![\"\"](\"http:\/\/www.circassiancenter.com\/cc-turkiye\/z-2013-Images-2\/455.JPG\")
<\/p>\n<\/p>\n
PENE<\/span>\u015e\u00dc Sefer Cumhuriyet stat\u00fcs\u00fcne y\u00fckselmemiz dilimiz ve k\u00fclt\u00fcr\u00fcm\u00fcz\u00fc geli\u015ftirip, ilerletmek ad\u0131na geni\u015f imkanlar sa\u011flad\u0131. Onlardan biri Adigece\u2019nin Rus\u00e7a\u2019yla beraber devlet dili olarak anayasam\u0131zda yer almas\u0131d\u0131r.<\/span><\/p>\n Bununla beraber Adigece \u00f6\u011freniminin g\u00fc\u00e7lendirilmesine y\u00f6nelik yeterli kanuni d\u00fczenlemeler de mevcut. Uygulamaya y\u00f6nelik gayretler de az\u0131msanmayacak d\u00fczeydedir. B\u00fct\u00fcn cumhuriyet okul ve kre\u015flerin de Adigece\u2019nin \u00f6\u011fretilir hale gelmesini iyi bir geli\u015fme olarak de\u011ferlendirmek gerekir. Cumhuriyetimizde her sene kutlan\u0131lan Adige Dili G\u00fcn\u00fc’ne y\u00f6nelik okullardaki yar\u0131\u015fmalar, toplant\u0131lar ve di\u011fer etkinliklerde bunun\u00a0 g\u00f6stergesidir. Dile gereken \u00f6nemin verilmesi, onun \u00f6\u011freniminin g\u00fc\u00e7lendirilmesine y\u00f6nelik cumhuriyetimizde yay\u0131mlanan gazete, dergi ve benzeri yay\u0131nlar da bu konuyla ilgili haberler hi\u00e7te az de\u011fildir. Bu anlamda Adige Radyosu ve Televizyonu da ellerinden gelen katk\u0131y\u0131 yap\u0131yorlar.<\/p>\n Konuyu irdeledi\u011fimizde dikkat \u00e7ekici baz\u0131 noktalar\u0131 g\u00f6rebilmemizde m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. A.C. Bilim ve E\u011fitim Bakan\u0131 Bedan\u0131kho Ramazan’\u0131n ifadesine g\u00f6re, cumhuriyet okullar\u0131nda okuyan 14 bin 4 y\u00fcz k\u0131rk bir \u00f6\u011frenciden Adigece\u2019yi \u00f6\u011frenmeyen sadece 21 ki\u015fidir. Bu say\u0131lar\u0131n \u00f6nemini 15 y\u0131l \u00f6nceki ya\u015fanan geli\u015fmelerden hareketle daha iyi anlar\u0131z. Maykop\u2019taki okullarda Adigece e\u011fitiminin olmad\u0131\u011f\u0131, Adige k\u00f6ylerinde \u201cRus S\u0131n\u0131f\u0131\u201d , \u201c Adige S\u0131n\u0131f\u0131\u201d diye ayr\u0131m yap\u0131ld\u0131, Adige ebeveynlerinin ezici \u00e7o\u011funlu\u011funun \u00e7ocuklar\u0131n\u0131n Adigece dersi almalar\u0131n\u0131 istemedi\u011fi hatta bu konuda bir tepki olu\u015farak Tahtem\u0131khuay ve \u015eewcen Rayonlar\u0131n\u0131n sonunda Moskova\u2019ya kadar dilek\u00e7e yazd\u0131klar\u0131 hesaba kat\u0131l\u0131rsa say\u0131n E\u011fitim ve Bilim Bakan\u0131n\u0131n verdi\u011fi rakamlar cesaret verici geli\u015fmelere i\u015faret ediyor.<\/p>\n Hepimizin ortak feryad\u0131; “Aman ne olur anadilimizi terk etmeyelim onu kaybedersek ulusta yok olacakt\u0131r.” olmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n Peki dilin \u00f6\u011fretimine y\u00f6nelik cumhuriyetimizdeki \u00e7al\u0131\u015fmalardan ve faydalar\u0131ndan haberdar m\u0131y\u0131z? S\u00f6ylenenlerin ve yap\u0131lanlar\u0131n hi\u00e7bir faydas\u0131 gelmedi diyemeyece\u011fim. Fakat yap\u0131lanlar yeterli de\u011fil dersem yan\u0131lmayaca\u011f\u0131m\u0131 san\u0131yorum. Olmas\u0131n\u0131 istedi\u011fimiz \u015feylere kendimizi kapt\u0131rarak ger\u00e7ekleri tam olarak d\u00fczg\u00fcn bir \u015fekilde ifade etmememizde \u00e7ok s\u0131k g\u00f6r\u00fclen bir durumdur. A.C. okullar\u0131ndaki \u00f6\u011frencilerden Adigece\u2019yi \u00f6\u011frenmeyi istemeyenlerin say\u0131s\u0131n\u0131n 21 ki\u015fi oldu\u011funun s\u00f6ylenmesi \u00e7ok iyi, ancak \u00fcz\u00fcc\u00fc olan Adigece dersi al\u0131yor denilenlerin pek \u00e7o\u011funun Adigece konu\u015fmay\u0131 beceremedikleridir. Adigece\u2019nin \u00f6\u011fretilmesinde yeteri kadar gayret g\u00f6stermiyorlar su\u00e7lamas\u0131yla kar\u015f\u0131la\u015fmak istemeyen \u00f6\u011fretmenlerden baz\u0131lar\u0131 ger\u00e7e\u011fi \u00e7arp\u0131tmak ve farkl\u0131 g\u00f6stermek gayretindeler. Sonunda Adigece\u2019yi konu\u015famayacak durumda olan Adige \u00f6\u011frencilere hak etmedikleri de\u011ferlendirme notunun da abart\u0131larak taktir edildi\u011fi de ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor. Ortaokul diploma notlar\u0131nda yetersiz \u00f6\u011frencilerin notlar\u0131n\u0131n 4 ya da 5 oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor.<\/p>\n Bu durumu Adige ailelerinde d\u00fcnyaya gelen pek \u00e7ok \u00e7ocukta, \u00f6zellikle \u015fehirde ya\u015fayan ailelerin \u00e7ocuklar\u0131nda tespit etmek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Anadilin bilinmemesinin sebebi ailelerin onun \u00f6\u011frenilmesine yeteri kadar \u00f6nem verilmemeleridir. Ge\u00e7mi\u015fte pek \u00e7ok ki\u015finin Adigece\u2019ye olan bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131n\u0131 yok sayamay\u0131z. “Adigece\u2019nin \u00e7ocuklar\u0131m\u0131za ne faydas\u0131 olacak? P\u015f\u0131ze nehrinin \u00f6te yakas\u0131na ge\u00e7ti\u011finde Adigece\u2019nin ge\u00e7erlili\u011fi yok” s\u00f6ylemlerine kap\u0131lm\u0131\u015f hi\u00e7te az\u0131msanmayacak say\u0131da aile var. Onlar Rus\u00e7a\u2019y\u0131 iyi bilirlerse \u00e7ocuklar\u0131n\u0131n k\u00fclt\u00fcrl\u00fc, e\u011fitimli ki\u015filer olaca\u011f\u0131n\u0131 san\u0131yorlar.<\/p>\n Rus\u00e7a\u2019n\u0131n iyi bilinmesinin gere\u011finde teredd\u00fctte mahal yok. Rusya\u2019n\u0131n yan\u0131nda SSCB d\u00f6neminin cumhuriyetlerinde de bug\u00fcn birbirlerinden ayr\u0131 olsalar da Rus\u00e7a insanlar\u0131n anla\u015ft\u0131klar\u0131 ortak ileti\u015fim dilidir. Farkl\u0131 uluslar\u0131n anla\u015fmalar\u0131n\u0131 sa\u011flayan bir dil konumundad\u0131r. Sadece Rus\u00e7a de\u011fil, insan\u0131n bir\u00e7ok dil bilmesi onun daha e\u011fitimli say\u0131lmas\u0131na sebeptir. Ancak anadili bilmemenin hi\u00e7bir anlam\u0131 yoktur. Bizim s\u00f6ylediklerimizi do\u011frularcas\u0131na Adige gen\u00e7lerinin anadillerine yeterli de\u011feri vermediklerini, Maykop caddelerinde g\u00f6rebilece\u011fimiz ve duyabilece\u011finiz \u015feyler ispat ediyor. \u0130ki Adige k\u0131z\u0131 caddede kar\u015f\u0131la\u015f\u0131rsa anadillerinde konu\u015fmay\u0131 kendilerine yak\u0131\u015ft\u0131ram\u0131yorlar.Yapmac\u0131k bir edayla Rus\u00e7a konu\u015fuyorlar.<\/p>\n Adigece devlet dili oldu diyorsak da bu hayatta tam olarak kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 bulmuyor. Adigece bir ricay\u0131 yada bir sorunu ifade eden bir dilek\u00e7e yazan\u0131 g\u00f6remeyece\u011finizi bir yana b\u0131rak\u0131n, Adigeler bir araya geldiklerinde Adigece\u2019yi bilmeyen aralar\u0131nda sadece 1-2 ki\u015fi olsa dahi Adigece\u2019yi \u00f6teleyerek Rus\u00e7a konu\u015fuyorlar. Nihayetinde Adigece\u2019yi konu alan toplant\u0131larda da bunu g\u00f6rmek m\u00fcmk\u00fcn.