{"id":9108,"date":"2020-12-26T14:18:43","date_gmt":"2020-12-26T20:18:43","guid":{"rendered":"http:\/\/circassiancenter.com\/tr\/?p=9108"},"modified":"2020-12-27T15:40:55","modified_gmt":"2020-12-27T21:40:55","slug":"kuzey-kafkasya-tarihine-giris","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/kuzey-kafkasya-tarihine-giris\/","title":{"rendered":"KUZEY KAFKASYA TAR\u0130H\u0130NE G\u0130R\u0130\u015e"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/p>\n

Prof. Dr. Nabat\u00e7ikov<\/span><\/strong>
\nDevlet Oryantal Sanat M\u00fczesi Direkt\u00f6r\u00fc, Moskova
\nKaynak:http:\/\/www.arcaucasica.ru\/exhibit\/gnc\/eng\/menu_intro.htm
\n\u00c7eviri: GILI\u015eB\u0130 Jankat K\u0131l\u0131\u00e7<\/p>\n

Kafkas da\u011flar\u0131n\u0131n etkisiyle olu\u015fmu\u015f olan Hazar ve Karadeniz \u00e7ukurlar\u0131 ile B\u00fcy\u00fck Step taraf\u0131ndan d\u00fcnya uygarl\u0131klar\u0131n\u0131n merkezlerinden ayr\u0131lm\u0131\u015f olan Kuzey Kafkasya insanl\u0131k tarihinin ilk d\u00f6nemlerinden itibaren antik k\u00fclt\u00fcr\u00fcn en parlak yerle\u015fimlerinden birisi olmu\u015ftur. Elveri\u015fli iklim ko\u015fullar\u0131, do\u011fal kaynaklar\u0131n bollu\u011fu ve \u00e7ok verimli topraklar ilk \u00e7a\u011f ekonomisinin a\u015famal\u0131 geli\u015fimi i\u00e7in \u00f6n ko\u015fullar\u0131 olu\u015fturmaktayd\u0131. Kuzey Kafkasya’da erken metal d\u00f6nemi M.\u00d6. 6. bin y\u0131lda\u00a0 Mezopotamya ve Kuzey \u0130ran’la e\u015fzamanl\u0131 olarak ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r.1897 y\u0131l\u0131nda Profes\u00f6r N.\u0130 Veselovsky taraf\u0131ndan Maykop \u015fehrinde (Adige Cumhuriyeti) bulunan en zengin kurgandan (t\u00fcmsek mezar) ad\u0131n\u0131 alm\u0131\u015f olan Erken Bronz \u00e7a\u011f\u0131na ait Maykop k\u00fclt\u00fcr\u00fc Kuzeybat\u0131\u2019da Taman yar\u0131madas\u0131na ve G\u00fcneydo\u011fu’da Da\u011f\u0131stan’a kadar Kuzey Kafkasya’n\u0131n b\u00fcy\u00fck b\u00f6l\u00fcm\u00fcne yay\u0131ld\u0131. Maykop k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn do\u011fu\u015fu, olu\u015fumu ve geli\u015fimi as\u0131l olarak Yak\u0131n Do\u011fu’dan Trans-Kuban steplerine ve da\u011f eteklerine giren ferdi gruplarla ili\u015fkilendirilmektedir. Bu gruplar Yak\u0131n Do\u011fu’nun k\u00fclt\u00fcrel ve teknolojik geli\u015fmelerini Kuzey Kafkasya’ya ta\u015f\u0131d\u0131lar. Kar\u0131\u015f\u0131k k\u00fclt\u00fcrel etkile\u015fimler b\u00fct\u00fcn Avrasya s\u0131n\u0131r b\u00f6lgelerinin ve Avrupa Bronz \u00c7a\u011f\u0131’n\u0131n en \u00f6nde gelen olgular\u0131ndan biri olan e\u015fsiz bir k\u00fclt\u00fcr\u00fcn olu\u015fumuyla sonu\u00e7lanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

