![\"\"](\"http:\/\/www.circassiancenter.com\/cc-turkiye\/z-2013-Images-2\/817.JPG\")
<\/p>\n<\/p>\n
Petar Dimitrov Kovachev Kafkas Dernekleri Federasyonu, \u201cYok Olma Tehlikesi Alt\u0131ndaki Diller ve Adige-Abhaz Dillerinin Konumu\u201d Konulu Konferans Metinleri, A\u00e7\u0131l\u0131\u015f Konu\u015fmas\u0131, 1 Temmuz 2006, Ankara<\/span><\/p><\/blockquote>\n Te\u015fekk\u00fcrler say\u0131n toplant\u0131 y\u00f6neticisi, sevgili Candemir bey, sayg\u0131de\u011fer misafirler, bayanlar ve baylar:<\/p>\n Bu konferansta sunum yap\u0131yor olmak bana b\u00fcy\u00fck mutluluk veriyor, zira ben de \u00e7o\u011funuz gibi dilbilimi e\u011fitimi ald\u0131m. <\/span><\/p>\n T\u00fcrkiye pek \u00e7ok farkl\u0131 ve zengin k\u00fclt\u00fcre ev sahipli\u011fi yapmaktad\u0131r. Bir as\u0131rdan daha uzun bir s\u00fcredir de Kafkas k\u00fclt\u00fcr\u00fc bunlar aras\u0131nda \u00f6zel bir yer te\u015fkil etmektedir. \u00c7ok \u00fcz\u00fcc\u00fcd\u00fcr ki, Kafkas dillerinin k\u00f6keni olarak bilinen Ub\u0131h dilini konu\u015fan son ki\u015finin, 1992’de \u00f6l\u00fcm\u00fc ile tehlike alt\u0131nda olan bir dil daha yery\u00fcz\u00fcnden silinmi\u015ftir.<\/p>\n Dil, k\u00fclt\u00fcr\u00fcn en ay\u0131rt edici \u00f6zelliklerinden biri olarak kabul edilir ki, bu da dil ile k\u00fclt\u00fcrel haklar aras\u0131ndaki ba\u011f\u0131n ne kadar kuvvetli oldu\u011funu g\u00f6sterir. Dil, sadece ne anlatmak istedi\u011fimiz ile alakal\u0131 de\u011fildir. Ayn\u0131 zamanda kim oldu\u011fumuz ile de alakal\u0131d\u0131r. K\u00fcreselle\u015fmenin y\u00fckselen h\u0131z\u0131 baz\u0131 dilleri tehlikeye atm\u0131\u015f, bunun sonucunda d\u00fcnyan\u0131n k\u00fclt\u00fcrel miras\u0131n\u0131 ve bunun gere\u011fi olarak kendi dilimizi ve k\u00fclt\u00fcrel kimliklerimizi korumam\u0131z gerekti\u011fini fark etmemize sebep olmu\u015ftur.<\/p>\n Ancak, bug\u00fcn burada konu\u015fuyor olmam\u0131n sebebi bu de\u011fil. Bug\u00fcn burada olmam\u0131n sebebi bu konferans\u0131n, Kafkas Dernekleri Federasyonu taraf\u0131ndan haz\u0131rlanan ve Demokrasi ve \u0130nsan Haklar\u0131 i\u00e7in Avrupa Giri\u015fimi alt\u0131nda, Avrupa Komisyonu T\u00fcrkiye Delegasyonu taraf\u0131ndan finanse edilen bir projenin, T\u00fcrkiye’de Adige ve Abhaz dillerinin e\u011fitimi i\u00e7in altyap\u0131 olu\u015fturulmas\u0131” projesinin bir par\u00e7as\u0131 olarak organize edilmi\u015f olmas\u0131d\u0131r. Bug\u00fcne kadar ifade \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcnden, bireylerin adalet sistemine eri\u015fimine, i\u015fkence ve k\u00f6t\u00fc muameleyle m\u00fccadeleye, k\u00fclt\u00fcrel \u00e7e\u015fitlili\u011fi korumaya kadar pek \u00e7ok farkl\u0131 konuda, 50 kadar k\u00fc\u00e7\u00fck projeye destek verilmi\u015ftir. Bundan dolay\u0131 AK, Kopenhag siyasi kriterlerinin uygulanmas\u0131 ve T\u00fcrkiye’nin Avrupa Birli\u011fi’ne kabul\u00fcnde STK’lar\u0131n rol\u00fcne b\u00fcy\u00fck \u00f6nem vermektedir. D\u0130HAG bu hedefe ula\u015fmada bug\u00fcne kadar ana ara\u00e7lardan biri olmu\u015ftur.<\/p>\n T\u00fcrkiye, 1999 Helsinki Avrupa Konseyi’nde \u00fcyelik perspektifine girdi\u011finden beri, demokrasinin teminat\u0131 olan kurumlar\u0131n devaml\u0131l\u0131\u011f\u0131, yasalar\u0131n \u00e7er\u00e7evesi, insan haklar\u0131 ve az\u0131nl\u0131klar\u0131n korunmas\u0131n\u0131 da i\u00e7eren Kopenhag siyasi kriterlerine uyumda, dikkate de\u011fer bir a\u015fama kaydetmi\u015ftir. Bu olumlu geli\u015fmelere ra\u011fmen, bunlar\u0131n yasala\u015fmas\u0131ndan iki y\u0131l sonra, yap\u0131lmas\u0131 gereken daha \u00e7ok i\u015f bulunmaktad\u0131r. \u00d6rne\u011fin; k\u00fclt\u00fcr\u00fcn korunmas\u0131nda en \u00f6nemli unsur olan \u00e7ocuklara y\u00f6nelik yay\u0131nlarda, \u00e7ok kat\u0131 s\u0131n\u0131rlamalar bulunmaktad\u0131r.