<\/p>\n Rus\u00e7a\u2019y\u0131 iyi bilirlerse \u00e7ocuklar\u0131n\u0131n e\u011fitimli ve okumu\u015f ki\u015fi olacaklar\u0131n\u0131 varsayan bu anlamda da Adigece \u00f6\u011freniminin gerekmedi\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnen anne babalar\u0131n b\u00fcy\u00fck bir yan\u0131lg\u0131 i\u00e7inde olduklar\u0131n\u0131 ispatlayan bir \u00f6rne\u011fi anlatmak istiyorum. Bilim ve sanat alan\u0131nda \u00fcn yapm\u0131\u015f insanlar\u0131m\u0131z\u0131n hemen hemen tamam\u0131 Adige k\u00f6ylerinde d\u00fcnyaya geldiler ve oralardaki okullarda e\u011fitim g\u00f6rd\u00fcler. Adigece\u2019yi iyi biliyorlard\u0131. Fakat bu onlardan hi\u00e7birine engel te\u015fkil etmedi. Moskova ve benzeri bir\u00e7ok \u015fehirde bulunan y\u00fcksek e\u011fitim kurumlar\u0131nda e\u011fitim g\u00f6r\u00fcyorlard\u0131.<\/p>\n Adigece\u2019nin \u00f6\u011frenilmesi ve g\u00fc\u00e7lendirilmesine dair cumhuriyetimizdeki gayretler ve uygulamalar az olmasa da bizim istedi\u011fimiz d\u00fczeyde ger\u00e7ekle\u015fmemesinin \u00f6n\u00fcndeki engellerden s\u00f6z edecek olursak de\u011finmemiz gereken \u00e7ok \u015fey olacak. Onlardan biri bu konuda s\u00f6ylem ve eylem \u00f6rt\u00fc\u015fmesinin olmad\u0131\u011f\u0131d\u0131r. Adigece\u2019nin \u00f6\u011freniminin okullarda g\u00fc\u00e7lendirilmesi gerek diyoruz ancak bu konuda gerekli haftal\u0131k ders saatlerinin azl\u0131\u011f\u0131, hatta bunlar\u0131n \u00e7o\u011falt\u0131lmas\u0131 gerekirken azalt\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u015fikayeti Adigece \u00f6\u011fretenlerden \u00e7ok i\u015fitilir. S\u00f6ylemi\u015f oldu\u011fumuz gibi bu durum Adigece\u2019nin \u00f6\u011frenimine yeterli \u00f6nem verilmedi\u011finin ispat\u0131d\u0131r.<\/p>\n \u00c7ocuk k\u00fc\u00e7\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcnde ana dilini bilmemesinin ne anlama geldi\u011fini yeteri kadar idrak edemiyor, ard\u0131ndan dili bilmemenin getirece\u011fi s\u0131k\u0131nt\u0131larla kar\u015f\u0131la\u015fabilece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fcyor. Adigece\u2019yi bilmese de olur diyen anne babalar\u0131 \u00e7ocuk memnuniyette dinliyor.\u0130lerde de bu tutumun sonu\u00e7lar\u0131ndan pi\u015fman oldu\u011fu \u00e7ok\u00e7a g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. Fazla uza\u011fa gitmeden buna yak\u0131n \u00e7evremden bir \u00f6rnek getirece\u011fim.<\/p>\n A\u011fabeyim \u0130sa 27 y\u0131l \u00c7e\u00e7enistan\u2019da orduda g\u00f6rev yapt\u0131. Grozni \u015fehrine yak\u0131n \u00c7ernore\u00e7iye denilen yerde ev bark sahibi olmu\u015f orda ya\u015f\u0131yordu. 2 k\u0131z\u0131 ve 1 o\u011flu orda d\u00fcnyaya geldiler. Onlar\u0131n anne babas\u0131 \u00e7ocuklar Adigece bilmese de olur diye d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcler. Rus\u00e7a\u2019dan ba\u015fka dil bilmeyen \u00e7ocuklar sonu\u00e7ta Maykop\u2019a d\u00f6nd\u00fcler. \u0130\u015fte o zaman k\u0131zlarda, delikanl\u0131da anadillerini anne babalar\u0131n\u0131n \u00f6\u011fretmemelerinin yanl\u0131\u015f oldu\u011funu anlad\u0131lar.