{"id":9081,"date":"2020-03-12T14:05:46","date_gmt":"2020-03-12T19:05:46","guid":{"rendered":"http:\/\/circassiancenter.com\/tr\/?p=9081"},"modified":"2021-03-18T16:02:00","modified_gmt":"2021-03-18T21:02:00","slug":"murat-cankat-hoca","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/murat-cankat-hoca\/","title":{"rendered":"MURAT CANKAT HOCA"},"content":{"rendered":"<p><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-14837\" src=\"http:\/\/circassiancenter.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/MURAT-CANKAT-HOCA-b.jpg\" alt=\"\" width=\"541\" height=\"304\" srcset=\"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/MURAT-CANKAT-HOCA-b.jpg 541w, https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/MURAT-CANKAT-HOCA-b-300x169.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 541px) 100vw, 541px\" \/><\/p>\n<p align=\"left\"><strong><span class=\"baslik1\"><span style=\"font-size: small;\"> Hakk\u0131 Devrim<\/span><\/span><\/strong><br \/>\nRadikal Gazetesi, 13 Haziran 2004<\/p>\n<p align=\"left\"><span style=\"font-family: Arial; font-size: small;\"><b>Murat Cankat Hoca hastayd\u0131. Bir g\u00fcn \u00c7erkesce&#8217;den gayri dil konu\u015fmaz oldu.<\/b><\/span><\/p>\n<p class=\"auto-style1\"><span style=\"font-family: Arial; font-size: small;\"><span style=\"font-size: small;\">Anadilde yay\u0131n\u0131 alk\u0131\u015flayanlar yan\u0131nda, vakit ge\u00e7irmeden tart\u0131\u015fmaya ba\u015flayanlar da oldu. Vatan elden gidecek diye feryat edenler de eksik de\u011fil. Hepsine hak vermek laz\u0131m, \u00f6nemli bir karard\u0131 bu bizim alelacele al\u0131p, yar\u0131m y\u0131rt\u0131k uygulamaya koydu\u011fumuz.<\/span><\/span><\/p>\n<p>Zamanla \u015fekillenecek, d\u00fczelecektir.<\/p>\n<p>Pazar yaz\u0131lar\u0131nda b\u00fct\u00fcn bir hafta ihmal etti\u011fimizi yapmaya, konulara olumlu a\u00e7\u0131dan bakmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 biliyorsunuz. Yeni tart\u0131\u015fmalara, \u00e7eki\u015fmelere aday g\u00f6r\u00fcnen bu konu bana, 41 y\u0131ld\u0131r aram\u0131zda olmayan bir sevgilimi d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcrd\u00fc, kay\u0131nbabam Dr. Murat Cankat&#8217;\u0131.<\/p>\n<p>Safkan bir \u00c7erkesdi Murat Baba (Torunlar\u0131n\u0131n deyi\u015fiyle \u00abDokdok Dede\u00bb).<br \/>\nO havalinin insanlar\u0131na giderek Kafkasl\u0131 diyece\u011fiz galiba. Net bir tahmin de\u011fil, tart\u0131\u015fma yeri de buras\u0131 olamaz. Ama mesela bug\u00fcnlerde s\u0131k\u00e7a kullan\u0131lan Adige ad\u0131n\u0131 T\u00fcrkiye&#8217;de ka\u00e7 ki\u015fi bilir? Sorun \u00e7evrenizdekilere, g\u00f6receksiniz. Abazalar ile Abhazlar ayn\u0131 kavmin insanlar\u0131 m\u0131d\u0131r sualine ne kadar\u0131 do\u011fru cevap verebilir?<\/p>\n<p>\u0130stanbul&#8217;a g\u00f6\u00e7mek \u00fczere k\u00f6ylerinden Batum&#8217;a inerken, k\u00fc\u00e7\u00fck Murat, babas\u0131n\u0131n at\u0131n\u0131n terkisindedir. Hen\u00fcz be\u015f ya\u015f\u0131nda. Ruslar her ailenin bir ata y\u00fcklenebilecek kadar e\u015fya g\u00f6t\u00fcrmesine izin vermi\u015fler. Bunu biliyorum, ayr\u0131ca binek atlar\u0131n\u0131 kullanmalar\u0131na da m\u00fcsaade ettiler mi, G\u00fclseren Han\u0131m da hat\u0131rlamaz. Ama kalan atlar\u0131yla kazlar\u0131n\u0131, Ruslar\u0131n eline ge\u00e7mesin, i\u015fine yaramas\u0131n diye da\u011flar\u0131n tepelerine do\u011fru s\u00fcr\u00fcp da\u011f\u0131tt\u0131klar\u0131n\u0131 bilmeyen yok. (So\u011fuk iklimde kaz t\u00fcy\u00fc giyecek yap\u0131m\u0131nda i\u015fe yar\u0131yor.)