<\/p>\n T\u00fcrk\u00e7e d\u0131\u015f\u0131ndaki dillerin \u00f6\u011fretilmesi konusuna gelirsek, Avrupa Konseyi Irk\u00e7\u0131l\u0131k ve Ayr\u0131mc\u0131l\u0131k Kar\u015f\u0131t\u0131 Avrupa Komisyonu, 2005 y\u0131l\u0131 T\u00fcrkiye raporunda, T\u00fcrk yetkilileri devlet okullar\u0131nda anadil olarak T\u00fcrk\u00e7e d\u0131\u015f\u0131nda dilleri \u00f6\u011fretme konusundaki anayasal engeli kald\u0131rma konusunda y\u00fcreklendirmeye \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Rapor ayn\u0131 zamanda, anadili T\u00fcrk\u00e7e olmayan \u00e7ocuklar i\u00e7in yeterli haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131n sa\u011flanmas\u0131n\u0131n da \u00f6nemine dikkat \u00e7ekmektedir.<\/p>\n B\u00fct\u00fcn bu geli\u015fmelere bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda ve STK’lar ile T\u00fcrkiye Cumhuriyeti Devleti’nin i\u015fbirli\u011finin \u00f6nemi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcnde, Kafkas Dernekleri Federasyonu’nun projesi \u00e7ok yerinde ve zaman\u0131nda olmu\u015ftur. Adige ve Abhaz dillerinin \u00f6zel dil kurslar\u0131nda \u00f6\u011fretilmesi i\u00e7in gerekli altyap\u0131y\u0131 haz\u0131rlama amac\u0131nda olan bu proje, ileride yap\u0131lacaklar i\u00e7in de takip edilecek bir \u00f6rnek te\u015fkil edecektir.<\/p>\n Bu \u00e7al\u0131\u015fmaya t\u00fcm ba\u015far\u0131 dileklerimi sunuyorum. Umuyorum ki, gerekli \u0130nan\u0131yorum ki, izleyen g\u00f6r\u00fc\u015fmeler bunun nas\u0131l olabilece\u011fini g\u00f6sterecektir.<\/p>\n Sizlere verimli bir g\u00f6r\u00fc\u015fme diliyor ve bu organizasyonda eme\u011fi ge\u00e7en Kafkas Dernekleri Federasyonu’na te\u015fekk\u00fcrlerimi sunuyorum. Projelerinin hem Kafkas toplumuna, hem de T\u00fcrkiye’ye sa\u011flayaca\u011f\u0131 kazan\u00e7lar\u0131 g\u00f6rmek i\u00e7in heyecanla bekliyorum <\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Petar Dimitrov Kovachev Avrupa Birliği Türkiye Delegasyonu Demokrasi ve İnsan Hakları Birimi Yöneticisi Kafkas Dernekleri Federasyonu, “Yok Olma Tehlikesi Altındaki Diller ve Adige-Abhaz Dillerinin Konumu” Konulu Konferans Metinleri, Açılış Konuşması, 1 Temmuz 2006, Ankara Teşekkürler sayın toplantı yöneticisi, sevgili Candemir bey, saygıdeğer misafirler, bayanlar ve baylar: Bu konferansta sunum yapıyor olmak bana büyük mutluluk veriyor, […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_bbp_topic_count":0,"_bbp_reply_count":0,"_bbp_total_topic_count":0,"_bbp_total_reply_count":0,"_bbp_voice_count":0,"_bbp_anonymous_reply_count":0,"_bbp_topic_count_hidden":0,"_bbp_reply_count_hidden":0,"_bbp_forum_subforum_count":0,"ocean_post_layout":"","ocean_both_sidebars_style":"","ocean_both_sidebars_content_width":0,"ocean_both_sidebars_sidebars_width":0,"ocean_sidebar":"0","ocean_second_sidebar":"0","ocean_disable_margins":"enable","ocean_add_body_class":"","ocean_shortcode_before_top_bar":"","ocean_shortcode_after_top_bar":"","ocean_shortcode_before_header":"","ocean_shortcode_after_header":"","ocean_has_shortcode":"","ocean_shortcode_after_title":"","ocean_shortcode_before_footer_widgets":"","ocean_shortcode_after_footer_widgets":"","ocean_shortcode_before_footer_bottom":"","ocean_shortcode_after_footer_bottom":"","ocean_display_top_bar":"default","ocean_display_header":"default","ocean_header_style":"","ocean_center_header_left_menu":"0","ocean_custom_header_template":"0","ocean_custom_logo":0,"ocean_custom_retina_logo":0,"ocean_custom_logo_max_width":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_width":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