<\/p>\n \u015eu anda anne – baba k\u0131zlar\u0131n\u0131n ve o\u011fullar\u0131n\u0131n Adige olmayanlarla evlenmelerini istemiyorlar. Fakat Adigece bilmeden ben Adige’yim demenin ne anlam\u0131 olabilir? Buna y\u00f6nelik a\u011fabeyimin k\u00fc\u00e7\u00fck k\u0131z\u0131 Rita’n\u0131n s\u00f6yledi\u011fi \u015feyi s\u0131k\u00e7a hat\u0131rlar\u0131m. Adige\u2019den ba\u015fkas\u0131yla evlenmesinin do\u011fru olmayaca\u011f\u0131n\u0131 s\u0131k\u00e7a tembihleyen annesine Rita’n\u0131n yan\u0131t\u0131: “Tamam anlad\u0131m da hep tekrar ediyorsun ama Adige gen\u00e7leri benim Adige oldu\u011fumu nereden anlayacaklar? Adige\u2019yim ama Adigece bilmiyorum. Fiziksel g\u00f6r\u00fcn\u00fcmde Adige k\u0131zlar\u0131 gibi de\u011fil biraz k\u0131z\u0131lcay\u0131m. \u00d6n\u00fcme gelen Adige gen\u00e7lerini Adige’yim, Adige’yim diyerek mi kar\u015f\u0131layaca\u011f\u0131m?”<\/p>\n A\u011fabeyimin o\u011flu Yuri Adigece bilmemenin pi\u015fmanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 pek \u00e7ok yerde ya\u015f\u0131yor. \u0130yi g\u00fcnde k\u00f6t\u00fc g\u00fcnde Adigeler bir araya gelip Adigece konu\u015ftuklar\u0131nda s\u00f6ylenenleri anlam\u0131yor. Konu\u015fmalara kat\u0131lam\u0131yor, donuk bak\u0131\u015flarla etraf\u0131 seyrediyor. Yuri\u2019nin 3 k\u0131z\u0131 iyi derecede Adigece bilseler de Yuri onlarla Rus\u00e7a anla\u015f\u0131yor.<\/p>\n Hayat\u0131n\u0131 k\u00f6yde ge\u00e7irmi\u015f ve ilerlemi\u015f ya\u015f\u0131na ra\u011fmen Adigece Rus\u00e7a kar\u0131\u015f\u0131m\u0131 konu\u015fmalar\u0131 yapanlar\u0131 g\u00f6r\u00fcnce \u015fehirde do\u011fup e\u011fitim g\u00f6renler i\u00e7erisinde anadilini bilmeyenleri g\u00f6rmek yad\u0131rganacak bir durum olmaktan \u00e7\u0131k\u0131yor. Bu ki\u015filerin Radyo ve Televizyon ekranlar\u0131nda konu\u015furken kulland\u0131klar\u0131 dile insan onlar ad\u0131na \u00fcz\u00fcl\u00fcyor. En \u00fcz\u00fcnt\u00fc verici olan \u015fey Adigece ifade etmenin m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011fu yayg\u0131n kelimeleri dahi bir yana b\u0131rakarak Rus\u00e7a kelimeler kullanmalar\u0131d\u0131r.<\/p>\n Sovyet d\u00f6neminde say\u0131ca k\u00fc\u00e7\u00fck uluslar\u0131n dillerine ve k\u00fclt\u00fcrlerine olan bak\u0131\u015f, ba\u015fka \u015fekilde ifade edilecek olursak, uluslar\u0131n yak\u0131nla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131na y\u00f6nelik uygulanan politikalar\u0131n temelinde Rus\u00e7a\u2019n\u0131n yayg\u0131n kullan\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flamak temel politikas\u0131 vard\u0131. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde de bunu unutmam\u0131\u015f bu y\u00f6nde kanaat sahibi anne babalar mevcuttur. \u00dcz\u00fcc\u00fc olan demokrasinin getirdi\u011fi bir cumhuriyete sahip oldu\u011fumuz ve de ya\u015fant\u0131m\u0131zda b\u00fcy\u00fck de\u011fi\u015fmeler oldu\u011funun g\u00fcn\u00fcm\u00fczde bu ki\u015filerce yeterince anla\u015f\u0131lamam\u0131\u015f olmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n Adigece\u2019nin iyi bilinmesinin gere\u011fi onun aile i\u00e7inde kullan\u0131m\u0131 yada Adigeler bir araya geldi\u011finde gere\u011fi has\u0131l oldu\u011funda konu\u015fmakla