Size bir hikaye yolluyorum. Sonuna kadar okuyanlar \u00c7erkes olmayanlarla evlili\u011fin etkilerini daha iyi anlayacaklar. <\/em>(Dzeps)<\/p>\n\u00d6yk\u00fcm\u00fcz Karadeniz k\u0131y\u0131lar\u0131nda, \u015fimdi manzaras\u0131 \u00e7ok g\u00fczel, fakat olaylar\u0131n ge\u00e7ti\u011fi tarihte \u00e7evresi i\u00e7in felaket da\u011f\u0131tan bir yer olan bir k\u00f6yde ge\u00e7mi\u015ftir.<\/p>\n
K\u00f6ye o zamandan kalma ad\u0131yla \u00c7erkesler Sapa\u011f\u0131 denilen bir yoldan ge\u00e7ilerek gidilir. Trabzon asfalt\u0131na \u00e7ok tatl\u0131 bir meyille tepeden bakar k\u00f6y… Sapa\u011f\u0131n her iki yan\u0131nda geni\u015f f\u0131nd\u0131k bah\u00e7eleri ve bunlar\u0131n g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fcn\u00fc tamamlayan \u00e7e\u015fitli meyve a\u011fa\u00e7lar\u0131yla bir cennet g\u00f6r\u00fcn\u00fcm\u00fcn\u00fc and\u0131r\u0131r. 500-600 metre kadar yak\u0131nda olmas\u0131na ra\u011fmen k\u00f6y\u00fcn evlerini g\u00f6rmek m\u00fcmk\u00fcn olmaz asfalttan. \u0130lk bak\u0131\u015fta ger\u00e7ekten bir Cennet\u2019i and\u0131ran bu yer en hissiz insan\u0131n bile duygular\u0131n\u0131 kabart\u0131r, kam\u00e7\u0131lar.<\/p>\n
Resmi bir g\u00f6revle gitmi\u015ftim Fatsa’ya. Aradan be\u015f ay ge\u00e7mesine ra\u011fmen beni anlayan, dilimi konu\u015fan, dertlerimi payla\u015fabilmek i\u00e7in s\u00f6yle\u015febilece\u011fim bir kimse bulam\u0131yordum.<\/p>\n
H\u00fcdaverle tan\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m andaki sevincimi anlatamam. Ba\u015fka ba\u015fka b\u00f6lgelerden olmam\u0131za ra\u011fmen k\u0131rk y\u0131ll\u0131k arkada\u015f gibi \u0131s\u0131nd\u0131k birbirimize. \u0130\u015fte, dedim kendi kedime, nihayet i\u00e7ini d\u00f6kebileceksin, aylard\u0131r bekledi\u011fin an geldi. \u0130\u00e7imdekilerin hepsini bir anda anlatmak istiyordum. Durmadan konu\u015fuyor, sorular soruyordum.<\/p>\n
Fakat birden hayal k\u0131r\u0131kl\u0131\u011f\u0131na u\u011frad\u0131m. Muhatab\u0131m k\u0131zararak ba\u015f\u0131n\u0131 \u00f6n\u00fcne e\u011fmi\u015f, \u00f6nce s\u00f6ylediklerime bir anlam verememi\u015f, sonra da susmu\u015f susmu\u015ftu. Arkada\u015f\u0131m\u0131n durumunu anlam\u0131\u015ft\u0131m. Bu defa \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131k ve suskunluk s\u0131ras\u0131 bana gelmi\u015fti. Bir hayli zaman ge\u00e7ti, susuyorduk. Bir yandan da arkada\u015f\u0131ma k\u0131zmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131m; ne bi\u00e7im \u00c7erkes, kendi dilini bile bilmiyor, diyordum kendi kendime.
\n– Susman\u0131n sebebini anl\u0131yorum. \u0130\u00e7inden bana k\u0131z\u0131yor, hatta \u00c7erkes oldu\u011fumdan bile ku\u015fkulan\u0131yorsun, de\u011fil mi, dedi.<\/p>\n
Ger\u00e7e\u011fi saklaman\u0131n gereksizli\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcm.