Bir sonraki d\u00f6nem s\u00fcresince bir\u00e7ok yerel \u00e7e\u015fitlili\u011fi ile Kuzey Kafkasya’n\u0131n k\u00fclt\u00fcrel ve tarihi birlikteli\u011finin geli\u015fiminde Maykop K\u00fclt\u00fcr\u00fc as\u0131l unsur haline gelmi\u015ftir. Bu k\u00fclt\u00fcr\u00fcn \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde geli\u015fmesi hayvanc\u0131l\u0131kla u\u011fra\u015fan ve ayn\u0131 zamanda katakomb ve tahta yap\u0131 k\u00fclt\u00fcrlerinin sahibi olan kuzeyli kabilelerin Kafkasya steplerine kitleler halinde yay\u0131lmas\u0131yla ger\u00e7ekle\u015fmi\u015ftir.<\/p>\n

M.\u00d6. 2. bin y\u0131l\u0131n sonunda Bronz \u00c7a\u011f\u0131\u2019n\u0131n bitimine do\u011fru Kuzey Kafkasya en geni\u015f metal \u00fcretim merkezlerinden birisi olmu\u015ftur. B\u00fcy\u00fck Kafkas Silsilesi’nin yama\u00e7lar\u0131nda ve kuzey b\u00f6lgesinin da\u011f eteklerinde fevkalade bir sanatla bronz par\u00e7alar\u0131 \u00fcreterek \u00fcn yapan orijinal bir Koban K\u00fclt\u00fcr\u00fc do\u011fmu\u015ftur.<\/p>\n

Silah ve metal aletlerin b\u00f6lgesel yap\u0131lardaki \u00e7e\u015fitlili\u011fi aras\u0131nda Transkafkasya ve Yak\u0131n Do\u011fu modelleri ay\u0131rt edilebilmektedir. Bu \u00f6zellik Transkafkasya ve Yak\u0131ndo\u011fu \u00fclkeleri ile Koban kabileleri aras\u0131ndaki yak\u0131n k\u00fclt\u00fcrel ve ekonomik ili\u015fkileri kan\u0131tlamaktad\u0131r. Kuzey Kafkasyal\u0131 sanat\u00e7\u0131lar\u0131n \u00fcretti\u011fi eserler stepteki ticari yollar boyunca Kafkaslar\u0131n eteklerinin \u00f6tesine Trakya’ya, Kuzey Karadeniz Sahil B\u00f6lgesi’ne, Volga ve Don nehirleri aras\u0131nda ki steplere kadar gitmi\u015ftir.<\/p>\n

Ge\u00e7 Bronz d\u00f6neminde bronz kal\u0131b\u0131n\u0131n geli\u015ftirilmesi alet ve silah yap\u0131m\u0131nda demirin ustal\u0131kla kullan\u0131m\u0131n\u0131 h\u0131zland\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r. M\u00d6. 8. yy Do\u011fu Avrupa’da en \u00f6nemli tarihsel d\u00f6n\u00fcm noktas\u0131 olmu\u015ftur. Bu d\u00f6nemde ilkel toplumsal ili\u015fkilerin yerini g\u00fc\u00e7l\u00fc kabile birlikleri alm\u0131\u015f ve Rusya ile Ukrayna’n\u0131n g\u00fcney Avrupa b\u00f6lgelerinde ilk devlet yap\u0131lar\u0131 olu\u015fturulmu\u015ftur. Step’ de ya\u015fayan bir\u00e7ok insan g\u00f6\u00e7ebe ekonomik ya\u015fant\u0131ya ge\u00e7mi\u015f ve geni\u015f alan g\u00f6\u00e7leri ile uzun mesafe yolculuklar\u0131 ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. Bozk\u0131r’\u0131n s\u0131n\u0131rs\u0131z geni\u015fli\u011fi ayr\u0131c\u0131 bir fakt\u00f6r olmaktan \u00e7ok birle\u015ftirici bir unsur haline gelmi\u015ftir. Askeri Kimmer ve Siktian kabileleri ilk defa d\u00fcnya tarih sahnesine \u00e7\u0131karak g\u00fc\u00e7l\u00fc etkileri ile uygar Yak\u0131n-Do\u011fu d\u00fcnyas\u0131n\u0131n tamam\u0131n\u0131 sarst\u0131lar.<\/p>\n