s\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011fildir.Dili bilmenin \u00f6nemini daha derin d\u00fc\u015f\u00fcnmek laz\u0131m. Her ulusun k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn temeli dilidir. Anadilini bilmeden ulusal k\u00fclt\u00fcr\u00fc derinlemesine kavrama imkan\u0131 yoktur.Ard\u0131ndan cumhuriyete sahip olduktan sonra Adigece daha da \u00f6nemli hale geldi. \u015eimdi Adige dili bilmeden atanamayaca\u011f\u0131n pek \u00e7ok makam var. A.C.’nin ilk anayasas\u0131nda ba\u015fkan\u0131n Adigece\u2019yi ve Rus\u00e7a\u2019y\u0131 iyi bilmesi zaruret idi. Sonradan yap\u0131lan de\u011fi\u015fiklikle bunun de\u011fi\u015ftirilmesini ben \u015fahsen do\u011fru bulmuyorum. Cumhuriyete ad\u0131n\u0131 veren ulusun dilini bilmeyen bir ba\u015fkan konusunda tart\u0131\u015fmay\u0131 gereksiz g\u00f6r\u00fcyorum. Bunun gibi k\u00fclt\u00fcr, e\u011fitim ve bilim bakanlar\u0131m\u0131z\u0131n Adigece\u2019yi bilip bilmemelerini konu edinmeyi, tart\u0131\u015fmay\u0131 gereksiz g\u00f6r\u00fcyorum. Bu gibi g\u00f6revlerin Adigece bilmeyenlere verilmesinin uygunsuzlu\u011funu pek \u00e7ok ba\u015fka konuda, \u00f6rne\u011fin sanat konusunda a\u00e7\u0131k\u00e7a s\u00f6yleyebiliriz.<\/p>\n Adigece bilmeden Adige yazar\u0131 m\u0131 olacaks\u0131n? Adigece yay\u0131nlanan gazete, dergi, Adige Televizyonu, Radyosu gibi i\u015f kollar\u0131nda Adigece bilmeden sonu\u00e7 al\u0131nabilir mi? Adige \u015fark\u0131c\u0131s\u0131 ya da iyi bir Adige artist olmak i\u00e7in iyi derecede Adigece bilmek gerekmiyor mu? Sonu\u00e7ta Adigece \u00e7\u0131kan kitaplar\u0131, dergileri,gazeteyi okuyam\u0131yor radyo ve televizyondaki Adigece yay\u0131nlar\u0131 anlayabilmek Adigelik a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00e7ok \u00f6nemlidir.<\/p>\n \u00c7ocu\u011fun gelecekte hangi mesle\u011fi se\u00e7ece\u011finin bilinmesi olduk\u00e7a zordur. Adigece bilmemesinin ona getirece\u011fi sorunlarla da kar\u015f\u0131la\u015fmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn. K\u00f6t\u00fc olan bunun idrakinde olmayan bunu d\u00fc\u015f\u00fcnmeyen az\u0131msanmayacak say\u0131da anne baban\u0131n varl\u0131\u011f\u0131d\u0131r. \u00c7ocuk hangi dil olursa olsun ilk \u00f6nce annesinden duydu\u011fu s\u00f6zlerle daha sonra aile bireylerinin konu\u015fmalar\u0131yla dili \u00f6\u011frenmeye ba\u015flar. Anneler bu konuda kararl\u0131 bir tutum i\u00e7inde olsalard\u0131 iyi olurdu. Bu konudaki eksiklik okullarda Adigece \u00f6\u011freten \u00f6\u011fretmenlere b\u00fcy\u00fck s\u0131k\u0131nt\u0131lar \u00e7\u0131karmaktad\u0131r. Kanunlar var demenin rahatl\u0131\u011f\u0131na ka\u00e7madan kanunlar\u0131n gere\u011finin hayata ge\u00e7irilmesi ve kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan sorunlar\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fcmlenmesi konusunda cumhuriyet liderlerinin gerekti\u011fi kadar ilgilenmeleri, en \u00f6nemli ve do\u011fru gerekliliktir.<\/p>\n Soyda\u015f\u0131m\u0131z olmayan \u00e7o\u011funlukla da Ruslardan dilimizi \u00f6\u011frenenlerin olmas\u0131 iyi ancak beni \u00fczen, Rus \u00e7ocuklar\u0131 Adigece konu\u015furken Adige \u00e7ocuklar\u0131n\u0131n Adigece\u2019yi bilmemeleridir.