<\/p>\n<p>Kafileler Batum&#8217;a do\u011fru ilerleye dursun, ben size k\u0131sa k\u0131sa bu dramatik g\u00f6\u00e7 hakk\u0131nda dinlediklerimi anlatay\u0131m.<\/p>\n<p>Ruslar bir tarihe kadar \u00c7erkeslerden asker ve vergi almazlarm\u0131\u015f. Ahalinin inanc\u0131na g\u00f6re, Osmanl\u0131&#8217;dan korktuklar\u0131 i\u00e7in. Vakta ki bu korkudan kurtulmu\u015flar, ilk i\u015f olarak \u00c7erkes gen\u00e7lerini askere \u00e7a\u011f\u0131rm\u0131\u015flar. Gitmemi\u015f gen\u00e7ler, belki de aile b\u00fcy\u00fckleri b\u0131rakmad\u0131.<\/p>\n<p>Murat Baba&#8217;n\u0131n b\u00fcy\u00fckleri \u0130stanbul&#8217;a bir heyet g\u00f6ndermi\u015fler, ba\u015flar\u0131n\u0131n Ruslarla belaya girece\u011fini anlay\u0131nca. Padi\u015fah (\u0130kinci Abd\u00fclhamid) heyeti Y\u0131ld\u0131z Saray\u0131&#8217;nda kabul etmi\u015f, dinlemi\u015f. Karar\u0131n\u0131:<br \/>\n\u2013 Efendileri gezdirin, m\u00fclk\u00fcm\u00fcz\u00fcn elveri\u015fli yerlerini g\u00f6rs\u00fcnler. Nereyi be\u011fenirlerse oraya isk\u00e2n edin, diye bildirmi\u015f.<br \/>\nSo\u011fuk k\u0131\u015flar\u0131n, yal\u00e7\u0131n da\u011flar\u0131n insanlar\u0131 s\u0131cak iklimi, yemye\u015fil ovalar\u0131 g\u00f6r\u00fcnce hi\u00e7 teredd\u00fct etmeden:<br \/>\n\u2013 Buras\u0131, demi\u015fler.<br \/>\nYan\u0131ld\u0131klar\u0131, \u00e7ok ge\u00e7meden anla\u015f\u0131lacak. Farkl\u0131 ve s\u0131cak iklim onlar\u0131 \u00e7arpacak, Cennet&#8217;e geldik derken \u00e7o\u011fu k\u0131r\u0131lacakt\u0131r.<\/p>\n<p>Bizim \u00c7erkesler kafilesinin vapurla Karadeniz&#8217;den girip Bo\u011faz&#8217;dan ge\u00e7i\u015f sahnesini anlatmak istiyorum size. Bence hazin, dramatik bir sahnedir.<br \/>\nVakit sabah. Erkekler g\u00fcvertede namazdan kalkarken, buralar\u0131 bilen biri Beylerbeyi hizas\u0131nda Be\u015fikta\u015f s\u0131rtlar\u0131n\u0131 i\u015faret ederek:<br \/>\n\u2013 Da\u011f\u0131lmay\u0131n, demi\u015f. Y\u0131ld\u0131z Saray\u0131 oradad\u0131r. Halife-i Ruyi Zemin Efendimiz ola ki bizi seyreder, kullar\u0131m iyi midir\u00a0 ho\u015f mudur diye sual eder. Selama dural\u0131m!<br \/>\nNamaz saflar\u0131 gibi s\u0131ra s\u0131ra dizilip, K\u0131zkulesi \u00f6nlerine kadar selama durmu\u015flar, H\u00fcnk\u00e2r&#8217;lar\u0131na kar\u015f\u0131. Dinledi\u011fimde, hat\u0131rl\u0131yorum \u00e7ok duygulanm\u0131\u015ft\u0131m bu sahneden.<\/p>\n<p>\u0130lk heyet Mersin-Erdemli, Amasya ve \u00e7evresini be\u011fenmi\u015f. Bizimkilerin kafilesi ilkin Silifke&#8217;nin k\u00f6ylerini denemi\u015fler. Bir mevsim, iki mevsim&#8230; S\u0131ca\u011fa dayanamayacaklar\u0131n\u0131 anlay\u0131nca kuzeye do\u011fru g\u00f6\u00e7 izni istemi\u015f ve gidip Karaman&#8217;\u0131n Eminler ve G\u00f6k\u00e7e k\u00f6ylerine yerle\u015fmi\u015fler.<\/p>\n<p>Murat Baba okumu\u015f. \u0130stanbul&#8217;da Asker\u00ee T\u0131bbiye&#8217;ye devam etmi\u015f. Tan\u0131d\u0131\u011f\u0131m (ve yetmi\u015f ya\u015f\u0131n\u0131 ge\u00e7mi\u015f ikizlerin yan yana gelince tahmin edilemez bir g\u00fczellik olu\u015fturdu\u011funu g\u00f6zlerimle g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm) karde\u015fi \u0130smail Emmi hep Karaman&#8217;da kalm\u0131\u015ft\u0131; okumas\u0131 yazmas\u0131 yoktu.<\/p>\n<p>Prof. Dr. Murat Cankat, devrinin \u00fcnl\u00fc cerrahlar\u0131ndan biriydi. Ben tan\u0131d\u0131\u011f\u0131mda (k\u0131z\u0131n\u0131 istemeye gitti\u011fim g\u00fcnler) \u0130stanbul Etibba (Tabipler) Odas\u0131 Ba\u015fkan\u0131&#8217;yd\u0131, hekimlik etmiyor, ameliyatlara girmiyordu.