Kafkasya’n\u0131n Kuzey d\u00fczl\u00fckleri yanlar\u0131nda yerli halk\u0131 da g\u00f6t\u00fcren askeri g\u00f6\u00e7ebe birliklerin zengin G\u00fcney\u2019e do\u011fru yapt\u0131klar\u0131 s\u00f6m\u00fcrgeci
\nak\u0131nlar\u0131n ge\u00e7i\u015f noktas\u0131 konumunu ald\u0131. Tarih\u00e7iler, Kafkasya’dan Yak\u0131n-Do\u011fu \u00fclkelerine giden Siktian ak\u0131nlar\u0131 i\u00e7in d\u00f6rt yol belirlediler: Meot-Kolkhis yolu, Mamison ge\u00e7idi, Derbent ve Daryal ge\u00e7itleri. Bunlar\u0131n i\u00e7inde Daryal ge\u00e7idi ana g\u00fczergah olarak d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. M.\u00d6. 6. yy’\u0131n sonlar\u0131 ile 7. yy’\u0131n ikinci yar\u0131s\u0131na ait olan d\u00f6nemde Kuzey Kafkasya’da Siktian K\u00fclt\u00fcr\u00fc\u2019n\u00fcn en eski arkeolojik eserlerinin b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011funun bulundu\u011fu yer Merkezi Kafkasya’n\u0131n kom\u015fu step b\u00f6lgeleridir. Kuzey-Bat\u0131 Kafkasya’da Kimmerlerle ve daha sonra Siktianlarla ilk yak\u0131n ili\u015fki kuranlar yerel Proto-Meot kabileleridir. Bireysel Proto-Meot kabilelerin Yak\u0131n-Do\u011fu’da askeri harekatlara kat\u0131lm\u0131\u015f olmalar\u0131 sadece 7. ve 8. yy’lara ait Proto- Meot silahlar\u0131 ve ko\u015fum tak\u0131mlar\u0131n\u0131n Kimmer-Siktianlar\u0131nkilerle benzer olmas\u0131yla de\u011fil ayn\u0131 zamanda sava\u015f ganimeti olarak Kuban steplerine getirilmi\u015f olan Urartu ve Asur ustalar\u0131nca yap\u0131lm\u0131\u015f bir\u00e7ok eserin varl\u0131\u011f\u0131yla da kan\u0131tlanmaktad\u0131r.<\/p>\n

M\u00d6. 6. yy’ da Kuzey-Bat\u0131 Kafkasya’da iki farkl\u0131 k\u00fclt\u00fcr\u00fcn unsurlar\u0131 olan, Fars\u00e7a konu\u015fan g\u00f6\u00e7ebe Siktianlar ile hayvanc\u0131l\u0131k ve tar\u0131mla u\u011fra\u015fan yerlilerin etkile\u015fimi sonucu e\u015fsiz sanat gelene\u011fine sahip Meot K\u00fclt\u00fcr’\u00fc olu\u015fmu\u015ftur. Buran\u0131n yerlileri, Azak Denizi’nin Do\u011fu k\u0131y\u0131 b\u00f6lgesi ile Kuban ve Kuban \u00f6tesi stepleri de kaplayan geni\u015f bir alanda ya\u015fam\u0131\u015flard\u0131r. Bunlar, antik d\u00f6nemde yaz\u0131lm\u0131\u015f eserlerden bilinen,\u00a0 Dandar Meot kabileleri, Kerketianlar, Sindi, Psessi ve Thatei’lerdir. Do\u011fu Karadeniz Sahil B\u00f6lgesi\u2019nin antik merkezleriyle yak\u0131n ticari ve politik ba\u011flar kurmu\u015flard\u0131r. \u00d6zelliklede Bosfor Krall\u0131\u011f\u0131 kuruldu\u011funda (M\u00d6. 5. yy) k\u00fclt\u00fcrel ve ekonomik ba\u011flar daha da g\u00fc\u00e7lenmi\u015ftir. Zengin mezar yap\u0131lar\u0131ndaki ve tap\u0131naklarda ki bir\u00e7ok ithal mal bunu do\u011frulamaktad\u0131r.<\/p>\n