\n– Do\u011frusunu s\u00f6ylemek gerekirse \u00f6yle, dedim, \u00e7ok \u015fa\u015f\u0131rd\u0131m.<\/p>\n
Arkada\u015f\u0131m:
\n– Bunun cevab\u0131n\u0131 sana vermek isterdim. Fakat bunu sana ba\u015fkas\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131klamas\u0131 daha iyi olur. \u00c7\u00fcnk\u00fc ben bunu a\u00e7\u0131klayabilecek durumda de\u011filim. Ne de olsa yine i\u00e7inde bir ku\u015fku kalacakt\u0131r, dedi.<\/p>\n
Aradan bir hayli zaman ge\u00e7ti. Arkada\u015f\u0131m H\u00fcdaver s\u0131k s\u0131k ziyaret etmeye ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131 beni. Ayr\u0131lmaz olmu\u015ftuk birbirimizden. Yine bir tatil g\u00fcn\u00fc bulu\u015ftuk H\u00fcdaver’le. K\u0131sa bir sohbetten sonra s\u00f6z\u00fcm\u00fc keserek:
\n– Hadi kalk, dedi. Seni \u00c7erkes k\u00f6y\u00fcne g\u00f6t\u00fcrece\u011fim.<\/p>\n
Birden \u015fa\u015f\u0131rd\u0131m. Fakat \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131\u011f\u0131mla beraber b\u00fcy\u00fck bir sevin\u00e7 kaplad\u0131 i\u00e7imi. Demek hayal k\u0131r\u0131kl\u0131\u011f\u0131m bo\u015funaym\u0131\u015f, diyordum kendi kendime. Birlikte yola \u00e7\u0131kt\u0131k. Arabam\u0131z ye\u015fillikler i\u00e7inde bir yol a\u011fz\u0131nda durdu, indik. H\u00fcdaver, k\u00f6ye yakla\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131, girdi\u011fimiz yolun da \u00c7erkesler Sapa\u011f\u0131; oldu\u011funu s\u00f6yledi. Etraf\u0131ma bakindim, yaln\u0131zca yemye\u015fil bah\u00e7eler ormanlar vard\u0131. Ne kadar g\u00fczel yerlerdi buralar. Duygular\u0131m\u0131 belirtmek i\u00e7in ba\u015f\u0131m\u0131 H\u00fcdaver\u2019e \u00e7evirdim. Fakat H\u00fcdaver’in durumunu g\u00f6r\u00fcnce ne\u015fem birden ka\u00e7t\u0131. Y\u00fcz\u00fc ilk konu\u015fmam\u0131zdaki gibiydi yine. Anlams\u0131z anlams\u0131z bak\u0131n\u0131p, i\u00e7 ge\u00e7iriyordu. Dayanamay\u0131p sebebini sordum.
\n– Biraz sonra anlayacaks\u0131n, diyerek cevaplad\u0131.
\n– Herhalde bunun bir \u00f6yk\u00fcs\u00fc olmal\u0131, ilgin\u00e7 bir ad\u0131 var, dedim.
\n– Biraz sonra dinleyeceksin \u00f6yk\u00fcs\u00fcn\u00fc, fakat ho\u015f bir \u00f6yk\u00fc de\u011fil.<\/p>\n
Anlatmas\u0131n\u0131 istedim. Anlatmad\u0131. Israr ettim sonunda;
\n– Pekala. Fakat bunu, bu \u00f6yk\u00fcy\u00fc ya\u015fam\u0131\u015f birinden dinlemek gerek.<\/p>\n
Yolumuza devam ettik. Y\u00fcz metre kadar ileride \u00f6n\u00fcm\u00fczde b\u00fcy\u00fck bir mezarl\u0131k g\u00f6rd\u00fck. Ta\u015flar\u0131 d\u00f6k\u00fclm\u00fc\u015f her yan\u0131n\u0131 otlar, \u00e7al\u0131lar kaplam\u0131\u015f, terkedilmi\u015f bir viraneyi and\u0131ran bir mezarl\u0131kt\u0131. Arap harfleriyle okuma-yazma bildi\u011fimden mezar ta\u015flar\u0131 \u00fczerindeki isimler ve tarihler dikkatimi \u00e7ekti. Tarihler bundan 100 y\u0131l kadar \u00f6ncesini, isimler ise mezardakilerin t\u00fcm\u00fcyle \u00c7erkes olduklar\u0131n\u0131 g\u00f6steriyordu. Merak ettim ve sordum.
\n– Bu mezarl\u0131\u011f\u0131n b\u00fcy\u00fck bir k\u0131sm\u0131 100 y\u0131l \u00f6ncesine ait ve hepsi \u00c7erkes. Neden acaba? Sonra bunlar\u0131n \u00e7o\u011fu kad\u0131n?
\n– Buras\u0131 cevrede \u00c7erkes mezarl\u0131\u011f\u0131 olarak bilinir. \u00d6yk\u00fcs\u00fc K\u0131rk Gelin \u00c7e\u015fmesi ile ilgili, dedi H\u00fcdaver.<\/p>\n
Merak\u0131m iyice artm\u0131\u015ft\u0131, ne\u015femden bir \u015fey kalmam\u0131\u015ft\u0131. Ba\u011flant\u0131 kurmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yordum K\u0131rk Gelin \u00c7e\u015fmesi ile \u00c7erkes Mezarl\u0131\u011f\u0131 aras\u0131nda. Fakat bir t\u00fcrl\u00fc bir anlam \u00e7\u0131karam\u0131yordum. Bu d\u00fc\u015f\u00fcnceler i\u00e7inde \u00e7abalarken k\u00f6ye girip bir evin kap\u0131s\u0131 \u00f6n\u00fcne geldi\u011fimizi bir kad\u0131n sesiyle kendime geldi\u011fimde anlad\u0131m.
