{"id":8970,"date":"2019-03-11T21:31:33","date_gmt":"2019-03-11T21:31:33","guid":{"rendered":"http:\/\/circassiancenter.com\/tr\/?p=8970"},"modified":"2019-03-11T21:31:33","modified_gmt":"2019-03-11T21:31:33","slug":"nineleriyle-konusmak-icin-lazca-ogreniyorlar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/nineleriyle-konusmak-icin-lazca-ogreniyorlar\/","title":{"rendered":"N\u0130NELER\u0130YLE KONU\u015eMAK \u0130\u00c7\u0130N LAZCA \u00d6\u011eREN\u0130YORLAR"},"content":{"rendered":"<p><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/www.circassiancenter.com\/cc-turkiye\/z-2013-Images-2\/801.jpg\" alt=\"\" width=\"417\" height=\"305\" \/><\/p>\n<p><b> <span style=\"font-size: small;\"> <span lang=\"tr\">Ali Da\u011flar<br \/>\n<\/span> <\/span><\/b><span>H\u00fcrriyet Gazetesi, 23 Ocak 2011<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: Arial; font-size: small;\">Kad\u0131k\u00f6y\u2019de bir Laz Mektebi a\u00e7\u0131ld\u0131. \u201cAkademi diyemezdik \u00e7\u00fcnk\u00fc i\u015fe, UNESCO\u2019ya g\u00f6re yok olmaya y\u00fcz tutmu\u015f diller aras\u0131nda say\u0131lan Lazca&#8217;n\u0131n abecesini \u00f6\u011fretmekle ba\u015fl\u0131yoruz\u201d diyor AKADER\u2019in ba\u015fkan\u0131 Altan A\u00e7\u0131kdilli.<\/p>\n<p>Mektebe ilgi b\u00fcy\u00fck. <\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: Arial; font-size: small;\">Merak Laz diline, tarihine, k\u00fclt\u00fcr\u00fcne ve efsanelerine. \u00d6\u011frencilerin \u00e7o\u011fu \u00fcniversiteli ve meslek sahibi gen\u00e7ler. Nineleriyle ileti\u015fim kuramamaktan yak\u0131nan bir ku\u015fak bu. Ba\u015fkan A\u00e7\u0131kdilli anlatt\u0131<\/p>\n<p>Bu topraklarda farkl\u0131 dil ve k\u00fclt\u00fcrlerin, resmi tarihten farkl\u0131 bir tarihin oldu\u011funu biliyoruz. \u00c7ok sesli, \u00e7ok k\u00fclt\u00fcrl\u00fc topluluklar binlerce y\u0131ld\u0131r bar\u0131\u015f i\u00e7inde, bir arada ya\u015f\u0131yorlar. Ama Lazca gittik\u00e7e yok oluyor. UNESCO\u2019nun tespiti bu. G\u00f6\u00e7 en b\u00fcy\u00fck etken. Metropoldeki gen\u00e7lerin bu dilden haberi yok. Karadeniz\u2019de \u00e7ocuklar nineleriyle konu\u015fup anla\u015fam\u0131yor. Bir dilin \u00f6lmesi, bir halk\u0131n, tarihin kesintiye u\u011framas\u0131 demek. B\u0131rak\u0131n ya\u015fayan bir dilin \u00f6\u011frenilmesini, binlerce y\u0131l \u00f6nce \u00f6lm\u00fc\u015f dilleri \u00f6\u011frenmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor bilim insanlar\u0131, tarihi do\u011fru \u00f6\u011frenmek i\u00e7in. Laz Mektebi bir ilk.<br \/>\n\u00d6\u011frencilerden Ye\u015fim Ekici Almanca \u00f6\u011fretmenli\u011fi okuyor. Anne-baba Selanikli. \u201cTrabzon\u2019dan, Hopa\u2019ya b\u00fct\u00fcn sahil \u015feridini gezdim. \u0130nsanlarla sohbet ettik\u00e7e bu dili \u00e7ocuklar\u0131n\u0131n dahi bilmedi\u011fini g\u00f6rd\u00fcm\u201d diyor. Zeki Yaz\u0131c\u0131 elektrik \u00f6\u011fretmeni, Arde\u015fenli. Kastamonulu e\u015fi matematik \u00f6\u011fretmeni Nurdan Yaz\u0131c\u0131 ile gelmi\u015f. Yaz\u0131c\u0131, do\u011fu\u015ftan Lazca konu\u015ftu\u011funu, T\u00fcrk\u00e7e&#8217;yi ilkokulda \u00f6\u011frendi\u011fini, grameri \u00f6\u011frenmek i\u00e7in geldi\u011fini s\u00f6yl\u00fcyor. E\u015fi ise, \u201cYeni bir dil, yeni bir k\u00fclt\u00fcr, e\u015fim ve ailesiyle daha iyi ileti\u015fim i\u00e7in buraday\u0131m\u201d diyor.