M\u00d6. 4. yy’ da Fars\u00e7a konu\u015fan yeni bir g\u00f6\u00e7ebe dalgas\u0131 Avrasya steplerini hareketlendirdi. Don deltas\u0131nda, Don \u00f6tesi topraklarda ve Volga boyunca ya\u015famakta olan Sarmatyal\u0131lar, Ural b\u00f6lgelerinden gelen akraba kabilelerin etkili ak\u0131n\u0131yla birle\u015ftiler ve g\u00fc\u00e7l\u00fc kabile birlikleri kurdular. M\u00d6. 3. ve 2. yy’ lar da Bat\u0131\u2019da Dinyeper ve Don aras\u0131ndaki\u00a0 Kuzey Karadeniz Sahil B\u00f6lgelerindeki steplerde ve G\u00fcney\u2019de Kafkasya’n\u0131n step b\u00f6lgeleri ile Kafkas Silsilesinin eteklerine kadar olan b\u00f6lgede ya\u015fad\u0131lar. Sarmatyal\u0131lar\u0131n \u00e7ok geni\u015f b\u00f6lgelere yerle\u015fmesi Sarmat k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn yay\u0131lmas\u0131na ve en \u00f6nemlisi de yerel n\u00fcfusun “Sarmatla\u015fmas\u0131na” yol a\u00e7t\u0131. M\u00d6. 1. yy’da en \u00f6nemli kabile birlikleri olan Aorsi ve Siraci’ler Avrupa’da g\u00fc\u00e7l\u00fc politik bir g\u00fc\u00e7 haline geldiler. Roma ve Pontus’la ili\u015fkilerini engelleyerek Bosfor’un i\u00e7 sava\u015flar\u0131nda yer ald\u0131lar. MS. 1. yy’da Don b\u00f6lgelerinde ve Kuzey Kafkaslarda Sarmatyal\u0131 kabilelerin b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011funu da kapsayan yeni bir g\u00f6\u00e7ebe birlik olarak Alanlar ortaya \u00e7\u0131kt\u0131. MS. 4. yy’a kadar Kafkasya d\u00fczl\u00fcklerinin ana n\u00fcfusunu onlar olu\u015fturmaktayd\u0131lar. Silahl\u0131 kom\u015fular\u0131n \u015fiddetli sald\u0131r\u0131lar\u0131 sonucu yerli halk yerel k\u00fclt\u00fcrel yerle\u015fimlerin ayakta kald\u0131\u011f\u0131 da\u011flara ve da\u011f eteklerine g\u00f6\u00e7 etmek zorunda kald\u0131.<\/p>\n

MS. 4. yy’\u0131n sonlar\u0131nda ya\u015fanan g\u00fcr\u00fclt\u00fcl\u00fc olaylar Sarmat egemenli\u011fine son veren Hun istilas\u0131yla ilgilidir. Bu, Avrupa tarihinde yeni bir sayfa a\u00e7an “Kavimler G\u00f6\u00e7\u00fc” devrinin ba\u015flang\u0131c\u0131yd\u0131. Asya’n\u0131n derinliklerinden kopan say\u0131s\u0131z T\u00fcrk kabileleri ve insanlar Kuzey Kafkasya n\u00fcfusunun etnik kompozisyonunda, bu b\u00f6lgede meydana gelen daha sonraki k\u00fclt\u00fcrel ve etnik s\u00fcre\u00e7lerde kendini g\u00f6steren, \u00f6nemli de\u011fi\u015fiklikleri de yanlar\u0131nda getirdiler.<\/p>\n