<\/p>\n<p>Nur i\u00e7inde yats\u0131n 1963 y\u0131l\u0131nda aram\u0131zdan ayr\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>\u00c7ocuklar\u0131, onun \u00c7erkes dostlar\u0131n\u0131 da tan\u0131d\u0131lar. Rauf Orbay gibi. \u00d6\u011frencisi Prof. Dr. \u0130zzet Birand gibi. Ziraat hocas\u0131 Prof. \u015eevket Birand, Konya milletvekili Remzi Birand gibi, Baz\u0131lar\u0131n\u0131 ben de tan\u0131d\u0131m.<\/p>\n<p>Murat Baba Balkan, Birinci D\u00fcnya ve Kurtulu\u015f sava\u015flar\u0131na kat\u0131lm\u0131\u015f bir askerdi. Atat\u00fcrk&#8217;\u00fcn yak\u0131n\u0131, \u0130smet Pa\u015fa&#8217;n\u0131n dostu.<\/p>\n<p>O ve arkada\u015flar\u0131, belki kurulu\u015funda pay sahibi olmalar\u0131n\u0131n da etkisiyle kendilerini hep bu Cumhuriyetin mensuplar\u0131, dedi\u011fim gibi ayn\u0131 zamanda sahipleri bildiler. Kay\u0131nbabam\u0131n\u00a0 bu konuda hi\u00e7bir teredd\u00fcde m\u00fcsaade etmeyi\u015finden hep gururlanm\u0131\u015f\u0131md\u0131r.<\/p>\n<p>\u00c7erkesce konu\u015ftu\u011funu hi\u00e7 i\u015fitmedi\u011fim Murat Baba son g\u00fcnlerinde T\u00fcrk\u00e7e&#8217;yi konu\u015famaz oldu. Beyinde her dilin ayr\u0131 bir kutuda sakland\u0131\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcncemin bu vesileyle do\u011fruland\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fcm.<\/p>\n<p>Aram\u0131zda \u00c7erkesce bilen de yoktu. Murat Baba&#8217;n\u0131n karde\u015f \u00e7ocu\u011fu bizim sevgili a\u011fabeyimiz, Hayri Cankat yeti\u015fti imdad\u0131m\u0131za. Bir s\u00fcre sonra T\u00fcrk\u00e7e, zihindeki yerini yeniden alacakt\u0131.<\/p>\n<p>Babas\u0131n\u0131n arkada\u015flar\u0131yla \u00c7erkesce&#8217;nin alfabesini olu\u015fturmay\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcklerini, ama bir sonuca varamad\u0131klar\u0131n\u0131 G\u00fclseren Han\u0131m hat\u0131rl\u0131yor.<\/p>\n<p>Dil hangi k\u0131vamdan sonra alfabele\u015fmek ihtiyac\u0131n\u0131 duyar ve bunu ger\u00e7ekle\u015ftirir, bilemem&#8230;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Hakk&#305; Devrim Radikal Gazetesi, 13 Haziran 2004 Murat Cankat Hoca hastayd&#305;. Bir g&uuml;n &Ccedil;erkesce&rsquo;den gayri dil konu&#351;maz oldu. Anadilde yay&#305;n&#305; alk&#305;&#351;layanlar yan&#305;nda, vakit ge&ccedil;irmeden tart&#305;&#351;maya ba&#351;layanlar da oldu. Vatan elden gidecek diye feryat edenler de eksik de&#287;il. Hepsine hak vermek laz&#305;m, &ouml;nemli bir karard&#305; bu bizim alelacele al&#305;p, yar&#305;m y&#305;rt&#305;k uygulamaya koydu&#287;umuz. Zamanla &#351;ekillenecek, d&uuml;zelecektir. [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_bbp_topic_count":0,"_bbp_reply_count":0,"_bbp_total_topic_count":0,"_bbp_total_reply_count":0,"_bbp_voice_count":0,"_bbp_anonymous_reply_count":0,"_bbp_topic_count_hidden":0,"_bbp_reply_count_hidden":0,"_bbp_forum_subforum_count":0,"ocean_post_layout":"","ocean_both_sidebars_style":"","ocean_both_sidebars_content_width":0,"ocean_both_sidebars_sidebars_width":0,"ocean_sidebar":"0","ocean_second_sidebar":"0","ocean_disable_margins":"enable","ocean_add_body_class":"","ocean_shortcode_before_top_bar":"","ocean_shortcode_after_top_bar":"","ocean_shortcode_before_header":"","ocean_shortcode_after_header":"","ocean_has_shortcode":"","ocean_shortcode_after_title":"","ocean_shortcode_before_footer_widgets":"","ocean_shortcode_after_footer_widgets":"","ocean_shortcode_before_footer_bottom":"","ocean_shortcode_after_footer_bottom":"","ocean_display_top_bar":"default","ocean_display_header":"default","ocean_header_style":"","ocean_center_header_left_menu":"0","ocean_custom_header_template":"0","ocean_custom_logo":0,"ocean_custom_retina_logo":0,"ocean_custom_logo_max_width":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_width":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_width":0,"ocean_custom_logo_max_height":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_height":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_height":0,"ocean_header_custom_menu":"0","ocean_menu_typo_font_family":"0","ocean_menu_typo_font_subset":"","ocean_menu_typo_font_size":0,"ocean_menu_typo_font_size_tablet":0,"ocean_menu_typo_font_size_mobile":0,"ocean_menu_typo_font_size_unit":"px","ocean_menu_typo_font_weight":"","ocean_menu_typo_font_weight_tablet":"","ocean_menu_typo_font_weight_mobile":"","ocean_menu_typo_transform":"","ocean_menu_typo_transform_tablet":"","ocean_menu_typo_transform_mobile":"","ocean_menu_typo_line_height":0,"ocean_menu_typo_line_height_tablet":0,"ocean_menu_typo_line_height_mobile":0,"ocean_menu_typo_line_height_unit":"","ocean_menu_typo_spacing":0,"ocean_menu_typo_spacing_tablet":0,"ocean_menu_typo_spacing_mobile":0,"ocean_menu_typo_spacing_unit":"","ocean_menu_link_color":"","ocean_menu_link_color_hover":"","ocean_menu_link_color_active":"","ocean_menu_link_background":"","ocean_menu_link_hover_background":"","ocean_menu_link_active_background":"","ocean_menu_social_links_bg":"","ocean_menu_social_hover_links_bg":"","ocean_menu_social_links_color":"","ocean_menu_social_hover_links_color":"","ocean_disable_title":"default","ocean_disable_heading":"default","ocean_post_title":"","ocean_post_subheading":"","ocean_post_title_style":"","ocean_post_title_background_color":"","ocean_post_title_background":0,"ocean_post_title_bg_image_position":"","ocean_post_title_bg_image_attachment":"","ocean_post_title_bg_image_repeat":"","ocean_post_title_bg_image_size":"","ocean_post_title_height":0,"ocean_post_title_bg_overlay":0.5,"ocean_post_title_bg_overlay_color":"","ocean_disable_breadcrumbs":"default","ocean_breadcrumbs_color":"","ocean_breadcrumbs_separator_color":"","ocean_breadcrumbs_links_color":"","ocean_breadcrumbs_links_hover_color":"","ocean_display_footer_widgets":"default","ocean_display_footer_bottom":"default","ocean_custom_footer_template":"0","ocean_post_oembed":"","ocean_post_self_hosted_media":"","ocean_post_video_embed":"","ocean_link_format":"","ocean_link_format_target":"self","ocean_quote_format":"","ocean_quote_format_link":"post","ocean_gallery_link_images":"off","ocean_gallery_id":[],"footnotes":""},"categories":[29],"tags":[],"class_list":["post-9081","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-tarih","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9081","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9081"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9081\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":14840,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9081\/revisions\/14840"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9081"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9081"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9081"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}