<\/p>\n<p><b>DERG\u0130 \u00c7IKARMAK \u0130ST\u0130YOR<br \/>\n<\/b><br \/>\nSafa Bar\u0131\u015f in\u015faat m\u00fchendisli\u011fi \u00f6\u011frencisi. \u201cNinemle diyalog kuram\u0131yoruz. \u0130nsanlar bana \u2018Laz m\u0131s\u0131n?\u2019 diye sordu\u011funda \u2018Evet\u2019 diyorum; ard\u0131ndan gelen \u2018Lazca biliyor musun\u2019 sorusuna yan\u0131t veremeyince \u00fcz\u00fcl\u00fcyorum. Bu dili ya\u015fatmak istiyorum, ileride \u00e7ocuklar\u0131ma Lazca isimler koyaca\u011f\u0131m\u201d diyor.<br \/>\nEmin Uygur Y\u00fcksel bilgisayar m\u00fchendisi. Onun geli\u015f nedeni ninesi: \u201c\u0130lk \u00e7\u0131k\u0131\u015f noktam Letife ninem; d\u00fcnyadaki herkesin Lazca konu\u015ftu\u011funu san\u0131yor. Herkesin bilmedi\u011fini fark edince \u015fa\u015f\u0131r\u0131yor, bana da k\u0131z\u0131yor. Mikro milliyet\u00e7ili\u011fin ortaya \u00e7\u0131kaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fcyorum. Bu dilin en az\u0131ndan akademik boyutta ara\u015ft\u0131rmaya ihtiyac\u0131 var&#8230;\u201d<\/p>\n<p>P\u0131nar Bayraktar mimarl\u0131k \u00f6\u011frencisi. Arhavili. Lazca yaz\u0131p dergi \u00e7\u0131karmak, Laz tarihini \u00f6\u011frenmek istedi\u011fini s\u00f6yl\u00fcyor: \u201cMilliyet\u00e7ilik gibi bir durumumuz yok. Biz k\u00fclt\u00fcr\u00fcm\u00fcz\u00fc ya\u015famak istiyoruz. Bundan daha k\u0131ymetli bir \u015fey olamaz. Tarihini anlamak istiyorsun, anneanneni anlamak istiyorsun.\u201d<br \/>\nG\u00fclmerih ve Ay\u015fe Serdar karde\u015fler Ak\u00e7akocal\u0131. \u00dcniversite mezunu G\u00fclmerih, \u201cPek \u00e7ok Karadenizlinin tarihiyle ba\u011f\u0131 kopmu\u015f \u00e7\u00fcnk\u00fc dilleriyle ba\u011f\u0131 kopmu\u015f\u201d diyor. Akademisyen Ay\u015fe ise, yaz\u0131lmayan bir dilin geriledi\u011fini hat\u0131rlat\u0131yor.<\/p>\n<p><b>KARADEN\u0130ZL\u0130 \u0130LE AYNI ANLAMA GELM\u0130YOR<br \/>\n<\/b><br \/>\nLaz deyince, Karadenizli gibi alg\u0131lan\u0131yor. Ger\u00e7ekte bu n\u00fcfusun yo\u011fun olarak ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 yerler Do\u011fu Karadeniz\u2019de sadece Pazar, Arde\u015fen, F\u0131nd\u0131kl\u0131, Arhavi, Hopa ve k\u0131smen Bor\u00e7ka. Avrupa\u2019da bu k\u00fclt\u00fcr \u00fczerine \u00e7al\u0131\u015fan Kafkasoloji b\u00f6l\u00fcmleri var. Lazca, G\u00fcrcistan\u2019da da okutuluyor. Alfabelerinde 35 ses bulunan Lazlar\u0131n pek \u00e7ok da atas\u00f6z\u00fc var bu konuda: \u201cNana nena gondinina Titi gondineri \u011fi\u011fun\u201d (Ana dilini kaybedersen kendini kaybedersin) ya da \u201cN\u00e7\u2019ari do no\u015fk\u2019erite n\u00e7\u2019ari\u201d (Yaz da istersen k\u00f6m\u00fcr ile yaz) gibi&#8230; \u00dcnl\u00fc Laz aktivist, \u015fair, ressam Helimi\u015fi Xasan\u2019\u0131n mezar ta\u015f\u0131ndaysa \u015f\u00f6yle yaz\u0131yor: \u201cSk\u2019idala\u015fen