Orta \u00c7a\u011f’\u0131n ilk d\u00f6nemleri Kuzey Kafkasya i\u00e7in \u00e7alkant\u0131l\u0131 bir zamand\u0131. Hazarlar, Hazar Denizi K\u0131y\u0131 B\u00f6lgesi’nin Kuzey-do\u011fu b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde g\u00fc\u00e7lenirken merkezi Kafkasya, \u0130ran-Bizans sava\u015flar\u0131ndan faydalanarak d\u00fcnya arenas\u0131nda ba\u011f\u0131ms\u0131z bir g\u00fc\u00e7 olarak yeniden do\u011fan Alanlar\u0131n y\u00f6netimine girdi. Kuban steplerinin Kuzeydo\u011fu\u2019sunda Bulgarlar B\u00fcy\u00fck Bulgaristan Krall\u0131\u011f\u0131n\u0131 kurmakla me\u015fgulken, gen\u00e7 Adige Zikhi kabileleri Do\u011fu Karadeniz Sahil B\u00f6lgesi’nde birle\u015fiyorlard\u0131. Hazar Hanl\u0131\u011f\u0131’n\u0131n kurulmas\u0131 Kuzey Kafkasya toplumunun ekonomik ve sosyal yap\u0131s\u0131n\u0131n yeniden olu\u015fmas\u0131nda g\u00fc\u00e7l\u00fc bir etki olu\u015fturdu. M\u00fc\u015fterek s\u0131n\u0131rlar ve Hazar Han’\u0131n\u0131n merkezi politikalar\u0131 sonucu asl\u0131nda Alan-Bulgarlara ait olan ortak Hazar K\u00fclt\u00fcr\u00fc’ n\u00fcn ba\u015far\u0131l\u0131 geli\u015fimi sa\u011fland\u0131. Asya ve Avrupa’y\u0131 birbirine ba\u011flayan B\u00fcy\u00fck \u0130pek Yolu Kuzey Kafkasya’n\u0131n uluslar aras\u0131 i\u015f alan\u0131na dahil olmas\u0131n\u0131 h\u0131zland\u0131r\u0131rken ayn\u0131 zamanda da yeni k\u00fclt\u00fcrel ve ideolojik d\u00fc\u015f\u00fcncelerin savunucusu olmas\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131. \u0130slam, H\u0131ristiyanl\u0131k ve Yahudilik Hazar n\u00fcfusunun \u00e7e\u015fitli gruplar\u0131n\u0131n geleneksel pagan inan\u0131\u015flar\u0131na \u00f6nemli de\u011fi\u015fiklikler getirdi.<\/p>\n

Hanl\u0131k y\u0131k\u0131ld\u0131ktan sonra Kuzey Kafkasya’n\u0131n politik ve ekonomik yap\u0131s\u0131nda b\u00fcy\u00fck de\u011fi\u015fiklikler oldu. Orta \u00c7a\u011f K\u00fclt\u00fcr\u00fc\u2019n\u00fcn alt\u0131n d\u00f6nemi olan Mo\u011fol \u00f6ncesi d\u00f6nem Kafkaslar\u0131n temel etnik yap\u0131s\u0131n\u0131n olu\u015fumunun son a\u015famas\u0131yd\u0131. Bu d\u00f6nem, b\u00f6lgenin maden k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn genel g\u00f6r\u00fcn\u00fcm\u00fcn\u00fcn hem bir\u00e7ok m\u00fc\u015fterek hem de y\u00f6reye \u00f6zg\u00fc \u00f6zelliklerle olu\u015fturuldu\u011fu d\u00f6nemdir. Bu, metal\u00fcrjide, metal i\u015flerinde, \u00e7\u00f6mlek\u00e7ilik ve m\u00fccevherat sanatlar\u0131nda, \u00e7ift\u00e7ilik ve bina yap\u0131mlar\u0131nda ve de Kafkaslar\u0131n ulusal giysilerinde g\u00f6r\u00fclmektedir.<\/p>\n