\n– Ooo… H\u00fcdaver, yavrum, gelinsenize i\u00e7eri. Neden \u00f6yle duruyorsunuz? Misafirini de bekletme \u00f6yle. Hi\u00e7 misafir \u00f6yle kap\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcnde bekletilir mi? Ne ay\u0131p \u015fey.<\/p>\n
Birden kendimi toparlad\u0131m. Durumumu belli etmek istemiyordum. Kad\u0131n olduk\u00e7a ya\u015fl\u0131yd\u0131. Fakat sesi, ya\u015f\u0131n\u0131n hemen yar\u0131s\u0131n\u0131 saklayabilecek bir canl\u0131l\u0131ktayd\u0131. \u00c7ok temiz giyimi, gen\u00e7li\u011finde alt\u0131n sar\u0131s\u0131 oldu\u011funu yer yer belli eden a\u011f\u0131rm\u0131\u015f sa\u00e7lar\u0131, tebess\u00fcm ve \u015fefkatle bakan g\u00f6zleri ile insanda bir sayg\u0131 uyand\u0131r\u0131yordu. Ya\u015fl\u0131 kad\u0131na hayran hayran bakarken dalm\u0131\u015ft\u0131m yine.Bu arada H\u00fcdaver seslendi.
\n– Merhaba Janset nine, hemen m\u00fcjdemi ver bakal\u0131m. Sana nihayet s\u00f6z verdi\u011fim gibi bir \u00c7erkes getirdim.<\/p>\n
Janset ninenin y\u00fcz\u00fc kar\u0131\u015ft\u0131. H\u00fcdaver’e k\u0131zar gibi,
\n– Hadi oradan… Beni gene kand\u0131r\u0131yorsun de\u011fil mi?<\/p>\n
Sonra bana d\u00f6nd\u00fc
\n– Sen ona bakma evlad\u0131\u0131m, ben al\u0131\u015ft\u0131m onun yalanlar\u0131na. Buyurun, girin i\u00e7eri.<\/p>\n
Susup durmak do\u011fru de\u011fildi. Janset nineye H\u00fcdaver’in do\u011fru s\u00f6yledi\u011fini bildirdim. Bu kez \u015fa\u015f\u0131rma s\u0131ras\u0131 Janset ninenindi. H\u0131zla yan\u0131ma geldi, inanmak istemiyormu\u015f gibi bastan a\u015fa\u011f\u0131ya s\u00fczd\u00fc beni. Herhalde kendisinden, milletinden bir \u015feyler ar\u0131yordu bende.
\n– Delikanl\u0131, do\u011fru s\u00f6yle, sen \u00c7erkes misin?<\/p>\n
\u00c7erkesce kar\u015f\u0131l\u0131k verdim. \u0130htiyar ninenin g\u00f6zleri parlad\u0131 birden. Y\u00fcz\u00fc bir ba\u015fka g\u00fclmeye ba\u015flad\u0131. Kendini tutamayarak kucaklad\u0131 beni. A\u011flamaya ba\u015flad\u0131 Janset nine, sevincinden Allah\u2019\u0131m sana \u015f\u00fck\u00fcrler olsun, diyerek dua ediyordu.<\/p>\n
A\u011flamamak i\u00e7in zor tutuyordum kendimi. Zavall\u0131 kad\u0131n kim bilir ka\u00e7 y\u0131ld\u0131r hasretini \u00e7ekiyordu b\u00f6yle bir an\u0131n? Kim bilir ka\u00e7 y\u0131l\u0131n \u00f6zlemi birikmi\u015fti i\u00e7inde? Az sonra sakinle\u015fti. Art\u0131k g\u00f6zlerinden okunuyordu mutlulu\u011fu. Heyecandan olacak ki hala i\u00e7eri girmemi\u015ftik.
\n– Aaa… Kusura bakmay\u0131n \u00e7ocuklar, ihtiyarl\u0131k i\u015fte. \u0130\u00e7eri gelin, sizi ayakta b\u0131rakt\u0131m.<\/p>\n
Hep birlikte eve girdik. \u0130\u00e7erisi fakir, fakat \u00e7ok iyi d\u00fczenlenmi\u015f tam bir \u00c7erkes eviydi. Janset nine bize bir t\u00fcrl\u00fc yer be\u011fenemedi oturtmak i\u00e7in. Haline bakt\u0131k kendisini, oturduk. Janset nine konu\u015fmaya ba\u015flad\u0131. Akl\u0131na gelen her \u015feyi soruyordu. Ben de bildi\u011fim kadar\u0131yla anlat\u0131yordum. Epeyce sohbet ettik. H\u00fcdaver durumunun verdi\u011fi eziklik ve \u00fcz\u00fcnt\u00fc ile hep susuyordu. Konu\u015fmaya ara verdi\u011fimiz bir s\u0131rada o da kat\u0131ld\u0131 konu\u015fmam\u0131za.