_width":0,"ocean_custom_logo_max_height":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_height":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_height":0,"ocean_header_custom_menu":"0","ocean_menu_typo_font_family":"0","ocean_menu_typo_font_subset":"","ocean_menu_typo_font_size":0,"ocean_menu_typo_font_size_tablet":0,"ocean_menu_typo_font_size_mobile":0,"ocean_menu_typo_font_size_unit":"px","ocean_menu_typo_font_weight":"","ocean_menu_typo_font_weight_tablet":"","ocean_menu_typo_font_weight_mobile":"","ocean_menu_typo_transform":"","ocean_menu_typo_transform_tablet":"","ocean_menu_typo_transform_mobile":"","ocean_menu_typo_line_height":0,"ocean_menu_typo_line_height_tablet":0,"ocean_menu_typo_line_height_mobile":0,"ocean_menu_typo_line_height_unit":"","ocean_menu_typo_spacing":0,"ocean_menu_typo_spacing_tablet":0,"ocean_menu_typo_spacing_mobile":0,"ocean_menu_typo_spacing_unit":"","ocean_menu_link_color":"","ocean_menu_link_color_hover":"","ocean_menu_link_color_active":"","ocean_menu_link_background":"","ocean_menu_link_hover_background":"","ocean_menu_link_active_background":"","ocean_menu_social_links_bg":"","ocean_menu_social_hover_links_bg":"","ocean_menu_social_links_color":"","ocean_menu_social_hover_links_color":"","ocean_disable_title":"default","ocean_disable_heading":"default","ocean_post_title":"","ocean_post_subheading":"","ocean_post_title_style":"","ocean_post_title_background_color":"","ocean_post_title_background":0,"ocean_post_title_bg_image_position":"","ocean_post_title_bg_image_attachment":"","ocean_post_title_bg_image_repeat":"","ocean_post_title_bg_image_size":"","ocean_post_title_height":0,"ocean_post_title_bg_overlay":0.5,"ocean_post_title_bg_overlay_color":"","ocean_disable_breadcrumbs":"default","ocean_breadcrumbs_color":"","ocean_breadcrumbs_separator_color":"","ocean_breadcrumbs_links_color":"","ocean_breadcrumbs_links_hover_color":"","ocean_display_footer_widgets":"default","ocean_display_footer_bottom":"default","ocean_custom_footer_template":"0","ocean_post_oembed":"","ocean_post_self_hosted_media":"","ocean_post_video_embed":"","ocean_link_format":"","ocean_link_format_target":"self","ocean_quote_format":"","ocean_quote_format_link":"post","ocean_gallery_link_images":"off","ocean_gallery_id":[],"footnotes":""},"categories":[31],"tags":[],"class_list":["post-8978","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-edebiyat-genel-konular","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8978","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8978"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8978\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8980,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8978\/revisions\/8980"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8978"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=8978"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=8978"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
\n<\/span> <\/span><\/b>Avrupa Birli\u011fi T\u00fcrkiye Delegasyonu Demokrasi ve \u0130nsan Haklar\u0131 Birimi Y\u00f6neticisi
\n<\/span><\/p>\n
\n* Bildi\u011finiz \u00fczere, Demokrasi ve \u0130nsan Haklar\u0131 i\u00e7in Avrupa Giri\u015fimi (D\u0130HAG), 1994 y\u0131l\u0131nda Avrupa Birli\u011fi’nin demokrasi ve insan haklar\u0131 konular\u0131ndaki hedeflerini desteklemek, geni\u015fletmek amac\u0131yla kuruldu. D\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda insan haklar\u0131, demokrasi ve \u00e7at\u0131\u015fma \u00f6nleme \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 i\u00e7in, yakla\u015f\u0131k 100 milyon Euro’luk bir y\u0131ll\u0131k b\u00fct\u00e7eye sahiptir.