<\/p>\n Bu yaz\u0131m\u0131 okuyanlar aras\u0131nda da Adigece\u2019nin \u00f6\u011frenilmesi konusunda gerekli olanlara yapt\u0131\u011f\u0131m vurgudan ve bu konudaki yakla\u015f\u0131m\u0131ndan rahats\u0131zl\u0131k duyanlar olabilir. Konuyu bu \u015fekilde ifade etmemin amac\u0131n\u0131 da gizlemeden s\u00f6yleyece\u011fim.Dilimizin gelece\u011fi ad\u0131na gelece\u011fe y\u00f6nelik kayg\u0131lar\u0131m var.Yap\u0131lan iyi \u015feylerin sonu\u00e7lar\u0131 konusunda bir sorun yok.Onlar yok olmayacak. Kayg\u0131lanmam\u0131z gereken \u015fey ihtiya\u00e7 duyduklar\u0131m\u0131z hakk\u0131ndad\u0131r.Amac\u0131m \u00e7ocuklar\u0131 \u201cAdigece bilmeseler de olur\u201d bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131na sahip anne babalara biraz sitem edip onlar\u0131 biraz bilin\u00e7lendirmek.Onlar\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnceye sevk ederek e\u011fer d\u00fcnyada ulusal varl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmemiz gerekiyorsa ulusal anlamda kendilerine gelmenin tam zaman\u0131 oldu\u011funun idrakine vard\u0131rmakt\u0131r.<\/p>\n Adige Mak gazetesinin ilk sayfas\u0131n\u0131n \u00fcst\u00fcnde “Bir aradaysak – g\u00fc\u00e7l\u00fcy\u00fcz” ifadesi do\u011fru ve hakl\u0131 olarak yer al\u0131r. O derin anlam\u0131 olan, g\u00fc\u00e7l\u00fc bir s\u00f6zd\u00fcr. Evet, birlik ve uyum i\u00e7erisinde \u00e7al\u0131\u015f\u0131rsan her t\u00fcrl\u00fc konuda sonuca ula\u015f\u0131rs\u0131n. Herkesin, dilimizin geli\u015ftirilmesinde her Adige\u2019nin diline y\u00fcksek bir ilgi g\u00f6stermesinin, dilimizi kaybedersek ulusumuzun da yok olaca\u011f\u0131n\u0131n unutulmamas\u0131n\u0131 idrakinde olmas\u0131n\u0131 istedim. Allah \u015fahittir.<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" PENEŞÜ Sefer Adigey Cumhuriyeti Ulusal Yazarı Çeviri: Jade Wumar Cumhuriyet statüsüne yükselmemiz dilimiz ve kültürümüzü geliştirip, ilerletmek adına geniş imkanlar sağladı. Onlardan biri Adigece’nin Rusça’yla beraber devlet dili olarak anayasamızda yer almasıdır. Bununla beraber Adigece öğreniminin güçlendirilmesine yönelik yeterli kanuni düzenlemeler de mevcut. Uygulamaya yönelik gayretler de azımsanmayacak düzeydedir. Bütün cumhuriyet okul ve kreşlerin de […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_bbp_topic_count":0,"_bbp_reply_count":0,"_bbp_total_topic_count":0,"_bbp_total_reply_count":0,"_bbp_voice_count":0,"_bbp_anonymous_reply_count":0,"_bbp_topic_count_hidden":0,"_bbp_reply_count_hidden":0,"_bbp_forum_subforum_count":0,"ocean_post_layout":"","ocean_both_sidebars_style":"","ocean_both_sidebars_content_width":0,"ocean_both_sidebars_sidebars_width":0,"ocean_sidebar":"0","ocean_second_sidebar":"0","ocean_disable_margins":"enable","ocean_add_body_class":"","ocean_shortcode_before_top_bar":"","ocean_shortcode_after_top_bar":"","ocean_shortcode_before_header":"","ocean_shortcode_after_header":"","ocean_has_shortcode":"","ocean_shortcode_after_title":"","ocean_shortcode_before_footer_widgets":"","ocean_shortcode_after_footer_widgets":"","ocean_shortcode_before_footer_bottom":"","ocean_shortcode_after_footer_bottom":"","ocean_display_top_bar":"default","ocean_display_header":"default","ocean_header_style":"","ocean_center_header_left_menu":"0","ocean_custom_header_template":"0","