\n– Janset nine, bize K\u0131rk Gelin \u00c7e\u015fmesi\u2019nin \u00f6yk\u00fcs\u00fcn\u00fc anlatsana.<\/p>\n
Janset nine k\u0131zd\u0131 H\u00fcdaver’in sorusuna.
\n– Bu \u00e7ocuk da beni \u00fczmek i\u00e7in s\u00fcrekli anlatt\u0131r\u0131yor bu \u00f6yk\u00fcy\u00fc. B\u0131rak yavrum, misafirimiz biraz rahat etsin.
\n– Nine bunu H\u00fcdaver\u2019den ben istemi\u015ftim.Bunun i\u00e7in k\u0131zma ona, sen bana anlat.<\/p>\n
Janset nine y\u00fcz\u00fcme bakt\u0131, ger\u00e7ekten arzu etti\u011fimi, \u0131srarl\u0131 oldu\u011fumu anlad\u0131.
\n– Uzun ve ac\u0131kl\u0131 bir hikaye yavrum, diyerek anlatmaya ba\u015flad\u0131.
\n– Anavatandan geldi\u011fimde 10-15 ya\u015flar\u0131nda bir gen\u00e7 k\u0131zd\u0131m. Hayattan \u00e7ok \u015fey bekliyordum. B\u00fct\u00fcn yak\u0131nlar\u0131m, b\u00fct\u00fcn k\u00f6y\u00fcm gibi sessiz ve mesut bir ya\u015fant\u0131m\u0131z vard\u0131. Bir g\u00fcn uzaklardan duyulan top-t\u00fcfek sesleriyle uyand\u0131k.\u00d6nce bir anlam veremedik, fakat \u00e7ok ge\u00e7meden sesler k\u00f6y\u00fcn i\u00e7inden gelmeye ba\u015flad\u0131. Babam ve iki karde\u015fim Bolet ile Berkok silahlar\u0131n\u0131 kap\u0131p ko\u015farak evden \u00e7\u0131kt\u0131lar. Silah sesleri bir m\u00fcddet daha duyuldu. Sonra kap\u0131m\u0131z k\u0131r\u0131l\u0131rcas\u0131na vurulmaya ba\u015flad\u0131. Annem “herhalde baband\u0131r. Git kap\u0131y\u0131 a\u00e7” diyerek seslendi. Kap\u0131y\u0131 a\u00e7t\u0131\u011f\u0131mda \u00fc\u00e7 Rus askeri h\u0131zla dald\u0131 i\u00e7eriye. Ne oluyoruz demeye kalmadan bizi d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131kar\u0131p k\u00f6y meydan\u0131na g\u00f6t\u00fcrd\u00fcler. Meydana b\u00fcy\u00fck bir kalabal\u0131k toplanm\u0131\u015ft\u0131. Dikkat etti\u011fimde k\u00f6y\u00fcn erkeklerinin baz\u0131lar\u0131 yoktu aralar\u0131nda. Yerde de bir ka\u00e7 ki\u015fi yat\u0131yordu, \u00f6ld\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015flerdi. Her taraf\u0131m\u0131z askerlerle \u00e7evriliydi. Silahlar meydandaki kalabal\u0131\u011fa \u00e7evrilmi\u015f, teslim olmaktan ba\u015fka \u00e7aremiz olmad\u0131\u011f\u0131 s\u00f6yleniyordu. B\u00fct\u00fcn k\u00f6y\u00fcn silahlar\u0131n\u0131 toplam\u0131\u015flard\u0131. K\u00f6y\u00fc terk edece\u011fimiz bildirildi. Neye u\u011frad\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 anlamam\u0131\u015ft\u0131k, \u015fa\u015f\u0131r\u0131p kalm\u0131\u015ft\u0131k. Herkesin boynu b\u00fck\u00fckt\u00fc. K\u00f6yden ayr\u0131l\u0131rken g\u00f6zlerimiz hep arkadayd\u0131. Bir daha d\u00f6nemeyece\u011fimizi anlam\u0131\u015ft\u0131k. Askerlerin nezaretinde yolculu\u011fumuzun \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc g\u00fcn\u00fcnde bizim gibi peri\u015fan binlerce insan\u0131n bekledi\u011fi bir deniz k\u0131y\u0131s\u0131na ula\u015ft\u0131k. Zavall\u0131lar\u0131n hepsinin bak\u0131\u015flar\u0131ndan kederleri okunuyordu. Hastal\u0131ktan zay\u0131flam\u0131\u015f, a\u00e7l\u0131ktan k\u0131vranan binlerce \u00c7erkes… Hala kulaklar\u0131mda.<\/p>\n
Aradan bir ka\u00e7 g\u00fcn ge\u00e7ti. Neden bekliyoruz diye soruyordum kendi kendime. Cevab\u0131n\u0131 olaylar verdi. Sahile birer iki\u015fer gemiler yakla\u015fmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131. Ufac\u0131k, \u00e7\u00fcr\u00fck gemiler. Askerlerin nezaretinde binlercesi istif edilircesine bindiriliyordu bu gemilere. G\u00f6rd\u00fckleri k\u0131ymetli e\u015fyalar\u0131 da zorla al\u0131n\u0131yordu. At\u0131n\u0131 vermeyen bir genci at\u0131yla birlikte denize att\u0131klar\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fcm.<\/p>\n