\nT\u00fcrkiye, 2002 y\u0131l\u0131ndan itibaren, hem Br\u00fcksel taraf\u0131ndan y\u00f6netilen makro projeler, hem de Avrupa Birli\u011fi T\u00fcrkiye Delegasyonu taraf\u0131ndan y\u00f6netilen mikro projeler i\u00e7in, y\u0131ll\u0131k 2 milyon Euro gibi bir b\u00fct\u00e7eyle odak \u00fclke hafine gelmi\u015ftir. D\u0130HAG taraf\u0131ndan, y\u0131ll\u0131k yakla\u015f\u0131k 500 bin Euro bu mikro projeler i\u00e7in T\u00fcrkiye’ye ayr\u0131lmaktad\u0131r. Buradaki ama\u00e7, sivil toplum kurulu\u015flar\u0131n\u0131n hareketlerine destek olarak demokratik yap\u0131n\u0131n g\u00fc\u00e7lenmesine katk\u0131da bulunmakt\u0131r.<\/p>\n
\nAvrupa Komisyonu (AK), T\u00fcrkiye’deki sivil toplumun geli\u015fimi i\u00e7in ciddi y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fck alm\u0131\u015f durumdad\u0131r. Sivil toplumun g\u00fc\u00e7lendirilmesi, b\u00f6ylece STK’lar\u0131n taraf tutmak, bilin\u00e7 artt\u0131rmak ve sorunlar\u0131 \u00e7\u00f6zmek i\u00e7in olaylara m\u00fcdahale yeteneklerinin ve kapasitelerinin artt\u0131r\u0131lmas\u0131, bu s\u00fcrecin sa\u011flamla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in vazge\u00e7ilmezdir. Sivil toplum kurulu\u015flar\u0131, demokratik reformlar\u0131n ba\u015flat\u0131c\u0131lar\u0131 olabilirler. Ancak onlar olmadan reformlar\u0131n tam anlam\u0131yla hayata ge\u00e7irilmesi de m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir.<\/p>\n
\nBug\u00fcn konu\u015fulan konular a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6zellikle \u00f6nemli olan k\u0131s\u0131m, k\u00fclt\u00fcrel haklar\u0131n korunmas\u0131 ve geli\u015ftirilmesi konusundaki kazan\u0131mlard\u0131r. T\u00fcrkiye Cumhuriyeti 2003 y\u0131l\u0131nda, baz\u0131 k\u0131s\u0131tlamalarla da olsa \u00f6zel e\u011fitim kurumlar\u0131nda T\u00fcrk\u00e7e’den ba\u015fka dillerin \u00f6\u011fretilmesine ve T\u00fcrk vatanda\u015flar\u0131n\u0131n g\u00fcnl\u00fck hayatta kulland\u0131\u011f\u0131 T\u00fcrk\u00e7e’den ba\u015fka dil ve leh\u00e7elerde yay\u0131na izin vermi\u015ftir.<\/p>\n
\nolan geni\u015f deste\u011fi bulacak ve \u015fu andaki \u00e7er\u00e7evesinin de \u00f6tesine ge\u00e7ecektir.<\/p>\n