ma-na man\u00e7\u2019en kaebzdi\/Ham dunyas em dunya\u015f derdi var ebzdi\u201d, (Ya\u015famdan pay\u0131ma d\u00fc\u015feni ald\u0131m\/Bu d\u00fcnyada \u00f6teki d\u00fcnyan\u0131n derdini \u00e7ekmedim)<\/p>\n<p><b>Lazca destanlar beni a\u011flat\u0131yor<br \/>\n<\/b><br \/>\nE\u011fitimin ba\u015f\u0131nda, Almanya\u2019da 15 y\u0131ld\u0131r sosyal pedagog olarak \u00e7al\u0131\u015fan, 28 y\u0131ld\u0131r Laz dilinde \u015fiir, hikaye ve deneme kitaplar\u0131 kaleme alan Selma Ko\u00e7iva var. Ko\u00e7iva, Arde\u015fenli. \u0130lk \u015fiirlerini Lazca yazm\u0131\u015f, \u2018Y\u0131ld\u0131z Dili\u2019 adl\u0131 kitab\u0131nda toplam\u0131\u015f. \u201cOkuyucular\u0131m Lazca yazd\u0131\u011f\u0131mda \u00e7ok daha etkileyici oldu\u011fumu s\u00f6yl\u00fcyor. Naz\u0131m\u2019\u0131 T\u00fcrk\u00e7e, Brecht\u2019i Almanca olarak ana dillerinde okumak \u00e7ok g\u00fczel bir \u015fey. Ama beni en \u00e7ok a\u011flatan Lazca destanlar. \u0130lk y\u0131llarda bir hobiydi, memlekete \u00f6zlemdi. S\u00fcre\u00e7 i\u00e7inde hayat\u0131m\u0131n merkezine oturdu. Filoloji de, Lazca da okutulmal\u0131. Dil \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 g\u00f6n\u00fcll\u00fc beraberli\u011fi peki\u015ftirir\u201d diyor.<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ali Da&#287;lar H&uuml;rriyet Gazetesi, 23 Ocak 2011 Kad&#305;k&ouml;y&rsquo;de bir Laz Mektebi a&ccedil;&#305;ld&#305;. &ldquo;Akademi diyemezdik &ccedil;&uuml;nk&uuml; i&#351;e, UNESCO&rsquo;ya g&ouml;re yok olmaya y&uuml;z tutmu&#351; diller aras&#305;nda say&#305;lan Lazca&rsquo;n&#305;n abecesini &ouml;&#287;retmekle ba&#351;l&#305;yoruz&rdquo; diyor AKADER&rsquo;in ba&#351;kan&#305; Altan A&ccedil;&#305;kdilli. Mektebe ilgi b&uuml;y&uuml;k. Merak Laz diline, tarihine, k&uuml;lt&uuml;r&uuml;ne ve efsanelerine. &Ouml;&#287;rencilerin &ccedil;o&#287;u &uuml;niversiteli ve meslek sahibi gen&ccedil;ler. Nineleriyle ileti&#351;im kuramamaktan yak&#305;nan [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_bbp_topic_count":0,"_bbp_reply_count":0,"_bbp_total_topic_count":0,"_bbp_total_reply_count":0,"_bbp_voice_count":0,"_bbp_anonymous_reply_count":0,"_bbp_topic_count_hidden":0,"_bbp_reply_count_hidden":0,"_bbp_forum_subforum_count":0,"ocean_post_layout":"","ocean_both_sidebars_style":"","ocean_both_sidebars_content_width":0,"ocean_both_sidebars_sidebars_width":0,"ocean_sidebar":"0","ocean_second_sidebar":"0","ocean_disable_margins":"enable","ocean_add_body_class":"","ocean_shortcode_before_top_bar":"","ocean_shortcode_after_top_bar":"","ocean_shortcode_before_header":"","ocean_shortcode_after_header":"","ocean_has_shortcode":"","ocean_shortcode_after_title":"","ocean_shortcode_before_footer_widgets":"","ocean_shortcode_after_footer_widgets":"","ocean_shortcode_before_footer_bottom":"","ocean_shortcode_after_footer_bottom":"","ocean_display_top_bar":"default","ocean_display_header":"default","ocean_header_style":"","ocean_center_header_left_menu":"0","ocean_custom_header_template":"0","ocean_custom_logo":0,"ocean_custom_retina_logo":0,"ocean_custom_logo_max