Nihayet s\u0131ra bize gelmi\u015fti. Bizim bindi\u011fimiz tekne de di\u011ferlerinden farks\u0131zd\u0131. Bir tekneye 600 ki\u015fi kadar bindirilmi\u015fti. Gemi denize a\u00e7\u0131ld\u0131ktan sonra k\u00f6hneli\u011finden batmas\u0131n diye hastalar\u0131 ve zay\u0131flar\u0131 denize atmaya ba\u015flad\u0131lar. \u00c7ile ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131 bizler i\u00e7in.<\/p>\n
\u00c7ok ge\u00e7meden gemide so\u011fuk ve kalabal\u0131k y\u00fcz\u00fcnden bir hastal\u0131k \u00e7\u0131kt\u0131 \u00e7evremizde. \u00dc\u00e7 gemi daha vard\u0131 b\u00f6yle. Hastalananlar\u0131n ak\u0131beti de denize at\u0131lmakt\u0131. Bir ara gerilerden bir feryat duyduk. Bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda geminin biri bat\u0131yordu.Y\u00fczlerce ki\u015fi bo\u011fularak can verdi. Uzun ve yorucu bir yolculuktan sonra nihayet toprak g\u00f6r\u00fcnd\u00fc. \u00dcmitlenmi\u015ftik biraz \u00e7ilemiz bitiyor diye.<\/p>\n
Geldi\u011fimiz yerin Ordu sanca\u011f\u0131 oldu\u011funu sonradan \u00f6\u011frendik. \u00c7evremizdeki halk\u0131n m\u00fcsl\u00fcman olu\u015funa sevinmi\u015ftik. Fakat istikbalimizin bizlere neler haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bilmedi\u011fimiz i\u00e7in i\u00e7imizdeki tarif edilmez kayg\u0131lar hala oldu\u011fu gibi duruyordu. Bamba\u015fkayd\u0131 \u00e7evremizdekilerin konu\u015fmalar\u0131. \u0130steklerimiz yetkililere terc\u00fcman vas\u0131tas\u0131yla anlat\u0131l\u0131yordu. G\u00fcnler ge\u00e7tik\u00e7e i\u00e7imizdeki kayg\u0131lar art\u0131yordu. A\u00e7, susuz, evsiz barks\u0131z bekliyorduk g\u00fcnlerdir. Bizimle ilgilenen yok gibiydi.<\/p>\n
Nihayet bir g\u00fcn haber ald\u0131k ki, bizi \u00e7e\u015fitli yerlere yerle\u015ftireceklermi\u015f. Bu y\u00fczden kafileler halinde ay\u0131rmaya ba\u015flad\u0131lar bizi. Bizim k\u00f6y ayr\u0131 bir kafileydi. Bir de bakt\u0131k ki, vatan\u0131m\u0131zda iken 500 hane olan k\u00f6y\u00fcm\u00fcz 150 haneye kadar inmi\u015fti.<\/p>\n
Ordu’dan ayr\u0131lmam\u0131z \u00e7ok s\u00fcrmedi. Bir g\u00fcnl\u00fck bir deniz yolculu\u011fundan sonra buraya geldik. O zaman bu k\u00f6y\u00fcn g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz f\u0131nd\u0131k bah\u00e7elerinin yerinde geni\u015f ormanlar vard\u0131. Buraya yerle\u015fece\u011fimiz s\u00f6ylenince itiraz edecek olduk, fakat dinlemediler.Uzun bir u\u011fra\u015fmadan sonra k\u00f6y\u00fcm\u00fcz\u00fc kurmay\u0131 ba\u015fard\u0131k.O zamanlar \u015fimdiki yolun ge\u00e7ti\u011fi yerden k\u00f6y\u00fcn eteklerine kadar olan k\u0131sm\u0131 \u00e7e\u015fitli av hayvanlar\u0131yla ku\u015flarla dolu olan bir sazl\u0131kt\u0131. \u0130yi av yapabiliyorlard\u0131 k\u00f6y\u00fcn gen\u00e7leri.<\/p>\n
Aradan bir y\u0131l ge\u00e7mi\u015f, kendimizi bir d\u00fczene sokmaya ba\u015flam\u0131\u015f, burada baz\u0131 yaralar\u0131m\u0131z\u0131 sarmay\u0131 \u00f6\u011frenmi\u015ftik. Fakat yine de huzurumuz yoktu. Bu kez de Bolaman beyleri ba\u015f\u0131m\u0131z\u0131n belas\u0131yd\u0131. Bolaman beyleri \u015fimdiki Bolaman nahiyesinde oturur, \u00e7evredeki halk\u0131 tahakk\u00fcmleri alt\u0131nda bulundururdu. Bunlar \u00e7evredeki halk\u0131 k\u0131\u015fk\u0131rtarak bize bask\u0131 yapmaya ba\u015flad\u0131lar. O zamanlar ben daha yeni evlenmi\u015ftim. K\u00f6yde benimle beraber 40 kadar gelin daha vard\u0131. Hepimiz birlikte hikayenin konusu olan \u00e7e\u015fmeye gider, su doldurur, \u00e7e\u015fitli e\u011flenceler d\u00fczenlerdik.Kendimize gelmeye ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131k yava\u015f yava\u015f. Fakat bir yandan da Kafkasya’daki k\u00f6y\u00fcm\u00fcz\u00fc an\u0131msar, geriye d\u00f6nece\u011fimiz