Tatar-Mo\u011fol istilas\u0131 Kuzey Kafkasya’da devletlerin ve halklar\u0131n geli\u015fimini ekonomik altyap\u0131lar\u0131n\u0131 yok etmek suretiyle uzun bir s\u00fcreli\u011fine durdurmu\u015ftur. Golden Horde hanlar\u0131n\u0131n y\u0131k\u0131c\u0131, cezaland\u0131r\u0131c\u0131 seferleri ve daha sonra Timur’un Kuzey Kafkasya’ya d\u00fczenledi\u011fi sald\u0131rgan askeri harekatlar Kuzey Kafkasya b\u00f6lgelerinin b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde y\u0131k\u0131m\u0131na sebep olmu\u015f, bunun bir sonucu olarak da 13. yy’\u0131n ba\u015flar\u0131nda olu\u015fan etnik s\u0131n\u0131rlar de\u011fi\u015fmi\u015ftir. Bunun en bariz \u00f6rne\u011fi Kuzey-Do\u011fu ve Merkezi Kafkasya\u2019da
\ng\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Alan birli\u011finin kesin yenilgisinden sonra Adigeler Alan n\u00fcfusunu kovarak g\u00fcneydo\u011fu y\u00f6n\u00fcnde i\u00e7 b\u00f6lgelere girdiler ve yava\u015f yava\u015f g\u00fcn\u00fcm\u00fcz Kabardey-Balkar ve Kara\u00e7ay-\u00c7erkes b\u00f6lgelerini i\u015fgal ettiler.<\/p>\n

Meotlara ait zengin eserlerin bulundu\u011fu bir yerle\u015fimin yak\u0131n\u0131ndaki bir k\u00f6yden ad\u0131n\u0131 alan ve “Belorechenskaya” olarak adland\u0131r\u0131lan bu zaman dilimi ge\u00e7 Adige Orta \u00c7a\u011f K\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn alt\u0131n d\u00f6nemiydi. \u00c7e\u015fitli sava\u015f aletleri, m\u00fccevherat, bel kemerleri, g\u00fcm\u00fc\u015f kaplar ve Venedik cam\u0131 bu k\u00fclt\u00fcr\u00fcn zenginli\u011fini ve Bat\u0131 ile Do\u011fu d\u00fcnyalar\u0131yla olan yayg\u0131n k\u00fclt\u00fcrel ve ticari ba\u011flant\u0131lar\u0131n\u0131 g\u00f6stermektedir.<\/p>\n

Bu, Kuzey Kafkasya’da\u00a0 5 bin y\u0131l boyunca meydana gelen tarihi s\u00fcre\u00e7lerin k\u0131sa bir \u00f6zetidir. Maddi k\u00fclt\u00fcr eserleri \u00fczerine yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalarla mezarlar, antik kamplar ve yerle\u015fimler, k\u00fclt yap\u0131lar, Meotlarla ilgili bilgi ve Kuzey Kafkasya insanlar\u0131n\u0131n tarihiyle ilgili bir\u00e7ok d\u00f6nem g\u00fcn \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131na \u00e7\u0131kart\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Kendi ba\u015f\u0131na bir bilim olan Kafkasoloji olu\u015fturulmu\u015f ve \u00e7ok ciltli \u00f6nemli eserler bas\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r fakat her y\u0131l yeni maddeler ortaya \u00e7\u0131kmaktad\u0131r. Bu y\u00fczden bilim adamlar\u0131 bilimsel kavramlar\u0131 yeniden g\u00f6zden ge\u00e7irmeli, d\u00fczeltmeli ve geni\u015fletmelidir. Kuzey Kafkaslar\u0131n zengin topraklar\u0131 g\u00fcn\u00fcm\u00fcze kadar bir \u00e7ok gizemi saklam\u0131\u015ft\u0131r fakat g\u00fcn
\nge\u00e7tik\u00e7e bu gizemleri ortaya \u00e7\u0131kartma \u015fans\u0131 giderek azalmaktad\u0131r. Tarlalar\u0131n s\u00fcr\u00fclmesi, sulama \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131, bent ve boru hatlar\u0131 yap\u0131mlar\u0131 sebebiyle orta\u00e7a\u011f ve antik d\u00f6neme ait \u00e7ok say\u0131da eser kaybolmaktad\u0131r. Bundan dolay\u0131 aktif arazi kullan\u0131m\u0131n\u0131n oldu\u011fu yerlerde geni\u015f alan koruma \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n etkinli\u011fi ve muhafazas\u0131 \u00f6ncelik kazanm\u0131\u015ft\u0131r. Moskova, Saint- Petersburg, Krasnador b\u00f6lgesi, Stavropol, Adige, Da\u011f\u0131stan, Osetya, Kara\u00e7ay-\u00c7erkes, Kabardey-Balkar, \u0130ngu\u015fetya ve \u00c7e\u00e7en Cumhuriyeti’nin arkeologlar\u0131 tarihsel ve k\u00fclt\u00fcrel olarak zengin olan bu b\u00f6lgenin k\u00fclt\u00fcrel miras\u0131n\u0131 koruyabilmek i\u00e7in son on y\u0131lda aral\u0131ks\u0131z m\u00fccadele vermektedirler.<\/p>\n