_width":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_width":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_width":0,"ocean_custom_logo_max_height":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_height":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_height":0,"ocean_header_custom_menu":"0","ocean_menu_typo_font_family":"0","ocean_menu_typo_font_subset":"","ocean_menu_typo_font_size":0,"ocean_menu_typo_font_size_tablet":0,"ocean_menu_typo_font_size_mobile":0,"ocean_menu_typo_font_size_unit":"px","ocean_menu_typo_font_weight":"","ocean_menu_typo_font_weight_tablet":"","ocean_menu_typo_font_weight_mobile":"","ocean_menu_typo_transform":"","ocean_menu_typo_transform_tablet":"","ocean_menu_typo_transform_mobile":"","ocean_menu_typo_line_height":0,"ocean_menu_typo_line_height_tablet":0,"ocean_menu_typo_line_height_mobile":0,"ocean_menu_typo_line_height_unit":"","ocean_menu_typo_spacing":0,"ocean_menu_typo_spacing_tablet":0,"ocean_menu_typo_spacing_mobile":0,"ocean_menu_typo_spacing_unit":"","ocean_menu_link_color":"","ocean_menu_link_color_hover":"","ocean_menu_link_color_active":"","ocean_menu_link_background":"","ocean_menu_link_hover_background":"","ocean_menu_link_active_background":"","ocean_menu_social_links_bg":"","ocean_menu_social_hover_links_bg":"","ocean_menu_social_links_color":"","ocean_menu_social_hover_links_color":"","ocean_disable_title":"default","ocean_disable_heading":"default","ocean_post_title":"","ocean_post_subheading":"","ocean_post_title_style":"","ocean_post_title_background_color":"","ocean_post_title_background":0,"ocean_post_title_bg_image_position":"","ocean_post_title_bg_image_attachment":"","ocean_post_title_bg_image_repeat":"","ocean_post_title_bg_image_size":"","ocean_post_title_height":0,"ocean_post_title_bg_overlay":0.5,"ocean_post_title_bg_overlay_color":"","ocean_disable_breadcrumbs":"default","ocean_breadcrumbs_color":"","ocean_breadcrumbs_separator_color":"","ocean_breadcrumbs_links_color":"","ocean_breadcrumbs_links_hover_color":"","ocean_display_footer_widgets":"default","ocean_display_footer_bottom":"default","ocean_custom_footer_template":"0","ocean_post_oembed":"","ocean_post_self_hosted_media":"","ocean_post_video_embed":"","ocean_link_format":"","ocean_link_format_target":"self","ocean_quote_format":"","ocean_quote_format_link":"post","ocean_gallery_link_images":"off","ocean_gallery_id":[],"footnotes":""},"categories":[31],"tags":[],"class_list":["post-8970","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-edebiyat-genel-konular","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8970","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8970"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8970\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8972,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8970\/revisions\/8972"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8970"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=8970"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=8970"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}