g\u00fcn\u00fc \u00fcmitle beklerdik. Bu durum \u00e7evre halk\u0131ndan baz\u0131lar\u0131n\u0131n ho\u015funa gitmemi\u015f, Bolaman beyleri bundan haberdar edilmi\u015flerdi. Bir g\u00fcn Bolaman’a al\u0131\u015f veri\u015fe gitmekte olan Hajmet silahl\u0131 ki\u015filer taraf\u0131ndan \u00e7evrilmi\u015f, yolundan d\u00f6nd\u00fcr\u00fclmek istenmi\u015fti. Hajmet bunu kabul etmeyince arada tart\u0131\u015fma \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131. O g\u00fcn \u00e7e\u015fmeden geldi\u011fimizde Hajmet’in \u00f6l\u00fcs\u00fcn\u00fc g\u00f6rd\u00fck. Ya\u015fama hakk\u0131m\u0131z burada da elimizden al\u0131nmaya kalk\u0131lm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n
Hajmet’i \u00fcz\u00fcnt\u00fcyle topra\u011fa verdik. Bu olay \u00fczerine thamadeler topland\u0131. Olay\u0131 etrafl\u0131ca g\u00f6r\u00fc\u015ft\u00fcler. Bir tanesi “Hajmet’in \u00f6l\u00fcm\u00fc, ya\u011fmurdan \u00f6nceki g\u00f6k g\u00fcr\u00fclt\u00fcs\u00fcne benziyor” diyerek nelerin yap\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini anlatt\u0131. Bunun \u00fczerine k\u00f6y\u00fcn b\u00fct\u00fcn erkekleri silahland\u0131. K\u00f6y\u00fcn \u00e7evresi g\u00f6zlenmeye ba\u015fland\u0131.<\/p>\n
Bu olaydan sonra Bolaman beyleri sald\u0131r\u0131lar\u0131 artt\u0131rd\u0131lar. Kendilerine u\u015fakl\u0131k yapmam\u0131z\u0131 istiyorlard\u0131. K\u00f6y\u00fcn huzuru t\u00fcmden ka\u00e7m\u0131\u015ft\u0131. B\u00f6ylece birka\u00e7 y\u0131l ge\u00e7ti.<\/p>\n
Bir yaz g\u00fcn\u00fcyd\u00fc. Biz 40 gelin her zamanki gibi \u00e7e\u015fmeye gelmi\u015ftik. O g\u00fcnlerde aram\u0131zda bir gelin daha katmaya haz\u0131rland\u0131\u011f\u0131m\u0131zdan her zamankinden daha ne\u015feliydik. Oyunlar oynuyor, woredler s\u00f6yl\u00fcyor e\u011fleniyorduk. Birdenbire az ilerimizdeki orman\u0131n i\u00e7inden bir s\u00fcr\u00fc silahl\u0131 adam\u0131n f\u0131rlad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fck. Ka\u00e7acak zaman da olmad\u0131. \u0130htiyat olsun diye ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131m\u0131z kamalar\u0131m\u0131za davrand\u0131k. Durumu g\u00f6ren e\u015fk\u0131yalar silahlar\u0131n\u0131 ate\u015flemeye ba\u015flad\u0131lar. Gencecik arkada\u015flar\u0131m vurulup d\u00fc\u015f\u00fcyordu. F\u0131rlatt\u0131\u011f\u0131m\u0131z kamalar da i\u015f g\u00f6r\u00fcyordu ama bu azg\u0131n s\u00fcr\u00fcden kurtulamayaca\u011f\u0131m\u0131z\u0131 anlad\u0131k hepimiz.<\/p>\n
\u0130\u015fte o anda k\u00f6y\u00fcn gen\u00e7leri imdad\u0131m\u0131za yeti\u015fti. Bunu g\u00f6ren e\u015fk\u0131yalar \u00f6nce \u015fa\u015f\u0131rd\u0131, sonra da sald\u0131r\u0131ya ge\u00e7ti. Korkun\u00e7 bir \u00e7at\u0131\u015fmadan sonra e\u015fk\u0131yalar\u0131n kimisi yakaland\u0131, kimisi de kovaland\u0131. Fakat o 40 gelinden yaln\u0131zca 15 ki\u015fi kalm\u0131\u015ft\u0131k. Bu olay e\u015fk\u0131yalara kar\u015f\u0131 iyi bir ders olmu\u015f, fakat k\u00f6yde de gen\u00e7 n\u00fcfus azalm\u0131\u015ft\u0131. Bir anl\u0131k duyulan woredler \u015fimdi ac\u0131 birer \u011f\u0131bzeye d\u00f6nm\u00fc\u015ft\u00fc. Art\u0131k \u00e7e\u015fmede 40 gelin woredleri yerine geride kalanlar\u0131n ac\u0131 feryatlar\u0131 duyuluyordu. \u00c7ok ge\u00e7meden bir s\u0131tma hastal\u0131\u011f\u0131 ba\u015f g\u00f6sterdi. O zamanlar doktor olmad\u0131\u011f\u0131ndan hastalar tedavi edilemiyordu. Hastal\u0131k yakalad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6t\u00fcr\u00fcyordu. Hatta bir ara \u00f6yle durumlar oldu ki, bir g\u00fcnde 40-50 ki\u015finin \u00f6ld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc bile g\u00f6rd\u00fcm. Hastal\u0131k di\u011ferleriyle beraber kalan gelinlerinde sonunu getirmi\u015fti. Yaln\u0131z ben kurtulmu\u015ftum aralar\u0131nda.<\/p>\n