Bu \u00e7al\u0131\u015fmalar 1981 y\u0131l\u0131nda Doktor A. M. Leskov \u00f6nc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcnde kurulan Devlet Do\u011fu Eserleri Sanat M\u00fczesi\u2019nin Kafkasya Arkeolojik Ara\u015ft\u0131rmalar B\u00f6l\u00fcm\u00fc’n\u00fcn de ilgi alan\u0131ndad\u0131r. 17 sezonluk alan kaz\u0131lar\u0131 s\u00fcresince Kuzey-Bat\u0131 Kafkaslar\u0131n ve Merkezi Kafkasya halklar\u0131n\u0131n antik ve orta\u00e7a\u011f d\u00f6nemlerine ait en zengin eserlerine ula\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. \u00c7\u0131kar\u0131lan eserler aras\u0131nda yerel sanat\u00e7\u0131lar\u0131n e\u015fsiz \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 ile antik d\u00f6neme ve do\u011fuya ait eserlerinin ger\u00e7ek \u015faheserleri yer almaktad\u0131r. Bu eserler Devlet Do\u011fu Eserleri Sanat M\u00fczesi arkeoloji koleksiyonunun temelini olu\u015fturmakla beraber Kara\u00e7ay-\u00c7erkes ve Stavropol b\u00f6lgelerinde Doktor V. S. Flerov ve\u00a0 Doktor Kozenkava y\u00f6netiminde Rusya Bilimler Akademisi Arkeoloji Enstit\u00fcs\u00fcn\u00fcn kaz\u0131lar\u0131nda bulunan ilgin\u00e7 eserlerle de desteklenmi\u015f ve bu eserler M\u00fczemiz’ in denetimine b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Prof. Dr. Nabatçikov Devlet Oryantal Sanat Müzesi Direktörü, Moskova Kaynak:http:\/\/www.arcaucasica.ru\/exhibit\/gnc\/eng\/menu_intro.htm Çeviri: GILIŞBİ Jankat Kılıç Kafkas dağlarının etkisiyle oluşmuş olan Hazar ve Karadeniz çukurları ile Büyük Step tarafından dünya uygarlıklarının merkezlerinden ayrılmış olan Kuzey Kafkasya insanlık tarihinin ilk dönemlerinden itibaren antik kültürün en parlak yerleşimlerinden birisi olmuştur. Elverişli iklim koşulları, doğal kaynakların bolluğu ve çok verimli […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_bbp_topic_count":0,"_bbp_reply_count":0,"_bbp_total_topic_count":0,"_bbp_total_reply_count":0,"_bbp_voice_count":0,"_bbp_anonymous_reply_count":0,"_bbp_topic_count_hidden":0,"_bbp_reply_count_hidden":0,"_bbp_forum_subforum_count":0,"ocean_post_layout":"","ocean_both_sidebars_style":"","ocean_both_sidebars_content_width":0,"ocean_both_sidebars_sidebars_width":0,"ocean_sidebar":"0","ocean_second_sidebar":"0","ocean_disable_margins":"enable","ocean_add_body_class":"","ocean_shortcode_before_top_bar":"","ocean_shortcode_after_top_bar":"","ocean_shortcode_before_header":"","ocean_shortcode_after_header":"","ocean_has_shortcode":"","ocean_shortcode_after_title":"","ocean_shortcode_before_footer_widgets":"","ocean_shortcode_after_footer_widgets":"","ocean_shortcode_before_footer_bottom":"","ocean_shortcode_after_footer_bottom":"","ocean_display_top_bar":"default","ocean_display_header":"default","ocean_header_style":"","ocean_center_header_left_menu":"0","ocean_custom_header_template":"0","ocean_custom_logo":0,"ocean_custom_retina_logo":0,"ocean_custom_logo_max_width":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_width":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