ocean_custom_logo":0,"ocean_custom_retina_logo":0,"ocean_custom_logo_max_width":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_width":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_width":0,"ocean_custom_logo_max_height":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_height":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_height":0,"ocean_header_custom_menu":"0","ocean_menu_typo_font_family":"0","ocean_menu_typo_font_subset":"","ocean_menu_typo_font_size":0,"ocean_menu_typo_font_size_tablet":0,"ocean_menu_typo_font_size_mobile":0,"ocean_menu_typo_font_size_unit":"px","ocean_menu_typo_font_weight":"","ocean_menu_typo_font_weight_tablet":"","ocean_menu_typo_font_weight_mobile":"","ocean_menu_typo_transform":"","ocean_menu_typo_transform_tablet":"","ocean_menu_typo_transform_mobile":"","ocean_menu_typo_line_height":0,"ocean_menu_typo_line_height_tablet":0,"ocean_menu_typo_line_height_mobile":0,"ocean_menu_typo_line_height_unit":"","ocean_menu_typo_spacing":0,"ocean_menu_typo_spacing_tablet":0,"ocean_menu_typo_spacing_mobile":0,"ocean_menu_typo_spacing_unit":"","ocean_menu_link_color":"","ocean_menu_link_color_hover":"","ocean_menu_link_color_active":"","ocean_menu_link_background":"","ocean_menu_link_hover_background":"","ocean_menu_link_active_background":"","ocean_menu_social_links_bg":"","ocean_menu_social_hover_links_bg":"","ocean_menu_social_links_color":"","ocean_menu_social_hover_links_color":"","ocean_disable_title":"default","ocean_disable_heading":"default","ocean_post_title":"","ocean_post_subheading":"","ocean_post_title_style":"","ocean_post_title_background_color":"","ocean_post_title_background":0,"ocean_post_title_bg_image_position":"","ocean_post_title_bg_image_attachment":"","ocean_post_title_bg_image_repeat":"","ocean_post_title_bg_image_size":"","ocean_post_title_height":0,"ocean_post_title_bg_overlay":0.5,"ocean_post_title_bg_overlay_color":"","ocean_disable_breadcrumbs":"default","ocean_breadcrumbs_color":"","ocean_breadcrumbs_separator_color":"","ocean_breadcrumbs_links_color":"","ocean_breadcrumbs_links_hover_color":"","ocean_display_footer_widgets":"default","ocean_display_footer_bottom":"default","ocean_custom_footer_template":"0","ocean_post_oembed":"","ocean_post_self_hosted_media":"","ocean_post_video_embed":"","ocean_link_format":"","ocean_link_format_target":"self","ocean_quote_format":"","ocean_quote_format_link":"post","ocean_gallery_link_images":"off","ocean_gallery_id":[],"footnotes":""},"categories":[31],"tags":[],"class_list":["post-8808","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-edebiyat-genel-konular","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8808","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8808"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8808\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8810,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8808\/revisions\/8810"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8808"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=8808"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=8808"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
\n<\/b><\/span> Adigey Cumhuriyeti Ulusal Yazar\u0131
\n\u00c7eviri: Jade Wumar<\/span><\/p>\n