K\u00f6y\u00fcn yukar\u0131s\u0131nda g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz mezarl\u0131k o zaman meydana geldi. Bu facialar\u0131n deh\u015fetiyle k\u00f6y\u00fc terk etmeye ba\u015flad\u0131k. Herkes bir tarafa gidiyordu, fakat giden de bir daha geri d\u00f6nmedi. Haber de al\u0131nmad\u0131 gidenlerden. Say\u0131m\u0131z parmakla say\u0131lacak kadar azald\u0131. \u00c7ocuklar art\u0131k bir \u00c7erkes ana-babadan gelmez oldular. B\u00f6ylece kaybolma ba\u015flad\u0131.<\/p>\n
Janset nine bunlar\u0131 anlat\u0131rken dalm\u0131\u015f, b\u00fct\u00fcn benli\u011fiyle 90-100 y\u0131l \u00f6ncelerine gitmi\u015fti. \u015eimdi o g\u00fcnleri yeniden ya\u015f\u0131yordu sanki. Y\u00fcz ifadesindeki h\u00fcz\u00fcn o zaman\u0131n deh\u015fetini b\u00fct\u00fcn \u00e7\u0131plakl\u0131\u011f\u0131yla yans\u0131t\u0131yordu.<\/p>\n
Anlatmaya devam etti Janset nine.
\n– Ta o g\u00fcnlerden beri sahipsizdir bu k\u00f6y. N\u00fcfus azal\u0131nca \u00e7evre ile m\u00fccadele g\u00fcc\u00fcm\u00fczde kalmad\u0131. B\u00fcy\u00fck deh\u015fetin ard\u0131ndan gelen durgunluk ve y\u0131lg\u0131nl\u0131k bu g\u00fcne dek gitmedi k\u00f6y\u00fcm\u00fczden. Yeti\u015fen gen\u00e7 k\u0131zlar\u0131m\u0131z, delikanl\u0131lar\u0131m\u0131z hep yabanc\u0131larla evlenmek zorunda kald\u0131. Bu da yok olmam\u0131z\u0131 \u00e7abukla\u015ft\u0131rm\u0131\u015f oldu. \u00c7\u00fcnk\u00fc art\u0131k tercih hakk\u0131m\u0131z kalmam\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n
D\u00fcnyada yapayaln\u0131z kald\u0131\u011f\u0131m\u0131 zannediyordum, \u015fimdiye kadar. Yar\u0131m as\u0131rd\u0131r i\u00e7imi d\u00f6kebilece\u011fim, dilimi konu\u015fabilece\u011fim birine rastlamam\u0131\u015ft\u0131m. \u00c7evremdeki bir s\u00fcr\u00fc insan aras\u0131nda yapayaln\u0131zd\u0131m. Belki bunun ne demek oldu\u011funu sen de bilirsin ama nihayet dualar\u0131m kabul olundu. “Zavall\u0131 Janset nine” diyordum i\u00e7imden, asl\u0131nda senin anlatt\u0131\u011f\u0131n \u015fey, ulusumuzun muhaceretteki kaderidir, haks\u0131zl\u0131klara u\u011frayan, ezilen, kaybolan milletimin.”<\/p>\n
Hikaye beni epey d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcrd\u00fc. Janset nineden ayr\u0131ld\u0131k. Yolda hep d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyordum. “Zavall\u0131lar” diyordum kendi kendime, “ne ac\u0131 bir son”.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Not: Bu öykü, CircassianCanada Forumlarımızdaki Çerkeslerde Evlilik? başlıklı konuyla ilişkilidir ve 27.02.2006 23:26:30 değerli katılımcımız Dzepsh tarafından foruma gönderilmiştir. (CC) Size bir hikaye yolluyorum. Sonuna kadar okuyanlar Çerkes olmayanlarla evliliğin etkilerini daha iyi anlayacaklar. (Dzeps) Öykümüz Karadeniz kıyılarında, şimdi manzarası çok güzel, fakat olayların geçtiği tarihte çevresi için felaket dağıtan bir yer olan bir köyde […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_bbp_topic_count":0,"_bbp_reply_count":0,"_bbp_total_topic_count":0,"_bbp_total_reply_count":0,"_bbp_voice_count":0,"_bbp_anonymous_reply_count":0,"_bbp_topic_count_hidden":0,"_bbp_reply_count_hidden":0,"_bbp_forum_subforum_count":0,"ocean_post_layout":"","ocean_both_sidebars_style":"","ocean_both_sidebars_content_width":0,"ocean_both_sidebars_sidebars_width":0,"ocean_sidebar":"0","ocean_second_sidebar":"0","ocean_disable_margins":"enable","ocean_add_body_class":"","ocean_shortcode_before_top_bar":"","ocean_shortcode_after_top_bar":"","ocean_shortcode_before_header":"","ocean_shortcode_after_header":"","ocean_has