_width":0,"ocean_custom_logo_max_height":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_height":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_height":0,"ocean_header_custom_menu":"0","ocean_menu_typo_font_family":"0","ocean_menu_typo_font_subset":"","ocean_menu_typo_font_size":0,"ocean_menu_typo_font_size_tablet":0,"ocean_menu_typo_font_size_mobile":0,"ocean_menu_typo_font_size_unit":"px","ocean_menu_typo_font_weight":"","ocean_menu_typo_font_weight_tablet":"","ocean_menu_typo_font_weight_mobile":"","ocean_menu_typo_transform":"","ocean_menu_typo_transform_tablet":"","ocean_menu_typo_transform_mobile":"","ocean_menu_typo_line_height":0,"ocean_menu_typo_line_height_tablet":0,"ocean_menu_typo_line_height_mobile":0,"ocean_menu_typo_line_height_unit":"","ocean_menu_typo_spacing":0,"ocean_menu_typo_spacing_tablet":0,"ocean_menu_typo_spacing_mobile":0,"ocean_menu_typo_spacing_unit":"","ocean_menu_link_color":"","ocean_menu_link_color_hover":"","ocean_menu_link_color_active":"","ocean_menu_link_background":"","ocean_menu_link_hover_background":"","ocean_menu_link_active_background":"","ocean_menu_social_links_bg":"","ocean_menu_social_hover_links_bg":"","ocean_menu_social_links_color":"","ocean_menu_social_hover_links_color":"","ocean_disable_title":"default","ocean_disable_heading":"default","ocean_post_title":"","ocean_post_subheading":"","ocean_post_title_style":"","ocean_post_title_background_color":"","ocean_post_title_background":0,"ocean_post_title_bg_image_position":"","ocean_post_title_bg_image_attachment":"","ocean_post_title_bg_image_repeat":"","ocean_post_title_bg_image_size":"","ocean_post_title_height":0,"ocean_post_title_bg_overlay":0.5,"ocean_post_title_bg_overlay_color":"","ocean_disable_breadcrumbs":"default","ocean_breadcrumbs_color":"","ocean_breadcrumbs_separator_color":"","ocean_breadcrumbs_links_color":"","ocean_breadcrumbs_links_hover_color":"","ocean_display_footer_widgets":"default","ocean_display_footer_bottom":"default","ocean_custom_footer_template":"0","ocean_post_oembed":"","ocean_post_self_hosted_media":"","ocean_post_video_embed":"","ocean_link_format":"","ocean_link_format_target":"self","ocean_quote_format":"","ocean_quote_format_link":"post","ocean_gallery_link_images":"off","ocean_gallery_id":[],"footnotes":""},"categories":[29],"tags":[],"class_list":["post-9108","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-tarih","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9108","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9108"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9108\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":17556,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9108\/revisions\/17556"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9108"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9108"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.circassiancenter.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9108"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}