir Tanr\u0131&#8217;d\u0131r. Saddam&#8217;\u0131n da Tanr\u0131&#8217;s\u0131 olsayd\u0131 k\u00f6t\u00fc bir Tanr\u0131 olurdu ama onun Tanr\u0131&#8217;s\u0131 yoktur. O bir barbard\u0131r. Biz barbar de\u011filiz. Biz kimsenin kafas\u0131n\u0131 kesmeyiz. Biz h\u00fcrriyete inan\u0131r\u0131z.<\/p>\n<p>Tanr\u0131 da inan\u0131r. Ben bir barbar de\u011filim. H\u00fcrriyet\u00e7i\u00a0demokrasinin, demokratik \u00a0yoldan \u00a0se\u00e7ilmi\u015f lideriyim. Biz merhametli bir toplumuz. \u0130nsanlar\u0131 elektrikle\u00a0\u015fefkatli\u00a0bir \u015fekilde idam ederiz veya \u015fefkatli enjeksiyon\u00a0kullan\u0131r\u0131z. Biz b\u00fcy\u00fck\u00a0bir ulusuz. Ben diktat\u00f6r de\u011filim. Diktat\u00f6r olan\u00a0odur. Ben barbar de\u011filim. O\u00a0barbard\u0131r. Evet, o\u00a0barbard\u0131r. Onlar\u0131n hepsi\u00a0barbard\u0131rlar. Benim otoritem\u00a0ahlakidir. Bu yumru\u011fu g\u00f6r\u00fcyor musunuz, bu yumru\u011fu? \u0130\u015fte benim ahl\u00e2kl\u0131\u00a0otoritem budur. Sak\u0131n bunu unutmay\u0131n&#8221;<\/p>\n<p>Yazar kendisinin \u00f6l\u00fcm \u00fczerine yazd\u0131\u011f\u0131 bir \u015fiiri okuduktan sonra s\u00f6zlerini\u00a0\u015f\u00f6yle\u00a0bitiriyor:\u00a0Bir aynaya bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131z zaman kar\u015f\u0131m\u0131zda duran g\u00f6r\u00fcnt\u00fcn\u00fcn ger\u00e7ek oldu\u011funu\u00a0d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr\u00fcz, ama bir milim \u00f6teye kaysak ba\u015fka bir\u00a0g\u00f6r\u00fcnt\u00fcyle kar\u015f\u0131la\u015f\u0131r\u0131z. B\u00f6yle,\u00a0b\u00f6yle, say\u0131s\u0131z farkl\u0131 g\u00f6r\u00fcnt\u00fc elde edebiliriz. \u00a0Bu durumda yazar bazen\u00a0aynaya bir yumruk at\u0131p onu tuzla buz etmek ve arkada\u00a0duran, bize bakmakta olan hakikatle y\u00fczle\u015fmek zorundad\u0131r.<\/p>\n<p>Kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya\u00a0bulundu\u011fumuz t\u00fcm ayk\u0131r\u0131l\u0131klara ra\u011fmen, yurtta\u015f olarak kararl\u0131, \u015fa\u015fmaz ve azimli bir entelekt\u00fcel kararl\u0131l\u0131kla davranmal\u0131, hayat\u0131m\u0131za ve toplumumuza de\u011fgin do\u011fru hakikati \u00f6n\u00fcm\u00fczde duran\u00a0g\u00f6revleri\u00a0yerine getirme zorunlulu\u011fu olarak tan\u0131mlamal\u0131y\u0131z. Bizim ger\u00e7ek\u00a0misyonumuz budur. \u015eayet b\u00f6yle bir kararl\u0131l\u0131k siyasal \u00f6ng\u00f6r\u00fcm\u00fczde mevcut de\u011filse, hemen hemen yitirdi\u011fimiz \u015feyi geri alma \u015fans\u0131na sahip de\u011filiz demektir.<\/p>\n<p>Yitirmekte oldu\u011fumuz \u015fey; insan onurudur.<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Dr. ME&#350;FE&#350;&rsquo;&Uuml; Necdet Hatam 07.01.2006 Ulusal sorunlar&#305;n&#305;&nbsp; insan haklar&#305;na de&#287;er veren &Ouml;zg&uuml;r&nbsp; d&uuml;nyan&#305;n (!) deste&#287;i ile &ccedil;&ouml;zebileceklerini terenn&uuml;m edip duranlara, y&#305;llar &ouml;nce payla&#351;t&#305;&#287;&#305;m bir yaz&#305;y&#305; yeniden sunuyorum. Kahraman&#305;m&#305;z konuyu bug&uuml;nlerde irdeleseydi e&#287;er, daha ne ger&ccedil;ekleri dile getirirdi kimbilir&hellip;&nbsp; &ldquo;Terenn&uuml;m&rdquo; diyorum &ccedil;&uuml;nk&uuml; dili ile k&uuml;lt&uuml;r&uuml; ile gelece&#287;e kalmak gibi bir dertleri olmad&#305;&#287;&#305;n&#305; biliyorum. Var diyenler varsa [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_bbp_topic_count":0,"_bbp_reply_count":0,"_bbp_total_topic_count":0,"_bbp_total_reply_count":0,"_bbp_voice_count":0,"_bbp_anonymous_reply_count":0,"_bbp_topic_count_hidden":0,"_bbp_reply_count_hidden":0,"_bbp_forum_subforum_count":0,"ocean_post_layout":"","ocean_both_sidebars_style":"","ocean_both_sidebars_content_width":0,"ocean_both_sidebars_sidebars_width":0,"ocean_sidebar":"0","ocean_second_sidebar":"0","ocean_disable_margins":"enable","ocean_add_body_class":"","ocean_shortcode_before_top_bar":"","ocean_shortcode_after_top_bar":"","ocean_shortcode_before_header":"","ocean_shortcode_after_header":"","ocean_has_shortcode":"","ocean_shortcode_after_title":"","ocean_shortcode_before_footer_widgets":"","ocean_shortcode_after_footer_widgets":"","ocean_shortcode_before_footer_bottom":"","ocean_shortcode_after_footer_bottom":"","ocean_display_top_bar":"default","ocean_display_header":"default","ocean_header_style":"","ocean_center_header_left_menu":"0","ocean_custom_header_template":"0","ocean_custom_logo":0,"ocean_custom_retina_logo":0,"ocean_custom_logo_max_width":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_width":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_width":0,"ocean_custom_logo_max_height":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_height":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_height":0,"ocean_header_custom_menu":"0","ocean_menu_typo_font_family":"0","ocean_menu_typo_font_subset":"","ocean_menu_typo_font_size":0,"ocean_menu_typo_font_size_tablet":0,"ocean_menu_typo_font_size_mobile":0,"ocean_menu_typo_font_size_unit":"px","ocean_menu_typo_font_weight":"","ocean_menu_typo_font_weight_tablet":"","ocean_menu_typo_font_weight_mobile":"","ocean_menu_typo_transform":"","ocean_menu_typo_transform_tablet":"","ocean_menu_typo_transform_mobile":"","ocean_menu_typo_line_height":0,"ocean_menu_typo_line_height_tablet":0,"ocean_menu_typo_line_height_mobile":0,"ocean_menu_typo_line_height_unit":"","ocean_menu_typo_spacing":0,"ocean_menu_typo_spacing_tablet":0,"ocean_menu_typo_spacing_mobile":0,"ocean_menu_typo_spacing_unit":"","ocean_menu_link_color":"","ocean_menu_link_color_hover":"","ocean_menu_link_color_active":"","ocean_menu_link_background":"","ocean_menu_link_hover_background":"","ocean_menu_link_active_background":"","ocean_menu_social_links_bg":"","ocean_menu_social_hover_links_bg":"","ocean_menu_social_links_color":"","ocean_menu_social_hover_links_color":"","ocean_disable_title":"default","ocean_disable_heading":"default","ocean_post_title":"","ocean_post_subheading":"","ocean_post_title_style":"","ocean_post_title_background_color":"","ocean_post_title_background":0,"ocean_post_title_bg_image_position":"","ocean_post_title_bg_image_attachment":"","ocean_post_title_bg_image_repeat":"","ocean_post_title_bg_image_size":"","ocean_post_title_height":0,"ocean_post_title_bg_overlay":0.5,"ocean_post_title_bg_overlay_color":"","ocean_disable_breadcrumbs":"default","ocean_breadcrumbs_color":"","ocean_breadcrumbs_separator_color":"","ocean_breadcrumbs_links_color":"","ocean_breadcrumbs_links_hover_color":"","ocean_display_footer_widgets":"default","ocean_display_footer_bottom":"default","ocean_custom_footer_template":"0","ocean_post_oembed":"","ocean_post_self_hosted_media":"","ocean_post_video_embed":"","ocean_link_format":"","ocean_link_format_target":"self","ocean_quote_format":"","ocean_quote_format_link":"post","ocean_gallery_link_images":"on","ocean_gallery_id":[],"footnotes":""},"categories":[137],"tags":[],"class_list":["post-48312","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-yazarlar-mesfessu-necdet-hatam","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/48312","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=48312"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/48312\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":48314,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/48312\/revisions\/48314"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=48312"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=48312"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=48312"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}