_shortcode":"","ocean_shortcode_after_title":"","ocean_shortcode_before_footer_widgets":"","ocean_shortcode_after_footer_widgets":"","ocean_shortcode_before_footer_bottom":"","ocean_shortcode_after_footer_bottom":"","ocean_display_top_bar":"default","ocean_display_header":"default","ocean_header_style":"","ocean_center_header_left_menu":"0","ocean_custom_header_template":"0","ocean_custom_logo":0,"ocean_custom_retina_logo":0,"ocean_custom_logo_max_width":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_width":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_width":0,"ocean_custom_logo_max_height":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_height":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_height":0,"ocean_header_custom_menu":"0","ocean_menu_typo_font_family":"0","ocean_menu_typo_font_subset":"","ocean_menu_typo_font_size":0,"ocean_menu_typo_font_size_tablet":0,"ocean_menu_typo_font_size_mobile":0,"ocean_menu_typo_font_size_unit":"px","ocean_menu_typo_font_weight":"","ocean_menu_typo_font_weight_tablet":"","ocean_menu_typo_font_weight_mobile":"","ocean_menu_typo_transform":"","ocean_menu_typo_transform_tablet":"","ocean_menu_typo_transform_mobile":"","ocean_menu_typo_line_height":0,"ocean_menu_typo_line_height_tablet":0,"ocean_menu_typo_line_height_mobile":0,"ocean_menu_typo_line_height_unit":"","ocean_menu_typo_spacing":0,"ocean_menu_typo_spacing_tablet":0,"ocean_menu_typo_spacing_mobile":0,"ocean_menu_typo_spacing_unit":"","ocean_menu_link_color":"","ocean_menu_link_color_hover":"","ocean_menu_link_color_active":"","ocean_menu_link_background":"","ocean_menu_link_hover_background":"","ocean_menu_link_active_background":"","ocean_menu_social_links_bg":"","ocean_menu_social_hover_links_bg":"","ocean_menu_social_links_color":"","ocean_menu_social_hover_links_color":"","ocean_disable_title":"default","ocean_disable_heading":"default","ocean_post_title":"","ocean_post_subheading":"","ocean_post_title_style":"","ocean_post_title_background_color":"","ocean_post_title_background":0,"ocean_post_title_bg_image_position":"","ocean_post_title_bg_image_attachment":"","ocean_post_title_bg_image_repeat":"","ocean_post_title_bg_image_size":"","ocean_post_title_height":0,"ocean_post_title_bg_overlay":0.5,"ocean_post_title_bg_overlay_color":"","ocean_disable_breadcrumbs":"default","ocean_breadcrumbs_color":"","ocean_breadcrumbs_separator_color":"","ocean_breadcrumbs_links_color":"","ocean_breadcrumbs_links_hover_color":"","ocean_display_footer_widgets":"default","ocean_display_footer_bottom":"default","ocean_custom_footer_template":"0","ocean_post_oembed":"","ocean_post_self_hosted_media":"","ocean_post_video_embed":"","ocean_link_format":"","ocean_link_format_target":"self","ocean_quote_format":"","ocean_quote_format_link":"post","ocean_gallery_link_images":"off","ocean_gallery_id":[],"footnotes":""},"categories":[118],"tags":[],"class_list":["post-8449","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-oykuler","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8449","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8449"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8449\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":19694,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8449\/revisions\/19694"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8449"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=8449"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=8449"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
![\"\"](\"http:\/\/circassiancenter.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/KIRK-GELIN-CESMESI-ve-CERKES-MEZARLIGI-a.png\")
<\/p>\n